Քաղաքական 14:10 01/08/2018 Հայաստան

Քաղաքագետները Ռուսաստանի հետ հարաբերությունների բանաձևեր են առաջարկում

Հեղինակ` Լալա Տեր-Ղազարյան

Ռուսաստանի ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի հայտարարությանը  երեկվանից սոցցանցերում արձագանքում են քաղաքագետներն ու ոչ քաղաքագետները, արտահայտած կարծիքները տարբեր են, երբեմն՝ իրար հակասող: ՌԴ արտաքին գերատեսչական ղեկավարության հայտարարության պատճառների մասին, ինչպես նաև դրա տողատակերը հասկանալու համար Panorama.am-ը  զրուցել է քաղաքագետների հետ:

Միջազգային և անվտանգության հարցերի հայկական ինստիտուտի հիմնադիր Ստոյպա Սաֆարյանը համարում է, որ հայ-ռուսական հարաբերություններում այժմ խնդիր կա, որն ինքը անվանում է մտահոգություն: Նա հիշեցնում է՝ խնդիրներ եղել են միշտ՝ նաև ՀՀ երկրորդ, երրորդ նախագահների ղեկավարման տարիներին: Սաֆարյանի խոսքով, այժմ պետք է հայկական կողմը ռուսական կողմին հասկացնի, որ վատ հարաբերությունները երկու կողմերին էլ ձեռնտու չեն: Քաղաքագետը բարեբախտություն է համարում, որ այժմ քննարկումներն ընթանում են հրապարակային է և ոչ թե պատերի ներսում, հասարակության անտեղյակության պայմաններում:

«Հետևանքներ լինում են, երբ խնդրին լուծում չի տրվում: Այո, այժմ կա խնդիր, որի լուծումները շատ են: Դրանցից մեկն էլ ռուսական կողմի մտահոգությունը բավարարելն է, որի մասին խոսք լինել չի կարող, եթե իհարկե, դրանք վերաբերում են Խաչատուրովի հանցագործության վերաբերյալ առնչություններին: Մյուս լուծումը, ռուսական կողմի մտահոգությունների փարատումն է, սեփական քայլերը բացատրելն ու այս կետից առաջ շարժվելու այն տարբերակը, որը բխում է երկու կողմերի շահերից: Ահա ֆորմուլան: Եթե սա չարվի, խնդիրները գնալով շատանալու են»,-կարծիք հայտնեց քաղաքագետը:

Ինստիտուտի հիմնադիրը, խոսելով ռուսական կողմի մտահոգությունների ու Լավրովի հայտարարության պատճառների մասին, նշեց. «2008-ի մարտի մեկին խոսվում էր, որ Ռոբերտ Քոչարյանը Մոսկվայից վերադառնալուց հետո վստահ կերպով իրականացրեց հակասահմանադրական գործողությունները, կար տեսակետ, որ Մոսկվան կարող էր առնչություններ ունենալ այդ գործողությունների լեգիտիմացման առումով: Քանի որ Ռոբերտ Քոչարյանը չի ընդունում մեղադրանքը, անուղղակի սպառնում է անուններ տալ, չբացառենք, որ Մոսկվայում կարող են մտահոգված լինել, որ պաշտոնաթող նախագահը կարող է իր ցուցմունքներում ներքաշել նաև Ռուսաստանին»։

Սաֆարյանը միաժամանակ կարծիք հայտնեց, որ ՌԴ-ում գործում են նախկին իշխանությունների կողմից լոբբիստներ, ովքեր փորձում են ներկայացնել, որ Հայաստանում այս ամենն արվում է «Սորոս»-ի ֆինանսավորմամբ ու արևմուտքի հրահրմամբ:

Սրանք իհարկե չհաստատված վարկածներ են: Սաֆարյանը կարծում է՝ հայտարարությունը գերազանցապես վերաբերում էր ՀԱՊԿ գլխավոր քարտուղարին, ռուսական կողմը ցանկանում է ցույց տալ, որ Խաչատուրովի հետկանչն իրենց համար ցանկալի չէ, ուղիղ պահանջել չեն կարող, բայց փորձում են այն տեղ հասցնել:

