Հասարակություն 09:15 11/09/2017 Հայաստան

Մեզ համար կրակոցը նշանակություն չունի, միայն թե աշխատանք լինի. Վազաշենի գյուղապետ

Հեղինակ` Հասմիկ Հակոբյան

Իջևանից հյուսիս-արևելք գտնվող Վազաշեն գյուղն ապրում է իր առօրյա կյանքով` հակառակորդի նշանառության տակ` պատերազմի և խաղաղության սահմանագծին:

Շուրջ 800 բնակիչ ունեցող Վազաշենը բազում խնդիրներ ունի, գյուղն այսօր սոցիալ- տնտեսական ծանր վիճակում է, ինչի պատճառով մեծ չափերի է հասնում արտագաղթը։ 1990-ականների համեմատ սահմանամերձ Վազաշենը մոտ 40 տոկոսով կրճատվել է. եթե գյուղում նախկինում կար 370 տնտեսություն, ապա այսօր մնացել է 180-ը:

Հայ-ադրբեջանական հակամարտության տարիներին գյուղի այգիները հիմնականում մնացել են սահմանից այն կողմ: Մասնավորապես, գյուղի վարչական տարածքի 1650 հա հողերից այսօր մնացել է 160 հա, սակայն դա էլ գյուղացիները չեն կարողանում մշակել:

Վազաշենի գյուղապետ Լորիկ Բադիրյանն ասում է, որ եթե խորհրդային տարիներին գյուղի տնտեսությունը դարձել էր տարածաշրջանի ամենաառաջավոր տնտեսություններից մեկը, ապա այսօր գյուղացիները գրեթե հողագործությամբ չեն զբաղվում: 

«Համեմատած մնացած գյուղերի հետ, մեր վիճակը ծանր է, պարզապես ես մի քիչ լաչառ չեմ ու պահանջկոտ՝ պատկերացնելով իրավիճակը: Ամեն ինչի մասին չեմ բարձրաձայնում՝ հասկանալով, որ ոչ պատերազմ, ոչ խաղաղություն վիճակ է: Միգուցե սխալ եմ, որ չեմ խոսում, գուցե դրանից շատ բան եմ կորցնում…»,- գյուղ այցելած լրագրողների հետ զրույցում ասում է Վազաշենի գյուղապետը:

Նրա խոսքերով՝ գյուղում պարբերաբար կրակոցներ են հնչում, սեպտեմբերի 7-ին էլ հակառակորդը կրակել էր գյուղի դպրոցի վրա. «Երբ կրակոցներն են հնչում, մարդիկ երեխաներին դպրոց չեն ուղարկում, ճամպրուկային տրամադրություն է լինում»:

Ադրբեջանցիները Վազաշեն ոտք են դրել 1992 թվականի դեկտեմբերի 29-ին,  դեռ լույսը չբացված գյուղ են մտել և խոշտանգումների ենթարկել քնած բնակչությանը։ Պատերազմական գործողությունների ժամանակ վազաշենցիները հերոսաբար պաշտպանել են իրենց գյուղը: Դրանից հետո՝ 1993 թվականից սկսած  գյուղում սկսվել է արտագաղթը:

«Դժբախտությունը նրանում է, որ բոլոր աճող ընտանիքներն են դուրս եկել: Հիմա մեր տները շատ են դատարկվում, պառավը մեռավ, տան դռները կողպվում են: 2015 թվականի օգոստոսյան դեպքերից հետո, երբ ադրբեջանցիները կրակում էին գյուղի ուղղությամբ, ևս 5 ընտանիք գյուղից դուրս եկավ, տեղափոխվեց Իջևան»,- ասում է գյուղապետը:

Վազաշենը հայ-ադրբեջանական սահմանից 18 կմ հեռավորության վրա է։ Նույնիսկ տեղ կա, որ այդ հեռավորությունը հասնում է 1 կմ-ի։ Լորիկ Բադիրյանի խոսքերով՝ Վազաշենը բարձր դիրքում է, ինչը հայկական կողմին առավելություն է տալիս, սակայն դա չի խանգարում հակառակորդին. «Վերջին շրջանում մի քիչ ավելի են լկտիացել, զենքերը խոշորացել են»:

Գյուղապետն ասում է, որ գյուղում հոգսերը շատ են, մարդիկ հողագործությամբ չեն կարողանում զբաղվել, աշխատատեղ չկա, մինչդեռ գյուղացուն իր հողում պահելու համար աշխատատեղ է պետք ստեղծել:

2015թ հունվարի 1-ից ՀՀ սահմանամերձ 32 համայնքներում բիզնես գործունեություն ծավալողները ազատվում են բոլոր հարկերից՝ բացառությամբ եկամտահարկից, բայց Վազաշենում դեռևս ներդրողներ չեն հայտնվել:

Վազաշենի գյուղապետն էլ  կառավարությանն է ներկայացրել գյուղի հնգամյա զարգացման ծրագիր, որով  նախատեսել են հիմնել մրգերի վերամշակման գործարան ու չորանոց:  «Մենք ընդամենը առաջարկում ենք, բայց ներդրող չկա: Առաջարկում ենք, բայց ո՞վ անի, պիտի դրսից գան անեն: Մանկապարտեզի խնդիր ունենք, որը հրետակոծված ու թալանված է: Շատ են խնդիրները, շատ»,- նշում է Լորիկ Բադիրյանն ու հավելում, որ բավական ռիսկային գոտի է, ուստի հարց է առաջանում՝ ո՞վ պետք է ներդրում անի:

Նրա խոսքերով՝ կառավարությունից շատ բան է կախված, միայն արտոնությունը բավարար չէ:  «Բոլորդ շատ ջոկող մարդիկ եք: Խաղաղություն է պետք առաջին հերթին, խաղաղ լինի: Ամեն պահի մենք վտանգի տակ ենք: Նախանցած տարի շրջանցիկ ճանապարհն ասֆալտապատելու ժամանակ քրքրեցին էդ մեքենան: Տեղը սովորել էին, պահը չէին կորցնում»,- ասում է նա:

Գյուղապետը նաև նշում է, որ գյուղի տարածքում ոսկու և բազմամետաղ հանքեր կան, որոնք կանադացիները փորձում են շահագործել: Նա հույս ունի, որ դրանք շահագործելուց հետո գյուղում ինչ-որ չափով աշխատատեղերի հարցը կլուծվի:

Դիտարկմանը, թե մտավախություն չունեն, որ հանքերի շահագործումը մեծ վնաս կհասցնի թե մարդկանց, թե շրջակա միջավայրին, գյուղապետը պատասխանում է. «Ուրիշ ելք չունենք, եթե աշխատի, ժողովուրդը կսկսի ապրել, արտագաղթը կնվազի: Միակ ելքը աշխատեղն է»:

Գյուղի խնդիրներից մեկն էլ ոռոգման ջրի բացակայությունն է: Կառավարության որոշմամբ սահմանամերձ այս գյուղը ևս ազատված է ոռոգման ջրի վարձավճարից, բայց 1992 թվականից ոռոգման ջուր չունեն: Մեկ պոմպակայան աշխատում է, բայց  կարողանում է հարևան Այգեհովիտ գյուղին ջուր մատակարարել, իսկ Վազաշեն ջուր չի հասնում։ «Լավագույն դեպքում կարողանում ենք աշնանացան ցանել, եթե սենց լավ տարի է լինում, երաշտ է լինում, ցորենը դուրս չի գալիս»:

Վազաշենցիների համար եկամտի աղբյուրը անտառն է, որտեղի տարբեր տեսակի կանաչեղեն, հատապտուղներ, փայտ են հավաքում:

Համայնքի ղեկավարն ասում է, որ Վազաշենում խնդիրները կլուծվեն, եթե աշխատատեղեր բացվեն. «Ավտոմատի, պուլյեմյոտի կրակոց կլինի, մեզ համար նշանակություն չունի, միայն թե աշխատանք լինի»:



Լուսանկարները՝  Լիլիան Գալստյանի:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

15:00
ՀՀ բասկետբոլի ազգային հավաքականը Եվրոպայի առաջնության ընտրական փուլում կհանդիպի Ալբանիայի հավաքականի հետ
Վաղը՝ նոյեմբերի 24-ին, Հայաստանի Հանրապետության բասկետբոլի ազգային հավաքականը Եվրոպայի առաջնության ընտրական փուլում հանդիպելու է Ալբանիայի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:57
Ժամանակավոր դադարեցվել է «Վանաձորի բժշկական կենտրոն»-ի ավագ մանկաբարձ-գինեկոլոգի պաշտոնավարությունը
32-ամյա ծննդկանի մահվան դեպքի առթիվ ՀՀ քննչական կոմիտեի Լոռու մարզային քննչական վարչությունում քննվող քրեական գործի շրջանակներում որոշում է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:55
ԵԽԽՎ-ն կարող է վերականգնել ՌԴ պատվիրակության լիազորությունները
Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովը կարող է վերականգնել Ռուսաստանի Դաշնության պատվիրակության լիազորությունները: Ինչպես տեղեկանում ենք...
Աղբյուր` Panorama.am
14:52
Չինաստանում բացվել է ՀՀ համագործակցության գրասենյակ
Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության Ցինտաո քաղաքում ՀՀ դեսպան Սերգեյ Մանասարյանի և ՉԺՀ-ում ՀՀ առևտրային կցորդ Հրանտ Աբաջյանի մասնակցությամբ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:50
Բանակում գիտնականին գիտական աշխատանքից չկտրելու հարցն այսօր քննարկման փուլում է. փոխնախարար
«Մայիսից բանակ զորակոչվող գիտնականների համար ի՞նչ պայմաններ են ստեղծված, որպեսզի նրանք կարողանան զբաղվել կրթությամբ նաև բանակում»,-...
Աղբյուր` Panorama.am
14:46
Նոյեմբերի 23-26-ը օդի ջերմաստիճանն աստիճանաբար կնվազի 12-15 աստիճանով
Հանրապետության տարածքում նոյեմբերի 23-ի և 24-ի գիշերը  շրջանների զգալի մասում, 23-ի և 24-ի ցերեկը  Լոռիում, Տավուշում, Սյունիքում և...
Աղբյուր` Panorama.am
14:43
Օտարերկրյա հաշվառման համարանիշերով մեքենաների վարորդները կտուգանվեն. ՃՈ
Մայրաքաղաքի՝ շրջանաձև երթևեկությամբ մի շարք խաչմերուկներում երթևեկության փոփոխություններ են կատարվել՝ հաշվի առնելով տրանսպորտային միջոցների...
Աղբյուր` Panorama.am
14:40
Շրջանառության մեջ են դրվել 2017 թ. թողարկման «Նոյյան տապան» ՀՀ հավաքորդական թղթադրամները
ՀՀ կենտրոնական բանկում նոյեմբերի 22-ին ներակայացվել են  շրջանառության մեջ դրվող 2017 թ. թողարկման «Նոյյան տապան» ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:37
«Ստացվում է, որ սոցիալական գրավչությունն ապահովելով՝ մարդկանց այլ դաշտ ենք տեղափոխում». Դավիթ Պետրոսյան
«Անընդհատ պնդվում է, որ պաշպանության ու կրթության ոլորտները փորձում են իրար չհակադրել, բայց փաստացի պաշտպանական ոլորտին առաջնահերթություն...
Աղբյուր` Panorama.am
14:30
24-ամյա երիտասարդին առաջադրվել է մեղադրանք սպանության համար
