Սպորտ 18:00 10/10/2019 Հայաստան

Շախմատը Գվարների չունի

Հեղինակ` Արփի Ջիլավյան

Աշխարհի շախմատի 9-րդ չեմպիոն Տիգրան Պետրոսյանն ասել է. «Շախմատը միավորում է խաղը, արվեստը և գիտությունը»։   Այդ միավորումը զգալու հնարավորությունը շախմատիստին տալիս է հաջորդաբար բաց և մուգ գույնի 64 փոքր դաշտ ունեցող տախտակն ու ձեռքի տակ գտնվող 16 ֆիգուրը։

Թե ինչ նշանակություն ունի շախմատիստի համար տախտակի ու ֆիգուրների չափը, ձևն ու պատրաստման նյութը, որպեսզի ավելի հաճելի լինի հաղթանակի հասնելու ճանապարհը՝  Panorama.am-ը պարզել է հենց իրենցից՝ շախմատիստներից։



Հայաստանի շախմատի չեմպիոն, գրոսմայստեր Արման Փաշիկյանի համար խաղաքարերի ծանրությունն ու որակը կարևոր է։

«Օրինակ թեթև խաղաքարերը խնդիր ունեն, շատ հաճախ կարող են ընկնել քայլ անելու ընթացքում, դրա համար ֆիգուրները պետք մի քիչ ծանր լինեն»,- ասաց մեր զրուցակիցը։
Շախմատիստը պատմեց, որ մրցաշարերի ժամանակ խաղատախտակին մոտենալիս առաջին պահին ինչ-որ ուշադրություն դարձնում է՝ խաղաքարերը լավն են, վատն են, դրանից հետո կենտրոնանում է միայն խաղի վրա. «Այնպես չի լինում, որ վատ խաղաս, հետո ասես՝ վատն էին  քարերը կամ տախտակը լավը չէր, դրանից էր»։

Փաշիկյանը հիշեց, որ թեթև խաղաքարերի պատճառով մի անգամ արագ խաղի ժամանակ խնդիր է առաջացել։

«Կայծակնային խաղ էր, արդեն վայրկյաններ էր մնացել ավարտին, երբ հակառակորդս քայլ արեց ու բոլոր ֆիգուրները թափվեցին,  ժամանակ էլ չկար ու չէինք կարողանում դիրքը հիշել, որ վերականգնեինք, իսկ դադար տալու իրավունք չունեինք, նա արագ-արագ վերականգնեց, և շարունակեց խաղը։ Իսկ ծանր խաղաքարերի դեպքում տախտակի վրա դրանք ավելի հաստատուն են մնում»,- պատմեց շախմատիստը։


Հայաստանի կրկնակի  չեմպիոնուհի, կանանց գրոսմայստեր Լիլիթ Գալոյանի համար շախմատի մասին խոսելը սիրո խոստովանության պես մի բան է։ 

Լիլիթը նախընտրում է խաղալ փայտե դասական շախմատով, ավելի ծանր խաղաքարերով։
«Երկու տեսակ փայտե շախմատ ունեմ, որոնցով հիմնականում աշխատում եմ։ Մրցաշարերի ժամանակ, երբ մոտենում ես խաղատախտակին, եթե ինչ որ թերություն լինի, ինչը շատ հազվադեպ կարող է պատահել, նկատում ես անմիջապես։ Շախմատիստները խաղի, աշխատանքի ընթացքում ֆիգուրները տեսնում են ոչ միայն տախտակի վրա, այլ նաև մտքում, երևակայության մեջ»,- ասում է շախմատիստուհին ու հավելում, որ պրոֆեսիոնալ շախմատիստներն ավելի շատ հարմարությանն են նայում։

Նա պատմեց, որ վարպետ չունի, ով իր համար շախմատ է պատրաստում, բայց  շատ կցանկանա իր համար հատուկ խաղատախտակ պատվիրել, որի վրա ավելի հեշտ կլինի մարզվել։