«Անհերքելի է, որ Ռուսաստանն այս պատմության մեջ ավելի շատ հետաքրքրված  է Խաչատուրովով, քան Քոչարյանով: Բայց ինչպիսին էլ լինեն Հայաստանի ռազմավարական գործընկերոջ մտահոգությունները, պաշտոնական Երևանը պետք է փարատի դրանք: Հայաստանն ակնհայտորեն ցույց  է տալիս, որ չի կարող ապրել մարտի 1-ի բեռի տակ, եթե նույնիսկ Փաշինյանը շրջանցի այդ խնդիրը, միևնույն է՝ այդ ականը, որը դրված է եղել պետականության տակ, պայթելու է»,-նշեց Սաֆարյանը:

Նրա խոսքով, Լավրովի ակնարկած «կոմպրոմիսը» չի կարող տարածվել ոճիրները պարտակելու վրա: 

Քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանի համոզմամբ, Ռուսաստանի հետ հարաբերություններում էմոցիաներ, հանրահաճո, պոպուլիստական մոտեցումներ կիրառելը տեղին չէ, հարցին պետք է մոտենալ չոր պրագմատիզմի դիրքերից: Panorama.am-ի  զրուցակցի խոսքով, Լավրովի հայտարարությունն ուղերձ էր բաց տեքստով, խոսում է այն մասին, որ անհանգստությունը մեծ է:

«Սա տրամաբանական է, որովհետև ռուս փորձագետները տևական ժամանակ նշում են, որ Հայաստանի հետ հարաբերություններում անորոշությունը մեծ է, դա քաղաքականության ճշգրտման օրակարգ է սահմանում առաջին հերթին ռուսների համար, որպեսզի հասկանան՝ ում հետ ուր են գնալու և ինչ ֆորմատով»,-ասաց քաղաքագետը:

Ռուսաստանը համարում է, որ Հայաստանում կատարված իրադարձությունները, անկախ իրավական հիմնավորումներից, ըստ Ղևոնդյանի, ոչ այնքան պրոցեսի վրա ազդեցություն ունենալու, այլ դրանք քաղաքական պրոեկտումների առումով, կարող է ցնցումներ առաջացնել երկրում, իսկ անկայուն Հայաստանը չի բխում Ռուսաստանի շահերից:

«Ռուսաստանը նաև մեծ մտավախություն ունի Հայաստանում իրենց նախկին կարգավիճակի խորությունը կորցնելու մասով, և դա ինչ-որ առումով հասկանալի է: Սակայն այստեղ խնդիրը նաև այլ հարթությունում է: Նոր իշխանությունները պետք է ոչ թե հանրահաճո դիրքերից կերտեն երկրի անվտանգությունն ու արտաքին քաղաքականությունը, այլ չոր պրագմատիզմի, ռազմավարական իրողությունների ու հայ-ռուսական հարաբերությունների իրական պատկերից ելնելով»,-Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց Ա. Ղևոնդյանը:

Նա հիշեցնում է, որ Հայաստանը ՌԴ-ի հետ հարաբերություններում լուրջ շահառու երկիր է, հարաբերությունների ֆինանսական, ռազմական բաղադրիչները, թե արտաքին առևտուրն ու ԵԱՏՄ ձևաչափում շփումներն ուղղակիորեն կապված են Ռուսաստանի հետ:

«Բոլոր որոշումները կայացնելիս այս հանգամանքները պետք է հաշվի առնել, սակայն չմոռանալով Հայաստանի շահերի այն բաղադրիչները, որոնք տարբերվում են Ռուսաստանի մոտեցումներից»,-ընդգծեց քաղաքագետը:

Ինչ վերաբերում է հայ-ռուսական հարաբերությունների վերաբերյալ քննարկումների հրապարակային լինելու հետևանքներին, ապա Ղևոնդյանը նկատեց, որ հասարակությունը մասնագիտական պատրաստվածություն չունի, խորությամբ չէ, որ կարող է միջպետական ու այլ իրադարձությունների մասին կարծիքներ հայտնել: Բացի այդ, հասարակությունը մանիպուլյացիայի ենթարկվող օրգանիզմ է, որոշ մարդիկ կարող են հանրային կարծիքի դրսևորումներն օգտագործել սեփական շահերի համար, որոնք եզրահանգման մեջ կարող են վտանգել պետական շահը:

«Այս պարագայում իրավիճակի զարգացումը  հանրայնացման տեսքով  ռուսների որոշումն էր: Լավրովի հայտարարության շահառու կողմը նաև հայ հասարակությունն էր աշխատանքային միգրանտների, ՀՀ անվտանգություն սպառողի տեսքով,  նաև նախկին ու ներկա այն պաշտոնյաները, որոնք կարող են մտնել անորոշությունների, ճգնաժամային պրոցեսների մեջ՝ դրանից բխող հետևանքներով: Սա ուղերձ էր բաց տեսքով»,-համոզմունք հայտնեց Ա. Ղևոնդյանը:

