Մշակույթ 10:39 20/07/2013

«Մատիսի ու Սեզանի կողքին…»՝ Մարտիրոս Սարյան (լուսանկարներ)

«Սարյանն ամբողջ Հայաստանն է: Ոչ մի նկարիչ, Սարյանից բացի, գույներով այնպես չի հաղորդել նրա թափանցիկ օդը և նրա հազարամյա մառախուղը, վիթխարի, գրեթե առասպելական Արարատի և Արագածի ձյունափայլը, նրա արգավանդ հողի գույները, արևի խաղը խաղողի վազերի հետ, ժողովրդի գեղեցկությունն ու աշխատասիրությունը»,- ռուս գրող Կոնստանտին Պաուստովսկի է ասել Մ. Սարյանի մասին:

ՀԽՍՀ և ԽՍՀՄ ժողովրդական նկարիչ, Աշխատանքի հերոս Մարտիրոս Սարյանը նորագույն շրջանի հայկական գեղանկարչության ազգային դպրոցի հիմնադիրն է։ Արդիականությամբ տոգորված նրա արվեստը հայ բազմադարյան մշակույթի (կերպարվեստ, ճարտարապետություն, դեկորատիվ-կիրսաական արվեստ) հատկանշական գծերը կամրջել է նորօրյա խնդիրներին՝ ստեղծելով ձևով ու բովանդակությամբ նոր, հումանիստական, «սարյանական» արվեստ, ուր գույնի, գծի, կոմպոզիցիայի, գեղանկարչական ժանրերի սահմաններն ընդլայնվել են ամբողջ լայնքով ու խորքով։ «Արվեստագետը երգիչն է կյանքի…Իսկ կյանքը հերքում է չարը : Նկարչի պարտքն է -քարոզել Սեր բնության, մարդու և աշխատանքի հանդեպ»,- ասել է Մ. Սարյանը:

Ինքնատիպ գեղանկարչական լեզվով նա հայտնաբերել է գեղանկարչության ազգային ոճի վերակերտման ուղին, ազգային արվեստը բարձրացրել միջազգային մակարդակի. նրա ստեղծագործությունն իր արժանի տեղն ունի համաշխարհային արվեստի գանձարանում:

«Հայաստանի լույսը մեզ է հասնում Մարտիրոս Սարյանի շնորհիվ…Ուրախալի լույս,որը լուսավորում է մարդկանց,լեռները..պտուղները-այն գանձ է՝կրկին հայտնաբերված …Նրա գույներն այնքան գեղեցիկ են, որ մեր Մատիսի ու Սեզանի կողքին դարաշրջանը պիտի առաջնակարգ տեղ հատկացնի Մարտիրոս Սարյանի համար …»,-ասել է արձակագիր և բանաստեղծ Լուի Արագոն:

Սարյանը ստեղծել է վիթխարի մի պատկերասրահ՝ շուրջ 3 հզ. գործ: «Սարյանը հեղինակել է մի սիմֆոնիա, որը կարիք չունի լեզվի՝ ինքնարտահայտվելու համար, որովհետև գույնը միակ անլեզու խոսքն է, հասկանալի բոլորին, որով խոսում է Մարտիրոսը, և մերը լինելով՝ եղավ բոլորինըե,-դերասան Վահրամ Փափազյանի դիտարումն է Մ. Սարյանի մասին:

«Բնությունը զարմանալի է ու առեղծվածային։ Հատիկը ծլում է հողում, փարթամորեն աճում, իր ժամանակին ծաղկում, նորից հատիկ տալիս և… չի մեռնում։ Մարդն էլ այդպես է, չի մեռնում, որովհետև մարդը բնություն է։ Այս բանի իմացումը հարատևության իմացումն է, որը թև է տալիս մարդուն։ Այդ հավատով անցկացրել եմ մի կյանք, որը, ինչպես ամեն մարդունը, իմ անձի պատմության շտեմարանն է` լի զանազան ապրումներով, ձգտումներով, դառնություններով, ուրախություններով ու հաղթանակներով». Մարտիրոս Սարյան

Հայկական կերպարվեստ շարքը նպատակ ունի նորելու մեր հիշողությունն ու հարգանքը` հանդեպ հայ արվեստի վարպետների ու դասականների:

Ա. Տիգրանյանի «Դավիթ Բեկ» օպերայի ձևավորման էսքիզ (1956)

Ակադեմիկոս Ս. Մալխասյանի դիմանկարը (1943)

Ապարան (1935)

Արարատը գարնանը (1945)

Բանաստեղծ Ավետիք Իսահակյանի դիմանկարը (1940)

Ծաղիկներ արվեստանոցում (1958)

Ծովակալ Իսակովի դիմանկարը (1944)

Նատյուրմորտ. Մրգեր (1950)

Սևանը մայրամուտին (1949)

Հայաստան (1923)

Շարքի նախորդ հրապարակումները՝
«Մեր սերունդը զմայլված էր … իսկական հայրենասեր էր»՝ Գևորգ Բաշինջաղյան (լուսանկարներ)
«…միշտ մեր նկարասրահների զարդը կլինեն»` Փանոս Թերլեմեզյան (լուսանկարներ)
«...եվրոպական մասշտաբի մի վարպետ»՝ Եղիշե Թադևոսյան (լուսանկարներ)
Ազգային ռեալիստական նկարչությունը հասցրել է նոր բարձրության. Ստեփան Աղաջանյան (Լուսանկարներ)
Հոգեբանական առաջին դիմանկարն ու ժանրային առաջին նկարները. Ստեփանոս Ներսիսյան (լուսանկարներ)
Հայ կերպարվեստում պատմական ժանրի հիմնադիր՝ Վարդգես Սուրենյանց (լուսանկարներ)
Հայկական կերպարվեստում բնանկարի ժանրի հիմնադիր՝ Հովհաննես Այվազովսկի (լուսանկարներ)
Հայկական կերպարվեստում դիմանկարի ժանրի հիմնադիր՝ Հակոբ Հովնաթանյան (լուսանկարներ)



