Մշակույթ 13:43 07/09/2017 Հայաստան

«Զորաց քարեր»-ում ունենք 2000 տարուց ավելի ներառող շրջան. հնագետ

«Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների և պատմական միջավայրի պահպանության ծառայություն» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի հրամանով կազմված  արշավախումբը,  ՊՈԱԿ-ի գիտնական-քարտուղար, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Աշոտ Փիլիպոսյանի գլխավորությամբ, օգոստոսին պեղումներ է իրականացվել  «Զորաց քարեր»  հուշարձանի տարածքում:

Լրագրողների հետ հանդիպմանը Աշոտ Փիլիպոսյանն ասաց, որ «Զորաց քարեր»  հուշարձանի տարածքում հնագիտական աշխատանքները սկսվել էին 2014 թվականից, 2015-16 թթ. հիմնականում կատարվել է չափագրում, տեղազննություն, իսկ այս տարի արդեն պեղումներ՝ Գիտության պետական կոմիտեի աջակցությամբ, ֆինանսավորմամբ:

«Միանշանակ խնդիր կար հնագիտական, համակողմանի ուսումնասիրության արդյունքում վեր հանել այս հուշարձանի պատկանելիությունը, գոյատևման ժամանակաշրջանը, մշակութային փոփոխությունները»,- նշեց հնագետը:

Ա. Փիլիպոսյանի խոսքով, պեղումների արդյունքում բացվել է բավականին հետաքրքիր կառույց՝ արևմտյան կողմից դեպի դամբարանախուց տանող ստորգետնյա ճանապարհով:

Դամբարանախուցն ունի  7 մետր  երկարություն, 3 մետր լայնություն: Նա տեղեկացրեց, որ դամբարանախուցը պեղվել, մաքրվել է 2,5 մետրի չափով:

«Հայտնաբերված նյութը  թույլ է տալիս ասել, որ այստեղ գոնե 4 տարբեր շրջափուլերում թաղման արարողություններ են  իրականացվել: Ամենավաղ նյութը, որն ունենք ամենաստորին հատակից, մ.թ.ա 18-17-րդ դարերով է թվագրվում, բրոնզեդարյան գունազարդ խեցեղենի բեկորներն են: Ամենայն հավանականությամբ, երբ կառուցել են դամբարանը, միջին բրոնզեդարյան դամբարանն արդեն եղել է, այն հիմնահողային է,  հարթեցնելով դրա վրա կառուցել են քարաշար դամբարանախուցը, որն այսօր ունենք»,- նշեց նա:

Թաղումները կատարվել են մ.թ.ա. 15-14-րդ դարերում, մ.թ.ա. 11-9-րդ դարերում:
«Հետաքրքիր է, որ այս դամբարանախցում ունենք մ.թ.ա 5-4-րդ դարերի, մ.թ.ա 1-ին դարի, հավանաբար, մանկան թաղման փաստ»,- ասաց Ա. Փիլիպոսյանը:

Նրա խոսքով, դամբարանը թալանված է, ծածկասալերից մի քանիսը կոտրված: Դամբարանից հայտնաբերվել է խեցեղենի բեկորներ, կենդանիների ոսկերներ: Թեև թալանված լինելուն՝ հայտնաբերվել է նաև մեծ քանակությամբ մետաղական նյութ:

«Դամբարանում հայտնաբերվել է, իհարկե, խաթարված վիճակում, մարդկային մնացորդներ, գոնե 4 գանգի բեկորներ ունենք, որոնք հնամարդաբանները կուսումնասիրեն, կպարզվի, թե կոնկրետ ինչ սեռի, տարիքի անձանց հետ գործ ունենք»,- ասաց արշավախմբի ղեկավարը:

Նա նշեց, որ դամբարանը, հավանաբար, 12-13-րդ դարերում՝ սելջուկների կամ մոնղոլների արշավանքների ժամանակ,  օգտագործվել է որպես թաքստոցներ շրջակա բնակավայրերի բնակիչների համար:

