Հասարակություն 13:50 15/07/2016 Հայաստան

Պոլիէթիլենային տոպրակներ և պլաստիկ շշեր՝ հարմարավետություն էկոլոգիայի հաշվին

Մի քանի խանութներ հայտարարել են, որ շուտով հաճախորդների համար պոլիէթիլենային տոպրակներն այլևս անվճար չեն լինի: Համահայկական բնապահպանական ճակատ (ՀԲՃ) քաղաքացիական նախաձեռնությունը մի քանի  նկատառումներ և առաջարկներ է  ներկայացնում  այս խնդրի հետ կապված։

«Պոլիէթիլենային տոպրակները սովորաբար միջինում օգտագործվում են 1-20 անգամ, սակայն քայքայվում են 100-400 տարի: Աշխարհում աղբի 75 տոկոսը պոլիէթիլենային տորպակներն են: Տարեկան 8 միլիարդ տոննա պլաստիկ թափվում է օվկիանոսները: Արդյունքում համաշխարհային օվկիանոսն այսօր 150 միլլիոն տոննա պլաստիկով է ծանրաբեռնված (ըստ բրիտանական բնապահպանական “Ellen MacArthur Foundation”-ի): Արդեն հաշվարկվում է, որ 2025 թվականին օվկիանոսներում պլաստիկ և ձուկ հարաբերակցությունը կլինի 1:3, իսկ 2050 թվականին օվկիանոսներում պլաստիկը կգերազանցի ձկնապաշարներին: Պլաստիկե աղբի պատճառով տարեկան միլիոնավոր թռչուններ և տասնյակ հազար ծովային կենդանիներ են սատկում:

Պոլիէթիլենից արդեն իսկ հրաժարվել են ԱՄՆ-ի Լոս Անջելես, Սան Խոսե և Սան-Ֆրանցիսկո քաղաքներում: Ավստրալիայում 2008 թվականից հանրախանութներում արգելվում է անվճար պոլիէթիլենային տոպրակների տրամադրումը: Իռլանդիայում յուրաքանչյուր պոլիէթիլենային տոպրակի գնման համար լրացուցիչ 15 տոկոս վճարելը դրանց օգտագործումը կրճատել է 75-90 տոկոսով: Իտալիան արգելել է օգտագործել մեկ անգամ կիրառվող պոլիէթիլենային տոպրակները 2012 թվականին՝ մասամբ բնապահպանական, մասամբ էլ տնտեսական նկատառումներով, որպեսզի զարկ տա կենսաբանորեն քայքայվող պոլիէթիլենային տոպրակների արտադրմանը, իսկ Եվրոպական միությունը վերջերս օրենք է ընդունել այդ նույն պոլիէթիլենային տոպրակները գալիք 15 տարիների ընթացքում 80 տոկոսով կրճատելու մասին:

Վերջին նախաձեռնությունն էլ եղավ Ֆրանսիայում, որտեղ օրեր առաջ օրենք ընդունվեց, որով արգելվեց պոլիէթիլենային տոպրակների կիրառումը հանրախանութների դրամարկղներում, իսկ 2020 թվականից կարգելվի նաև պլաստիկ ամանեղենի կիրառումը:

Այժմ անրադառնանք մեր երկրին։ Համաձայն ԵԱՀԿ-ի գնահատականի՝ պլաստիկ տարաները, շշերը և տոպրակները, հանդիսանում են Հայաստանում ջրերի հիմնական աղտոտիչները։ Հայաստանում տարեկան կուտակվում է մոտ 5000 տոննա պոլիէթիլենային թափոն։

Ըստ վերջին տարիների միջինացված տվյալների Հայաստանի Հանրապետության տարածք տարեկան ներմուծվում է ավելի քան 622 տոննա պոլիէթիլենային տոպրակ` 373 ներկրող կազմակերպությունների կողմից, իսկ արտադրվում է ավելի քան 201 տոննա` 5 կազմակերպությունների կողմից: Այսինքն տարեկան օգտագործվում է մոտ 823 տոննա պոլիէթիլենային տոպրակ կամ մեկ բնակչի հաշվով մոտ 0.25 կգ:

Հաշվի առնելով վերոնշյալ հանգամանքները, և այն կարևոր փաստը, որ մեր երկրում բացակայում կամ աննշան են պլաստիկ աղբի վերամշակման ծավալները, ինչպես նաև ելնելով պետության միջազգային պարտավորություններից բնական միջավայրի և մարդու առողջության համար նպաստավոր պայմանների պահպանման ասպարեզում, այս հարցով մտահոգ քաղաքացիներս առաջարկում ենք Հայաստանում ձեռնարկել հետևյալ առաջնահերթ միջոցառումները՝

