Քաղաքական 10:35 24/07/2019 Հայաստան

Եվրոպական միությունը և Միացյալ Նահանգները պատժում են Թուրքիային երկու տարբեր խախտումների համար. Սասունյան

Անորոշության և հակասության մի քանի ամիսներից հետո, թե՛ Եվրամիությունը (ԵՄ), թե՛ Միացյալ Նահանգները նույն շաբաթվա ընթացքում որոշեցին պատժել Թուրքիային երկու տարբեր խախտումների համար:

«Ասսոշեյթեդ պրես» (The Associated Press) գործակալությունը հուլիսի 16-ին հաղորդել է, որ ԵՄ արտաքին գործերի նախարարները «հաստատել են պատժամիջոցներ Թուրքիայի դեմ՝ գազի հորատման աշխատանքներ կատարելու համար այն ջրերում, որտեղ ԵՄ անդամ Կիպրոսն ունի յուրահատուկ տնտեսական իրավունքներ: Նրանք հայտարարել են, որ կասեցնում են օդային փոխադրումների մասին համաձայնագրի բանակցությունները, ինչպես նաև բարձր մակարդակի Թուրքիա-ԵՄ երկխոսությունները և կոչ են անում Եվրոպական ներդրումային բանկին վերանայել իր վարկավորումը» Թուրքիային:
ԵՄ արտգործնախարարները դժգոհեցին, որ «չնայած Եվրամիության բազմաթիվ կոչերին՝ դադարեցնելու անօրինական գործունեությունը Միջերկրական ծովի արևելյան հատվածում, Թուրքիան շարունակեց իր հորատման աշխատանքները Կիպրոսի արևմտյան մասում և սկսեց երկրորդ հորատման աշխատանքը Կիպրոսի հյուսիս-արևելքում, կիպրական տարածքային ջրերում»:

Անկարայի իշխանությունները, հատուկ թուրքական ամբարտավանությամբ ԵՄ որոշումը անվանեցին «անպետք»: Ավելին, Թուրքիայի արտգործնախարար Մեվլութ Չավուշօղլուն հայտարարեց. «Մենք երեք նավ ունենք Միջերկրական ծովի արևելյան հատվածում, ուղարկելու ենք չորրորդը»:

ԵՄ արտգործնախարարները զգուշացրեցին, որ Թուրքիայի նկատմամբ կկիրառվեն  լրացուցիչ պատժամիջոցներ, եթե նա չհրաժարվի Կիպրոսի շուրջ ծավալվող անօրինական հորատման աշխատանքներից:

Միևնույն ժամանակ, ամիսների անվճռականությունից հետո, նախագահ Թրամփը վերջապես որոշեց արգելել Թուրքիային ձեռք բերել ԱՄՆ-ի նորագույն F-35 կործանիչները, չնայած որ Թուրքիան արդեն վճարել էր մեկ միլիարդ դոլար 116 կործանիչ ձեռք բերելու համար և մասնակցել էր ինքնաթիռի որոշ մասերի արտադրության ծրագրին, որի դադարեցման հետևանքով Թուրքիայի պաշտպանության արդյունաբերությանը կհասցվի շուրջ 10 միլիարդ դոլարի վնաս։

Մի քանի առիթներով Թրամփը արդարացրել է Թուրքիայի կողմից ռուսական S-400 հրթիռների ձեռքբերումը՝ սխալմամբ մեղադրելով Օբամայի վարչակազմին ամերիկյան «Փեթրիոթ» հրթիռները Թուրքիային վաճառելուց հրաժարվելու համար: Իրականում Թուրքիան է, որ չի ընդունել ԱՄՆ-ի առաջարկած վաճառքի պայմանները:

Մյուս կողմից, Թրամփը շռայլ գովեստի խոսքեր էր ասում Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի հասցեին այն ժամանակ, երբ ՆԱՏՕ-ի ղեկավարները, ԱՄՆ Կոնգրեսը և անվտանգության աշխատակիցները նախազգուշացրել էին Թրամփին, որ Թուրքիային F-35-երի վաճառքը կարող է վտանգել ինքնաթիռների մասին գաղտնիությունը և խախտել ՆԱՏՕ-ի զինահամակարգի հետ ռուսական հրթիռների օպերատիվ համատեղելիությունը:

Հաշվի առնելով ԱՄՆ-ի ազգային անվտանգության ակնհայտ սպառնալիքները կապված Թուրքիայի կողմից ռուսական հիթիռների ձեռքբերման հետ, Թրամփն այլընտրանք չուներ, քան չեղյալ համարել Թուրքիային F-35 ինքնաթիռների վաճառքի համաձայնագիրը: Հակառակ դեպքում, Թրամփը կհայտնվեր ծիծաղելի իրավիճակում՝ կիրառելով «Առաջինը Թուրքիան», այլ ոչ թե իր սիրելի «Առաջինը Ամերիկան» կարգախոսը:

Հուլիսի 17-ին Սպիտակ տունը հայտարարեց, որ «F-35-ը չի կարող գոյակցել ռուսական հետախուզական տվյալների հավաքագրման պլատֆորմի հետ, որը կօգտագործվի նրա նորագույն հնարավորություններն իմանալու համար»: Նշվում էր, որ Թուրքիայի կողմից ռուսական S-400 հակաօդային պաշտպանության համակարգի ձեռքբերման որոշումն անհնարին է դարձնում նրա հետագա ներգրավվածությունը F-35 կործանիչների համատեղ ծրագրում:
ԱՄՆ պաշտպանության նախարարի՝ գնումների և կայուն զարգացման հարցերով տեղակալ Էլեն Լորդը հայտարարել է. «ԱՄՆ-ը և F-35-ի գծով գործընկերները համաձայն են Թուրքիայի մասնակցությունը այս ծրագրին կասեցնելու և Թուրքիային այդ ծրագրից պաշտոնապես հեռացնելու համար գործընթաց նախաձեռնելու որոշմանը»:

Թուրքիայի արտգործնախարար Մեվլութ Չավուշօղլուն իր սովորական ամբարտավան ոճով զգուշացրել է ԱՄՆ-ին, որ եթե նա պատժամիջոցներ կիրառի Թուրքիայի նկատմամբ, ապա իր երկիրը վրեժխնդիր կլինի իր սեփական պատժամիջոցների փաթեթով ընդդեմ ԱՄՆ-ի: Եկեք տեսնենք, թե արդյոք Թուրքիան իր բարձրակոչ հայտարարություններից բացի կիրականացնի իր սպառնալիքները: Ակնհայտ է, որ ԱՄՆ-ի տնտեսական պատժամիջոցները կարող են հանգեցնել Թուրքիայի փխրուն տնտեսության ամբողջական փլուզման:

Նախագահ Թրամփը, որը շատ հաճախ անտեսում է ԱՄՆ ազգային շահերը շահութաբեր գործարար պայմանավորվածությունների հաշվին, հայտարարել էր, որ Թուրքիան ցանկանում է գնել միլիարդավոր դոլարների F-35 կործանիչներ: Ըստ սովորության, Թրամփը չափազանցրել է թվերը: Իրականությունն այն է, որ Թուրքիան ծրագրում էր ծախսել մեկ միլիարդ դոլար F-35 ինքնաթիռների ձեռքբերման վրա, այլ ոչ թե միլիարդներ: Բացի այդ, մի շարք երկրներ, այդ թվում` Նիդեռլանդները, Իսրայելը և Պարսկական ծոցի երկրներից մեկն արդեն նշել են, որ կփոխհատուցեն Թուրքիայի կողմից ձեռք չբերված կործանիչների համար՝ լրացուցիչ կործանիչներ ձեռք բերելու միջոցով:

Այնուամենայնիվ, F-35 կործանիչների թուրքական ձեռքբերման արգելումը միակ պատժամիջոցը չէ, որ կարող է կիրառվել Թուրքիայի դեմ: Թրամփը 2017 թ. ստորագրել է «Պատժամիջոցների միջոցով Ամերիկայի հակառակորդներին հակազդելու մասին» օրենքը (CAATSA): Նա պարտավոր է այս օրենքով պատժամիջոցներ կիրառել Թուրքիայի դեմ Ռուսաստանից հրթիռներ գնելու համար: Նման որոշումը կախված չէ Թրամփից: Այնուամենայնիվ, Wall Street Journal-ը հուլիսի 21-ին հաղորդել է, որ Թրամփը դեմ է Թուրքիայի նկատմամբ պատժամիջոցներ կիրառելուն:

Նախագահն այս շաբաթ  նախատեսում է հանդիպել մի խումբ սենատորների հետ և քննարկել Թուրքիայի դեմ հնարավոր պատժամիջոցները, քանի որ  օրենսդիրների կողմից ճնշում է գործադրվում Անկարային պատժելու համար: Թրամփն ունի երեք տարբերակ. առաջին, խուսափել որևէ պատժամիջոցից, երկրորդ, հետաձգել պատժամիջոցները և երրորդ, առաջարկել պատժամիջոցների ավելի մեղմ տարբերակ: Ամենայն հավանականությամբ, ԱՄՆ Կոնգրեսը պատժամիջոցներ կկիրառի Թուրքիայի դեմ, եթե նախագահը դա չանի...