«Ինչն է նման ենթադրության հանգեցնում. նյութերի վերին շերտում 12-13-րդ դարերի խեցեղենի բեկորներ են հայտնաբերվել, Դվինին, Անիին բնորոշ ապակե ապարանջանների մասեր»,- նշեց հնագետը՝ ընդգծելով, որ գործ ունեն մի դամբարանի հետ, որը մ.թ.ա 18-րդ դարից մինչև մ.թ. 13-րդ դարն ընկած ժամանակաշրջանը՝ 2000 տարուց ավելի ներառող շրջան, հետաքրքիր տեղեկատվություն է պարունակում:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

20:41
Գույքահարկի վճարման վերջնաժամկետը դեկտեմբերի 1-ն է
Ֆիզիկական անձանց գույքահարկի վճարման վերջնաժամկետը սահմանվել է դեկտեմբերի 1-ը: Այս մասին տեղեկացնում է Երևանի քաղաքապետարանի տեղեկատվության և...
Աղբյուր` Panorama.am
20:31
Այս տարի Ամանորը կնշվի յուրահատուկ ձևով
Քաղաքապետը հանձնարարել է մշակել և ներկայացնել Ամանորի տոնական միջոցառումների ծրագիրը, որը կհետաքրքրի ոչ միայն Երևանի բնակիչներին, այլև քաղաքի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
Թուրք ժողովուրդին թշնամի չենք համարում. Բաշար Ասադ
Սիրիայի նախագահ Բաշար Ասադը RT-ին տված հարցազրույցում ասել է, որ իրենք բանակցություններ վարել են, բայց ոչ Էրդողանի հետ: Նրանք շփվել են...
Աղբյուր` Panorama.am
20:20
ԻՊ-ը ստանձնել է հայ հոգևորականների սպանության պատասխանատվությունը
«Քանի որ արդեն սկսվեց տարածվել․․․մտածեցի այնուամենայնիվ գրեմ՝ Դեր Զորից դեպի Հասեքե գնալու ճանապարհին հայ հոգևորականների սպանության...
Աղբյուր` Panorama.am
20:12
«Կրպակներ՝ անիվների կամ քարերի վրա. այն ինչ կատարվում է այսօր քաղաքում, փաստացի շրջիկ առևտուր չէ». Հայկ Մարության
Երևանում նախորդ շաբաթ ապամոնտաժվել է 18 ապօրինի կրպակ ու տաղավար: Բացօթյա առևտուրը կանոնակարգելու նպատակով քաղաքապետարանի և վարչական շրջանների...
Աղբյուր` Panorama.am
20:02
Ջրհեղեղ՝ Ռուսաստանի հյուսիս-արևմուտքի շուրջ 40 բնակավայրերում
Վոլոգոդայի, Նովգորոդի և Կոստրոմայի շրջանների մոտ 40 բնակավայրեր ջրհեղեղի հետևանքները։ Այս մասին  РИА Новости-ին հայտնել են ՌԴ արտակարգ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:52
Նիդերլանդները մեծապես շահագրգռված է Հայաստանի հետ հարաբերությունների առավել սերտացմամբ. դեսպան
Նոյեմբերի 11-ին ԱԳ նախարարի տեղակալ Ավետ Ադոնցն ընդունեց Հայաստանում Նիդերլանդների նորանշանակ դեսպան (նստավայրը` Թբիլիսի) Մարիա Կրիստինա վան...
Աղբյուր` Panorama.am
19:47
Մայլի Սայրուսին վիրահատել են
Երգչուհի Մայլի Սայրուսը վերականգնվում է ձայնալարերի վիրահատությունից հետո։ Խնդիրները երգչուհու մոտ ի հայտ էին եկել 2019-ի հոկտեմբերին, այդ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:41
Դեղատանը կատարված ավազակային հարձակման դեպքը բացահայտվել է
Ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի քրեական հետախույզները ավազակություն կատարելու կասկածանքով նոյեմբերի 9-ին բերման են ենթարկել Երևանի բնակիչ, 33-ամյա...
Աղբյուր` Panorama.am
19:36
Հայ-հնդկական գործարար կապերն ընդլայնվում են
