Քաղաքական 19:36 24/11/2017 Հայաստան

ԵՄ հետ նոր պայմանագիրը` նպատակասլաց արտաքին քաղաքականության արդյունք

2013-ի օգոստոս-սեպտեմբերյան իրադարձություններից չորս տարի անց Հայաստանը ստորագրեց ԵՄ հետ Համապարփակ և ընդլայնված գործընկերության համաձայնագիրը։ Այս 360 էջանոց բարդ փաստաթուղթը, որը շաբաթներ առաջ պաշտոնապես հրապարակվեց հայերեն և անգլերեն լեզուներով, ստորագրող 29 երկրների (ԵՄ-28 պլյուս Հայաստան) ազգային ընթացակարգերով վավերացվելուց և ուժի մեջ մտնելուց հետո կարգավորելու է ՀՀ-ԵՄ հարաբերությունների բոլոր ոլորտները` քաղաքական համագործակցություն, առևտրային կապեր, և ամենակարևորը` Հայաստանի բարեփոխումների օրակարգ։

Մինչ այս հնչած փորձագիտական կարծիքները ցույց տվեցին, որ թեև մեկնաբանություններ կարելի է անել ծավալուն փաստաթղթի վերնագրին և ներածական մասին հպանցիկ ծանոթանալով միայն, այս համաձայնագրի իրական ազդեցությունը հանրային և պետական կառավարման ոլորտների վրա Հայաստանը զգալու է գալիք տարիներին։ Մի կողմ դնելով պայմանագրի` ԵՄ համար ընդհանուր կետերը, ինչպես օրինակ զանգվածային ոչնչացման զենքի տարածման դեմ համատեղ պայքար, թեթև զինատեսակների անօրինական շրջանառության կանխում և այլն, փաստենք, որ համաձայնագիրը ինստիտուցիոնալիզացնում է ԵՄ-ՀՀ օրակարգը` ներքին և արտաքին քաղաքական, տնտեսական և շուկայական, մարդու իրավունքների երկխոսության և բոլոր հնարավոր այլ ոլորտներում։

Ռեալ քաղաքականության առումով, համաձայնագիրը արդեն երկար տարիներ Հայաստանի որդեգրած «և, և»-ի հաղթանակն է և ստորագրվում է աշխարհաքաղաքական տեսանկյունից չափազանց հետաքրքիր պահի։ Ավարտվում է Սիրիայի արյունալի պատերազմը և Ռուսաստանը ճանաչվում է հաղթող, Ուկրաինայի ճգնաժամերը բարդացել են (համակարգային կոռուպցիա, Լուգանսկի և Դոնեցկի զինված խմբավորումների միջև բախումների իրական վտանգ), Կիևը համարյա սնանկ է և Եվրոպան առանց Ռուսաստանի այս ճգնաժամը չի կարողանալու հաղթահարել, ղարաբաղյան կարգավորման հարցը նույնպես պետք է սառեցնել հերթական անգամ` Ադրբեջանի բռնակալի դիրքորոշման պատճառով (մինչև Բաքվի իշխանափոխությունը) և այլն։ Մյուս կողմից` Եվրոպայում Ռուսաստանի կողմից աջակցություն ունեցող քաղաքական ֆիգուրները պարտվում են և եվրոպական առաջատար երկրները վերագտնում է իրենց ինքնավստահությունը և ԱՄՆ նմանությամբ Հին աշխարհը անցնում է տրանզակցիոն արտաքին քաղաքականության` «դու` ինձ, ես` քեզ» բանաձևով։ Որոշ չափով սա «ավելին` ավելիի դիմաց» սկզբունքի վերաիմաստավորումն է, որի ջատագովն է եղել Հայաստանը հենց առաջին օրից։

Ավելին, ինչը ոչ պակաս կարևոր է և արդեն իսկ ֆիքսվել է նոյեմբերի 23-ի ԵԺԿ համատեղ հայտարարության մեջ, Եվրոպայում ցնդում են պատրանքները ասոցացման համաձայնագիր կնքած երկրների վերաբերյալ։ Ուկրաինան մխրճվել է կոռուպցիայի մեջ, Մոլդովայում և Վրաստանում ոչ ֆորմալ կառավարման մեխանիզմները փաստացի չեղարկել են ընտրական համակարգը, Ադրբեջանը և Բելառուսը դարձել են ավելի ավտորիտար։ Փաստացի միայն Հայաստանն է անցկացրել նորմալ սահմանադրական հանրաքվե, պառլամենտական մրցակցային ընտրություններ (ԺՀՄԻԳ-ի գնահատականով), 2015-ին միացել է ԵԱՏՄ-ին և ցանկություն և պատրաստակամություն ունի նաև ԵՄ հետ հարաբերություններում ստանալ «ավելին` ավելիի դիմաց»։ Ռիգայի գագաթաժողովից ի վեր, երբ ՀՀ նախագահը կոչ էր արել «առավել իրատեսորեն գնահատել ստեղծված իրավիճակը» և չընկնել հուզականության գիրկը, Եվրոպան վերջապես ի վիճակի է, չզիջելով մարդու իրավունքների և ժողովրդավարության հարցերում, առաջ շարժվել իրական քաղաքական երկխոսության ճանապարհով։