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

23:48
Սաակաշվիլին հանել է իր թեկնածությունը Վրաստանի վարչապետի պաշտոնից
Վրաստանի նախկին նախագահ Միխայիլ Սաակաշվիլին հայտարարել է, որ չի պլանավորում  դառնալ Վրաստանի վարչապետ։ «Ինձ չի հետաքրքրում որևէ...
Աղբյուր` Panorama.am
23:19
Լիոնում քահանայի վրա կրակած տղամարդը ձերբակալվել է
Իրավապահ մարմինները Լիոնում բերման են ենթարկել ուղղափառ հույն քահանայի վրա հարձակման մեջ կասկածվողին։ Ռիա նովոստիի հաղորդմամբ, այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
22:35
Արցախի բնակավայրերի բնակիչները ժամանակին տարհանվել են. ՊՆ ներկայացուցիչ
«Որպես կանոն, այն բնակավայրերը, որոնք Ադրբեջանի Զինված ուժերի վերահսկողության տակ են անցել, բնակիչները ժամանակին տարհանվել են»,-...
Աղբյուր` Panorama.am
22:15
Մեր ԶՈւ-երը կարողացել են հակառակորդից հետ վերցնել որոշակի դիրքեր. ՊՆ ներկայացուցիչ
«Այսօր ամբողջ օրը՝ վաղ առավոտից, Ադրբեջանի ԶՈւ-ն ահաբեկչական խմբավորումների հետ միասին ռազմաճակատի գրեթե ողջ երկայնքով շարունակել են...
Աղբյուր` Panorama.am
21:57
Արցախցիների թոշակների և նպաստների վճարումն ընթացիկ ամսվա կտրվածքով 90%-ով վճարվել է
Այս օրերին Արցախի Հանրապետության աշխատանքի, սոցիալական և բնակարանային հարցերի նախարար Միքայել Վիրաբյանն աշխատանքային այցով գտնվում է Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
21:50
Ստեփանակերտի երկնքում հակառակորդի ԱԹՍ է խոցվել. ՊԲ
Արցախի Հանրապետության պաշտպանության նախարարության մամուլի ծառայությունը հայտնում է.  «Քիչ առաջ ՊԲ հակաօդային պաշտպանության ուժերի...
Աղբյուր` Panorama.am
21:46
Լիոնում կրակել են ուղղափառ քահանայի վրա
Ֆրանսիայի Լիոն քաղաքի 7-րդ թաղամասում՝ հունական եկեղեցու մոտ, կրակոցներ են հնչել։  Փրկարարները տարհանել են մեկ վիրավորի։ Ռիա նովոստին,...
Աղբյուր` Panorama.am
21:33
Այս զինատեսակի օգտագործումը ու այն էլ նման պայմաններով արգելված է միջազգային իրավունքով. ՀՀ ՄԻՊ
ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը գրում է.  «Երեկ և այսօր հրապարակվեցին օբյեկտիվ բնույթի ապացույցներ այն մասին, որ...
Աղբյուր` Panorama.am
21:22
Աշխարհ, Մարտունի քաղաքում էլ են ապրում խաղաղ բնակիչներ. ՊՆ ներկայացուցիչ
ՀՀ պաշտպանության նախարարության ներկայացուցիչ Արծրուն Հովհաննիսյանը գրում է.  «Աշխարհ, Մարտունի քաղաքում էլ են ապրում խաղաղ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:41
ՍԱՏՄ-ը դիտարկումներ է անցկացրել արցախցիների կացության վայր ծառայող հաստատություններում
Առողջապահական և աշխատանքի տեսչական մարմնի ղեկավար Հակոբ Ավագյանի հանձնարարությամբ` ԱԱՏՄ հյուսիսային տարածքային կենտրոնի մասնագետները...
Աղբյուր` Panorama.am
20:34
Կանադայի ԱԳ նախարարը Մնացականյանի հետ զրույցում կարևորել է վերիֆիկացիոն մեխանիզմների ներդրումը
Կանադայի արտաքին գործերի նախարար Ֆրանսուա-Ֆիլիպ Շամպայնը հեռախոսազրույց է ունեցել Հայաստանի ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանի հետ: Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
20:22
ՀՖՖ-ն պահանջում է ադրբեջանական «Ղարաբաղ» ակումբին հեռացնել եվրագավաթների խաղարկությունից
Վերջին ամսվա ընթացքում Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիան բազմաթիվ բողոքներ է ներկայացրել ՈւԵՖԱ և ՖԻՖԱ՝ ադրբեջանական ֆուտբոլի ամենատարբեր...
Աղբյուր` Panorama.am
20:05
Ադրբեջանը արգելված՝ ֆոսֆորային զինատեսակներ է կիրառում Արցախի դեմ
Ադրբեջանական զինուժը սկսել է միջազգային նորմերով արգելված՝ ֆոսֆորային հիմքով զինատեսակներ կիրառել Արցախի Հանրապետության դեմ։ Այս մասին հայտնում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:52
Ադրբեջանական մանկամտության մակարդակից էլ ցածր կեղծիքը
«Ադրբեջանի ապատեղեկատվական քարոզչամեքենայի մակարդակն իջել է նույնիսկ մանկամտության աստիճանից։ Պաշտոնական Բաքուն Ջալալ Հարությունյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:35
