Մշակույթ 15:15 07/09/2017 Հայաստան

«Զորաց քարեր»-ում աստղադիտարանի ոչ խողովակն ենք գտել, ոչ գործիքները. Աշոտ Փիլիպոսյան

««Զորաց քարեր» հուշարձանի տարածքում գտնվող անցքավոր քարերը սկզբնապես եղել են դամբարանի ծածկասալեր, որոնք երկրորդ անգամ օգտագործվել են պատը կառուցելու համար, անցքերը տեղափոխման համար են եղել»,- լրագրողների հետ հանդիպմանն ասաց «Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների և պատմական միջավայրի պահպանության ծառայություն» ՊՈԱԿ-ի գիտնական-քարտուղար, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Աշոտ Փիլիպոսյանը:

Նա նշեց, որ այդ քարերը մոտ 3-4 տոննա քաշ ունեն, կարող էին քաշել եզներով. «Անցքերի ներսի մասն ողորկ էին արել, որ շարժելիս չմաշվեին, չպոկվեին պարանները»:

Նշենք, որ Աշոտ Փիլիպոսյանի գլխավորությամբ արշավախումբն այս տարվա օգոստոսին պեղումներ է իրականացրել «Զորաց քարեր» հուշարձանի տարածքում:

«Խնդիր կար հնագիտական, համակողմանի ուսումնասիրության արդյունքում վեր հանել այս հուշարձանի պատկանելիությունը, մշակութային փոփոխությունները, որոնք այստեղ տեղի են ունեցել, հիմնականում այն դամբարանում, որն առավել վիճահարույց է, երբեմն  այն հորջորջվում է որպես աստղադիտարան»,- ասաց հնագետը:

Նրա խոսքով, գիտնական Պարիս Հերունին աշխատանք ու մեկնաբանություն ունի դրա վերաբերյալ: Հնագետն ասաց, որ անցքավոր քարերը ձգվում են ամբողջ հուշարձանի երկայնքով՝ հարավից հյուսիս, իսկ հուշարձանի հարավային մասում դամբարանադաշտն է, հյուսիսային՝ բնակավայրը:

«Անցքավոր քարերն առանձնացնում են բնակավայրն ու դամբարանադաշտն առավել մատչելի՝ արևելյան հատվածից, իսկ արևմյան հատվածում  ձորն է»,- ասաց Ա. Փիլիպոսյանը՝ հավելելով, որ փորձել են բացել ուղղահայաց կանգնած և հարավից հյուսիս ձգվող քարերի այն հատվածը, որտեղ, կարծես թե, երևում է պատի հետքեր:

«1,5 մետր բարձրություն և 3 մետր հաստություն ունեցող պատը, որն ավարտվում է 1,5-2 մետր բարձրությամբ հսկայական քարաբեկորով, պատնեշ է դարձել արևելյան կողմից հարձակումների համար»,- ասաց հնագետը:

Ա. Փիլիպոսյանի խոսքով, սեղանին իրենք դնում են կոնկրետ փաստ, իսկ աստղադիտարանի ոչ խողովակն են գտել, ոչ գործիքները:

«Այդ քարերի վրայի անցքերը փորված են երկու կողմից: Ո՞ր կողմից են նայել աստղերին. եթե մի կողմից ենք նայում, այլ համաստեղություն ենք տեսնում,  եթե հակառակ կողմից՝ բոլորովին այլ համաստեղություն: Հիմա որի մասին ենք մենք խոսում»,- նշեց նա:

Հնագետի խոսքով, Պարիս Հերունին նշում է, որ քարերը կամ աստղագիտական ուսումնասիրության գործիքները 7500 տարի առաջ են կառուցել:

«Երեք տարվա ընթացքում ուսումնասիրել ենք 8 հեկտար տարածք: Այն ամենն, ինչ ունենք ձեռքի տակ, ամենահին իրը մ.թ.ա. 20-19-րդ դարերի խեցու բեկորներ են, շուրջ 4000 տարեկան են, եթե հաշվում ենք մեր ժամանակվանից»,- ասաց Ա. Փիլիպոսյանը:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