Ինչ վերաբերում է Հայաստանին, այժմ ստորագրելով ավելի հարուստ բովանդակությամբ համաձայնագիր, քան 2013-ի տարբերակի քաղաքական մասն էր, Երևանը մեծ խաղում դուրս է գալիս հաղթողի դերում։

Դատելով 2017թ մարտից ի վեր հնչող պաշտոնական հայտարարություններից, երբ նախաստորագրվեց Հայաստանի հետ համաձայնագիրը, Եվրոպայում հասկացան, որ 2013-ի սեպտեմբերին, Հին աշխարհի «կամ, կամ» անտագոնիստական քաղաքականությանը տուրք չտալով, բայցև չդավաճանելով եվրոպական արժեհամակարգը, մեջբերելով Սարգսյանին, «Հայաստանն իր հավասարակշռված քաղաքականությամբ ոչ միայն չստեղծեց լրացուցիչ լարվածության օջախ եվրոպական տարածաշրջանում, այլ ընդհակառակը, կարողացավ իր քաղաքականությունը կառուցել տարբեր ինտեգրացիոն համակարգերի համատեղելիության, հավասարակշռության և բազմավեկտոր համագործակցության սկզբունքների հիման վրա»:

Անկախ փորձագիտական մակարդակի սպեկուլյացիաներից` ներառյալ Ռուսաստանի ազգայնական-պոպուլիստական շրջանակների կողմից, շնորհիվ նպատակասլաց ջանքերի Հայաստանը կարողացավ իր որդեգրած մարտավարությամբ հասնել այսօրվա սահմանագծին, որը նոր ու ավելի աշխատատար ճանապարհի մեկնարկ է։

