Հասարակություն 09:35 09/05/2019 Հայաստան

Մայիսի 9. Հաղթանակի օրը

Մայիսի 9-ին հայ ժողովուրդը նշում է ոչ միայն իր նորանկախ պետության առաջին հաղթանակները՝ Շուշիի ազատագրման և Արցախի պաշտպանության բանակի ստեղծման տարեդարձը, այլ նաև Հայրենական մեծ պատերազմի հաղթանակի տարեդարձը։

Հաղթանակի տոնը նվիրված է 1941-1945 թվականների Հայրենական մեծ պատերազմում նացիստական Գերմանիայի դեմ Կարմիր բանակի և խորհրդային ժողովրդի տարած հաղթանակին։

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմը (1939 թ-ի սեպտեմբերի 1- 1945 թ-ի սեպտեմբերի 2) իր չափերով ու պատճառած վնասներով աննախադեպ է մարդկության պատմության մեջ: Սանձազերծել են 20-րդ դարի 30-40-ական թվականների առավել ագրեսիվ տերությունները՝ Գերմանիա, Իտալիա, Ճապոնիա: Ավարտվել է նրանց պարտությամբ:

Գլխավոր նկարը՝ TASS գործակալության, հեղինակ՝ Եվգենի Խալդեյ:

Պատերազմում ներգրավվել էր 61 երկիր՝ 1,7 մլրդ բնակչությամբ. նրանց 110 մլն-ը ծառայում էր ռազմական ուժերում: Պատերազմական գործողությունները տեղի էին ունենում մոտ 22 միլիոն կմ2 տարածքում: Շուրջ 6 տարի տևած պատերազմի ընթացքում զոհվել է ավելի քան 50 միլիոն և հաշմանդամ դարձել 95 միլիոն մարդ:  Հայրենական մեծ պատերազմը պատմության մեջ եղած պատերազմներից ամենածանրն էր․ պատերազմում զոհվել է ավելի քան 20 մլն խորհրդային քաղաքացի (Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում զոհվածների 40%-ը), ավերվել հարյուրավոր քաղաքներ, հազարավոր գյուղեր ու ավաններ։ Նյութական վնասը կազմել է 2569 մլրդ ռուբլի։

Պատերազմն սկսվելու հենց առաջին իսկ օրվանից հայ ժողովուրդը, Խորհրդային Միության բոլոր ժողովուրդների հետ, մեկ մարդու պես ոտքի կանգնեց պաշտպանելու իր Հայրենիքը:

Պատերազմի հայ մասնակիցների թիվը հասնում էր 500 հազարի, որից 300 հազարը Հայաստանից էին, մյուսները Խորհրդային Միության մյուս հանրապետություններից։ 200 հազար հայ մարտիկներ ու սպաներ զոհվեցին խորհրդային երկրի պաշտպանության ու հաղթանակի համար։

Փառավոր մարտական ուղի անցան 89-րդ Հայկական Թամանյան դիվիզիան, 76-րդ լեռնահրաձգային (51-րդ գվարդիական), 408-րդ, 409-րդ, 390-րդ դիվիզիաները։ Հայկական դիվիզիաները մասնակցեցին Կովկասի, Ղրիմի պաշտպանության, խորհրդային երկրի և Արևելյան Եվրոպայի բազում ժողովուրդների ազատագրման մարտերին։ 89-րդ Հայկական դիվիզիան իր մարտական ուղին ավարտեց Բեռլինում, 409-րդը՝ Չեխոսլովակիայում։ Գերմանա-խորհրդային պատերազմի բոլոր հիմնական ճակատամարտերում՝ Մոսկվայի և Լենինգրադի, Օդեսայի և Սևաստոպոլի, Կովկասի պաշտպանության, Վոլգայի և Կուրսկի աղեղի, պատերազմի ավարտական և Հեռավոր Արևելքում ճապոնական իմպերիալիստների դեմ մղված մարտերում ակտիվ մասնակցություն ունեցան հայ ժողովրդի զավակները։