Նույնիսկ առանց պատժամիջոցների, Թուրքիան արդեն տուժել է միլիոնավոր դոլարների բացասական գովազդից: Անցյալ շաբաթ ԱՄՆ-ի մի շարք խոշոր հրատարակություններ խմբագրականներ գրեցին՝ հարցականի տակ դնելով Թուրքիայի անդամակցությունը ՆԱՏՕ-ին:
Wall Street Journal-ի խմբագրությունը գրեց. «Միացյալ Նահանգները և ՆԱՏՕ-ն այժմ այլընտրանք չունեն, քան վերանայել, թե արդյոք Թուրքիան շարունակում է մնալ որպես դաշինքի անդամ»:
Bloomberg-ը հրապարակեց մի խմբագրական՝ «Թուրքիան լքում է Արևմուտքը: Երթաս բարով» վերնագրով:

Ջեդ Բաբբինը «Վաշինգտոն թայմս» թերթում խմբագրական հոդված գրեց՝ «Թուրքիային վռնդե՛ք ՆԱՏՕ-ից» վերնագրով:

Ամեն անցնող օրվա հետ Թուրքիան ավելի ու ավելի է հեռանում ՆԱՏՕ-ից՝ հոգուտ Ռուսաստանի: Եվրամիության և ԱՄՆ-ի պատժամիջոցների համադրումը մահագույժ կլինի Թուրքիայի տնտեսության և ՆԱՏՕ-ին անդամակցության համար...

Հարութ Սասունյան     
«Կալիֆորնիա Կուրիեր» թերթի հրատարակիչ և խմբագիր
Թարգմանությունը՝ Ռուզաննա Ավագյանի