Էդգար Խաչատրյան



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

11:43
Տիգրան Աբրահամյան. Հարավային Կովկասում կարող է նոր պայթյունավտանգ իրավիճակ ստեղծել
ԱԺ «Պատիվ ունեմ» խմբակցության պատգամավոր Տիգրան Աբրահամյանը գրում է. «Ուկրաինայի և Ռուսաստանի միջև առաջացած լուրջ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:35
Մի հատ հավաքվեք էլի, ձեր մերժումը վերածվել է ուրացման, դուք մի ամբողջ հայրենիք ու պետություն եք ուրանում. Լիլիթ Գալստյան
«Ամբողջ դիսկուրսը, որին վերածվել է ԱԺ-ը, նման է  մանկական խաղին, թե ով վերջինը կխփի: Վստահ եմ՝ դպրոցում, մանկապարտեզում և դեպի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:28
Արա Զոհրայան. Արմեն Սարգսյանի «ինքնակամ» հրաժարականի համար առիթ է հանդիսացել նրա գործած մեղքերը
«Զարթոնք» կուսակցության հիմնադիր, Փաստաբանների պալատի նախկին նախագահ արա Զոհրաբյանը, որը տևական ժամանակ պահանջում է Արմեն Սարգսյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:18
Բարձրաստիճան պաշտոնյաներից խստորեն պահանջում ենք չփորձել քաղաքականացնել մարդու իրավունքների ոլորտը. Թաթոյան
«Բարձրաստիճան պաշտոնյաներն իրավունք չունեն ՄԻՊ բարձրացրած խնդիրներից մարդկանց ուշադրությունը շեղելու կամ այդ խնդիրները «փակելու» համար դրանք անվանել միակողմանի կամ քաղաքական»։
Աղբյուր` Panorama.am
11:11
Պոլսո Հայոց պատրիարքը ապաքինվել է կորոնավիրուսից
Պոլսո Հայոց Սահակ Բ պատրիարքն ապաքինվել է կորոնավիրուսից: Այս մասին հայտնում է Պոլսո Հայոց պատրիարքարանը: Հունվարի 13-ին պատրիարքի...
Աղբյուր` Panorama.am
10:42
Լորիս Ճգնավորյանը երկու մեծ ստեղծագործություն նվիրել է Արցախյան 44-օրյա պատերազմի զոհերի հիշատակին
Իրանահայ կոմպոզիտոր, դիրիժոր Լորիս Ճգնավորյանը վերջին 2 տարում հեղինակել է ավելի քան 40 գործ. երկու մեծ ստեղծագործություն նվիրել է Արցախյան...
Աղբյուր` Panorama.am
10:32
Կորոնավիրուսի օմիկրոն շտամը վերջինը չէ. ԱՀԿ ղեկավար
Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության ղեկավար Թեդրոս Գեբրեյեսուսն երկուշաբթի օրն ասել է, թե վտանգավոր կլինի ենթադրել, որ արագ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:25
ՆԱՏՕ-ի առաջնորդները սպառնում են Ռուսաստանին «պատժամիջոցների աննախադեպ փաթեթով».
Մեծ Բրիտանիայի և ՆԱՏՕ-ի մի շարք այլ առաջատար երկրների ղեկավարները համաձայնել են, որ Ուկրաինա ներխուժելու դեպքում Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցների...
Աղբյուր` Panorama.am
10:15
Փաշինյանին ուղղված հարցերն աղավաղվել են. Ահազանգում են ԶԼՄ ներկայացուցիչները
Նիկոլ Փաշինյանին գրավոր հարցեր ուղղած ԶԼՄ ներկայացուցիչները ֆեյսբուքյան ասուլիսից հետո ահազանգում՝ իրենց հարցերը հնչել են խմբագրված ու...
Աղբյուր` Panorama.am
10:08
Ս. Վահան Գողթնեցու հիշատակության օրն է
Ս. Վահանը Գողթն գավառի Խոսրով նախարարի որդին էր: Մանուկ հասակում արաբների կողմից բազում հայ իշխանների հետ գերի է տարվում Դամասկոս, ուր թլփատվում է` վերանվանվելով Վահաբ:
Աղբյուր` Panorama.am
09:56
Արցախում 2021-ին հայտնաբերվել են շուրջ 200 նորահայտ հուշարձաններ
Նշվում է, որ հասկանալի պատճառներով 2021-ին պեղումներ չեն իրականացվել:
Աղբյուր` Panorama.am
09:55
«Ժողովուրդ». Ինչու հեռացավ ՀՀ նախագահը
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. «Պարզվում է՝ ՀՀ արդեն նախկին նախագահ Արմեն Սարգսյանը դեմ չէ ընդլայնված լիազորությունների դեպքում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:54
«Հրապարակ». Փնտրվում է նախագահ
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Հանրապետության նախագահի պաշտոնը թափուր մնալուց ոչ շուտ, քան 25, և ոչ ուշ, քան 35 օր հետո անցկացվում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:53
«Փաստ». Նիկոլ Փաշինյանը և իր թիմակիցները վաղուց արդեն հատել են թույլատրելիի շատ սահմաններ
«Փաստ» թերթը գրում է. «Երեխայի ծնունդն ընտանիքում ամենաիսկական ուրախություն է: Երբեմն մարդիկ անգամ տարիներով են սպասում այդ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:52
«Ժողովուրդ». Առաջիկայում գյուղատնտեսները կսկսեն բողոքի ակցիաներ իրականացնել, ճանապարհներ փակել
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. «Արմավիրի և Արարատի մարզերում լոլիկի և վարունգի մշակությամբ զբաղվող ջերմոցատերերը լուրջ խնդիրների...
Աղբյուր` Panorama.am
09:51
«Հրապարակ». Արմեն Սարգսյանի հրաժարականը նոր իրողություններ է ստեղծում երկրում