Պատերազմին մասնակցած հայերից 66 հազար 802-ը ստացել են պարգևներ։ 107 հայորդի արժանացել է ամենաբարձր՝ Խորհրդային Միության հերոսի կոչման (Հ. Բաղրամյանը և օդաչու Նելսոն Ստեփանյանը՝ կրկնակի), 27-ը՝ Փառքի 3 աստիճանի շքանշանների, մնացած հայ մարտիկներն ու հրամանատարները պարգևատրվել են շքանշաններով ու մեդալներով: 63 հայ գեներալ ղեկավարել են խոշոր զորամիավորումներ՝ դիվիզիաներ, կորպուսներ, բանակներ, իսկ Հ. Բաղրամյանը Մերձբալթյան առաջին ռազմաճակատի հրամանատարն էր: Հայ զորահրամանատարներից 4-ն արժանացել են մարշալի կոչման` Խորհրդային Միության մարշալ Հովհաննես Բաղրամյանը, ավիացիայի մարշալ Սերգեյ Խուդյակովը (Արմենակ Խանփերյանց), զրահատանկային զորքերի գլխավոր մարշալ Համազասպ Բաբաջանյանը և ԽՍՀՄ նավատորմի ծովակալ Հովհաննես Իսակովը (Տեր-Իսահակյան):

Խոշոր զորամիավորումները ղեկավարում էին նաև գեներալներ Միքայել Պարսեղովը, Սերգեյ Գալաջևը, Սարգիս Մարտիրոսյանը, Իվան Վեքիլովը, Հայկ Մարտիրոսյանը, Նվեր Սաֆարյանը, Սերգեյ Կարապետյանը, Հայկ Թումանյանը, Բագրատ Առուշանյանը և ուրիշներ։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