ա. սահմանափակել պոլիէթիլենային տոպրակների արտադրությունն ու վաճառքը (պոլիէթիլենային տոպրակների արտադրության, օգտագործման և վաճառքի դիմաց կիրառել հարկեր, պոլիէթիլենային տոպրակները խանութներում դարձնել վճարովի և իրականացնել այլ տնտեսական քայլեր),
բ. խթանել պոլիէթիլենին այլընտրանքների արտադրությունը (որը բնության մեջ կենթարկվի կենսաբանական քայքայման) և կիրառել բազմակի օգտագործման փաթեթավորման նյութերի արտադրության, վաճառքի ու օգտագործման ծավալների աճին նպատակաուղղված տնտեսական մեխանիզմներ,
գ. գործուն քայլեր ձեռնարկել աղբի տեսակավորման և վերամշակման պետական քաղաքականություն մշակելու և վարելու ուղղությամբ։ Ամենուր սկսել տեղադրել առանձնացված աղբարկղեր՝ աղբի տարբեր տեսակների համար, ինչպես նաև կատարել բնակչության իրազեկում այս ասպարեզում (սոցիալական տեսահոլովակներ, տեղեկատվական վահանակներ, թռուցիկներ, չտեսակավորման համար տուգանքներ և այլն),
դ. լուրջ աջակցություն ցուցաբերել աղբի վերամշակումով (պոլիէթիլենային տոպրակներ, պլաստիկ շշեր, թուղթ, ստվարաթուղթ և այլն) արդեն զբաղվող և ցանակություն ունեցող ընկերություններին՝ ընդհուպ մինչև հարկերից ազատելն ու միջազգային դրամաշնորհների հայթհայթելը,
ե. աղբավայրերում առանձնացնել տարածքներ, որտեղ կհավաքվի միայն պոլիէթիլենային աղբը, ինչն էապես կհեշտացնի վերամշակող ընկերությունների գործը,
զ. պլաստիկե տարաներով տարբեր հեղուկներ վաճառող խոշոր ընկերություններին կառավարության որոշումով պարտավորեցնել ապահովել այդ տարաների հետ ընդունման գործուն մեխանիզմներ,
է․ բոլոր տեսակի կրթական և նախակրթական համալիրներում տեղադրել պլաստիկի ու թղթի համար առանձնացված աղբամաններ և անցկացնել բացատրական դասընթացներ այս թեմայի շուրջ»:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

