Տարածաշրջան 17:25 18/09/2015

«Հրո երկիր» Ադրբեջանի մոխրացող երանգները

Ալիև կրտսերի իշխանության գալուց հետո Ադրբեջանն առնվազն նախորդ տասնամյակում ջանք ու եռանդ չի խնայել միջազգային հանրության առաջ ներկայանալ որպես «դինամիկ զարգացող երկիր», որպես «ժողովրդավարության կղզյակ Հարավային Կովկասում», որպես «ներքաղաքական անխախտ կայունության հասած բաստիոն» և վերջապես որպես «Land of Fire» և «Land of the Future» («Հրո երկիր» և «Ապագայի երկիր»):

Եվ երբ ժամանակին աշխարհը հիանում էր Բաքվում անցկացվող «եվրատեսիլ» երգի մրցույթի, իսկ բոլորովին վերջերս էլ «Եվրոպական առաջին խաղերի» շռայլ շոուներով, շատերը տեղյակ չէին, կամ անտեսելու էին տալիս այն փաստը, որ Ալիև կրտսերի նմանատիպ շռայլությունը տարածվում է քաղաքական հակառակորդների հանդեպ ևս, ինչի արդյունքում կեղծ ու շինծու մեղադրանքների հիման վրա հարյուրավոր քաղբանտարկյալներ փակված են բանտերում: Բայց ինչպես ասում են` փոխվում են ժամանակները, իրենց հետ բերելով նաև տրամադրությունների փոփոխություն:

Վերջին մեկ տարվա զարգացումների արդյունքում Ալիևի թվիթերյան ուտոպիստական Ադրբեջանը ուզած-չուզած ստիպված է իրականություն վերադառնալ, իսկ իրականությունն այն է, որ Ալիևի երբեմնի եվրոպացի ծափահարողներն այսօր արդեն կաշկանդված չեն «խավիարի բումունքով» և բոլոր հնարավոր ձևերով մատ են թափ տալիս «հանդուրժողականության հայրենիքի» տիրակալի ուղղությամբ: Այն նույն Եվրոպայի խորհրդի ամբիոնից, որտեղ Ադրբեջանի նախագահը զուգահեռներ էր անցկացնում Ադրբեջանի և Ֆրանսիայի միջև, այսօր արդեն զուգահեռներ են անցկացնում Ադրբեջանի և աշխարհին հայտնի բռնապետական ռեժիմների միջև:

Այս տարվա հունիսի 24-ին ԵԽԽՎ-ն «Ժողովրդավարական հաստատությունների գործունեությունն Ադրբեջանում» վերտառությամբ բանաձևով Ադրբեջանի իշխանություններից հստակ պահանջեց ազատ արձակել քաղբանտարկյալներին, իսկ ավելի ուշ` սեպտեմբերի 10-ին, ընդունված բանաձևում Եվրոպայի խորհրդարանը հրաժարվեց դիտորդական առաքելություն ուղարկել նոյեմբերին կայանալիք խորհրդարանական ընտրություններին` համարելով, որ ազատ և արդար ընտրություններ անցկացնելու որևէ հիմք չկա այդ երկրում: Ակնհայտորեն խիստ ձևակերպումներ պարունակող այս բանաձևը կոչ է անում նաև անմիջապես կասեցնել Ադրբեջանի հետ ռազմավարական գործընկերության համաձայնագիրը:

Ադրբեջանի նկատմամբ վերաբերմունքի կոշտացման նախահիմքերն արդեն կարելի էր տեսնել դեռ այս տարվա սկզբին ժողովրդավարության, մամուլի ազատության և մարդու իրավունքների հարցերը մշտադիտարկող միջազգային կառույցների` «Freedom House», «Reporters without Borders»,  «Human Rights Watch» և այլ իրավապաշտպան կամակերպությունների կողմից հրապարակված զեկույցներում և հայտարարություններում, որտեղ Ադրբեջանը, ժողովրդավարության բոլոր ոլորտներում ակնհայտ անկում արձանագրելով, հայտնվել է վատագույն ցուցանիշներ ունեցող երկրների ցանկում: Ավելին, «Reporters without Borders»-ի «Մամուլի ազատության ինդեքս-2015» զեկույցում փորձագետները եկել էին այն եզրակացության, որ Ադրբեջանը «ձերբակալված լրագրողների ու բլոգերների թվով Եվրոպայի ամենամեծ բանտն է»:

