Մշակույթ 15:15 07/09/2017 Հայաստան

«Զորաց քարեր»-ում աստղադիտարանի ոչ խողովակն ենք գտել, ոչ գործիքները. Աշոտ Փիլիպոսյան

««Զորաց քարեր» հուշարձանի տարածքում գտնվող անցքավոր քարերը սկզբնապես եղել են դամբարանի ծածկասալեր, որոնք երկրորդ անգամ օգտագործվել են պատը կառուցելու համար, անցքերը տեղափոխման համար են եղել»,- լրագրողների հետ հանդիպմանն ասաց «Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների և պատմական միջավայրի պահպանության ծառայություն» ՊՈԱԿ-ի գիտնական-քարտուղար, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Աշոտ Փիլիպոսյանը:

Նա նշեց, որ այդ քարերը մոտ 3-4 տոննա քաշ ունեն, կարող էին քաշել եզներով. «Անցքերի ներսի մասն ողորկ էին արել, որ շարժելիս չմաշվեին, չպոկվեին պարանները»:

Նշենք, որ Աշոտ Փիլիպոսյանի գլխավորությամբ արշավախումբն այս տարվա օգոստոսին պեղումներ է իրականացրել «Զորաց քարեր» հուշարձանի տարածքում:

«Խնդիր կար հնագիտական, համակողմանի ուսումնասիրության արդյունքում վեր հանել այս հուշարձանի պատկանելիությունը, մշակութային փոփոխությունները, որոնք այստեղ տեղի են ունեցել, հիմնականում այն դամբարանում, որն առավել վիճահարույց է, երբեմն  այն հորջորջվում է որպես աստղադիտարան»,- ասաց հնագետը:

Նրա խոսքով, գիտնական Պարիս Հերունին աշխատանք ու մեկնաբանություն ունի դրա վերաբերյալ: Հնագետն ասաց, որ անցքավոր քարերը ձգվում են ամբողջ հուշարձանի երկայնքով՝ հարավից հյուսիս, իսկ հուշարձանի հարավային մասում դամբարանադաշտն է, հյուսիսային՝ բնակավայրը:

«Անցքավոր քարերն առանձնացնում են բնակավայրն ու դամբարանադաշտն առավել մատչելի՝ արևելյան հատվածից, իսկ արևմյան հատվածում  ձորն է»,- ասաց Ա. Փիլիպոսյանը՝ հավելելով, որ փորձել են բացել ուղղահայաց կանգնած և հարավից հյուսիս ձգվող քարերի այն հատվածը, որտեղ, կարծես թե, երևում է պատի հետքեր:

«1,5 մետր բարձրություն և 3 մետր հաստություն ունեցող պատը, որն ավարտվում է 1,5-2 մետր բարձրությամբ հսկայական քարաբեկորով, պատնեշ է դարձել արևելյան կողմից հարձակումների համար»,- ասաց հնագետը:

Ա. Փիլիպոսյանի խոսքով, սեղանին իրենք դնում են կոնկրետ փաստ, իսկ աստղադիտարանի ոչ խողովակն են գտել, ոչ գործիքները:

«Այդ քարերի վրայի անցքերը փորված են երկու կողմից: Ո՞ր կողմից են նայել աստղերին. եթե մի կողմից ենք նայում, այլ համաստեղություն ենք տեսնում,  եթե հակառակ կողմից՝ բոլորովին այլ համաստեղություն: Հիմա որի մասին ենք մենք խոսում»,- նշեց նա:

Հնագետի խոսքով, Պարիս Հերունին նշում է, որ քարերը կամ աստղագիտական ուսումնասիրության գործիքները 7500 տարի առաջ են կառուցել:

«Երեք տարվա ընթացքում ուսումնասիրել ենք 8 հեկտար տարածք: Այն ամենն, ինչ ունենք ձեռքի տակ, ամենահին իրը մ.թ.ա. 20-19-րդ դարերի խեցու բեկորներ են, շուրջ 4000 տարեկան են, եթե հաշվում ենք մեր ժամանակվանից»,- ասաց Ա. Փիլիպոսյանը:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