10:54
Վաղվանից մեր կորած ամառը վերադառնում է Հայաստան. Սուրենյան
«Վաղվանից մեր կորած ամառը վերադառնում է Հայաստան»,- հայտնում է «Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն»...
Աղբյուր` Panorama.am
09:55
Ադրբեջանն ապատեղեկատվություն է տարածել
ՀՀ պաշտպանության նախարարությունից հայտնում են.  «Ադրբեջանի ՊՆ հաղորդագրությունը, թե հուլիսի 20-ին՝ ժամը 22։10-ին, ՀՀ ԶՈՒ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:44
Մահացել է «Երիտասարդի ձայնը» նախաձեռնության հիմնադիր, ակտիվիստ Հովհաննես Հարությունյանը
Մահացել է  «Երիտասարդի ձայնը» նախաձեռնության հիմնադիր, ակտիվիստ Հովհաննես Հարությունյանը։ Նա Տնտեսագիտական համալսարանի...
Աղբյուր` Panorama.am
22:06
Ալիևին Արցախն ու Հայաստանը, իսկ հայերին` Նիկոլն ու լափամանը. Խաչիկ Գալստյան
«Հայրենիք» կուսակցության անդամ Խաչիկ Գալստյանը գրում է. «Դե ինչ, Ալիևը բացահայտեց իր «յոլդաշ» Նիկոլի հետ...
Աղբյուր` Panorama.am
21:07
Ողբերգական վթար Երևան-Սևան ավտոճանապարհին
Կոտայքի մարզային փրկարարական վարչության ճգնաժամային կառավարման կենտրոն հուլիսի 20-ին, ժամը 16:59-ին ահազանգ է ստացվել, որ Երևան-Սևան...
Աղբյուր` Panorama.am
20:44
Սուրենյանց. Սա Նիկոլ Փաշինյանի մակարդակով համաձայնեցված PR ակցիա է, որի նպատակը Հայաստանի ինտեգրումը չէ
Քաղաքագետ Սուրեն Սուրենյանցը, անդրադառնալով Արամ Սարգսյանի, Տիգրան Խզմալյանի, Արման Բաբաջանյանի կուսակցությունների նախաձեռնությանը, գրում է....
Աղբյուր` Panorama.am
20:29
Ոստիկանությունը մանրամասներ է հրապարակել Կապանում տեղի ունեցած պայթյունից
Հուլիսի 20-ին՝ ժամը 18.45-ին, ՆԳՆ ոստիկանություն ահազանգ է ստացվել, որ Կապան քաղաքի հրաձգարանի հարակից տարածքում դի կա: ՆԳՆ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:25
Եզակի վիրահատություն Հայաստանում․ 20 շաբաթական հղիի յուրաքանչյուր կրծքից հեռացվել է շուրջ 10 կգ գոյացություն
20-ամյա հղի կինը դիմել է Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոն ողնաշարի շրջանում սուր ցավերով՝ պայմանավորված կրծքագեղձերի արագ ու անբնական աճով՝...
Աղբյուր` Panorama.am
20:09
Փաստաբանն ահազանգում է. Աբովյանի ոստիկանապետն է կրակահերթ արձակել
Armlur-ը գրում է. «Փաստաբան Րաֆֆի Ասլանյանը ուշագրավ մանրամասներ է հայտնում ոստիկանության պաշտոնյաների միջադեպի գործով։ Ըստ փաստաբանի`...
Աղբյուր` Panorama.am
19:56
Պայթյուն՝ Կապանում գտնվող, ՀՀ ՊՆ-ին պատկանող հրաձգարանում. կա զոհ
Այսօր՝ հուլիսի 20-ին, ողբեգական դեպք է տեղի ունեցել Սյունիքի մարզում: Shamshyan.com-ի փոխանցմամբ, ժամը 19:00-ի սահմաններում ՀՀ Ներքին...
Աղբյուր` Panorama.am
19:34
Կուբանում խոշոր վթար է տեղի ունեցել, կան զոհեր ու վիրավորներ
Կուբանում բախվել են հինգ մեքենաներ, ինչի հետևանքով երեք մարդ զոհվել է։ «Ռիա Նովոստի» գործակալության փոխանցմամբ, ևս մեկ մարդ տուժել...
Աղբյուր` Panorama.am
19:03
Ալիև. Համաձայնագիրը 80-90 տոկոսով համաձայնեցված է
«Արտաքին գործերի նախարարի՝ ինձ ներկայացրած տեղեկատվության համաձայն, խաղաղության համաձայնագրի տեքստը 80-90 տոկոսով համաձայնեցված...
Աղբյուր` Panorama.am
18:03
Օկուպացված Շուշիում Ալիևը մեղադրանքներ է հնչեցրել հայկական Սփյուռքի հասցեին
Ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից օկուպացրած Շուշիում Ադրբեջանը մեդիաֆորում է անցկացնում։ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևն առիթը բաց չի թողել...
Աղբյուր` Panorama.am
17:41
Կրիմինալ այսպիսի բում Հայաստանում մի քանի տասնամյակ չի եղել. Սուրենյանց
«Ճակատագրի հեգնանքով Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը լուծարվեց հենց Նիկոլ Փաշինյանի իշխանության տարիներին: Այդ անունով...
Աղբյուր` Panorama.am
17:29
Եղեգիսում ամեն օր երեկո «սպասում» են արջերին
Վայոց ձորի բնակավայրեր արջերն սկսել են  հաճախակի այցել։ Եղեգիս բնակավայրի վարչական ղեկավար Աշոտ Հարությունյանը Panorama.am-ին պատմեց, թե...
Աղբյուր` Panorama.am
17:23
Ատելության հողի վրա 2-րդ հարձակումն է եղել Երուսաղեմում գործող հայկական բիզնեսի վրա. Պատգամավորի ահազանգը