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Արմեն Սարգսյանի հրաժարականը նոր իրողություններ է ստեղծում երկրում։ Իշխանությունը կարող է...
Աղբյուր` Panorama.am
09:48
«Ժողովուրդ». Թուրքիայի հետ հարաբերությունների կարգավորմամբ չի բացառվում՝ առաջիկայում Գյումրու 102-րդ ռազմաբազան այնտեղից դուրս բերվի
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. «Հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորումը, ինչի մեկնարկն արդեն տրվել է Մոսկվայում Հայաստանի ու...
Աղբյուր` Panorama.am
09:46
«Փաստ». Նոր հնարավորություններ են բացվում Հայաստանի ՏՏ մասնագետների համար
«Փաստ» թերթը գրում է. «Հայկական ստարտափը՝ CodeSignal-ը (Քոդսիգնալ), հավակնոտ նպատակներ ունի, որոնց հասնելու համար թիմին...
Աղբյուր` Panorama.am
09:44
«Հրապարակ». Նոր բացահայտումներ կլինեն՝ կապված մաքսային ծառայության ղեկավար Շուշանիկ Ներսիսյանի հետ
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Դեկտեմբերի կեսերին հայկական համացանցում հայտնվեցին կադրեր, թե ինչպես են Սանկտ Պետերբուրգում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:42
«Փաստ». ԱԳՆ-ն հայ-թուրքական հարաբերությունների գործընթացից դուրս է մնացել և հիմնականում դիտորդի կարգավիճակում է
«Փաստ» թերթը գրում է. «Հայաստանի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարության՝ «Փաստ» թերթի աղբյուրների...
Աղբյուր` Panorama.am
09:40
«Ժողովուրդ». Ինչով է զբաղվելու Արման Թաթոյանը
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է.  «Երեկ խորհրդարանում 68 կողմ ձայնով Մարդու իրավունքների պաշտպան ընտրվեց Քրիստինե Գրիգորյանը:...
Աղբյուր` Panorama.am
09:37
«Փաստ». Կադրային ինչ քաղաքականություն է որդեգրել Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը
«Փաստ» թերթը գրում է. «Հայաստանյան խոշորագույն հանքարդյունաբերական ընկերությունը՝ Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը, որը...
Աղբյուր` Panorama.am
09:34
«Հրապարակ». ՔՊ-ում տարակուսած են՝ եթե 21-ին Արցախ մտած գումարները յուրացվել են, ինչո՞ւ են 2022-ին ավելի շատ գումար հատկացնում՝ առանց պատժելու
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Արցախի իշխանությունների հետ անցած տարեվերջին ծագած կոնֆլիկտը, երբ Նիկոլ Փաշինյանի տարեվերջյան...
Աղբյուր` Panorama.am
09:31
Թուրք լրագրողին ասացվածք հրապարակելու համար կալանավորել են
Ստամբուլի դատարանը լրագրող Սեդեֆ Քաբաշին կալանավորել է Թուրքիայի նախագահ Էրդողանին վիրավորելու մեղադրանքով։ Լրագրողն իր թվիթերի միկրոբլոգում մի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:25
«Դատալեքս»-ի խափանումն ունի զուտ տեխնիկական պատճառներ. ԲԴԽ
«Դատալեքս» տեղեկատվական համակարգի խափանումն ունի զուտ տեխնիկական պատճառներ: Այս մասին հայտնում են Բարձրագույն դատական...
Աղբյուր` Panorama.am
09:15
Ճանապարհների վիճակը՝ ժամը 9։00-ի դրությամբ
Հունվարի 25-ին՝ ժամը 09։00-ի դրությամբ, Աշտարակի (ասֆալտբետոնե ծածկին առկա է ձյուն), Ապարանի (ասֆալտբետոնե ծածկին առկա է ձյուն), Արագածի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:10
Վարդան Ոսկանյան. Սյունիքի մարզը կարող է փաստացիորեն դուրս մղվել կենսական նշանակության այդ ծրագրից
Իրանագետ Վարդան Ոսկանյանը, արձագանքելով ՆԻկոլ Փաշինյանի ֆեյսբուքյան ասուլիսում հնչեցրած հայտարարություններին, գրում է. «Ըստ Նիկոլ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:00
Հոսանքազրկումներ են սպասվում Երևանում ու չորս մարզերում
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ հունվարի 25-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ...
Աղբյուր` Panorama.am
22:48
Դժբախտ պատահար Երևանի Գրիբոյեդովի փողոցում
Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոն հունվարի 24-ին, ժամը 17:47-ին  տեղեկություն է ստացվել, որ Երևանի Գրիբոյեդով փողոցի շենքերից...
Աղբյուր` Panorama.am
22:21
Ադրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել մեկ աճյուն
2020 թվականի ռազմական գործողությունների ընթացքում զոհված և անհետ կորած զինծառայողների ու քաղաքացիական անձանց աճյունների (մասունքների) որոնողական...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Ռուբեն Ռուբինյանը խորհրդակցել է նախկինում Թուրքիայի հետ բանակցողների հետ
13:21 18/01/2022

Ռուբեն Ռուբինյանը խորհրդակցել է նախկինում Թուրքիայի հետ բանակցողների հետ

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}