Լիլիթ Գալոյանը նշեց, որ տեսակով կոլեկցիոներ չէ և չունի հավաքածուներ, շախմատի տեսքով ստացած նվերներն էլ շատ չեն. «Ես էլ եմ շախմատ նվիրում ուրիշներին, սիրում եմ ապակուց շախմատ է նվիրել, որոնով և  կարելի է խաղալ, և որպես հուշանվեր պահել»։

Իսկ թե խաղում ո՞րն է իր ամենասիրելի ֆիգուրը՝ շախմատիստուհին ասաց. «Զինվորը, այն ապագա ունի, փոխակերպելու ու ընտրության հնարավորություն ունի՝ ի տարբերություն մյուս խաղաքարերի»։



Շախմատիստ, միջազգային վարպետ Աղասի Ինանցը հայտնեց, որ ՖԻԴԵ-ի կողմից հաստատված Staunton շախմատի տեսակ գոյություն ունի, որով անցկացվում են միջազգային մրցաշարերն ու Աշխարհի առաջնությունը։

«Պրոֆեսիոնալ խաղերի ժամանակ նախընտրում եմ հենց այդ տեսակով խաղալ, սակայն որպես հոբբի մի ժամանակ տարբեր թեմաներով շախմատներ էի հավաքում։ Օրինակ Ավարայրի ճակատամարտի թեմայով խաղաքարեր ունեմ, բայց կարծում եմ պրոֆեսիանալ շախմատիստի համար ավելի հարմար է խաղալ այնպիսի շախմատով, որը պաշտոնական մրցաշարերի ժամանակ է տեսնում»,- նշեց Ինանցը։


Գրոսմայստեր, ՖԻԴԵ-ի միջազգային վարպետ Լիլիթ Մկրտչյանը այդքան էլ բծախնդիր չէ այս հարցում՝ մրցաշարերի ժամանակ նախընտրում է փայտից, իսկ տանն այս պահին օգտագործում է ոչ փայտե խաղաքարեր ու տախտակ։

«Շախմատ պատրաստող վարպետների չեմ ճանաչում, բայց Վերնիսաժում միշտ հանդիպում եմ և ուշադրությունս գրավում են շախմատի տաղավարները։ Այսպես կասեմ՝ ինչպես մնացած ամեն ինչ, այնպես էլ շախմատի քարերը՝ չափի մեջ են գեղեցիկ»,- նկատեց Լիլիթը։

Շախմատիստուհին նաև նշեց, որ եթե մրցաշարերի ժամանակ հանդիպի այնպիսի խաղաքարեր, որոնք կարող են ազդել շախմատիստի վրա, նա կարող է դիմել դատավորին ու հնարավորության դեպքում փոխել դրանք։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

