Հասարակություն 10:35 25/02/2010

Զորավար Անդրանիկ-145. «Իմ կուսակցութիւնն իմ ազգն է»

«Ամեն օր գլուխներդ բարձին դնելուց եւ քնանալուց առաջ, յիշէք, թէ այդ օրը ինչ էք արել ձեր ազգի համար»: «Իմ կուսակցութիւնն իմ ազգն է»: «Մահս չեմ յոգար, այլ գործս, որ կիսատ մնաց»… Զորավար Անդրանիկ:


Այսօր Զորավար Անդրանիկի` Անդրանիկ Օզանյանի ծննդյան օրն է` 145-ամյակը:
1865 թվականի փետրվարի 25-ին Արևմտյան Հայաստանի Շապին Գարահիսար քաղաքում ծնվեց զորահրամանատար և ազգային հերոս, Հայոց ազատագրական շարժման խորհրդանիշներից մեկը` Անդրանիկ Օզանյանը: Տեղի Մուշեղյան վարժարանն ավարտելուց 1 տարի անց բանտարկվում է հայ բնակչությանը ահաբեկող ժանդարմին ծեծի ենթարկելու համար։ Բանտից հաջող փախուստ իրականացնելով՝ Անդրանիկը տեղափոխվում է Կոստանդնուպոլիս, բայց շուտով վերադառնում է Արևմտյան Հայաստան, իսկ հետո էլ ուղևորվում է Ղրիմ ու Կովկաս՝ հայկական մարտական ջոկատներին զենք հասցնելու համար։

 
Արևմտյան Հայաստանում Անդրանիկը մտնում է հայտնի ֆիդայի Սերոբ Վարդանյանի (Աղբյուր Սերոբ) պարտիզանական ջոկատը և դառնում թուրքական ջարդարարների ու կանոնավոր բանակային զորամասերի դեմ պայքար մղող մի քանի պարտիզանական խմբերի ճանաչված ղեկավարը։ Գլխավորել է 1901 թ. Առաքելոց վանքի կռիվները։ 1902-1904 թթ. Անդրանիկի ջոկատները թուրքերի և քուրդ մահմեդականների դեմ մարտեր էին մղում Սասունում, Տարոնում և Վասպուրականում։ 1905 թ. Անդրանիկն անցնում է Կովկաս, որտեղ հայկական ազգային շարժման երևելի գործիչների հետ քննարկում էր օսմանյան լծի դեմ հետագա պայքարի հարցերը։ Դրանից հետո Անդրանիկը մեկնել է երկարատև ճանապարհորդության, որի ընթացքում այցելել է Ֆրանսիա, Շվեյցարիա, Բելգիա, Անգլիա, Բուլղարիա և Իրան՝ հանրությանը տեղեկացնելով Արևմտահայաստանի հայերի ազգային-ազատագրական պայքարի ու դրա հետ կապված զենքի ձեռք բերման անհրաժեշտության մասին։ 1912 թ. Անդրանիկը հայ կամավորներից կազմակերպում է վաշտ, որը մտնում է բուլղարական բանակի աշխարհազորի կազմի մեջ։


Առաջին Աշխարհամարտը սկսվելուն պես Անդրանիկը շտապում է Կովկաս։ 1914 թ. օգոստոսի 12-ին Թիֆլիսում նա հանդիպում է Կովկասյան ռազմական շրջանի զորքերի գերագույն հրամանատար Միշլաևսկուն ու հայտնում է Թուրքիայի դեմ պատերազմին մասնակցելու պատրաստակամության մասին։ Անդրանիկին հանձնարարվում է ձևավորել և գլխավորել առաջին հայկական կամավորական գունդը։ Այդ գնդի գլուխ կանգնած՝ Անդրանիկը անհավասար մարտեր է մղում թուրքական զորքերի դեմ ու հեղինակություն է նվաճում ռուսական ռազմական հրամանատարության շրջանում։


Գեներալ-լեյտենանտ Չերնոզուբովը, մասնավորապես, գրում էր. «Ես միշտ հանձինս Անդրանիկի տեսնում էի ջերմ հայրենասերին, Հայաստանի ազատության մարտիկին, որ խորապես սիրում է իր Հայրենիքը։ Ես առանձնակի հաճույքով էի միշտ կարդում ռուսերեն թարգմանությամբ քաղվածքները հայկական թերթերի հոդվածներից, որտեղ Անդրանիկին հարգանք էր մատուցվում՝ իբրև ազգային հերոսի, որն իր գլուխը միշտ քաջաբար պահեց Հայաստանի դարավոր թշնամու դեմ պայքարում` ազգային իդեալները իրագործելու համար»։


