Հասարակություն 10:43 07/06/2018 Հայաստան

Հայկական լոլիկը վերադառնում է շուկա

Հեղինակ` Հասմիկ Հակոբյան

Բանջարաբոստանային մշակաբույսերի հայկական սորտերը ոչ միայն չեն վերացել, այլև  պահպանվում են և այսօր էլ մեծ պահանջարկ ունեն: Այս մասին Panorama.am-ի թղթակցի հետ զրույցում ասաց «Բանջարաբոստանային և տեխնիկական մշակաբույսերի գիտական կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Գայանե Սարգսյանը՝ հավելելով, որ հայկական բոլոր սորտերը՝  որոնք ստեղծվել են՝ սկսած 1949 թվականից, պահպանում են:

Գիտական կենտրոնը զբաղվում է բանջարաբոստանային բույսերի սելեկցիայով և սերմնաբուծությամբ: Կենտրոնում կատարվող գիտական աշխատանքների նպատակն է նոր, հանրապետության բնակլիմայական պայմաններին հարմարված, բերքատու, հիվանդությունների և վնասատուների նկատմամբ  դիմացկուն սորտերի և հիբրիդների ստացումը:

Գայանե Սարգսյանի խոսքով՝ կենտրոնն ունի տեղական սորտերի և պոպուլյացիաների հարուստ գենոֆոնդ՝  մոտ 4000  սորտանմուշով: Դրանցից  138-ն արդեն շրջանացված սորտերն են, որոնք ունեն համապատասխան արտոնագիր և վաճառվում են տեղական շուկայում:

Լոլիկի հայկական սորտերը վերագտնում են իրենց կորցրած հեղինակությունը
Վերջին տարիներին հայ գյուղատնտեսները  սկսել են ավելի շատ օգտագործել տեղական արտադրության սորտեր: Բանջարաբոստանային և տեխնիկական մշակաբույսերի գիտական կենտրոնը տարեցտարի արտադրում և շուկա է դուրս բերում ինչպես նոր , այնպես էլ հանրության շրջանում վաղուց հայտնի սորտեր։ 

Կենտրոնից այսօր էլ հնարավոր է ձեռք բերել հանրահայտ  «Անահիտ» (կենտրոնի հիմնադիր  Անահիտ Անանյանի անունով է կոչվում սեղանի լոլիկի սորտը),  «Նվեր», «Լիա» լոլիկի սերմեր: Հայաստանում  տարածված լոլիկի սորտերը հասնում են 36-ի, մինչդեռ հավաքածուում ավելի շատ տեսակներ կան:

Գայանե Սարգսյանը վստահեցնում է, որ նույնիսկ հին սորտերը՝ «Հոբելյանական», «Մասիսի 202», բոլորը պահպանվում են և պահանջարկի դեպքում, կզբաղվեն դրանց արտադրությամբ:

«Պահպանվել են բոլոր սորտերը, և անհրաժեշտության դեպքում դրանց սերմարտադրությունը  կկազմակերպենք»,- ասաց տնօրենը:

Ընդհանուր առմամբ, ըստ նրա, ամեն տարի կենտրոնում մեծ քանակությամբ՝  գրեթե 500 կգ սերմ է արտադրվում, որոնք վաճառում են  գյուղացիներին, ֆերմերներին: Բացի այդ, ամեն տարի ավելացնում են տեղական սորտերի արտադրությունը:

«Տարեկան 15-20 տոկոսով էլ ավելանում է լոլիկի սերմերի արտադրությունը,  կարծում եմ, որ աստիճանաբար  կավելանա՝  հաշվի առնելով գյուղատնտեսների շրջանում հայկական լոլիկի պահանջարկը»,- նշեց նա:

Ինչու են ֆերմերները նախապատվությունը տալիս ներկրված սերմերին

Այդուհանդերձ, որևէ մեկը չի կարող հերքել, որ հայ ֆերմերները շարունակում են  նախապատվությունը տալ ներկրված սերմերին, որոնք ավելի շատ բերք են տալիս ու տեղական տեսակների համեմատ` դիմացկուն են, երկար են պահպանվում, թեև համային հատկանիշներով բավականին զիջում են հայկական տեսակներին, որոնց պահպանման ժամկետն ավելի քիչ է՝ մեկ շաբաթ:

Բայց քիչ չեն նաև լոլիկի  հայկական տեսակներ նախընտրողները. «Ունենք ֆերմեր, որն այս պահին 20 հա տարածքի վրա մեծ պահանջարկ ունեցող՝ «Արա», «Նոյ», «Գանձա» տեսակի հայկական լոլիկ է աճեցնում»:

Ինչպե՞ս տարբերել հայկական լոլիկը

Կենտրոնի ղեկավարը վստահեցրեց՝  հայկական լոլիկը պահպանել է համն ու հոտը, որակական հատկանիշները։  Պարզապես  սպառողները, հիմնականում, չեն տարբերում տեղական բանջարեղենը ներմուծվածից:

Մասնագետի խոսքով՝  ներկրված լոլիկները հաճախ ունեն իդեալական տեսք, դրանք, կարծես թե, նկարած լինեն, իսկ ձեռք տալիս  քարի պես ամուր են, կաշին էլ շատ հաստ:  Բացի այդ, կտրատելիս այդ լոլիկները չեն կորցնում իրենց ձևը և հյութ չեն արտազատում։ Իսկ հայկական լոլիկները նուրբ են և սեղանի սորտին բնորոշ փափկություն ունեն:

Ինչ վերաբերում է լոլիկում սպիտակ շերտի առկայությանը,  Գայանե Սարգսայնն ասաց, որ դա կարող է լինել նաև տեղական լոլիկում, միայն պայմանավորված չէ տեսակով, այլև կարող է լինել պարարտացման հետևանք։  Որակյալ բերք ստանալու գրավականը մշակման ճիշտ տեխնոլոգիաների կիրառումն է։

Գայանե Սարգսյանը հավաստիացրեց, որ հայկական սորտերը գենետիկորեն մոդիֆիկացված չեն՝ դրա հնարավորությունը  Հայաստանում չկա: Թեև, ըստ նրա, վատ չէր լինի, եթե մեր երկիրը ևս հետազոտական նպատակով նման լաբորատորիա ունենար:  

Հայկական սերմերը պահանջարկ ունեն նաև արտերկրում, սակայն արտահանում չի իրականացվում, քանի որ գիտական կենտրոնը դեռևս հնարավորություն չունի ապահովել սերմերի այն քանակը, որի պահանջարկը կա դրսում.  հիմնականում կարողանում են բավարարել  տեղական շուկայի պահանջարկը:

Ինչ վերաբերում է այլ երկրներից ներկրվող սերմերին, Գայանե Սարգսյանը հայտնեց, որ բանջարաբոստանային մշակաբույսերի սերմերը հիմնականում ներկրվում են Հոլանդիայից,  ԱՄՆ-ից , Իտալիայից, Գերմանիայից: Թուրքիայից նույնպես ներմուծվում են, սակայն, ըստ նրա, ոչ օրինական ձևով:

«Թուրքական սորտեր մեզ մոտ շատ կան, օրինակ, լոլիկի սորտ կա, որը 3-4 տարի առաջ ներկրվել է՝ հետն էլ լոլիկի ցեցը, որն Արարատյան դաշտավայրից  չեն կարողանում վերացնել: Իրականում այդ սերմերը փորձաքննություն չեն անցնում, պարզապես, մարդիկ իրենց հետ մի քանի փաթեթ բերում են և դրանք առանց փորձաքննության հայտնվում են դաշտերում, որի հետևանքով տուժում են թե իրենք, թե մեծ թվով  ֆերմերներ»,- նշեց նա:

Հայաստանում նաև իրականացվում է նոր մշակաբույսերի արտադրություն, հնարապետությունում աճում է բրոկկոլի, բրյուսելյան կաղամբ:  Գիտական կենտրոնի ղեկավարն ասաց, որ 7-8 տարի առաջ սկսել են զբաղվել ոչ ավանդական մշակաբույսերի արտադրությամբ: Սելեկցիոն աշխատանքներն, ըստ նրա, պայմանավորված էին շուկայի պահանջարկով. «Եթե շուկայում տվյալ բանջարբոստանային կուլտուրան պահանջարկ ունի, մենք փորձում ենք այդ տեսակը ոչ թե դրսից ներմուծել, այլ ունենալ դրանց  հայկական սելեկցիոն սորտը: Արդեն ունենք  բրոկկոլիի, գունավոր պղպեղի  տեղական սորտեր»։ 