19:30
Մարտին Թուրքիայի արտահանման ծավալները 17 տոկոսով նվազել են
Թուրքիայի առևտրի նախարար Ռուհսար Փեքջանն անդրադարձել է երկրի տնտեսության վրա կորոնավիրուսի համավարակի ազդեցությանը,գրում է ermenihaber-ը: ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:19
Վանում անսպասելիորեն առատ ձյուն է տեղացել
Ներկայիս Թուրքիայի հարավ-արևելյան Վան նահանգի Բաշքալե շրջանում անսպասելի առատ ձյուն է տեղացել, ինչը զարմացրել է տեղի բնակիչներին, գրում է ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:08
Ռուստամ Մախմուդյանը նշանակվել է վարչական դատարանի դատավոր
ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի հրամանագրով Ռուստամ Մախմուդյանը նշանակել է վարչական դատարանի դատավոր։ «Հիմք ընդունելով Սահմանադրության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
ՌԴ-ում ՀՀ դեսպանությունում ապրիլի մեկից գործում է թեժ գիժ
ՌԴ-ում ՀՀ դեսպանությունից հայտնում են. «Նոր տիպի կորոնավիրուսի տարածման հետևանքով ստեղծված իրավիճակից ելնելով՝ ս/թ․ ապրիլի 1-ից...
Աղբյուր` Panorama.am
18:53
Հայաստանից Արցախ ժամանած երկու քաղաքացի մեկուսացվել է. տեղեկատվական շտաբ
Արցախի Հանրապետության առողջապահության նախարարությունից տեղեկացնում են, որ առայսօր հանրապետությունում կորոնավիրուսային վարակի (COVID-19) դեպք չի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:47
FINA-ի կոչը ջրային մարզաձևերի մեծ ընտանիքին
Ջրային մարզաձևերի միջազգային ֆեդերացիան  / FINA / ողջունել է ՄՕԿ-ի հայտարարությունը՝ Տոկիոյի օլիմպիական խաղերի ժամկետները վերանայելու և այդ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:41
Ստուգողական վարժանքներ տանկային ստորաբաժանումների մասնակցությամբ
Մարտական տեխնիկայի վարման և կիրառման մասնագիտական կարողությունները զարգացնելու նպատակով մարտի 31-ին 5-րդ զորամիավորման տանկային...
Աղբյուր` Panorama.am
18:37
Պարետատուն. Համացանցում տարածված լուսանկարի ավտոբուսն աշխատել է վարորդի անձնական որոշման արդյունքում
Պարետատնից արձագանքել են ուղևորներով լի ավտոբուսի լուսանկարին, որը տարածվել էր համացանցում։ Հիշեցնենք, չնայած արգելքին թիվ 26 երթուղին սպասարկող...
Աղբյուր` Panorama.am
18:25
Վարչական վարույթի մասնակիցները կկարողանան մասնակցել ՏՄՊՊՀ-ի նիստերին նաև տեսաձայնային հեռահաղորդակցության միջոցների կիրառմամբ
 ՀՀ տնտեսական մրցակցության պաշտպանության պետական հանձնաժողովի մարտի 31-ի որոշմամբ հանձնաժողովի կանոնադրության մեջ փոփոխություն և լրացումներ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:18
COVID-19-ի բացված հաշվին առկա է 822.5 մլն դրամ
ՀՀ ֆինանսների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ 17.03.2020թ. գանձապետարանում բացված «Ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
18:11
«Սա նշանակում է, որ եվրոպական կարգավորման ստանդարտները գործում են նաև Արցախում»
Արցախի Հանրապետության Նախագահ Բակո Սահակյանն այսօր հանդիպում է ունեցել Հայաստանի Հանրապետության հեռուստատեսության և ռադիոյի հանձնաժողովի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:05
Լևոն Արոնյանի տիկնոջ՝ Արիանա Կարոլիի անժամանակ կորստի մասին լուրը տարածվել է աշխարհով մեկ
Շախմատի միջազգային ֆեդերացիան /FIDE/  հրապարակել է դասակարգման նոր աղյուսակը, գրում է ՀԱՕԿ-ը: Առաջին եռյակում են հաջորդաբար Մագնուս...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
«Ժառանգություն». Ընտրություններն ապացուցեցին ժողովրդավարական ուղիով ընթանալու Արցախահայության վճռական կամքը
«Ժառանգություն» կուսակացությունը հանդես է եկել   հայտարարությամբ Արցախում մարտի 31-ին կայացած համապետական ընտրությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
17:47
Պարսյան. Կազմակերպությունների համար բնական գազի սակագինը ավելանում է
ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի պատասխանատու, տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանը իր հոդվածում գրում է. «31․01․2020 թվականին...
Աղբյուր` Panorama.am
17:39
ԱԽ քարտուղարը հեռախոսազրույց է ունեցել ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարի հետ
Այսօր Հավաքական անվտանգության պայմանագրի կազմակերպության (ՀԱՊԿ) գլխավոր քարտուղար Ստանիսլավ Զասի նախաձեռնությամբ տեղի է ունեցել հեռախոսազրույց...
Աղբյուր` Panorama.am