10:53
Ռոբերտ Հայրապետյան. Լինելու եմ հրապարակում, որ քաղաքական դրդապատճառներով աշխատանքից ազատված 11 ընկերներիս համար վերականգնեմ արդարությունը
Իրավաբան, «Հայաստան» դաշինքի ներկայացուցիչ Ռոբերտ Հայրապետյանը գրում է. «Ես այսօր 19:00-ին լինելու եմ Հանրապետության...
Աղբյուր` Panorama.am
10:48
Գորիսի մշակույթի կենտրոնի տնօրենը ձերբակալվել է
Ոստիկանության Գորիսի բաժնում հունիսի 15-ին, ժամը 14.55-ին, Գորիսի մշակույթի կենտրոնի աշխատակցուհիներից մեկը հաղորդում էր տվել, որ ժամը...
Աղբյուր` Panorama.am
10:44
Սամվել Կարապետյան. Հուսով եմ, որ ընտրությունները կավարտվեն տվյալների ամփոփմամբ, ոչ թե ներքաղաքական լարվածության նոր շրջափուլով
Հայտնի բարերար, «Տաշիր» ընկերությունների խմբի նախագահ Սամվել Կարապետյանը հանդես է եկել հայտարարությամբ։ Այն ամբողջությամբ հրապարակել...
Աղբյուր` Panorama.am
10:38
«Արցախի համն ու հոտը»՝ Պերճ Պռոշյանի տուն-թանգարանում
Արցախյան թթուների հարուստ տեսականին, համեղ ուտեստները, ձեռագործ աշխատանքները կներկայացնեն պատերազմի հետևանքով տեղահանված և ՀՀ-ում բնակվող արցախցիները:
Աղբյուր` Panorama.am
10:26
Վայքի մարզադպրոցում բռնկված հրդեհը մարվել է
Հունիսի 17-ին, ժամը 21։52-ին Վայոց ձորի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն տեղեկություն է ստացվել, որ Վայք քաղաքի մարզադպրոցի տանիքում...
Աղբյուր` Panorama.am
10:15
Այսօրվա հոսանքազրկումների մասին
Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ընկերությունը տեղեկացնում է, որ հունիսի 18-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով...
Աղբյուր` Panorama.am
10:10
Այս ժողովրդից ի՞նչ եք ուզում, կարծում եք սա ձեզ համար ևս մեկ փորձադա՞շտ պետք է լինի. Սանասարյանը՝ Փաշինյանին
 «Ինքնիշխան Հայաստան» կուսակցության նախագահ Դավիթ Սանասարյանին թույլ չեն տվել մասնակցել Հանրային հեռուստաընկերության եթերում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:59
«Ժողովուրդ». Չնայած իշխանությունների գործադրած բոլոր ջանքերին՝ Արամ Սարգսյանն այդպես էլ չի ընկալվում
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. «Ակնհայտ է, որ որքան էլ «Հանրապետություն» կուսակցության ղեկավար Արամ Սարգսյանը...
Աղբյուր` Panorama.am
09:57
«Հրապարակ». Ավշարցիներն ատամ են ցույց տվել
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Նախօրեին Արարատի մարզի Ավշար համայնքում ուշագրավ միջադեպ է գրանցվել։ Նիկոլ Փաշինյանի այցի նախորդ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:55
«Ժողովուրդ». Փաշինյանը բավական զայրացած է եղել իր թիմակիցների վրա հրապարակում տապալված հանրահավաքի համար
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. ««Ժողովուրդ» օրաթերթի տեղեկություններով՝ երեկ հանրահավաքից հետո վարչապետի պաշտոնակատար...
Աղբյուր` Panorama.am
09:54
«Հրապարակ». Իշխանական ողջ ռեսուրսը գործի էր դրվել մարդաքանակ ապահովելու համար
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Երեկ ողջ օրն ահազանգեր էինք ստանում, որ Նիկոլ Փաշինյանի հորդորով պետական ծառայողներին հրահանգվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
09:52
«Ժողովուրդ». Արարատ Միրզոյանը խզել է իր փոխհարաբերությունները իր թիմակիցների հետ
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. ««Ժողովուրդ» օրաթերթի լավատեղյակ աղբյուրները փոխանցում են, որ իշխանության վերնախավը...
Աղբյուր` Panorama.am
09:49
«Իրավունք». Սասուն Միքայելյանը նեղ շրջապատում ասում է՝ բացի Նիկոլից, ում ուզում եք ընտրեք
«Իրավունք» թերթը գրում է. ««Իրավունքին» հասած շշուկների համաձայն՝ ԱԺ իմքայլական պատգամավոր, ԵԿՄ նախագահ Սասուն...
Աղբյուր` Panorama.am
09:47
«Հրապարակ». «Իմ քայլի» պատգամավոր Միքայել Զոլյանը, այլևս չի շարունակելու ճանապարհը գործող իշխանության հետ. Վերջինիս հայրը ուրախ է
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Բրյուսովի անվան համալսարանի նախկին ռեկտոր Սուրեն Զոլյանը երեկ մեզ հետ զրույցում չթաքցրեց իր...