Չենք պնդում, որ այս ամենի հանրագումարն անմիջապես ազդելու է Բաքվի քաղաքականության վրա, բայց որ դինամիկ երկրի առաջնորդ խաղացող Ադրբեջանի նախագահը նյարդային վիճակում է հայտնվում, կասկածի տեղ չկա: Իսկ նյարդայնանալու առիթներ, ընդ որում ավելի ծանրակշիռ, կրտսեր Ալիևն հաստատ ունի:

Ադրբեջանական տնտեսության լոկոմոտիվը կորցնում է իր գրավչությունը: Միջազգային բորսաներում շարունակաբար անկում ապրող նավթի գները լուրջ հարված են հասցնում Ադրբեջանի բյուջեին` ի հայտ բերելով տարիներով կուտակված, բայց արդեն գլուխ բարձրացնող խնդիրներ: Հումքի վրա հիմնված և տնտեսական ինստիտուտներից զուրկ ադրբեջանական տնտեսությունը գլոբալ փոփոխությունների ֆոնին լուրջ մարտահրավերների առաջ է կանգնած, անգամ վերջին ամիսներին այդ երկրի կենտրոնական բանկի կողմից կատարվող դրամական ինտերվենցիաները ի զորու չեն կասեցնել ադրբեջանական մանաթի արժեզրկումը: Իրավիճակի արհեստական կայունությունը ապահովվում է կենտրոնական բանկի պահուստների հաշվին, բայց դժվար չէ ենթադրել, որ դրանք էլ Ադրբեջանի «ժողովրդավարական » կերպարի նման հավերժ չեն:

«Տնտեսապես ուժեղ Ադրբեջան»-ի միֆի փլուզման առաջին ցուցիչը գլուխ բարձրացնող սոցիալ-տնտեսական խնդիրներն են, որոնց լուծման համար հեշտ փողեր ալիևյան ռեժիմը դժվար էլ ունենա: Աստիճանաբար եվրոպացիների աչքում մոխրագույն է դառնում ոչ միայն «Land of Future»-ի գովազդային կարգախոսը, այլ նաև ««Հրո երկիր» էներգետիկ այլընտրանք Ադրբեջանը»: Իրանի նկատմամբ պատժամիջոցների աստիճանական վերացումից և միջազգային էներգետիկ շուկաներում Իրանի վերադարձից հետո, Ադրբեջանն իր նավթի ու գազի ապագայի մասին իրոք որ լուրջ մտահոգվելու պատճառներ է ունենալու, քանզի ակնհայտ է, որ Արևմուտքի համար ռազամավարական այլընտրանքի հարցն այդ դեպքում արդեն լուծված կարելի է համարել:

Բնականաբար, այս պայմաններում սեփական քաղաքացիներին պատասխան տալու շատ տարբերակներ Բավքի ռեժիմը չունի, բայց փոխարենն ունի բռնապետությունների պատմությունից քաղած դասեր առ այն, որ երբ «թղթե տնակը» փլուզման առաջ է կանգնած, անպայման պետք է գտնել մի թշնամի ու տեղի ունեցող ամեն ինչ բարդել նրա վրա: Հիմա ալիևյան ռեժիմի թե պաշտոնական և թե փորձագիտական թևերը զբաղված են Արևմուտքի հասցեին ագրեսիվ քարոզչական արշավ անելով:

Բաքվում նոր բան չեն մտածել, քան հետևել սահմնանված օրինակին և աջ ու ձախ հայտարարել Արևմուտքի կողմից մայդան կազմակերպելու, «անկախ գործելաոճ» ունեցող Իլհամ Ալևին տապալելու և իրենց լոյալ մեկին իշխանության բերելու մասին: Իհարկե, չեն մոռացել այս ամենը համեմել հուժկու հայկական լոբբիի մասին սարսափազդու հեքիաթներով: Բայց թե որքանով մտածված այս տարբերակը կօգնի երբեմնի լուսավոր Բաքվին պահել իր երանգները, ներկա պահին անորոշ է:

Այն ինչ կատարվում է Ադրբեջանում և նրա շուրջ, բավականին խորհրդանշական կերպով արատցոլում է իսպանական «Ատլետիկո Մադրիդի» ֆուտբոլիստների մարզաշապիկներից Ադրբեջանը գովազդող «Land of Fire Azerbaijan» կարգախոսի անհետացումը: Ակնհայտ է, որ ֆինանսական մուտքերի էական թերակատարումը Ալիև կրտսերին ստիպել է հրաժարվել սպորտային գիգանտների միջոցով գովազդվելու մտքից: Սա, իհարկե, բացասական կողմ էլ ունի. «Ատլետիկի» մրցելույթներին հետևողները չեն կարող այլևս ծաղրել Ալիևի պատմական գրագողությանը. ի վերջո իսպանացի ֆուտբոլասերներն անգամ գիտեն, որ «Land of Fire»-ն իսպաներեն հնչում է՝ «de Tierra del Fuego», և ոչ թե Կովկասում ստեղծված արհեստածին պետությունն է, այլ դեռևս 1520 թվականին Մագելանի կողմից հայնտագործված ու անվանակոչված կղզիախումբ է Ամերիկա աշխարհամասի ծայր հարավում:

Կնյազ Սարոյան, քաղաքագետ



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:30
Կարո Փայլանը մեջլիսից պահանջել է գյավուր բառի համար զգուշացում անել Էրդողանին
Թուրքիայի մեջլիսի (խորհրդարան) հայ պատգամավոր Կարո Փայլանը դիմում է ներկայացրել մեջլիսի նախագահություն՝ պահանջելով զգուշացում անել նախագահ Ռեջեփ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:24
Ի՞նչ եղանակ է սպասվում մարտին
ՀՀ ԱԻՆ-ը տեղեկացնում է, որ մարտ ամսին հանրապետությունում շարունակվում է ավելանալ արեգակի բարձրությունը հորիզոնից և հետևաբար ցերեկվա...
Աղբյուր` Panorama.am
20:22
Հյուրանոցում կրակոցներ արձակած անձը բերման է ենթարկվել
«Հրապարակ»-ը գրել էր, որ քիչ առաջ զինված զինված անձը մուտ է գործել Զովունիում գտնվող ռեստորաններից մեկը  և պատանդներ վերցրել։...
Աղբյուր` Panorama.am
20:16
Պլանային ջրանջատում Երևանի Նոր Նորք վարչական շրջանում մարտի 2-ին
«Վեոլիա Ջուր» ընկերությունը տեղեկացնում է իր հաճախորդներին և սպառողներին, որ պլանային աշխատանքներով պայմանավորված, մարտի 2-ին ժամը...
Աղբյուր` Panorama.am
20:08
Վրաստանից փոստով դիմակ ուղարկելն արգելվել է
Ցանկացած տեսակի ու քանակի բժշկական դիմակներ փոստի միջոցով արտերկիր ուղարկելն արգելվել է, գրում է aliq.ge-ն: Տեղեկությունը տարածել է...
Աղբյուր` Panorama.am
20:04
Վարչապետի որոշմամբ ստեղծվել է Սամվել Կարապետյանի հուղարկավորության կազմակերպման կառավարական հանձնաժողով
 ՀՀ ԿԳՄՍՆ տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչությունը հաղորդագրություն է տարածել՝ տեղեկացնելով, որ ՀՀ վարչապետի որոշմամբ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Արքայազն Հարրին Ջոն Բոն Ջովիի հետ երգ է ձայնագրել
Մեծ Բրիտանիայի արքայազն Հարրին ամերիկացի երաժիշտ Ջոն Բոն Ջովիի հետ համատեղ երգ է ձայնագրել: Unbroken երգից մի հատված հայտնվել է արքայազնի էջում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:53
Էրդողանի խորհրդական. Նախկինում 16 անգամ Ռուսաստանի դեմ պատերազմել ենք ու պատրաստ ենք կրկին անել դա
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի արտաքին քաղաքական հարցերով խորհրդական Մեսութ Հաքը Ջասընը Իդլիբում տեղի ունեցած հարձակումից հետո սադրիչ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:45
ԵԱՏՄ-ում քննարկումներ կլինեն դեղամիջոցների զուգահեռ ներմուծման համակարգի ներդրման հարցի շուրջ