17:34
Ալժիրում համաճարակի պատճառով ազատ կարձակվեն ավելի քան 5000 բանտարկյալ. ՏԱՍՍ
Ալժիրի նախագահ Աբդելմաջիդ Տեբբունը ավելի քան 5000 բանտարկյալների համաներման հրամանագիր է ստորագրել, որպեսզի կանխեն նոր կորոնավիրուսի տարածումը:...
Աղբյուր` Panorama.am
17:22
Մահացել է օպերային թատրոնի երգչախմբի երգչուհի Աննա Սարդարյանը
Հիսուն տարեկանում մահացել է Ալ. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի երգչախմբի երգչուհի Աննա Սարդարյանը: ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:10
Տրետյակովյան պատկերասրահն առաջին անգամ ներկայացրել է ցուցահանդեսների ֆոտոարխիվը
Պետական Տրետյակովյան պատկերասրահն առաջին անգամ հրապարակել է իր ցուցադրությունների ամբողջ ֆոտոարխիվը։ kulturomania.ru-ի հաղորդմամբ,...
Աղբյուր` Panorama.am
17:00
«Ավտոմատացված համակարգը չի գեներացնի այն տվյալները, որտեղ տեղակայման վայրը և զանգը չեն համապատասխանում իրար». Բադասյան
«Նախագիծը քաղաքացիներին գաղտնալսելու կամ տեղեկությունների բացահայտման մասին չէ»,- այսօր լրագրողների հետ զրույցում ասաց ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:51
Արայիկ Հարությունյան. Ես երկրորդ փուլին սպասում էի վաղուց
Չնայած աշխարհում մոլեգնում է նոր կորոնավիրուսի համաճարակը, Արցախում կատարվել է պետականաշինության հերթական կարևոր քայլը, որի արդյունքներն արդեն...
Աղբյուր` Panorama.am
16:44
Թորոսյան. Մեզ անհրաժեշտ են մինչև 55 տարեկան մասնագիտությամբ բուժաշխատողներ
Կորոնավիրուսի դեմ պայքարի համար նոր ստեղծվող առողջապահական ենթահամակարգը կարիք ունի բուժաշխատողների։  «Հարգելի գործընկերներ,...
Աղբյուր` Panorama.am
16:38
Թրամփը խոստովանել է, որ թաքցնում է կորոնավիրուսի մասին տեղեկատվությունը
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտնել է, որ համաճարակի սկզբում նա միտումնավոր չի հայտնել կորոնավիրուսի վարակի հավանական սպառնալիքի մասին:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:23
Իսպանիայում ավելի քան 100 հազար մարդ վարակվել է կորոնավիրուսով. Գազետա.ռու
Իսպանիայում կորոնավիրուսով վարակվածների թիվը հասել է 102 136-ի, ինչը ներկայումս Իտալիայից հետո աշխարհում երկրորդ ամենամեծ ցուցանիշն է: Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
16:06
«Ականատես». Արցախի համապետական ընտրությունների քվեարկությունն ընթացել է որոշակիորեն լարված մթնոլորտում
«Ականատես» դիտորդական առաքելությունն իրականացրել է Արցախի Հանրապետության նախագահական և խորհրդարանական ընտրությունների դիտարկում։...
Աղբյուր` Panorama.am
16:00
Հայաստանը միացել է Թուրքիայի դեմ Եվրամիության պատժամիջոցներին
Հայաստանը, Հյուսիսային Մակեդոնիան, Չեռնոգորիան, Ալբանիան և Իսլանդիան միացել են Թուրքիայի դեմ Եվրամիության պատժամիջոցներին՝ կապված Կիպրոսի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:50
Արցախի ԿԸՀ նախագահ. Առանձնահատկություններն այս ոչ ստանդարտ իրավիճակում դառնալու է պատկան մարմինների քննարկման թեման
Արցախի Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովը ստացել է 9 դիմում-բողոք, դատախազությունը ստացել է 44 հաղորդում, ՄԻՊ-ի մոտ արձանագրվել է 12 դեպք,...
Աղբյուր` Panorama.am
15:44
Արցախի նախագահի ընտրությունների երկրորդ փուլին մասնակցելու են Արայիկ Հարությունյանն ու Մասիս Մայիլյանը
Արցախի Հանրապետության Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի նախագահն արդեն հայտարարեց՝ Արցախում կկայանան նախագահական ընտրությունների երկրորդ փուլ։...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Համաճարակի պատճառով միլիոնավոր մարդիկ Եվրոպայում կորցրել են աշխատանքը
Արհմիությունների եվրոպական կոնֆեդերացիայի տվյալներով, վերջին երկու շաբաթվա ընթացքում Եվրոպայում առնվազն մեկ միլիոն մարդ կորցրել է իր աշխատանքը:...
Աղբյուր` Panorama.am
15:27
Պետդուման օրենք է ընդունել վարկային արձակուրդների մասին
 Պետդուման ՌԴ նախագահի հանձնարարականով երրորդ ընթերցմամբ և ամբողջովին ընդունվել է «Քաղաքացիներին, անհատ ձեռներեցներին և փոքր և միջին...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Հայրս ոչ մի առնչություն չունի «Մարտի 1»-ի զոհերի հետ. Լևոն Քոչարյան
15:50 29/02/2020

Հայրս ոչ մի առնչություն չունի «Մարտի 1»-ի զոհերի հետ. Լևոն Քոչարյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}