Հեռավար ուսուցման դեպքում Արցախի դպրոցականների անվճար ինտերնետի համար բանակցություններ են ընթանում
ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարությունն այսօր առցանց քննարկում է կազմակերպել, որի նպատակն է եղել մեկտեղել ջանքերը և առավել արդյունավետ դարձնել Արցախից ժամանած...
Աղբյուր` Panorama.am
19:28
Ալեն Սիմոնյանը՝ Տեր-Պետրոսյանին. Խորհրդավոր ակնարկներ անելու կարիք չկա
ԱԺ փոխնախագահ, «Իմ քայլը» խմբակցության անդամ Ալեն Սիմոնյանն արձագանքել է ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի մեկնաբանությանն իր...
Աղբյուր` Panorama.am
19:23
Լևոն Տեր-Պետրոսյան․ Եթե չեք հասկանում, թե ինչ է ասել Պուտինը, ապա վա՜յ մեզ
iLur.am-ը հրապարակել է ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանը մեկնաբանությունը՝ Փաշինյանի նամակի ու դրան հետևած ՌԴ ԱԳՆ արձագանքի վերաբերյալ։...
Աղբյուր` Panorama.am
19:12
Կոչ ենք անում ճանաչել Արցախի անկախությունը և նրա ինքնորոշման իրավունքը. Հենրիխ Մխիթարյան
Հայաստանի ազգային հավաքականի և «Ռոմա»-ի կիսապաշտպան Հենրիխ Մխիթարյանն անդրադարձել է արցախա-ադրբեջանական շփման գծում տեղի ունեցող...
Աղբյուր` Panorama.am
19:01
Ռոբերտո Կավալի. Իմ երազանքն է լինել Հայաստանում
Աշխարհահռչակ իտալացի դիզայներ Ռոբերտո Կավալին անկեղծանում է՝ սիրում է Հայատանը։ Ռեփ երգիչ Սուպեր Սաքոն ինստագրամի իր էջում հրապարակած...
Աղբյուր` Panorama.am
18:55
ԱԱՏՄ. Առավել հաճախակի թերացումները նկատվել են մանրածախ առևտրի կենտրոններում, գեղեցկության սրահներում
Ավելի քան 500 ստուգայց վերջին 2 օրում՝ ողջ Երևանում․  ԱԱՏՄ ուժեղացված ստուգայցերը երկրորդ օրն է՝ մայրաքաղաքում անցկացվում են միանգամից...
Աղբյուր` Panorama.am
18:45
Դիմակ դնել խնդրանքն արժեցավ դանակի 27 հարված
ԱՄՆ Իլինոիս նահանգում երկու քույրերի մեղադրանք է առաջադրվել դիտավորյալ սպանության փորձի համար։ Նրանք դանակահարել են խանութի անվտանգության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:36
Թշնամին ունի 6947 զոհ
Հայկական միասնական տեղեկատվական կենտրոնը ներկայացրել է Ադրբեջանի կորուստները հոկտրեմբերի 31-ի դրությամբ։ Այսպես, հակառակորդը ունեցել է 6947...
Աղբյուր` Panorama.am
18:15
Արտակ Բեգլարյան. Ես կույր եմ, բայց գործում եմ, միջազգային հանրությունը տեսնում է, բայց չի գործում
Արցախի Մարդու իրավուքնների պաշտպան Արտակ Բեգլարյանը տեսաուղերձով դիմել է միջազգային հանրությանը Ստեփանակերտի կենտրոնից՝ այսօր Ադրբեջանի զինված...
Աղբյուր` Panorama.am
18:08
Գրավելով կարևոր բարձունքներից մեկը՝ տղաները խոցել են թշնամական 2 տանկ, առգրավել 1 զրահափոխադրիչ․ ՊԲ
Արցախի Հանրապետության Պաշտպանության Բանակը ներկայացրել է պատերազմում հայ զինծառայողների կերտած հերոսական դրվագները: «Նորօրյա հերոսներ․...
Աղբյուր` Panorama.am
17:47
Կորոնավիրուսից մահացել է դերասան Վասիլ Սարգսյանը
Կորոնավիրուսից առաջացած բարդացումներից  մահացել է դերասան Վասիլ Սարգսյանը։ Նա 53 տարեկան էր։  Դերասանի դուստրը ֆեյսբուքյան էջում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:35
ԱՄՆ-ում հայերը 7-օրյա հացադուլ են կազմակերպել
Հանուն Արցախի անկախության
Աղբյուր` Panorama.am
17:17
Վրաստանում կորոնավիրուսից 15-ամյա աղջիկ է մահացել
Վրաստանում՝ Թբիլիսիի Առաջին համալսարանական կլինիկայում բուժվող կորոնավիրուսով վարակված 15-ամյա աղջիկը մահացել է: Jnews-ի հաղորդմամբ, այս...
Աղբյուր` Panorama.am
17:10
Մահացել է աշխարհահռչակ դերասան Շոն Քոներին
90 տարեկանում մահացել է բրիտանացի դերասան, ԱՄՆ-ի, Մեծ Բրիտանիայի, Ֆրանսիայի և մի շարք այլ երկրների պետական պարգևների դափնեկիր Շոն Քոներին։ Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
17:04
Միշտ էլ պատրաստ ենք բանակցությունների և միշտ էլ պատրաստ ենք եղել փոխզիջումների. Փաշինյան
ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հարցազրույց է տվել Al Arabiya հեռուստաալիքին։
Աղբյուր` Panorama.am

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}