Անդրադառնալով այն կարծիքներին, որ Բելառուսն ու Ղազախստանը Ռուսաստանի հետ բավականին հակասություններ ունեն, ապա քաղաքագետը խորհուրդ  է տալիս նման համեմատություն անելիս հաշվի առնել Բելառուսի, Ղազախստանի ու Հայաստանի ներուժը, տնտեսության ծավալները, միջազգային հարաբերությունները, կենսամակարդակը:

«Դրանք համեմատելիս կտեսնենք, որ Հայաստանի պարագան մի փոքր տարբերվում է: Ոչ Բելառուսը, ոչ Ղազախստանը չունեն իրենց հարևանների հետ ակտիվ փուլում գտնվող կոնֆլիկտ, չունեն հարևան այնպիսի երկիր, որի սահմանը փակ է ու կարող են այն դիտարկել որպես անվտանգության սպառնալիք: Ինչ վերաբերում է աշխատանքային միգրանտներին, ապա Հայաստանի դեպքում այն կենսամիջոց է, Բելառուսի կամ Ղազախստանի  պարագայում աշխատանքային միգրացիայի հոսքեր են, որոնք շատ մեծ չեն: Հայ-ռուսական հարաբերությունների էներգետիկ բաղադրիչը համեմատելի չէ ոչ Բելառուս-Ռուսաստան, ոչ էլ Ղազախստան-Ռուսաստան փոխհարաբերությունների հետ, այնպես որ զուտ մասնագիտական տիրույթում, համեմատելու բան չունեն»,-մանրամասնեց նա:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

