Հասարակություն 13:50 15/07/2016 Հայաստան

Պոլիէթիլենային տոպրակներ և պլաստիկ շշեր՝ հարմարավետություն էկոլոգիայի հաշվին

Մի քանի խանութներ հայտարարել են, որ շուտով հաճախորդների համար պոլիէթիլենային տոպրակներն այլևս անվճար չեն լինի: Համահայկական բնապահպանական ճակատ (ՀԲՃ) քաղաքացիական նախաձեռնությունը մի քանի  նկատառումներ և առաջարկներ է  ներկայացնում  այս խնդրի հետ կապված։

«Պոլիէթիլենային տոպրակները սովորաբար միջինում օգտագործվում են 1-20 անգամ, սակայն քայքայվում են 100-400 տարի: Աշխարհում աղբի 75 տոկոսը պոլիէթիլենային տորպակներն են: Տարեկան 8 միլիարդ տոննա պլաստիկ թափվում է օվկիանոսները: Արդյունքում համաշխարհային օվկիանոսն այսօր 150 միլլիոն տոննա պլաստիկով է ծանրաբեռնված (ըստ բրիտանական բնապահպանական “Ellen MacArthur Foundation”-ի): Արդեն հաշվարկվում է, որ 2025 թվականին օվկիանոսներում պլաստիկ և ձուկ հարաբերակցությունը կլինի 1:3, իսկ 2050 թվականին օվկիանոսներում պլաստիկը կգերազանցի ձկնապաշարներին: Պլաստիկե աղբի պատճառով տարեկան միլիոնավոր թռչուններ և տասնյակ հազար ծովային կենդանիներ են սատկում:

Պոլիէթիլենից արդեն իսկ հրաժարվել են ԱՄՆ-ի Լոս Անջելես, Սան Խոսե և Սան-Ֆրանցիսկո քաղաքներում: Ավստրալիայում 2008 թվականից հանրախանութներում արգելվում է անվճար պոլիէթիլենային տոպրակների տրամադրումը: Իռլանդիայում յուրաքանչյուր պոլիէթիլենային տոպրակի գնման համար լրացուցիչ 15 տոկոս վճարելը դրանց օգտագործումը կրճատել է 75-90 տոկոսով: Իտալիան արգելել է օգտագործել մեկ անգամ կիրառվող պոլիէթիլենային տոպրակները 2012 թվականին՝ մասամբ բնապահպանական, մասամբ էլ տնտեսական նկատառումներով, որպեսզի զարկ տա կենսաբանորեն քայքայվող պոլիէթիլենային տոպրակների արտադրմանը, իսկ Եվրոպական միությունը վերջերս օրենք է ընդունել այդ նույն պոլիէթիլենային տոպրակները գալիք 15 տարիների ընթացքում 80 տոկոսով կրճատելու մասին:

Վերջին նախաձեռնությունն էլ եղավ Ֆրանսիայում, որտեղ օրեր առաջ օրենք ընդունվեց, որով արգելվեց պոլիէթիլենային տոպրակների կիրառումը հանրախանութների դրամարկղներում, իսկ 2020 թվականից կարգելվի նաև պլաստիկ ամանեղենի կիրառումը:

Այժմ անրադառնանք մեր երկրին։ Համաձայն ԵԱՀԿ-ի գնահատականի՝ պլաստիկ տարաները, շշերը և տոպրակները, հանդիսանում են Հայաստանում ջրերի հիմնական աղտոտիչները։ Հայաստանում տարեկան կուտակվում է մոտ 5000 տոննա պոլիէթիլենային թափոն։

Ըստ վերջին տարիների միջինացված տվյալների Հայաստանի Հանրապետության տարածք տարեկան ներմուծվում է ավելի քան 622 տոննա պոլիէթիլենային տոպրակ` 373 ներկրող կազմակերպությունների կողմից, իսկ արտադրվում է ավելի քան 201 տոննա` 5 կազմակերպությունների կողմից: Այսինքն տարեկան օգտագործվում է մոտ 823 տոննա պոլիէթիլենային տոպրակ կամ մեկ բնակչի հաշվով մոտ 0.25 կգ:

Հաշվի առնելով վերոնշյալ հանգամանքները, և այն կարևոր փաստը, որ մեր երկրում բացակայում կամ աննշան են պլաստիկ աղբի վերամշակման ծավալները, ինչպես նաև ելնելով պետության միջազգային պարտավորություններից բնական միջավայրի և մարդու առողջության համար նպաստավոր պայմանների պահպանման ասպարեզում, այս հարցով մտահոգ քաղաքացիներս առաջարկում ենք Հայաստանում ձեռնարկել հետևյալ առաջնահերթ միջոցառումները՝