Աղբյուր` Panorama.am
09:42
«Ժողովուրդ». Կառավարությունից ծպտուն չեն հանում սահմանում ադրբեջանցիների անասնագողության առնչությամբ
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. ««Մինչ իշխանությունը, մրցակիցներին մուրճով վախեցնելով, քարոզարշավ է  իրականացնում, երեկ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:41
«Հրապարակ». Որոշ փողատերեր իշխանությունների ցուցումով աշխատում են Արամ Սարգսյանի «Հանրապետություն» կուսակցության համար
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Բիզնեսը և քաղաքականությունը տարանջատելու մասին տարիներ շարունակ թմբկահարող, նախկին քրեաօլիգարխիկ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:35
Վարդան Ոսկանյան. Այդ դժոխք մեր ազգին ու պետությանը տարել է հենց կապիտուլյանտը
Իրանագետ, ԵՊՀ դոցենտ, «Պատիվ ունեմ» դաշինքի ներկայացուցիչ Վարդան Ոսկանյանը գրում է. «Պարտվողական վարչախմբի հոգեվարքի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:26
Ռուբեն Մելիքյան. Մեծարգո Էդմոն, ո՞նց էղավ, որ ԲՀԿ-ին չտվեցիր ընդամենը մեկ ստորագրություն՝ Սահմանադրական կարգը փրկելու համար
Արցախի նախկին ՄԻՊ, «Իրավական ուղի» ՀԿ համահիմնադիր Ռուբեն Մելիքյանը, արձագանքելով վարչապետի թեկնածուների մասնակցությամբ  երեկվա...
Աղբյուր` Panorama.am
09:19
ՀՀ կառավարությունը պարտավոր է սահմաններ որոշման հետ կապված քննարկումների հիմքում դնելՀՀ բնակիչների իրավունքները. ՄԻՊ
«Միջազգային ուղիղ պահանջ է՝ սահմանազածումն ու սահմանազատումը լեգիտիմ չեն, եթե խաթարում են սահմանային բնակչության բնականոն կյանքը»:
Աղբյուր` Panorama.am
09:08
Նաիրա Զոհրաբյան. Այսօր ժամը 19-ին ես լինելու եմ Հանրապետության հրապարակում
Հայաստանը չի դառնալու Թուրքիայի վիլայեթ։ Ճանապարհը մեկն է՝ չընտրե՛լ Նիկոլին։
Աղբյուր` Panorama.am
22:46
Արցախի ՄԻՊ. Հայության տարանջատման և ներքին թշնամանքի հրահրման անընդունելի փորձեր են լինում
Արցախի Հանրապետության մարդու իրավունքների պաշտպան Գեղամ Ստեփանյանը ֆեյսբուքյան գրառմամբ անդրադարձել է Հայաստանում նախընտրական քարոզչության...
Աղբյուր` Panorama.am
21:18
Այսօրվա իրավիճակը երեկ ընդունած սխալ որոշման արդյունքն է․ Իշխան Սաղաթելյան
Վաղուց արդեն ելույթ ունենալուց չեմ հուզվում, բայց Սևանում հուզվում եմ։ Այս մասին Գեղարքունիքի մարզի Սևան քաղաքում ընթացող...
Աղբյուր` Panorama.am
20:51
Ամբողջ պետական ապարատն աշխատում է մեկ բանի համար՝ Նիկոլը ստանա պատկեր, որ ունի աջակիցներ․ Վահե Հակոբյան
Այս ապաշնորհ իշխանությունը քաղցկեղի պես երեք տարի առաջ ներխուժեց մեր օրգանիզմ և մետաստազներով տարածվեց՝ թունավորելով մեր երկիրը։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
20:37
Ապարանի ջրամբարից դուրս է բերվել քաղաքացու դի
Հունիսի 17-ին, ժամը 15։46-ին Արագածոտնի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ քաղաքացին ընկել է Ապարանի ջրամբարը։...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
Մենք մերժում ենք ճգնաժամը, ատելությունը, ծնկաչոք կյանքը. Ռոբերտ Քոչարյան
«Մենք գալիս ենք իշխանության և խոսում ենք ապագա անելիքների մասին, իսկ այս իշխանությունը պատրաստվում է հեռանալ, խոսում է անցյալի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:23
Այրվել է «Moskvich» մակնիշի ավտոմեքենա, վարորդը հոսպիտալացվել է
Հունիսի 17-ին, ժամը 17:18-ին Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Երևանի Նորագավթի ՃՈ անցակետի մոտակայքում ավտոմեքենա է...
Աղբյուր` Panorama.am
20:03
Սերժ Սարգսյան. ՀՀԿ-ն մի ցանկություն ունի՝ ստեղծել քննիչ հանձնաժողով
ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանը Շիրակի մարզում «Պատիվ ունեմ» դաշինքի նախընտրական հանդիպման ընթացքում խոսել է նոր հանձնաժողով...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Արթուր Վանեցյան. Այս իշխանությունը երիտթալանչիներ են
22:28 12/06/2021

Արթուր Վանեցյան. Այս իշխանությունը երիտթալանչիներ են

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}