Իսկ ռուս հայտնի զորավար Յուդենիչը Անդրանիկի մասին ասել է, որ նա «խենթի պես քաջ է»։
1915-1916 թթ. Կովկասյան ճակատի մարտերում ցուցաբերած անձնական արիության և հայկական գնդի հաջողությունների համար Անդրանիկը պարգևատրվում է Գեորգիևյան 4-րդ աստիճանի մեդալով, Գեորգիևյան 4-րդ և 3-րդ աստիճանի խաչերով, Սբ. Ստանիսլավի 2-րդ աստիճանի սրի և Սբ. Վլադիմիրի 4-րդ աստիճանի շքանշաններով։
Անդրանիկը վիթխարի դեր է խաղացել Զանգեզուրի պաշտպանությունում։ Չհաշտվելով դաշնակցական կառավարության հետ` 1919 թ. ապրիլին, Զանգեզուրից հասնում է Էջմիածին, ցրում իր զորամասը, ունեցվածքը հանձնում կաթողիկոսին և մեկնում արտասահման։


Անդրանիկը մահացել է 1927 թ. օգոստոսի 30/31-ին ԱՄՆ-ում` սրտի կաթվածից և թաղվել Ֆրեզնոյի «Արարատ» գերեզմանատանը։ 1928 թ. հունվարին նրա աճյունը փոխադրվել է Փարիզ և վերաթաղվել Պեր-Լաշեզ գերեզմանոցում, իսկ 2000 թ. այն տեղափոխվել է Հայաստան` Երևանի Եռաբլուր պանթեոն։


Զորավարի ծննդյան առիթով այսօր անցկացվելու են մի շարք միջոցառումներ. Հայաստանի մշակույթի նախարարությունը, նվիրված Անդրանիկ Օզանյանի ծննդյան 145-ամյակին, կազմակերպում է այց Եռաբլուր պանթեոն, որտեղ հարգանքի տուրք կմատուցվի: Միջոցառում է կազմակերպվելու նաև Արագածոտնի մարզի Ուջան գյուղում. 1919 թվականին Ուջան են հասնում ու բնակություն հաստատում Մեծ եղեռնի սրից փրկված մի խումբ բռնագաղթվածներ, որոնք հիմնականում Զորավար Անդրանիկի զինակիցներն են եղել:


                                                               «Հայ ժողովուրդն իր պատմության ընթացքում 
                                                                նվաճած է 4 գագաթներ. Սուրբ Մեսրոպ, 
                                                                Կոմիտաս, Կաթողիկե և Անդրանիկ։ 
                                                                Ասոնցմե դուրս ոչինչ ունինք որ ըլլա ճշմարիտ
                                                               
հաղթանակ և անվիճելի նվաճում»....
                                                                Շահան Շահնուրը` Զորավար Անդրանիկի մասին:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