ա. սահմանափակել պոլիէթիլենային տոպրակների արտադրությունն ու վաճառքը (պոլիէթիլենային տոպրակների արտադրության, օգտագործման և վաճառքի դիմաց կիրառել հարկեր, պոլիէթիլենային տոպրակները խանութներում դարձնել վճարովի և իրականացնել այլ տնտեսական քայլեր),
բ. խթանել պոլիէթիլենին այլընտրանքների արտադրությունը (որը բնության մեջ կենթարկվի կենսաբանական քայքայման) և կիրառել բազմակի օգտագործման փաթեթավորման նյութերի արտադրության, վաճառքի ու օգտագործման ծավալների աճին նպատակաուղղված տնտեսական մեխանիզմներ,
գ. գործուն քայլեր ձեռնարկել աղբի տեսակավորման և վերամշակման պետական քաղաքականություն մշակելու և վարելու ուղղությամբ։ Ամենուր սկսել տեղադրել առանձնացված աղբարկղեր՝ աղբի տարբեր տեսակների համար, ինչպես նաև կատարել բնակչության իրազեկում այս ասպարեզում (սոցիալական տեսահոլովակներ, տեղեկատվական վահանակներ, թռուցիկներ, չտեսակավորման համար տուգանքներ և այլն),
դ. լուրջ աջակցություն ցուցաբերել աղբի վերամշակումով (պոլիէթիլենային տոպրակներ, պլաստիկ շշեր, թուղթ, ստվարաթուղթ և այլն) արդեն զբաղվող և ցանակություն ունեցող ընկերություններին՝ ընդհուպ մինչև հարկերից ազատելն ու միջազգային դրամաշնորհների հայթհայթելը,
ե. աղբավայրերում առանձնացնել տարածքներ, որտեղ կհավաքվի միայն պոլիէթիլենային աղբը, ինչն էապես կհեշտացնի վերամշակող ընկերությունների գործը,
զ. պլաստիկե տարաներով տարբեր հեղուկներ վաճառող խոշոր ընկերություններին կառավարության որոշումով պարտավորեցնել ապահովել այդ տարաների հետ ընդունման գործուն մեխանիզմներ,
է․ բոլոր տեսակի կրթական և նախակրթական համալիրներում տեղադրել պլաստիկի ու թղթի համար առանձնացված աղբամաններ և անցկացնել բացատրական դասընթացներ այս թեմայի շուրջ»:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