Նոյեմբերի 11-ին Երևանում մեկնարկել է «Հնդկաստան-Հայաստան դեղագործական գործարար համաժողով-ցուցահանդես»-ը։ Այս մասին տեղեկացնում է ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:31
Քաղաքացիների կանչով աշխատող լուսացույցերը մինչև տարեվերջ կավելանա ևս հինգով
Երևանի քաղաքապետարանը քայլեր կձեռնարկի՝ կարգավորելու հետիոտնային անցումների անվտանգությունը, կտեղադրվեն քաղաքացիների կանչով աշխատող...
Աղբյուր` Panorama.am
19:27
«Սպիտակ սաղավարտ»-ի հիմնադիր Ջեյմս Լե Մեզյուրեին Ստամբուլում գտել են մահացած
Ստամբուլում մահացած են  գտել բրիտանական զինուժի նախկին զինվորական, սիրիական «Սպիտակ սաղավարտներ» հասարակական կազմակերպության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Հարուցվել է քրեական գործ՝ զենքի գործադրմամբ խուլիգանություն կատարելու դեպքի առթիվ
ՀՀ ՔԿ Արմավիրի մարզային քննչական վարչությունում ձեռնարկվում են անհրաժեշտ քննչական և դատավարական այլ գործողություններ՝ Արագածավան գյուղի բնակչի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:13
Քաղաքապետարանը սկսել է աղբի տեսակավորման փորձնական ծրագիր իրականացնել
Աղբահանության խնդրի վերջնական կարգավորմանը զուգահեռ քաղաքապետարանը սկսել է աղբի տեսակավորման փորձնական ծրագիրը:Այս մասին տեղեկացնում է Երևանի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:01
Նոյեմբերի 9-ին ապօրինի ծառահատումներ են բացահայտել Տավուշում, Լոռիում և Սյունիքում
Ոստիկանության տարածքային ստորաբաժանումները շարունակում են հետևողական պայքարը ապօրինի ծառահատումները կանխելու և բացահայտելու ուղղությամբ՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:51
Միջազգային ֆինանսական կորպորացիայի շրջանակում Հայաստանը կհամագործակցի չորս ուղղություններով
Փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանն ընդունել է Միջազգային ֆինանսական կորպորացիայի (ՄՖԿ) տարածաշրջանային ղեկավար Յան Վան Բիլսենին: Այս մասին տեղեկացնում...
Աղբյուր` Panorama.am
18:45
Գորիսում վաղը ջրանջատում կլինի
«Վեոլիա Ջուր» ընկերությունը տեղեկացնում է իր հաճախորդներին և սպառողներին, որ վթարային աշխատանքներով պայմանավորված, նոյեմբերի 12-ին...
Աղբյուր` Panorama.am
18:21
Թուրքիան նման է ԱՄՆ-ի և Ռուսաստանի միջև «սեղանի թենիսի գնդակի»
Թուրքիայում գլխավոր ընդդիմադիր ուժ համարվող քեմալական «Ժողովրդահանրապետական» կուսակցության (CHP-ԺՀԿ) նախագահ Քեմալ Քըլըչդարօղլուն,...
Աղբյուր` Panorama.am
18:11
Օդի ջերմաստիճանը աստիճանաբար կնվազի 4-5 աստիճանով
Նոյեմբերի  12-16-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ: Քամին՝ հարավ-արևելյան՝ 3-8 մ/վ: Օդի ջերմաստիճանը 13-16-ի ցերեկը աստիճանաբար...
Աղբյուր` Panorama.am
17:59
Լիլիթ Գալստյան. Որդեգրված է Հայաստանի ապաոգեղենացման քաղաքական ընթացք
ՀՅԴ ԳՄ ներկայացուցիչ Լիլիթ Գալստյանը վերլուծելով իշխող քաղաքական մեծամասնության գործունեության մեկուկես տարին, եկել է եզրակացության, որ կարծես...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