 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

23:18
Պարետատունը՝ Մարզահամերգային համալիրի մահճակալներով կահավորման մասին
Սոցիալական ցանցերում լայն տարածում գտած Մարզահամերգային համալիրում արված լուսանկարների վերաբերյալ հայտարարություն է տարածել պարետատան մամուլի...
Աղբյուր` Panorama.am
22:50
Իմքայլականները տվեցին կառավարությանը «գործիքակազմ»
Իմքայլականները տվեցին կառավարությանը «գործիքակազմ»
Աղբյուր` Panorama.am
21:55
Զոհրաբ Մնացականյանը հեռախոսազրույց է ունեցել Ֆիլիպ Ռիքերի հետ
Մարտի 31-ին ամերիկյան կողմի նախաձեռնությամբ տեղի է  ունեցել ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանի հեռախոսազրույցը ԱՄՆ պետքարտուղարի Եվրոպական և...
Աղբյուր` Panorama.am
21:14
Էմին Ավետիսյանն ազատվել է ԱԱՏՄ ղեկավարի տեղակալի պաշտոնից
ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ՝ Էմին Ավետիսյանն ազատվել է առողջապահական և աշխատանքի տեսչական մարմնի ղեկավարի տեղակալի պաշտոնից:...
Աղբյուր` Panorama.am
21:09
Արցախ ընտրություններ. Անձնագրային և վիզաների վարչություն ու տարածքային անձնագրային ծառայություններ է դիմել 101 քաղաքացի
Արցախի Հանրապետության համապետական ընտրությունների ընթացքում, ժամը 08:00-20:00-ն ԱՀ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչություն ու...
Աղբյուր` Panorama.am
20:41
ԱՀ-ում 20.00-ին ավարտվել է նախագահական և խորհրդարանական ընտրությունների քվեարկությունը
Արցախում   ժամը՝ 20.00-ին ավարտվեց համապետական  ընտրությունների քվեարկությունը: ԱՀ-ում նախագահական  և ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
Թուրքմենստանի իշխանությունները արգելել են օգտագործել «կորոնավիրուս» բառը. Gazeta.ru
Թուրքմենստանի իշխանությունները արգելել են  գործածել «կորոնավիրուս» բառը՝ երկրում խուճապը կանխելու համար, փոխանցում է...
Աղբյուր` Panorama.am
20:29
Անհրաժեշտ են իրավիճակային ճիշտ քայլեր.Է.Վարդանյան
«Այլընտրանքային նախագծեր խմբի»  անդամ Էլինար Վարդանյանը վերլուծություն է տարածել, որում մասնավորապես անհանգստություն է հայտնել...
Աղբյուր` Panorama.am
20:25
COVID-19-ի բացված հաշվին փոխանցվել է ավելի քան 813 մլն դրամ
ՀՀ ֆինանսների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ 17.03.2020թ. գանձապետարանում բացված «Ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
20:23
ԱՀ բուժհաստատություններում նոր կորոնավիրուսի կասկածով մեկուսացված քաղաքացիներ չկան
Արցախի առողջապահության նախարարությունից  Արցախի տեղեկատվական շտաբին փոխանցել են, որ հանրապետության բուժհաստատություններում նոր...
Աղբյուր` Panorama.am
20:19
Արցախում հանրային իշխանության մարմինների նկատմամբ գործում է 10-օրյա սահմանափակում
Ելնելով Հայաստանի Հանրապետությունում նոր տիպի կորոնավիրուսով վարակվածության դեպքերի քանակի աճից, Արցախի Հանրապետության կառավարության՝...
Աղբյուր` Panorama.am
20:16
Մեր խորհրդարանական մեծամասնության պահվածքն անհասկանալի, անընդունելի, ավտորիտարիզմի տանող վարքագիծ է.Կոստանյան
«Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Աննա Կոստանյանը ֆեյսբուքյան իր էջում անդրադարձել է  ԱԺ արտահերթ նիստին : ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:12
Ես չեմ պատրաստվում անձնական հեռահաղորդակցությունս բաց պահել ինչ-որ ՓԲԸ-ի կամ ՍՊԸ-ի աշխատողների համար.Բաբայան
 Արսեն Բաբայանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է. «Հարգելի հարազատներ, ընկերներ, գործընկերներ, այդ թվում՝ լրագրողներ, խնդրում եմ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:09
«Դիտարկում եմ որպես անհարգալից վերաբերմունք հանրապետության գլխավոր քաղաքական ինստիտուտի՝ խորհրդարանի և խորհրդարանական խմբակցությունների նկատմամբ»
ԱԺ «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Շաքե Իսայանը ֆեյսբուքյան իր էջում անդրադարձել է  ԱԺ արտահերթ նիստին։  ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:07
ԱԻՆ ՓԾ շտապօգնության վարորդները վերջին օրերին տուն չեն գնում
Արտակարգ իրավիճակների նախարարության Փրկարար ծառայության շտապօգնության վարորդները վերջին օրերին տուն չեն գնում, Բժշկական ապահովման վարչությունում...
Աղբյուր` Panorama.am
20:03
ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները հայտարարություն են տարածել Արցախում ընտրությունների վերաբերյալ
ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահները (Ռուսաստանի Դաշնություն՝ Իգոր Պոպով, Ֆրանսիա` Ստեֆան Վիսկոնտի և Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ՝ Էնդրյու Շոֆեր)...
Աղբյուր` Panorama.am
19:59
ՌԴ նախագահի մոտ կորոնավիրուս չի հայտնաբերվել
ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը թեստավորվում է պարբերաբար: Նրա մոտ ամեն ինչ կարգին է: Այս մասին « Ռիա Նովոստի»-ի փոխանցմամբ հայտնել է ՌԴ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:50
Ընտրացուցակներում տեղ գտած անճշտությունների պատճառով ԱՀ ոստիկանություն է դիմել 49 քաղաքացի
Ընտրացուցակներում տեղ գտած անճշտությունների պատճառով ԱՀ ոստիկանության անձնագրային և վիզաների վարչություն և տարածքային անձնագրային...
Աղբյուր` Panorama.am
19:48
69 կողմ. ԱԺ-ն առանց ընդդիմության առաջին ընթերցմամբ ընդունեց մեկ անգամ տապալված փաթեթը
Ազգայիին ժողովն  երկրորդ արտահերթ նիստում ընդունեց օրակարգում ընդգրկված երկու օրինագծերը: Մասնավորապես,  «Արտակարգ դրության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:47
ԱՄՆ-ի «հետապնդումների» պատճառով Մադուրոն կոչ է անում աշխարհի առաջնորդներին աջակցել իրեն
ԱՄՆ-ը 15 միլիոն դոլար պարգևավճար է խոստացել այն  տեղեկությունների համար, որոնք կարող էին հիմք հանդիսանալ Վենեսուելայի նախագահի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:36
Բացահայտվել է Վանաձորում ամիսներ առաջ կատարված ավազակային հարձակման դեպքը
2019 թվականի սեպտեմբերի 27-ին՝ ժամը 07:00-ի սահմաններում, Վանաձոր քաղաքի Զ.Անդրանիկի փողոցի 1-ին նրբանցքում գտնվող առանձնատան հարակից տարածքում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:29
Իշխանությունը թքած ունի թե՛ պառլամենտարիզմի, թե՛ խորհրդարանական կառավարման երկիր ունենալու գաղափարների վրա.Տոնոյան
ԱԺ «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իվետա Տոնոյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է. «Թքած ունենալու նուրբ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:28
Աշխարհի առաջնորդները քաղաքացիներին գումար են փոխանցում, իսկ Էրդողանը իր հաշվեհամարն է տալիս քաղաքացիներին.Փայլան
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը երեկ հեռուստակապով անցկացրած կառավարության նիստից հետո հայտարարել է «Ազգային համերաշխության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:21
Այսօր 357 անձի նկատմամբ կազմվել է վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն
Ոստիկանությունը շարունակում է ապահովել նոր կորոնավիրուսի հնարավոր տարածումը կանխելու նպատակով անձանց ազատ տեղաշարժի սահմանափակումների վերաբերյալ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:19
ՀՀ ոստիկանությունը 10 օրով երկարաձգում է ԱՎՎ ու ենթակա տարածքային ստորաբաժանումների գործունեության դադարեցումը
Քանի որ Հայաստանի Հանրապետության ողջ տարածքում հանրային ծառայության իրականացման նկատմամբ կիրառվող սահմանափակումները 10 օրով երկարաձգվել են, ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:18
Արքայազն Հարրին և Մեգան Մարկլը սկսել են բրիտանական թագավորական ընտանիքից առանձին կյանք
«Արքայազն Հարրին և նրա կինը ՝ Մեգան Մարկլը պաշտոնապես վայր են դրել բրիտանական թագավորական ընտանիքի ավագ անդամների...
Աղբյուր` Panorama.am
19:17
Վաղվանից կառավարության հակաճգնաժամային փաթեթների մի մասից շահառուները կկարողանան օգտվել.վարչապետ
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ կառավարությունում կայացել է հերթական խորհրդակցությունը, որի ընթացքում քննարկվել են կորոնավիրուսի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:09
Կրասնոդարի օդանավակայանում բացվել է Հաղթանակի 75-ամյակի ցուցահանդեսը
Կրասնոդարի միջազգային օդանավակայանում բացվել է Հայրենական մեծ պատերազմի «Կրասնոդար միավորված ջոկատի» մասնակիցների լուսանկարների...
Աղբյուր` Panorama.am
19:04
«Facebook» սոցիալական կայքում սկսել են հանդիպել կասկածելի էջեր, որոնք տարածում են ապատեղեկատվություն և քաղաքացիներից գումար շորթում.Ոստիկանություն
Վերջերս «Facebook» սոցիալական կայքում սկսել են հանդիպել կասկածելի էջեր, որոնք տարածում են ապատեղեկատվություն և քաղաքացիներից գումար...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Հայրս ոչ մի առնչություն չունի «Մարտի 1»-ի զոհերի հետ. Լևոն Քոչարյան
15:50 29/02/2020

Հայրս ոչ մի առնչություն չունի «Մարտի 1»-ի զոհերի հետ. Լևոն Քոչարյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}