15:23
Վրաց ուղղափառ եկեղեցու քահանաները օծել են Ախալքալակի փողոցները
Ախալքալաքում Վրաց ուղղափառ եկեղեցու քահանաները օծել են քաղաքի փողոցները՝ խաղաղության և հանգստության համար: Jnews.ge-ի փոխանցմամբ, վրաց...
Աղբյուր` Panorama.am
15:21
Ավինյան. Ուժեղացնել հսկողությունը գիշերային ժամերին լռության խախտման դեպքերի նկատմամբ
Փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է. «Ձեր բազմաթիվ դիմում-բողոքների, համացանցի և լրատվամիջոցների հրապարակումների...
Աղբյուր` Panorama.am
15:17
Լուկաշենկան կարծում է, որ Բելառուսում ընտրությունները տոնի պես են անցել
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն հայտնել է, որ երկրում նախագահական ընտրություններն անցել են որպես տոն, և նրանք, ովքեր ցանկանում էին...
Աղբյուր` Panorama.am
15:13
Փաստաբան. «Հենզել Մկոյանին սպառնում են սպանել»
«Վրացական երազանք» կուսակցության մեծամասնական պատգամավոր Հենզել Մկոյանի փաստաբանի խոսքով` Մկոյանին շանտաժի են ենթարկում, սպառնում...
Աղբյուր` Panorama.am
14:54
Ստեփան Դանիելյան. Մարդիկ քվեարկել էին Նոր Հայաստանի համար, այլ ոչ թե Հին Հայաստանի կողմերից մեկի օգտին
Քաղաքագետ Ստեփան Դանիելյանն իր հոդվածում գրում է. «Ի՞նչ է նշանակում «Նոր Հայաստանը» և ի՞նչ ենք հասկանում՝ ասելով...
Աղբյուր` Panorama.am
14:47
Չինաստանը պատժամիջոցներ է կիրառել ամերիկյան մի շարք պաշտոնյաների նկատմամբ
Չինաստանը որոշել է պատժամիջոցներ կիրառել ԱՄՆ 11 պաշտոնյաների նկատմամբ՝ ի պատասխան Հոնկոնգի պատժամիջոցների, հայտնել է Չինաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:40
Իսրայելում 3600 ադամանդներով պատված ոսկյա «բժշկական» դիմակ են պատրաստում
Իսրայելացի ոսկերիչները ստեղծում են աշխարհի ամենաթանկ բժշկական դիմակը, որը պատրաստված է լինելու սպիտակ ոսկուց և պատված՝ սև և սպիտակ ադամանդներով,...
Աղբյուր` Panorama.am
14:30
Լատվիայի նախագահը ԵԱՀԿ-ին հորդորում է ուսումնասիրել Բելառուսի նախագահական ընտրությունները
Լատվիայի նախագահ Էգիլս Լևիցը կոչ է արել Եվրոպայում անվտանգության և համագործակցության կազմակերպությանը (ԵԱՀԿ) հետաքննություն անցկացնել...
Աղբյուր` Panorama.am
14:22
ՀԲՄ. Վճարային քարտերով գործարքներն ավելացել են 22.8%-ով
Ընթացիկ տարվա առաջին կիսամյակում բանկերի կողմից թողարկված քարտերի քանակն ավելացել է 55.451-ով՝ կազմելով է  2 մլն 445 827, որը 2019թ-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:15
Լրագրողական կազմակերպությունները հանդես են եկել հայտարարությամբ
Լրագրողական մի քանի կազմակերպություններ համատեղ հայտարարություն են տարածել՝ նախկին ոստիկանապետ Վլադիմիր Գասպարյանի և ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:05
ԱԻՆ. Խուսափել արևի ուղիղ ճառագայթներից
Ուլտրամանուշակագույն ճառագայթման ինտենսիվությունը սպասվում է նորմայից բարձր: Խորհուրդ է տրվում ժամը 11:00-ից 17:00-ն ընկած ժամանակահատվածում...
Աղբյուր` Panorama.am
13:53
Մարուքյանը բարձրաձայնում է արտասահմանում գտնվող հայաստանցիների կենսաթոշակների խնդրի մասին
ԱԺ «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Էդմոն Մարուքյանը դիմել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին՝ արտասահմանից Հայաստան վերադառնալու...
Աղբյուր` Panorama.am
13:46
Ծառուկյանը շնորհավորել է Լուկաշենկոյին
«Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցության նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը շնորհավորել է Ալեքսանդր Լուկաշենկոյին՝  Բելառուսի նախագահի պաշտոնում...
Աղբյուր` Panorama.am
13:39
Բելառուսում Լուկաշենկոյի դեմ ցույցի ընթացքում 3000 մարդ է ձերբակալվել
Բելառուսում անցկացված նախագահական ընտրություններից հետո սկսված չթույլատրված բողոքի ցույցերի ընթացքում ձերբակալվել է մոտ երեք հազար մարդ, գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
13:32
Սեյրան Սարգսյան. Առաջին անգամ դրամով վարկերի ծավալը գերազանցել է արտարժույթով վարկերի ծավալին
Այս տարվա առաջին կիսամյակում ՀՀ տարածքում գործող 17 առևտրային բանկերի ընդհանուր կապիտալն աճել է շուրջ 47 մլրդ դրամով կամ 5.6%-ով (891 մլրդ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:24
Բելառուսի ՆԳՆ-ն հերքել է զոհերի մասին տեղեկությունները