Իրանում արգելվել է «Ստամբուլի բիճը» գրքի վաճառքը
Իրանի իսլամական կողմնորոշման և մշակույթի նախարարության կարգադրությամբ արգելվել է թուրք գրող Էլիֆ Շաֆաքի «Ստամբուլի բիճը» գրքի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:43
Լեռնահովիտի 39-ամյա բնակչի սպանության փաստով ձերբակալված կա
ՀՀ քննչական կոմիտեի Լոռու մարզային քննչական վարչության Ստեփանավանի քննչական բաժնում քննվող քրեական գործով պարզվել են Լեռնահովիտ գյուղի՝ 39-ամյա...
Աղբյուր` Panorama.am
17:42
«Թող իրենց համասեռամոլ ու սատանիստ հերոսներին տանեն իրենց տներում պահեն» (լրացված)
Դասադուլ անող ուսանողները միացել են ԿԳՄՍ նախարարության մոտ նստացույց անող ՀՅԴ երիտասարդներին
Աղբյուր` Panorama.am
17:22
Ղամիշլիում հայ հոգևորականի են սպանել. «Արևելք»
Սիրիայում հյուսիս-արևելքում անհայտ անձինք կրակել և սպանել են Ղամիշլիի Հայ Կաթողիկե Սուրբ Հովսեփ համայնքի հոգևոր հովիվ Հովսեփ քահանա Պետոյանին և...
Աղբյուր` Panorama.am
17:14
Ամեն ինչ անելու ենք խոշոր հարկ վճարողի պատվավոր առաջին տեղը չզիջելու համար. ԶՊՄԿ
«Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատ»-ից վստահեցնում են, որ ամեն ինչ անելու են առաջին խոշոր հարկ վճարողի պատվավոր առաջին տեղը ոչ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:13
Ինչու է աղմկում Արայիկ Հարությունյանը. Ավետիք Չալաբյան
«Ազգային Օրակարգ» կուսակցության խորհրդի անդամ Ավետիք Չալաբյանը ֆեյսբուքյան գրառում է կատարել Արայիկ Հարությունյանի՝ ԿԳՄՍ նախարարի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:01
ԲԴԽ. Հայկ Հովհաննիսյանը չի պնդել հրաժարականի դիմումը և շարունակում է պաշտոնավարել
Այսօր Բարձրագույն դատական խորհրդի նիստում քննարկվել է Խորհրդի անդամ Հայկ Հովհաննիսյանի հրաժարականի հարցը։ Բարձրագույն դատական խորհուրդի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:00
Նոր նամականիշ՝ նվիրված Հայաստանի առաջին փոստային նամականիշի 100-ամյակին
Այսօր Հայաստանի ազգային պոլիտեխնիկական համալսարանում, հայկական առաջին նամականիշի 100-ամյակին նվիրված ֆիլատելիստական ցուցահանդեսի շրջանակներում,...
Աղբյուր` Panorama.am
16:52
Գևորգ Հարությունյանը երրորդ տեղն է գրավել Ռումինիայում
Գրոսմայստեր Գևորգ Հարությունյանը Ռումինիայում կայացած շախմատային բաց մրցաշարում գրավել է երրորդ տեղը: Այս մասին հայտնում է ՀԱՕԿ-ը։ Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:42
Երիտասարդ ֆիզիկոս. Եթե հենց այս պահին կառավարությունը քայլեր չձեռնարկի, վաղը ոչ մի գիտնական չենք ունենալու
«Հզոր գիտություն, հզոր Հայաստան» կարգախոսով առաջնորդվող երիտասարդ գիտնականները մտահոգված են՝ արդեն չորրորդ տարին է, որ գիտության...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Զոհրաբ Մնացականյանի և Սերգեյ Լավրովի համատեղ ասուլիսը
13:56 11/11/2019

Զոհրաբ Մնացականյանի և Սերգեյ Լավրովի համատեղ ասուլիսը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}