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

10:47
Փաշինյանը իրեն Չե Գևարա է զգում, սակայն ավելի շատ զուգահեռներ ունի Ներոնի ու Կալիգուլայի հետ. Վահան Իշխանյան
Հրապարակախոս Վահան Իշխանյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրել է. «Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը սիրում է իրեն համեմատել Մահաթմա Գանդիի, Նելսոն...
Աղբյուր` Panorama.am
10:30
Ամերիկահայերը դատի են տվել Թուրքիային՝ իրենց հայրենի երկիրն առանց անձնագրի այցելելու համար. Հարութ Սասունյան
2019 թ. մայիսի 29-ին երկու ամերիկահայեր ներկայացրել են եզակի դատական հայց, որը հիմնված չէր Հայոց ցեղասպանության վրա, Միացյալ Նահանգների դաշնային...
Աղբյուր` Panorama.am
10:22
Շանթ Խաչատրյան. Վստահ եմ՝ հաջորդ մեդալս ոսկի է լինելու
Տալինում ավարտված ըմբշամարտի աշխարհի երիտասարդական առաջնությունում 67 կգ քաշային Շանթ Խաչատրյանը դարձավ արծաթե մեդալակիր։ ՀԱՕԿ լրատվականի...
Աղբյուր` Panorama.am
10:07
Վթար Աճառյան փողոցում. կա տուժած
Օգոստոսի 21-ին, ժամը 00:15-ին, «911» ծառայությանն ահազանգ է ստացվել, որ Երևան քաղաքի Աճառյան փողոցում` «Հարսնաքար»...
Աղբյուր` Panorama.am
09:45
«Վարչապետը դիմում է փաստերի էժան և տգեղ այլափոխման». Հայկ Մարտիրոսյան
Քաղաքագետ Հայկ Մարտիրոսյանը ֆեյսբուքյան գրառումով անդրադրաձել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գրառմանը՝  հայտարարելով, թե ինչու է աշխատանքից...
Աղբյուր` Panorama.am
09:39
«Հրապարակ». Հին մասնագետները հեռանում են
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Մեր տեղեկություններով, օրեր առաջ հրաժարականի դիմում է ներկայացրել Քաղավիացիայի կոմիտեի թռիչքային...
Աղբյուր` Panorama.am
09:35
«Ժամանակ». Բակո Սահակյանը նախագահի պաշտոնում իրեն փոխարինողի փնտրտուքի մեջ
«Ժամանակ» թերթը գրում է. «Արցախի նախագահ Բակո Սահակյանը արդեն մեկ տարի նախագահի պաշտոնում իրեն փոխարինողի փնտրտուքի մեջ է և...
Աղբյուր` Panorama.am
09:34
«Հրապարակ». Իրականում իշխանության «սորոսական» թևը դեմ է Ամուլսարի շահագործմանը
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Թվում էր՝ Ամուլսարի թեմային պետք է անդրադառնա նաև ՀՀ ազգային անվտանգության խորհուրդը, սակայն այն...
Աղբյուր` Panorama.am
09:32
«Ժամանակ». Գլխավոր շտաբի պետ Արտակ Դավթյանի դիրքերը խախուտ են
«Ժամանակ» թերթը գրում է. ««Ժամանակ»-ի տեղեկություններով՝ բավական խախուտ են Գլխավոր շտաբի պետ Արտակ Դավթյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:30
Արթուր Գրիգորյանն ու Հայկ Մարտիրոսյանն ասել են, որ կոռուպցիոն տեղեկատվության չեն տիրապետում. դատախազություն
ՀՀ դատախազության կողմից ստուգման նպատակով ՀՀ ԱԱԾ ուղարկված` Ամուլսարի հանքի շուրջ ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ զանգվածային լրատվության...
Աղբյուր` Panorama.am
09:28
«Հրապարակ». Թրամփի կողմնակիցները, կոչ են անում բոյկոտել Օբամայի այցը Հայաստան
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Օրեր առաջ լուր էինք հրապարակել առ այն, որ 2019 թ․ հոկտեմբերին Համաշխարհային IT ֆորումին մասնակցելու...
Աղբյուր` Panorama.am
09:26
«Ժամանակ». Կանևսկոյը գնացել է Սեյրան Սարոյանի տուն
«Ժամանակ» թերթը գրում է. «Գեներալ Սեյրան Սարոյանի տան մոտ տեղի ունեցածի հետ կապված հայտնի են դառնում նոր մանրամասներ: Ըստ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:23
«Հրապարակ». ԱԺ աշխատակազմում հասկացել են, որ իրենց քայլն անօրինական է, և որոշել են հետողորմյա անել
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Մեր տեղեկություններով՝ երեկ ԱԺ աշխատակազմից զանգել են իրենց աշխատակիցներից շատերին, որոնց հեռացրել...
Աղբյուր` Panorama.am
09:13
Գյուղական փոքր, քիչ աշակերտ ունեցող դպրոցների քանի՞ ուսուցիչ է դառնալու գործազուրկ
«Նախարար Արայիկ Հարությունյանը հայտարարել է, որ հաջորդ տարի, հունվարի 1-ից, դպրոցներում ուսուցիչների նվազագույն աշխատավարձի շեմը 108 հազար...
Աղբյուր` Panorama.am
09:00
Ականջդ կանչի, Տիգրան Մեծ
Ու Տիգրան Մեծը չորս Տիգրանակերտ կառուցեց Հայոց կայսրության չորս կողմերում՝ կարևորելու այդ չորս նահանգները։ Մեկը՝ Արցախում... Թե ինչեր եղան...
Աղբյուր` Panorama.am