18:15
Արփինե Հովհաննիսյանը ռեյտինգայինով կպայքարի Լոռիում, Մարուքյանը՝ Երևանում
ՀՀԿ ԳՄ անդամ, ԱԺ փոխնախագահ Արփինե Հովհաննիսյանը ռեյտինգային ընտրակարգով առաջադրվել է Լոռու մարզն ընդգրկող թիվ 9 ընտրատարածքում։ Ըստ ԿԸՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:06
Թուրքիայի կողմից C-400-ների ձեռքբերումը «որոշված գործ է»
Չավուշօղլուն նաև հավելել է, որ այդ գործարքը չի կարող չեղարկվել։
Աղբյուր` Panorama.am
17:57
Կարին Մարմսոլերն ասել է՝ ոգևորված է Աննա Հակոբյանի կոչից
Աննա Հակոբյանը Կարին Մարմսոլերին է ներկայացրել «Կանայք հանուն խաղաղության» արշավի առաքելությունը
Աղբյուր` Panorama.am
17:46
Զոհրաբ Մնացականյան. Հայաստանի քաղաքականությունը հայամետ է
Հայաստանի քաղաքականությունը հայամետ է
Աղբյուր` Panorama.am
17:21
Հարություն Յավրյանն ու Մարտին Շարբաթյանը պարգևատրվել են
Այսօր Հայաստանի սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունում հաճելի անակնկալ էր պատրաստվել հայկական սպորտի վաստակաշատ ներկայացուցիչներ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:11
Տոնոյանն այցելել է Մազարի Շարիֆ քաղաքում ծառայություն իրականացնող հայ խաղաղապահներին
Աշխատանքային այցով Աֆղանստանում գտնվող ՀՀ պաշտպանության նախարարի պաշտոնակատար Դավիթ Տոնոյանի գլխավորած պատվիրակությունը նախօրեին այցելել է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:01
Ամերիաբանկն առաջին անգամ Հայաստանում ներդրել է ՓՄՁ-ների վարկավորման սքորինգային համակարգ
Ամերիաբանկն առաջին անգամ Հայաստանում գործարկել է վարկավորման սքորինգային համակարգը, որն ուղղված է փոքր և միջին բիզնեսի առցանց վարկավորմանը:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:56
Մենք կովի կողմից ենք
Նոր կառավարություն Նոր գյուղնախարար Նոր բնապահպանության նախարար Նոր արդարադատության նախարար Արարատի նոր մարզպետ Դիմում եմ ձեզ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:51
Մխիթարյանը վերադարձել է «Արսենալի» ճամբար
Ազգերի լիգայի խաղարկության խմբային փուլի վերջին երկու տուրերի խաղերին մասնակցելուց հետո Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կիսապաշտպան Հենրիխ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:41
Մոմավառություն՝ ի հիշատակ Վահագն Մարգարյանի
Երիտասարդ արտիստի հոգեհանգիստը տեղի կունենա այսօր, հուղարկավորությունը վաղն է։
Աղբյուր` Panorama.am
16:31
Փաշինյան. Մտադիր չենք անտեսել հանքարդյունաբերությունը
Վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանը Հայաստանի նախագահ Արմեն Սարգսյանի հետ հանդիպել է մեր երկրի տարբեր ոլորտներում գործունեություն ծավալող...
Աղբյուր` Panorama.am
16:26
Ի՞նչ աղմուկ է խանգարել աշխարհի չեմպիոնի կոչման հավակնորդներին
Լոնդոնում շարունակվում է շախմատի աշխարհի չեմպիոնի կոչման մրցախաղը նորվեգացի Մագնուս Կարլսենի և ԱՄՆ-ի ներկայացուցիչ Ֆաբիանո Կարուանայի միջև:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:07
Beeline-ը նոր հնարավորություններ է տրամադրում BeeTV-ի բաժանորդներին
Beeline-ը տեղեկացնում է, որ Հայաստանում ամենապահանջված BeeTV հավելվածը համալրվել է հեռուստատեսության ժամանակակից հնարավորություններով:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:03
«Սպազմալգոն»-ի 1801800 սերիայի շրջանառությունը դադարեցվել է ՀՀ-ում
Դադարեցվել է Սերբիայի «Զդրավլե» դեղագործական ընկերության արտադրության «Սպազմալգոն, դեղահատեր, 500մգ+5մգ+0,1մգ, բլիստերում...
Աղբյուր` Panorama.am
15:41
Արայիկ Հարությունյան. Արցախն անճանաչելի է դարձել
Արցախի  Հանրապետության  նախագահի խորհրդական-հատուկ հանձնարարությունների գծով ներկայացուցիչ, «Ազատ հայրենիք» կուսակցության...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Թեկնածուներին ընդգրկելիս տարբեր հանգամանքներ ենք հաշվի առել. Լենա Նազարյան