14:01
Նիգերիան «ՕՊԵԿ+»-ին կփոխհատուցի իր թերակատարումների համար
Նիգերիան պարտավորվում է փոխհատուցել «ՕՊԵԿ+» գործարքի շրջանակներում ստանձնած պարտավորություններիթերակատարման համար, փոխանցում է...
Աղբյուր` Panorama.am
13:45
Ջո Բայդենը բավականաչափ ձայն է հավաքել նախագահի պաշտոնում առաջադրվելու համար
ԶԼՄ-ներն իմացել են, որ ԱՄՆ  նախկին փոխնախագահ Ջո Բայդենը ստացել է բավարար թվով պատվիրակների աջակցությանը՝ Դեմոկրատական կուսակցությունից...
Աղբյուր` Panorama.am
13:38
Ինդոնեզիայում COVID-19-ի դեպքերի թիվը գերազանցել է 30 հազարը
Ինդոնեզիայում կորոնավիրուսային հիվանդության գրանցված դեպքերի թիվը գերազանցել է 30 հազարը, փոխանցում է «Ռիա Նովոստի»-ն՝ հղում տալով...
Աղբյուր` Panorama.am
13:28
Էլինար Վարդանյան. Համավարակը, հասարակությունը և պետությունը
«Այլընտրանքային նախագծեր խմբի» անդամ Էլինար Վարդանյանը հերթական հոդվածում գրում է. «Մեր հասարակության մեջ կան շերտեր,...
Աղբյուր` Panorama.am
13:16
Ամերիկացի կոմպոզիտոր. Խաչատրյանի անվան մրցույթը մեծ իրադարձություն է համավարակով սահմանափակված աշխարհում
Այսօր մեկնարկում է Խաչատրյանի անվան 16-րդ  միջազգային մրցույթը ջութակ մասնագիտությամբ։ Աշխարհում կորոնավիրուսի տարածման պայմաններում...
Աղբյուր` Panorama.am
13:04
Մահացել է ռուս հայտնի դերասան Միխայիլ Կոկշենովը
83 տարեկան հասակում մահացել է ռուս հայտնի դերասան, Ռուսաստանի ժողովրդական արտիստ Միխայիլ Կոկշենովը, փոխանցում է «Գազետա.ռու»-ն։...
Աղբյուր` Panorama.am
12:54
Վրաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսի երեք նոր դեպք
Վրաստանում արձանագրվել է կորոնավիրուսի երեք նոր  դեպք: Տեղեկությունն այս մասին նշված է stopcov.ge կառավարության հատուկ վեբկայքում:...
Աղբյուր` Panorama.am
12:49
Հնդկաստանում մեկ օրում կորոնավիրուսային հիվանդության դեպքերի ռեկորդային աճ է գրանցվել
Վերջին 24 ժամի ընթացքում Հնդկաստանում հաստատվել է կորոնավիրուսային հիվանդության գրեթե տասը հազար դեպք, փոխանցում է «Բի-Բի-Սի»-ն։...
Աղբյուր` Panorama.am
12:38
Առանձին վայրերում հնարավոր է նաև կարկուտ
Հայաստանի տարածքում հունիսի 6-ի ցերեկն առանձին շրջաններում, 10-11-ը շրջանների զգալի մասում կեսօրից հետո սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ,...
Աղբյուր` Panorama.am
12:27
Եսայան եղբայրները հերքել են ԱԱԾ հրավիրվելու լուրը
«Հունիսի 6-ին «Ժողովուրդ» օրաթերթում հրապարակված լուրը` վերնագրված «Հայկ Եսայանը և իր եղբայր Ալեքսանդր Եսայանը հրավիրվել...
Աղբյուր` Panorama.am
12:26
Արցախի նախագահն այցելել է ԱԱԾ հատուկ նշանակության վարչություն
Արցախի Հանրապետության նախագահ Արայիկ Հարությունյանը հունիսի 6-ին Ազգային անվտանգության ծառայության տնօրեն Կամո Աղաջանյանի ուղեկցությամբ այցելել...
Աղբյուր` Panorama.am
12:15
Բաքվում և Ադրբեջանի այլ քաղաքներում մարդիկ հանգստյան օրերը կանցկացնեն ամբողջական մեկուսացման մեջ
Ադրբեջանի մայրաքաղաքի և երկրի մի շարք այլ խոշոր քաղաքների բնակիչները հանգստյան օրերը կանցկացնեն ամբողջական մեկուսացման պայմաններում, փոխանցում է...
Աղբյուր` Panorama.am
12:08
Շփման գծում Ադրբեջանի կողմից կրակոցներն ավելացել են
Մայիսի 31-ից հունիսի 6-ն ընկած ժամանակահատվածում, արցախա-ադրբեջանական հակամարտ զորքերի շփման գոտում, հակառակորդի կողմից հրադադարի պահպանման...
Աղբյուր` Panorama.am
11:56
Արցախում կորոնավիրուսով հիվանդներից մեկի վիճակը ծանր է
Արցախի Հանրապետության առողջապահության նախարարությունից հայտնում են, որ նոր կորոնավիրուսի (COVID-19) վարակը հաստատվել է ևս 2 քաղաքացու մոտ, ովքեր...
Աղբյուր` Panorama.am
11:49
Վանեցյանը կոչ է անում խորհրդարանական ընդդիմությանը վարչապետին ու պատասխանատուներին բերել ԱԺ՝ քննելու
ՀՅԴ վերջին հայտարարության, ՀՀ իշխանությունների ձախողումների և ստեղծված իրավիճակից դուրս գալու ուղիների վերաբերյալ Yerkir.am-ը կարճատև զրույց...
Աղբյուր` Panorama.am
11:40
Փաշինյանի տեղադրած լուսանկարից հետո Սուրենավանի դպրոցի ուսուցչուհին ազատվել է աշխատանքից
Արարատի մարզպետ Գարիկ Սարգսյանը տեղեկացրել է, որ Սուրենավանի դպրոցի տնօրենը խիստ նկատողություն է ստացել, իսկ ուսուցչուհիներից մեկն...