07:33
Արայի վրա դեռ ծուխ կա, Եղվարդից աջ
Երեկվանից այրվում է Արա լեռը։ Սկզբում ստորոտը, ինչի մասին եղավ պաշտոնական հայտարարություն, իսկ հետո ամբողջությամբ։  Մի քանի օր առաջ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:19
Բունդեսթագի պատգամավոր. Եվրոպան պիտի դադարեցնի համագործակցությունը հակաժողովրդավարական Թուրքիայի հետ
Թուրքիայի Վան, Դիարբեքիր և Մարդին քաղաքների քաղաքապետների պաշտոնանկության որոշման դեմ ուղղված քննադատությունները շարունակվում են։ Եվրամիության...
Աղբյուր` Panorama.am
20:03
Թրամփը խոստացել է Գրենլանդիան գնելուց հետո այնտեղ Թրամփի աշտարակ չկառուցել
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը որոշակի լույս է սփռել Դանիայից Գրենլանդիան գնելու ցանկության վրա։ Թրամփը թվիթերում հրապարակել է նկար, որում Թրամփի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:49
Բրիտանիայի նոր վարչապետը ցանկանում է վերաբանակցել Բրեքսիթի պայմանները
Ցանկանում ես խաղաղություն, պատրաստվիր պատերազմի։ Սա Մեծ Բրիտանիայի նոր վարչավետ Բորիս Ջոնսոնի կարգախոսն է Բրեքսիթի բանակցություններում։ Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
19:45
Այրվում են Արայի լեռան լանջերը
«Այսօր առավոտվանից Արայի լեռան ստորոտում հրդեհ է բռնկվել, որն արդեն տարածվել է լեռան լանջերին: Այժմ այնտեղ աշխատում են հրշեջ-փրկարարական...
Աղբյուր` Panorama.am
19:33
Շիրակի մարզի մի շարք համայնքներում վաղը գազ չի լինի
«Գազպրոմ Արմենիա» ՓԲԸ-ն տեղեկացնում է, որ պլանային աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով օգոստոսի 21-ին ժամը 08.00-ից մինչև օգոստոսի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:18
Իրանի հետ համագործակցությունը Հայաստանին օգուտ չի բերի. վերլուծաբան
Իրանի հետ համագործակցությունը ներկա պայմաններում, երբ Իրանը փորձում է սրել Արևմուտքի հետ հակասությունները, իսկ Միացյալ Նահանգներն ավելացնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:14
Աշխատանք՝ հանուն «մաքուր» էներգիայի
ԱԳԲԱ Լիզինգն ու Վերակառուցման և Զարգացման Եվրոպական Բանկի «Կանաչ տնտեսության ֆինանսավորման ծրագիր»-ը (GEFF) համատեղ բիզնես...
Աղբյուր` Panorama.am
19:02
Մակրոնը վստահություն է հայտնել Ռուսաստանի եվրոպական ապագայի նկատմամբ
Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ Ֆրանսիայում բանակցություններից հետո վստահություն է հայտնել Ռուսաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:48
Նեթանյահուն հորդորել է անհարգալից նշաններ չփնտրել Կիևում կնոջ հետ տեղի ունեցած միջադեպում
Իսրայելի վարչապետ Բենյամին Նեթանյահուն կարծում է, որ չպետք է անհարգալից նշաններ փնտրել իր կնոջ՝ Սառայի, հետ տեղի ունեցած միջադեպում, որը Կիևի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:31
Մեկ օրում բացահայտվել է հանցագործության 65 դեպք
Ըստ ոստիկանության օպերատիվ հաղորդագրությունների ամփոփագրերի` օգոստոսի 19-ից 20-ը ՀՀ ոստիկանության տարբեր ստորաբաժանումների կողմից բացահայտվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:19
Ղրղզստանի նախկին նախագահ Աթամբաևի կալանքի ժամկետը երկարացվել է
Բիշքեկի դատարանը երկարաձգել է Ղրղզստանի նախկին նախագահ Ալմազբեկ Աթամբաևի կալանքը։ Այս մասին РИА Новости-ին ասել է փաստաբան Սերգեյ Սլեսարևը: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
18:08
Իրանի ԱԳ նախարարը մեկնում է Փարիզ՝ Մակրոնի հետ հանդիպման
Իրանի արտգործնախարար Մոհամմադ Ջավադ Զարիֆը հայտարարել է, որ մտադիր է ուրբաթ օրը Փարիզում հանդիպել Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնի և իր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
«Մամաներ» կոչվող անտառամասից ապօրինի ծառեր հատողը հայտնաբերվել է
Օգոստոսի 19-ին Հրազդանի համայնքային ոստիկանները տեղեկություն են ստացել, որ Հրազդանի բնակիչ 59-ամյա մի տղամարդ Ջրառատ թաղամասի...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Սուտ տարածում ա, որ գեներալ Սեյրանին պառկացրին գետնին. չի եղել տենց բան. Սեյրան Սարոյան
14:01 20/08/2019

Սուտ տարածում ա, որ գեներալ Սեյրանին պառկացրին գետնին. չի եղել տենց բան. Սեյրան Սարոյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}