ՀՀ-ում դեղամիջոցների որոշակի խմբի նկատմամբ գների կարգավորման մեխանիզմների ներդրման հետ կապված քննարկումներ կանցկացվեն
Աղբյուր` Panorama.am
19:32
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է Վրաստանի պաշտպանության նախարարին
Փետրվարի 28-ին Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Երկրորդ Ծայրագույն Պատրիարք և Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում ընդունել է պաշտոնական այցով...
Աղբյուր` Panorama.am
19:27
Հիվանդանոցներն աշխատում են գերծանրաբեռնված,հիվանդների 92.8%-ը մինչև 18 տարեկան երեխաներ են
Հայաստանում շարունակում է սուր շնչառական վարակներով պայմանավորված իրավիճակի կայունացումը, իսկ որոշ ցուցանիշներով պայմանավորված  նաև ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:20
Վայելեք ձեր կոչումներն ու պարգևները, պատմությունն իր անաչառ գնահատականը կտա.Վահե Լոռենց
 Ֆեյսբուքյան իր էջում պատմաբան Վահե Լոռենցը գրել է. «ԿԳՄՍ նախարարությունը հրաժարվել է ստեղծել հուղարկավորության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:12
Մնացականյանն ու ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարը քննարկել են տարածաշրջանային մի շարք հարցեր
Այսօր ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է աշխատանքային այցով Հայաստանում գտնվող ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Ստանիսլավ Զասին։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
19:07
Թբիլիսիում կորոնավիրուսի կասկածանքով հիվանդների թիվը հասել է 21-ի
Թբիլիսիի ինֆեկցիոն հիվանդանոցի տնօրեն Մարինա Էզուգբայայի խոսքով՝ կորոնավիրուսի կասկածանքով ևս 11 մարդ է հոսպիտալացվել: Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
ՆԱՏՕ-ն կշարունակի աջակցել Թուրքիային նաև ՀՕՊ ոլորտում
ՆԱՏՕ-ն կշարունակի աջակցել Թուրքիային, ներառյալ՝ ՀՕՊ ոլորտում: Այս մասին «ՏԱՍՍ»-ի փոխանցմամբ, ասել է Դաշինքի գլխավոր քարտուղար Յենս...
Աղբյուր` Panorama.am
18:51
Իմքայլական պատգամավոր. Դասական կապրիզի արդյունքում այսօր մի ողջ համակարգ է փլուզվում
ԱԺ «Իմ քայլը» խմբակցության պատգամավոր Սոֆյա Հովսեփյանը գրում է. «Դասական կապրիզի արդյունքում այսօր մի ողջ համակարգ է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:45
Իջևանի նախկին քաղաքապետը յուրացրել է 17.6 միլիոն դրամ. հարուցվել է քրգործ
ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայությունը, հետևողական և անզիջում պայքար մղելով կոռուպցիոն տարաբնույթ դրսևորումների դեմ և հավատարիմ լինելով դրանք...
Աղբյուր` Panorama.am
18:38
Դատախազությունը հանդես է եկել քրեաիրավական ոլորտի բարելավմանն ուղղված 14 օրենսդրական նախաձեռնությունով
ՀՀ դատախազությունը, իր առջև դրված սահմանադրական գործառույթների իրացման համատեքստում կարևորում է իրավական մտքի զարգացմանը զուգընթաց,...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
Վարչապետ Փաշինյանն ընդունել է ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Ստանիսլավ Զասին
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է աշխատանքային այցով Հայաստանում գտնվող ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղար Ստանիսլավ Զասին։Այս մասին տեղեկացնում է ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:22
Փաշինյանին զարմացրել է կենսավառելիքի տարածումը Եվրոպայում