Բելառուսի ներքին գործերի նախարարությունը հերքել է, որ Մինսկում բողոքի ակցիաների ժամանակ մեկ մարդ է զոհվել։ Այս մասին գրում է «Սպուտնիկ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:18
Վրաստանում արձանագրվել է կորոնավիրուսի 25 նոր դեպք
Վրաստանում արձանագրվել է կորոնավիրուսի 25 նոր դեպք: Այս մասին տեղեկությունը թարմացվել է կառավարության կողմից ստեղծված հատուկ կայքէջում,...
Աղբյուր` Panorama.am
13:14
ՊԵԿ-ն ուժեղացված հսկողություն է իրականացնում ՀԴՄ կիրառման ուղղությամբ
Պետական եկամուտների կոմիտեն շարունակում է ուժեղացված հսկողությունը հսկիչ-դրամարկղային մեքենաների կիրառման կանոնների խախտումների բացահայտման...
Աղբյուր` Panorama.am
13:06
Հայաստանյան պատվիրակությունը հանդիպում է ունեցել Տանն Կիլիկիո Կաթողիկե Պատրիարքի հետ
Լիբանան մեկնած հայաստանյան պատվիրակության անդամները հանդիպում են ունեցել Տանն Կիլիկիո Կաթողիկե Հայոց Ամենապատիվ և Գերերջանիկ Տեր Գրիգոր Պետրոս Ի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:55
Պատկերացնո՞ւմ եք՝ ի՞նչ հզոր ազդեցության լծակներ կստանա Անկարան մեզ համար եղբայրական Լիբանանում. Ոսկանյան
Թուրքիան բարձրաստիճան պատվիրակության միջոցով առաջարկում է վերակառուցել պայթյունից ավերված Բեյրութի նավահանգիստն, իսկ մինչ այդ իր...
Աղբյուր` Panorama.am
12:47
«Ալեքս Հոլդինգ»-ը տուգանվել է շաքարավազի գնի չհիմնավորված իջեցման համար
Շաքարավազի շուկայում իրականացրած ուսումնասիրության շրջանակում մի շարք տնտեսվարող սուբյեկտների նկատմամբ հարուցված վարչական վարույթի արդյունքում...
Աղբյուր` Panorama.am
12:40
Սևրի պայմանագիրը ստորագրողները հակաերիտթուրքեր էին. Սաֆրաստյան
«Սևրի պայմանագիրն այն միջազգային փաստաթուղթն է, որը սերտորեն կապված է մեր ժողովրդի պատմության հետ, և այս առումով պետք է ուսումնասիրվի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:34
ԱԱԾ. Բացահայտվել է Սևանա լճից շուրջ 127 տոննա ձկների արդյունահանման հանցավոր սխեմա
Ազգային անվտանգության ծառայության կողմից իրականացված օպերատիվ-հետախուզական արդյունավետ համալիր միջոցառումների և զուգահեռ ձեռնարկված քննչական...
Աղբյուր` Panorama.am
12:30
Նախկին ոստիկանապետի դեմ քրգործ է հարուցվել, Գասպարյանի անունից էլ հայց կներկայացվի
Նախկին ոստիկանապետ Վլադիմիր Գասպարյանի կողմից լրագրողի գործունեությունը խոչընդոտելու դեպքի առթիվ քրեական գործ է հարուցվել քրեական օրենսգրքի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:23
Ավարտվել է Քարահունջ հնագույն աստղադիտարան-հուշարձանի ամբողջական չափագրությունը
Ավարտվել են  ԳԱԱ Վ․ Համբարձումյանի անվ․ Բյուրականի աստղադիտարանի և Ճարտապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի միջև կնքված...
Աղբյուր` Panorama.am
12:07
Մարինե Սուքիասյան. Դուք բոլորդ «Արսեն Թորոսյան եք»
Այլընտրանքային նախագծեր խմբի Մարինե Սուքիասյանն իր հերթական հոդվածում գրում է. «Մերձիշխանական շրջանակներից համառ լուրեր են տարածվում,...
Աղբյուր` Panorama.am
12:00
Երկու փաստաբանների բացակայությամբ շարունակվում է Դավիթ Սանասարյանի գործով դատավարությունը
Երևանի ընդհանուր իրավասության դատարանում շարունակվում է ՊՎԾ՝ լիազորությունները ժամանակավորապես կասեցված պետ Դավիթ Սանասարյանի և ՊՎԾ նախկին...
Աղբյուր` Panorama.am
11:52
Ողբերգական վթար Սյունիքում. զոհվել է դերասաններ Արմեն Մարությանի և Ալլա Վարդանյանի դստեր ընտանիքը
Օգոստոսի 9-ին, ժամը 16։05-ին Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Երևան-Սիսիան ավտոճանապարհին՝ Ծղուկ գյուղի մոտակայքում,...
Աղբյուր` Panorama.am
11:43
Փաշինյան. Սևրի պայմանգիրը շարունակում է գոյություն ունենալ որպես պատմական փաստ
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ուղերձը Սևրի պայմանագրի ստորագրման 100-ամյա տարեդարձին նվիրված գիտաժողովի մասնակիցներին։ Այն տարածել է կառավարության...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Ցուցադրվեցին  ԶՈՒ ստորաբաժանումների կողմից խոցված ադրբեջանական ԱԹՍ-ների մնացորդները
15:41 21/07/2020

Ցուցադրվեցին ԶՈՒ ստորաբաժանումների կողմից խոցված ադրբեջանական ԱԹՍ-ների մնացորդները

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}