«Վերջին մեկ շաբաթվա ընթացքում ատելության հողի վրա 2-րդ հարձակումն է եղել Երուսաղեմում գործող հայկական բիզնեսի վրա: Ծայրահեղականը պղպեղի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:04
Ադրբեջանցիները մշակում են Վազաշենի հարյուրավոր հեկտար հողերը. Ոսկան Սարգսյան
2017թ. հունվարի 1-ի դրությամբ  887 բնակիչ ունեցող Իջեւանի տարածաշրջանի սահմանամերձ Վազաշեն գյուղն ընդհանուր առմամբ 1650 հեկտար...
Աղբյուր` Panorama.am
16:37
«Իմնեմնիմի»-ի այսօրվա հյուրը ֆերմեր Հարություն Մնացականյանն է
«Իմնեմնիմի» փոդքասթի այսօրվա՝  116 թողարկման հերթապահներն են հասարակական-քաղաքական գործիչ Էդգար Ղազարյանը և բժիշկ Գևորգ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:28
Գառնիի ոստիկանապետին ծեծել են, Աբովյանի ոստիկանապետին մեքենայով 20 մետր քարշ տվել. Armlur
Armlur.am-ին հայտնի է դարձել, որ երկու օր առաջ միջադեպ է եղել Կոտայքի մարզում։ Իրավապահները ահազանգ են ստացել, որ Չարենցավանում խնջույքի ժամամակ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:21
Մ 6 միջպետական ճանապարհի վերանորոգման աշխատանքները երկու շաբաթ էլ կշարունակվեն
Մ 6 միջպետական ճանապարհի վնասված 28 հատվածներից 27-ում ավարտվել է հողի լիցքի տեղադրումը և մեկնարկել են խճապատման աշխատանքները, որոնք...
Աղբյուր` Panorama.am
15:56
Հայաստանն իր զորակցությունն է հայտնում Կիպրոսին
Այսօր Հայաստանն իր զորակցությունն է հայտնում Կիպրոսի Հանրապետությանը մշտապես ու հետևողականորեն նեցուկ լինելով և աջակցելով Կիպրոսին՝ Կիպրոսի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:37
Սամվել Շահրամանյանը շնորհակալություն է հայտնել արցախահայության իրավունքները պաշտպանող փաստաբաններին
Արցախցի փաստաբան Ռոման Երիցյանը գրում է. «Արցախի Հանրապետության նախագահն այցելել է մեր գրասենյակ։ Արցախցիների իրավունքների...
Աղբյուր` Panorama.am
15:18
Վաղաժամ դադարել է Գյումրու ավագանու ՔՊ խմբակցության 5 անդամի լիազորությունը
Վաղաժամ դադարել է Գյումրու ավագանու «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության  5 անդամի լիազորությունը։ Ինչպես տեղեկացնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:42
Թևանյան. Մհեր Գրիգորյանը՝ Նիկոլ Փաշինյանի հաստիքային դահիճ
Հայաստանը փոքրանում է, բանկային եկամուտները մեծանում են.
Աղբյուր` Panorama.am
14:39
Ադրբեջանի կողմից օկուպացրած Քարվաճառում երեք մարդ է տուժել ականի պայթյունից
Ադրբեջանի զինված ուժերի կողմից օկուպացված Արցախի Քարվաճառի շրջանում երեք երեք ադրբեջանցիներ պայթել են ականների վրա։ Ադրբեջանական ԶԼՄ-ների...
Աղբյուր` Panorama.am
14:19
200 հարցաքննություն. Ինչ է հայտնի Թրամփի վրա զինված հարձակում կատարած անձի մասին
Ավելի քան 200 հարցաքննությունների, ինտերնետում ու հեռախոսում որոնումների արդյունքնում մանրամասներ են պարզվել ԱՄՆ նախկին նախագահ Դոնալդ Թրամփի...
Աղբյուր` Panorama.am
13:56
Ի՞նչ ազդեցություն է թողնում Hamster Kombat խաղը երեխաների վրա. Մասնագետի կարծիքը
Hamster Kombat խաղն առաջացնում է կախվածություն, նեղացնում է մարդու հետաքրքրությունների շրջանակը, նվազեցնում է աշատունակությունը և առաջացնում...
Աղբյուր` Panorama.am
13:52
Արսեն Զախարյանը ժամանակ է ստանում խաղադաշտում՝ չարդարացնելով վստահությունը. Իգոր Կորնեև
«Իսկապես հուսով եմ, որ Արսեն Զախարյանը կսկսի արդյունքներ ցույց տալ նոր մրցաշրջանում։ Առայժմ նա խաղաժամանակ է ստանում՝ չարդարացնելով...
Աղբյուր` Panorama.am
13:32
Անհայտ ծագման ջուրը հոսում է Աթոյան փողոցով, վնասված է նաև կոյուղագիծը․ Ահազանգ
«Երբ քաղաքային «իշխանությունը» տեղում չէ, բնությունն էլ կարող է մեղավոր կարգվել. ինչպես ժողովուրդն է ասում «Արտը խախուտ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:22
Ադրբեջանի կողմից օկուպացված Շուշիում գլոբալ մեդիա ֆորում է անցկացվում
Օտարերկրյա լրատվամիջոցների ներկայացուցիչների ինքնաթիռը արդեն մեկնել է Վարանդայի միջազգային օդանավակայան։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Երևանը խեղվում է. Հաղթանակ Շահումյան
11:56 20/07/2024

Երևանը խեղվում է. Հաղթանակ Շահումյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}