ԱԺ «Ելք» խմբակցության ղեկավար Լենա Նազարյանն այսօր լրագրողների հետ ճեպազրույցում անդրադարձավ Մամուլի Ազգային ակումբի նախագահ Նարինե...
Աղբյուր` Panorama.am
15:32
Փոխնախարարի պաշտոնակատար ջնջել է աղմուկ հանած «աղոթքը»
Տրանսպորտի, կապի, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների փոխնախարար Արմեն Փամբուխչյանը Լարսը բաց պահելու յուրօրինակ մոտեցում էր ցուցաբերել։ Նա փոխել էր...
Աղբյուր` Panorama.am
15:17
Միգուցե այդ նոր մշակույթը կբերի իսկապես գաղափարների, ծրագրերի քննարկման. Թևան Պողոսյան
Թեև դեկտեմբերի 9-ին կայանալիք ԱԺ արտահերթ ընտրությունների քարոզարշավը մեկնարկելու է նոյեմբերի 26-ից, բայց արդեն սկսվել է, երբ որ ուժերը...
Աղբյուր` Panorama.am
15:06
Կարեն Գրիգորյանը նշանակվել է Եգիպտոսում ՀՀ դեսպան
ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի հրամանագրով Արմեն Մելքոնյանը հետ է կանչվել Եգիպտոսի Արաբական Հանրապետությունում, Եթովպիայի Դաշնային...
Աղբյուր` Panorama.am
15:00
Թուրքիան ԱՄՆ-ին է փոխանցել Հաշուքջիի գործով արահանձնման ենթակա անձանց ցուցակը
Թուրքական կողմը նաև փոխանցել է գործ առնչությամբ իր տիրապետած տեղեկատվությունը։
Աղբյուր` Panorama.am
14:54
Իրանի էլեկտրահաղորդման գծերի հետ փոխանակումները մեզ համար շատ կարևոր են. Գարեգին Բաղրամյան
«Հիմա ակտիվներն անցել են նրան, և ВТБ-ի կողմից նոր օպերատոր պետք է նշանակվի»,- նշեց նախարարի պաշտոնակատարը։
Աղբյուր` Panorama.am
14:50
Անգլիայում թութակը հրշեջների խումբ է կանչել
Անգլիայի բնակիչը զարմացել է, երբ Նորթհեմփտոնշիրում գտնվող իր տուն են եկել հրշեջները։ Պարզվում է, որ հրշեջներին կանչել է թութակը։ 63-ամյա...
Աղբյուր` Panorama.am
14:48
Մոտենում են իմ ընկերներին և հուշում, որ չզբաղվեն քարոզչությամբ. Աշոտյան
«Վարչապետի պաշտոնակատարը սկսել է քարոզարշավը և նա ափաշքյարա խախտում է Ընտրական օրենսգիրքը»,- խորհրդարանում լրագրողների հետ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:45
Քննարկում. Ինչքան պարզ հարկային քաղաքականություն, այնքան լավ` փոքր բիզնեսի համար
«Աշխարհը արագ փոխվում է և անընդհատ նոր մասնագիտություններ են ի հայտ գալիս, սակայն բուհերը չեն քայլում ժամանակակից միտումներին համընթաց»:
Աղբյուր` Panorama.am
14:40
Մեծ Բրիտանիայում խորանում է Բրէքզիթի շուրջ առկա լարվածությունը
Մեծ Բրիտանիայի խորհրդարանի անդամները խոստանում են, որ հավանություն չեն տալու Եվրոպական միության հետ երկրի վարչապետ Թերեզա Մեյի կնքած գործարքին։...
Աղբյուր` Panorama.am
14:34
Լուսանկարիչ Հայկ Մելքոնյանի Հայաստանը
«Այո, ես ուզում եմ ձեզ սիրահարեցնեմ Հայաստանին, չեմ թաքցնում դա, ուզում եմ, որ Հայաստանը դառնա Ձեր մի մասնիկը»։
Աղբյուր` Panorama.am
14:29
Փայլանը դժգոհել է, թե ինչո՞ւ են թուրքերը խուսափում ասել, որ Դոլմաբահչեն հայ ճարտարապետ է կառուցել
Թուրքիայի քրդամետ «Ժողովուրդների դեմոկրատական կուսակցության» (ԺԴԿ-HDP) հայ պատգամավոր Գարո Փայլանը խորհրդարանում մասնակցել է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:18
Լենա Նազարյանը կոռուպցիոն գործարքները չբացահայտվելու մասին հայտարարությունները անհիմն է համարում
«Կառավարության հայտարարած այն քաղաքականությունը, թե պետք է լինեն նոր ներդրումներ, չկան, թե պետք է լինի պայքար կոռուպցիայի դեմ, որից ահագին...
Աղբյուր` Panorama.am
14:07
ՀՀ նախագահի աշխատակազմ. Արտաքին քաղաքականության իրականացումը վերապահված է կառավարությանը
Վերջին շրջանում ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի պաշտոնի շուրջ ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ որոշ լրատվամիջոցներում կարծիքներ են հնչում Հանրապետության...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Վալերի Պեկրեսն ամփոփեց հայաստանյան այցը
13:43 20/11/2018

Վալերի Պեկրեսն ամփոփեց հայաստանյան այցը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}