ՀՀ քննչական կոմիտեի Լոռու մարզային քննչական վարչությունում քննվող քրեական գործով Վանաձորի բնակիչ Վոլոդյա Քոչինյանի սպանության համար մեղադրանք է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:20
Լեհաստանում այսօր մրցագորգ դուրս կգան հայ ըմբիշներ Տարոն Դումոյանը, Կարեն Ասլանյանն ու Սարգիս Քոչարյանը
Լեհաստանում ընթացող մինչև 23 տարեկանների (Մ23) աշխարհի առաջնությանը Հայաստանի Հանրապետության հունա-հռոմեական ըմբշամարտի հավաքականը մասնակցում է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:09
Պաշտպանի աջակցությամբ վերականգնվել է քաղաքացու հաշմանդամության խումբը
Հաշմանդամության խմբի փոփոխությունից դժգոհ քաղաքացին դիմել է Հայաստանի մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանին։ ՀՀ մարդու իրավունքների...
Աղբյուր` Panorama.am
14:00
Ակտիվորեն նպաստում ենք միջազգային ջանքերին՝ ուղղված խտրականության և բռնության կանխարգելմանը. Նալբանդյան
«Համաժողովի խորագիրը և արծարծվող խնդիրն արդիական են և լավ ընտրված՝ լայն հնարավորություն ընձեռելով քննարկելու քրիստոնյաների և կրոնական այլ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:51
Կոնվերս Բանկի՝ ոսկու գրավադրմամբ վարկավորման պորտֆելը տարեսկզբից աճել է 14 տոկոսով
Կոնվերս Բանկի՝ ոսկու գրավադրմամբ վարկավորման պորտֆելը  տարեսկզբից աճել է 14 տոկոսով և նոյեմբերի 20-ի դրությամբ կազմել է ավելի քան 15 մլրդ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:40
Եթե երկիրը պաշտպանված չլինի, ինչքան ուզում է երկրում գիտնական լինի, դա քոռ կոպեկի արժեք չունի. Լևոն Մնացականյան
Արցախա-ադրբեջանական շփման գծում վերջին շրջանում իրավիճակը հանգիստ է: Այս մասին լրագրողների հետ զրույցում ասաց Պաշտպանության բանակի հրամանատար...
Աղբյուր` Panorama.am
13:37
Հակասություն չկա բացարձակապես բանակային ծառայության և գիտության մեջ. Լևոն Մկրտչյան
«Հակասություն չկա բացարձակապես բանակային ծառայության և գիտության մեջ, այս խնդիրն արհեստական է և խոսքը գնում է անընդհատությունը պահպանելու...
Աղբյուր` Panorama.am
13:30
Իսկ դուք խոզուկ պատվաստվե՞լ եք
ՀՀ առողջապահության նախարար Լևոն Ալթունյանը հայտարարել էր, որ դեկտեմբերից պապիլոմավիրուսային վարակի պատվաստվելու են 13 տարեկան 16.000 աղջիկ: Ընդ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:11
Ականի պայթյունից զոհվածներին Բակո Սահակյանը հետմահու պարգևատրել է «Մարտական ծառայություն» մեդալով
Նախագահ Բակո Սահակյանը նոյեմբերի 22-ին ստորագրել է հրամանագիր, համաձայն որի՝ Արցախի Հանրապետության պետական սահմանը պաշտպանելիս ցուցաբերած...
Աղբյուր` Panorama.am
13:07
ՌԴ ԱԳՆ-ն ղարաբաղյան կարգավորման հարցում մաքոքային դիվանագիտություն է կիրառում. «Российская газета»
«Российская газета»-ն անդրադարձել է ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի Բաքու ու Հայաստան կատարած այցելությանն ու գրել, որ ՌԴ ԱԳՆ-ն կրկին...
Աղբյուր` Panorama.am
13:00
Արցախում ականապայթյունային վիրավորում ստացած զինծառայողի վիճակը ծայրահեղ ծանր է
Արցախում նոյեմբերի 21-ին ականապայթյունային վիրավորում  ստացած 19-ամյա Նարեկ Հովեյանի վիճակը գնահատվում է ծայրահեղ ծանր: Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