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ կառավարությունում այսօր տեղի է ունեցել խորհրդակցություն՝ Հայաստանում կենսավառելիքի շուկայի զարգացման...
Աղբյուր` Panorama.am
18:17
Հռոմի պապը կորոնավիրուսի պատճառով տնից է աշխատում
Հռոմի պապը հազվադեպ է չեղարկում հանդիպումներն ու միջոցառումները
Աղբյուր` Panorama.am
18:10
Զինծառայողները ծանոթացել են «Թումո» կենտրոնի կրթական ծրագրերին
«Թումո» ստեղծարար տեխնոլոգիաների կենտրոնի մասնագետները բաց դաս են անցկացրել 4-րդ զորամիավորման N զորամասի զինծառայողների համար: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
18:03
Վարուժան Մկրտչյանի և Արմեն Թավադյանի վերաբերյալ քրգործով նախաքննությունն ավարտվել է
«Սուտ ցուցմունք տալու նպատակով տուժողին կաշառելու դեպքի առթիվ ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում քննվող քրեական գործի նախաքննության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
ԱՄՆ-ը փակում է Հարավային Կորեայում տեղակայված ռազմակայանը կորոնավիրուսի պատճառով
ԱՄՆ-ը փակում է երկրի սահմաններից դուրս ամենամեծ ռազմական բազան` Հարավային Կորեայում, որպես կորոնավիրուսի տարածման դեմ պայքարի մաս։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
17:49
Անհատ տաքսու վարորդները հավաքվել են ՊԵԿ-ի դիմաց՝ բողոքով
Անհատ տաքսու վարորդներն այսօր բողոքի ակցիա են իրականացրել Պետական եկամուտների կոմիտեի շենքի դիմաց։ Նրանք պահանջում են, որ  դաշտում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:32
Ըստ ուկրաինացիների՝ սոխը, սխտորը և սալը լավագույն միջոցն են կորոնավիրուսը բուժելու համար
Ուկրաինայի ազգային անվտանգության և պաշտպանության խորհրդի քարտուղար Ալեքսեյ Դանիլովը «1 + 1» հեռուստաալիքի եթերում խոսել է երկրում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:21
Տիգրան Աթանեսյանը բողոքարկել է Սանասարյանի կողմից անչափահասին վրաերթի ենթարկելու քրգործը կարճելու որոշումը
Փաստաբան Տիգրան Աթանեսյանը պնդում է՝ Դավիթ Սանասարյանը վրաերթի է ենթարկել  անչափահաս տղային։ Դա արձանագրված է նաև քրգործը կարճելու որոշման...
Աղբյուր` Panorama.am
17:16
Պատմամշակութային նշանակության շենքը վաճառվել է օֆշորային ընկերության
ՀՀ գլխավոր դատախազությունից ստացված գրության հիման վրա Քրեական ոստիկանության գլխավոր վարչության կոռուպցիոն և տնտեսական հանցագործությունների դեմ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:10
Փաստաբան. Վարչապետի կողմից խախտվում է օրենքը
Փաստաբան Տիգրան Աթանեսյանը գրում է. «ՀՀ վարչապետի կողմից նման եղանակով խախտվում է ՀՀ սահմանադրական օրենքը «Հանրաքվեի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:06
Սումգայիթի վերապրած. Աչքիս դեմն է, թե ինչպես երկու ամսական երեխային այրեցին գազօջախի վրա
Ադրբեջանի կողմից կազմակերպած սումգայիթյան ջարդերից տուժածները, զոհվածների հարազատները, քաղաքացիներ, պատգամավորներ այսօր այցելեցին...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Սերժ Սարգսյանը շնորհակալություն հայտնեց դատարանի դիմաց հավաքված իր աջակիցներին
16:42 25/02/2020

Սերժ Սարգսյանը շնորհակալություն հայտնեց դատարանի դիմաց հավաքված իր աջակիցներին

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}