Աղբյուր` Panorama.am
11:36
ԱՄՆ-ում ինքնաթիռի վթարի հետևանքով հինգ մարդ մահացել է
ԱՄՆ Ջորջիա նահանգի հյուսիսում ինքնաթիռ է վթարվել, առնվազն մարդ, այդ թվում `երկու երեխա մահացել է, փոխանցում է «ՏԱՍՍ»-ը։ Ըստ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:29
Ուկրաինայում կորոնավիրուսային հիվանդության 26.514 դեպք է գրանցվել
Ուկրաինայում նախորդ մեկ օրվա ընթացքում հաստատվել է կորոնավիրուսային հիվանդության 550 նոր դեպք, փոխանցում է «Ռիա Նովոստի»-ն՝ հղում...
Աղբյուր` Panorama.am
11:26
Թրամփը Գերմանիայից կհեռացնի ավելի քան 9 հազար զինծառայողների
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը որոշել է մինչև սեպտեմբեր Գերմանիայից դուրս բերել մոտ 9,5 հազար ամերիկացի զինծառայողների՝ ելնելով Գերմանիայի կանցլեր...
Աղբյուր` Panorama.am
11:16
Վանեցյանի հայցն ընդդեմ Փաշինյանի ու նրա մամուլի խոսնակի դատարանում է
«Հայրենիք» կուսակցության նախագահ, ԱԱԾ նախկին տնօրեն Արթուր Վանեցյանը հայցադիմում է ներկայացրել ընդդեմ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ու...
Աղբյուր` Panorama.am
11:10
Բրազիլիայի նախագահը սպառնում է դուրս գալ ԱՀԿ-ից
Այն բանից հետո, երբ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության ներկայացուցիչը խորը մտահոգություն էր հայտնել Բրազիլիայում COVID-19- ի հետ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:58
06.06.2020. Մեկ օրում կորոնավիրուսից 7 հիվանդ է մահացել
Նախորդ օրվա ընթացքում կորոնավիրուս է հաստատվել ևս 547 մարդու մոտ,  մեկ օրվա ընթացքում մահացել է կորոնավիրուսով  7 հիվանդ։  Մեկ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:57
Ուզբեկստանում COVID-19- ի 4022 դեպք է հաստատվել
Ուզբեկստանում COVID-19- ի հայտնաբերված դեպքերի թիվը ավելացել է ևս 15-ով և հասել 4022-ի, փոխանցում է «Ռիա Նովոստի»-ն՝ հղում տալով...
Աղբյուր` Panorama.am
10:48
Արամ Խաչատրյանի «Սուսերով պարը»՝ Մալաքյանի ու Գրաճյանի կատարմամբ
Աշխարհահռչակ կոմպոզիտոր Արամ Խաչատրյանի տարեդարձի առիթով կանադահայ դաշնակահար Սերուժ Գրաճյանը ֆեյսբուքյան իր էջում տեղադրել է տեսանյութ։ Նա և...
Աղբյուր` Panorama.am
10:40
Քննարկվել է Թումանյան-Բագրատաշենի անցակետ 51,74 կմ երկարությամբ հատվածում ընթացող հիմնանորոգման ընթացքը
ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարի տեղակալ Քրիստինե Ղալեչյանը ճանապարհաշինության ոլորտի այլ պատասխանատուների հետ այցելել է...
Աղբյուր` Panorama.am
10:34
Մարգարիտա Սիմոնյանը կտրուկ պատասխանել է արևմտյան լրագրողներին
RT  հեռուստաալիքի գլխավոր խմբագիր Մարգարիտա Սիմոնյանը կտրուկ է պատասխանել New York Times լրագրողներին, որոնք նրան մեղադրել են ռասիզմի մեջ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:26
Արչուաձեն. Միջազգային չվերթների համար Վրաստանի օդային տարածքը կբացվի հուլիսից
«Միջազգային չվերթների համար Վրաստանի օդային տարածքը կբացվի հուլիսից: Դա տեղի կունենա փուլ առ փուլ, հաշվի առնելով աշխարհում գոյություն...
Աղբյուր` Panorama.am
10:19
Արշավիր Ղարամյանը՝ Տեր-Պետրոսյանին. Մարտը տանուլ տված հրամկազմին առնվազն հեռացնում են պաշտոններից
Արցախի հերոս, «Ոսկե արծիվ» շքանշանի ասպետ, գեներալ-լեյտենանտ Արշավիր Ղարամյանը ֆեյսբուքյան էջում գրել է. «Պատասխան ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:13
Կավասակիի սինդրոմ ունեցող 4-ամյա երեխայի մոտ ախտորոշվել է բազմահամակարգային բորբոքային համախտանիշ
Նա «Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ-ից տեղափոխվել է «Արաբկիր-ԵԴԱԻ» ԲՀ՝ հետագա բուժումը շարունակելու համար։
Աղբյուր` Panorama.am
10:10
Ով ձեզ զայրացնում է, նա էլ իրականում ձեզ կառավարում է. Զոհրաբյան
«Ֆեյսբուքը եռում է: Պապուա Նոր Գվինեայի Ուլավուն հրաբուխը թեթև «զաժիգալկա» է տարբեր տրամաչափի գործիչների աննախադեպ...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Արթուր Վանեցյանը Վանաձորում մասնակցել է «Հայրենիք» կուսակցության գրասենյակի բացմանը
22:35 03/06/2020

Արթուր Վանեցյանը Վանաձորում մասնակցել է «Հայրենիք» կուսակցության գրասենյակի բացմանը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}