12:54
Ջրի սակագինը բարձրացավ, բայց սպառողը դեռ չի տուժի
ՀՀ հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի` նոյեմբերի 22-ին կայացած նիստում քննարկվել է «Վեոլիա Ջուր» փակ բաժնետիրական...
Աղբյուր` Panorama.am
12:40
Կալանավորների մոտ հայտնաբերվել են «Այֆոն–5, 6», փաթեթավորված կանաչավուն զանգված, դեղահաբեր
Հոկտեմբերի 25-ին ՀՀ ԱՆ «Վարդաշեն» քրեակատարողական հիմնարկի կալանավորված անձանց մի շարք խցերից չնախատեսված խուզարկությամբ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:31
ԱԺ-ում մեկնարկեց «Հանուն գիտության զարգացման» նախաձեռնության անդամների հետ հանդիպումը
Ազգային ժողովում մեկնարկեց հանդիպումը «Հանուն գիտության զարգացման» նախաձեռնության անդամների հետ՝ նախապես ձեռք բերված...
Աղբյուր` Panorama.am
12:26
Թբիլիսիում 15 ժամից ավելի շարունակվում են հակաահաբեկչական գործողությունները
Թբիլիսիի Իսանիի շրջանում՝ Գաբրիել Սալոսի փողոցում, արդեն ավելի քան 15 ժամ շարունակվում է հատուկ գործողություն՝ տեղի բնակելի բազմաբնակարան...
Աղբյուր` Panorama.am
12:20
Քննություն է տարվում՝ պարզելու երեք զինծառայողների մահվան հանգամանքները
Երրորդ կայազորային քննչական բաժնում քննություն է տարվում՝ պարզելու 3 զինծառայողների մահվան հանգամանքները: Քննչական կոմիտեից հաղորդում են, որ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:12
«Լեոնիդն այսօր էլ խրամատներում է, նրա ճակատամարտը դեռ չի ավարտվել»
Արցախյան ազատամարտի հերոս, «Ազատագրական բանակի» հիմնադիր Լեոնիդ Ազգալդյանն այսօր կդառնար 75 տարեկան: Արցախյան շարժման սկզբնավորման...
Աղբյուր` Panorama.am
12:05
Նախագահը ուղերձ է հղել Լեոնիդ Ազգալդյանի ծննդյան 75-ամյակի առթիվ
Նախագահ ՍԵրժ Սարգսյանը ուղերձ է հղել «Մարտական խաչ» 1-ին աստիճանի շքանշանակիր Լեոնիդ Ազգալդյանի ծննդյան 75-ամյակի առթիվ։ ՀՀ նախագահի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:03
Մահացել է օպերային երգիչ Դմիտրի Խվորոստովսկին
56 տարեկան հասակում մահացել է ռուսաստանցի և բրիտանացի օպերային երգիչ (բարիտոն) Դմիտրի Խվորոստովսկին:  Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
12:00
Ավտոճանապարհները հանրապետությունում՝ ժամը 11:30-ի դրությամբ
ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ ժամը 11:30-ի դրությամբ ՀՀ տարածքում բոլոր ավտոճանապարհներն անցանելի են: ԱԻՆ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:47
Ամրակից համայնքն ամբողջությամբ լուսավորվել է
«Այլընտրանքային էներգիա» նախագծի ձեռքբերումները շարունակվում են: Մեկ տարվա ընթացքում, երկու փուլով իրականացված ծրագրի շնորհիվ, Լոռու...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Մենք ակտիվորեն նպաստում ենք միջազգային ջանքերին՝ ուղղված խտրականության և բռնության կանխարգելմանը. Նալբանդյան
13:48 22/11/2017

Մենք ակտիվորեն նպաստում ենք միջազգային ջանքերին՝ ուղղված խտրականության և բռնության կանխարգելմանը. Նալբանդյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}