16:39
ԵՊՀ-ում բացվեց Ամերիկյան հետազոտությունների կենտրոնը
ԱՄՆ դեսպան Լին Թրեյսին մասնակցել է  Ամերիկյան հետազոտությունների կենտրոնի բացմանը և Երևանի պետական համալսարանում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:32
Կառավարությունն ընդունել է պաշտոնյաների ավիաթռիչքների մասին տեղեկատվության բաց հասանելիությունը վերացնելու որոշում
ԻԱԿ նախագահ Շուշան Դոյդոյանը գրում է. «Այսօր՝ Կոռուպիայի դեմ պայքարի միջազգային օրը Կառավարությունը գաղտնի, չզեկուցվող հարցերի շարքում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:26
Արեգնազան Մանուկյան. Սրտատրոփ սպասում եմ դատավարությանը
ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Արեգնազ Մանուկյանը, արձագանքելով Ալեն Սիմոնյանի այսօրվա հայտարարությանը, գրում է....
Աղբյուր` Panorama.am
16:20
Գերասիմովը հայտարարել է Ռուսաստանի սահմանների մոտ ԱՄՆ-ի հրթիռային հարվածների մասին
ԱՄՆ ռազմավարական ավիացիան սկսել է շատ ավելի հաճախ հայտնվել Ռուսաստանի արևելյան սահմանների անմիջական մերձակայքում՝ մշակելով թևավոր հրթիռների...
Աղբյուր` Panorama.am
16:14
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Բորիս Ջոնսոնը յոթերորդ անգամ հայր է դարձել
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Բորիս Ջոնսոնը և նրա կինը՝ Քերի Ջոնսոնը դուստր են ունեցել։ BBC News-ի փոխանցմամբ՝ քաղաքական գործիչը հայր է դարձել...
Աղբյուր` Panorama.am
16:07
Քաղաքապետարանը հորդորում է փոխել անվադողերը
Երևանի քաղաքապետարանը մայրաքաղաքում երթևեկող վարորդներին ուղղված հորդոր է տարածել. «Եթե մինչև հիմա չեք փոխարինել մեքենայի անվադողերը,...
Աղբյուր` Panorama.am
16:00
Լրագրողական կազմակերպությունները դատախազությունից պահանջում են բացահայտել Թաթուլ Հակոբյանին սպառնացողներին
Լրագրողական 11 կազմակերպություններ տարածել են հայտարարություն, որտեղ ասված է. «Աշխատանքային ուղևորությամբ ԱՄՆ-ում գտնվող լրագրող...
Աղբյուր` Panorama.am
15:54
Մահվան ելքով պատահարներ Երևանում, Արագածոտնում և Արարատում
Քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության ճանապարհատրանսպորտային հանցագործությունների քննության բաժնում ՀՀ քրեական օրենսգրքի 242-րդ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:47
Մեղադրանք է առաջադրվել Վլադիմիր Գասպարյանին
«Հանցավոր ճանապարհով ստացված ավելի քան 2 մլրդ ՀՀ դրամի գույքն օրինականացնելու և կոռուպցիոն բնույթի այլ հանցավոր արարքների կատարման համար»
Աղբյուր` Panorama.am
15:41
«Օմիկրոն»-ը կնպաստի միջտարածաշրջանային զբոսաշրջության զարգացմանը
Կորոնավիրուսի օմիկրոնի շտամի առաջացումը կարող է նպաստել միջտարածաշրջանային զբոսաշրջության զարգացմանը։ Այս մասին հինգշաբթի լրագրողներին...
Աղբյուր` Panorama.am
15:33
Խորհրդարանի ՔՊ-ական մեծամասնությունը մերժեց վիրավորանքը ապաքրեականացնող օրենքի նախագիծը
ԱԺ-ն այսօր քվեարկությամբ ընդունեց հետևյալ օրենքները. «Հաշմանդամություն ունեցող անձանց իրավունքների մասին» օրենքում լրացումներ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:26
Դուստրը հոր դեմ բողոք է ներկայացրել ոստիկանություն, երբ նրան արգելել է TikTok-ով տեսանյութեր դիտել
Ուկրաինայի Զապորոժիեի մարզի Մելիտոպոլսկի շրջանում վարչական գործ է հարուցվել մի տղամարդու դեմ այն ​​բանից հետո, երբ վերջինս արգելել է դստերն...
Աղբյուր` Panorama.am
15:19
Բացահայտվել են մեքենաների համարանիշերի գողության նոր դրվագներ
Համարանիշեր գողանալու և դրանք վերադարձնելու դիմաց վարորդներից փող պահանջելու կասկածանքով օրեր առաջ Վաղարշապատի բաժին բերման էր ենթարկվել...
Աղբյուր` Panorama.am
15:10
2018 թվականին չէր խոսվում, որ հետևողականորեն պաշտպանվելու են ադրբեջանցիների՝ էյվազլիական շահերը. Արեգնազ Մանուկյան
«Եթե իրականում ինչ-որ բան պետք է քրեականացվի, ապա պաշտոնյաների և քաղաքական գործիչների սուտ խոսելը և խոստումը չկատարելը»,- ԱԺ-ում...
Աղբյուր` Panorama.am
15:02
Ալեն Սիմոնյանը հայց է ներկայացրել ընդդիմադիր պատգամավոր Արեգնազ Մանուկյանի դեմ
ԱԺ նախագահ Ալեն Սիմոնյանը հայց է ներկայացրել «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Արեգնազ Մանուկյանի դեմ սուտ խոսելու հետ կապված: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
14:50
ՌԴ-ից հրավիրյալ տենոր Ռոման Զավադսկին հանդես կգա հայ հանդիսատեսի առջև
Դեկտեմբերի 11-ին և դեկտեմբերի 14-ին Օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնը կներկայացնի «Տուրանդոտ» օպերան համերգային կատարմամբ:
Աղբյուր` Panorama.am
14:47
Ձեր նկատմամբ այդ կարծիքն արտահայտելու ցանկությունը ժողովրդի մոտ այնքան մեծ է, որ ֆրանսիացիֆանտաստ գրողներ են գտնում. Հայկ Մամիջանյան
«Ձեր նկատմամբ այդ կարծիքն  արտահայտելու ցանկությունն այնքան մեծ է, որ մարդիկ ֆրանսիացի, իմ համար անհայտ, ֆանտաստ գրողներ, դերասաններ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:41
Պետք է փակել ՊՈԱԿ-ները, որոնք շատ վատ երևույթ մտցրին մեր հանրության մեջ. Գեղամ Նազարյան
«Եթե ուզում ենք մեկին չվիրավորել, չհայհոյել, այդ օրինակը պետք է ծառայի նա, ով գտնվում է բուրգի գլխին: ՊՈԱԿ-ներ փնտրելու փոխարեն պետք է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:27
Վրաստանը ներկայացված չի լինի դեկտեմբերի 10-ին Մոսկվայում կայանալիք Հարավային Կովկասի 3+3 հանդիպմանը.
Վրաստանը ներկայացված չի լինի «3 + 3» ձևաչափի հանդիպմանը, որը կկայանա վաղը Մոսկվայում։ Այս մասին «ekhokavkaza.com»-ին...
Աղբյուր` Panorama.am
14:11
Թուլությունը, ջերմությունը, գլխացավը, հազը և ախորժակի կորուստը «օմիկրոնի» հիմնական ախտանիշներն են
«Օմիկրոն» շտամի վարակի հիմնական ախտանշաններն են՝ ծանր թուլությունն ու ջերմությունը, «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ» գործակալության հետ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:00
Մի ունեցեք հիշողության կորուստ. Աղվան Վարդանյանը՝ Էդուարդ Աղաջանյանին
«Արդյո՞ք նախագծի հեղինակներն ուսումնասիրել են որևէ վիճակագրություն` հայհոյանքների արդյունքում միջանձնային հարաբերություններ պարզելու քանի...
Աղբյուր` Panorama.am
13:55
Իտալիայում Amazon-ը տուգանվել է ավելի քան մեկ միլիարդ եվրո
Իտալական հակամենաշնորհային ծառայությունը տուգանել է Amazon առցանց մանրածախ վաճառողին 1 միլիարդ 128 միլիոն եվրոյով «շուկայում գերիշխող...
Աղբյուր` Panorama.am
13:46
Ժողովրդավարության բաստիոնը ակնհայտ հարձակում է գործում խոսքի ազատության վրա. Աղվան Վարդանյան
«Նախորդ գումարման Ազգային ժողովն իր վերջին շնչում՝ 2021 թ․ հուլիսի 30-ին ընդունել է օրենք ծանր վիրավորանքի քրեականացման վերաբերյալ, և այդ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:32
«Զարմանալի պատահականությամբ նույն օրը Դոհայոմ են եղել Արմեն Սարգսյանն ու Էրդողանը»
Արաբագետ Արմեն Պետրոսյանը գրում է. «Դեկտեմբերի 8-ին զարմանալի պատահականությամբ Կատարի մայրաքաղաք Դոհայում են եղել Հայաստանի նախագահ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:25
Արմեն Աշոտյանը՝ Փաշինյանին. Տո այ 1868 թվականին Դոստոևսկու գրած վեպի վերնագիր
ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանը ֆեյսբուքյան գրառմամբ արձագանքել է ՀՀԿ-ական պատգամավոր Աննա Մկրտչյանի հարցին ի պատասխան երեկ ԱԺ-ում Նիկոլ Փաշինյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
13:15
«3+3» ձևաչափն արդեն ստեղծել է խնդիրներ. Տիգրան Աբրահամյան
««3+3» ձևաչափը կարող է խնդիր ստեղծել և արդեն ստեղծել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության ձևաչափում տարվող...
Աղբյուր` Panorama.am
13:13
Աննա Մկրտչյան. Մեր գլխացավանքը «3+3»-ը չէ, Նիկոլն է
ԱԺ «Պատիվ ունեմ» խմբակցության պատգամավոր Աննա Մկրտչյանը համարում է, որ Հայաստանը ներկայացուցիչ չունի որևէ քաղաքական ձևաչափով...
Աղբյուր` Panorama.am
13:08
Բժիշկը խոսել է տավարի մսի օգտակար հատկությունների մասին
Դիետոլոգ Իրինա Ռիլը «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ» գործակալության հետ զրույցում ասել է, թե ինչ կկատարվի օրգանիզմի հետ կովի մսի կանոնավոր օգտագործման...
Աղբյուր` Panorama.am
12:47
Ոստիկանները ձերբակալել են ինքնաթիռում ծեծկռտուք սարքած ուղևորին
Տրանսպորտային ոստիկանությունը Նովոսիբիրսկի Տոլմաչևո օդանավակայանում ձերբակալել է մի տղամարդու, ով ոչ պատշաճ վարք է դրսևորել Մագադանից ժամանած...
Աղբյուր` Panorama.am
12:45
Կառավարությունը բյուջեից 2 մլրդ 826 մլն վերաբաշխեց ճանապարհների ասֆալտապատման նպատակով
«Նախագծով խոսքը գնում է 4 ծրագրի մասին՝ Վանաձոր-Ալավերդի-Վրաստանի սահման միջպետական (Մ- 6) ճանապարհը՝ Ասիական զարգացման բանկով,...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Հայաստանն ախտահարվել է ծայրաստիճան վտանգավոր վիրուսով՝ պոպուլիզմի վիրուսով. Սերժ Սարգսյան
15:24 01/12/2021

Հայաստանն ախտահարվել է ծայրաստիճան վտանգավոր վիրուսով՝ պոպուլիզմի վիրուսով. Սերժ Սարգսյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}