23:13
Freedom House-ն անդրադարձել է ՀՀ-ում ոստիկանության դրսևորած բռնություններին և ճնշումներին
Freedom House միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունը իր X-ի միկրոբլոգում գրել է. «Մենք մտահոգված ենք Հայաստանում ոստիկանական...
Աղբյուր` Panorama.am
22:56
Անցած տարի այս օրը Ալիևը տեղադրեց ապօրինի անցակետը Բերձորի միջանցքում, իսկ մեկ տարի անց՝ սյունը Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև. Բեգլարյան
Արցախի Հանրապետության նախկին պետնախարար Արտակ Բեգլարյանը գրում է. «Տավուշի գյուղերը չպետք է տրվեն Ադրբեջանին, և իշխանությունների այդ...
Աղբյուր` Panorama.am
22:45
Ցեղասպանության զոհերի էլեկտրոնային շտեմարանի ձևավորման աշխատանքները սառեցվե՞լ են
Հայոց Ցեղասպանության հարցի վերաբերյալ գործող իշխանությունների հակասական հայտարարություններն ու քայլերը շարունակվում են: Մինչ իշխանության...
Աղբյուր` Panorama.am
22:10
ՄԻՊ արագ արձագանքման խումբը Նոյեմբերյանի ոստիկանությունում է՝ տեսակցելու ազատությունից զրկվածներին
ՀՀ ՄԻՊ գրասենյակից հայտնում են. «Մարդու իրավունքների պաշտպան Անահիտ Մանասյանի հանձնարարությամբ ՄԻՊ արագ արձագանքման խումբն այս պահին...
Աղբյուր` Panorama.am
21:56
Կիրանցի հատվածում այս պահին ճանապարհը փակ է, այնտեղ ջահերով երթ է անցկացվում
Տավուշի Կիրանց գյուղում էլ են ջահերով երթ անցկացնում։ Տեղացիները ջահերով հավաքվել են տեղի եկեղեցու բակում։ Այդ մասին հայտնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
21:45
Հայոց ցեղասպանության 109-րդ տարելիցի ջահերով երթի առաջին ջահը վառվեց Թուրքիայի և Ադրբեջանի այրվող դրոշների կրակից
Հայոց ցեղասպանության 109-րդ տարելիցի կապակցությամբ Հանրապետության հրապարակից մեկնարկել է ավանդական ջահերով երթը։ Երթի մեկնարկին այրվեցին...
Աղբյուր` Panorama.am
21:40
Արմեն Գրիգորյանը չի մեկնի Սանկտ Պետերբուրգ
ՀՀ անվտանգության խորհրդի քարտուղարի գրասենյակից հայտնում են.  «ՀՀ Անվտանգության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանը չի մեկնի...
Աղբյուր` Panorama.am
21:32
Արևմուտքը Ռուսաստանին ռազմավարական պարտություն հասցնելու փորձերում ձգտում են ապակայունացնել Հարավային Կովկասը. ՌԴ ԱԳՆ
Հավաքական Արևմուտքի երկրները Ռուսաստանին ռազմավարական պարտություն հասցնելու փորձերում ձգտում են ապակայունացնել իրավիճակը Հարավային Կովկասում։...
Աղբյուր` Panorama.am
21:08
Բերման է ենթարկվել «Տավուշը հանուն հայրենիքի» շարժման խորհրդի անդամ Միքայել Մարտիրոսյանը
«Տավուշը հանուն հայրենիքի» շարժումը ֆեյսբուքյան իր էջում հայտնում է. «Ոստիկանները բերման են ենթակել քաղաքագետ Սուրեն...
Աղբյուր` Panorama.am
20:54
Սուրեն Պետրոսյանին տանում են Նոյեմբերյանի բաժին
Սուրեն Պետրոսյանի ֆեյսբուքյան էջում հայտնում են․ «Ոստիկանները ձերբակալել են քաղաքագետ Սուրեն Պետրոսյանին, նրան տանում են Նոյեմբերյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:50
Բագրատ սրբազանի գործունեությունը այդ առկայծումներից մեկն է․ Մանուկ Հերգնյան
Տնտեսագետ Մանուկ Հերգնյանը գրում է․ «Երբ մի օր այս նվաղած վիճակից հայ ժողովուրդը վեր կանգնի՝ ստացված խորը հոգեբանական վնասվածքը...
Աղբյուր` Panorama.am
20:25
Տավուշցիներին ոստիկանները բիրտ ուժ կիրառելով բերման են ենթարկում, իրավիճակը լարված է
Ոստիկաններն ուժով հեռացնում են քաղաքացիներին փողոցից՝ կիրառելով բիրտ ուժ։ Կան նաև բերման ենթարկված քաղաքացիներ։ Ոստիկանները ուժով մեքենաները...
Աղբյուր` Panorama.am
20:12
«Ճանաչումից՝ հատուցում». մեկնարկեց ավանդական ջահերով երթը
Հանրապետության հրապարակից մեկնարկեց «Ճանաչումից՝ հատուցում» խորագրով ավանդական ջահերով երթը։ Բազմաթիվ քաղաքացիներ եկել են...
Աղբյուր` Panorama.am
20:01
Փաշինյանին հեռացնելու ամենաճիշտ ճանապարհն անվստահություն հայտնելն է․ Սերժ Սարգսյան
«Որևէ մեկն ի վիճակի չէ ցեղասպանությունը կասկածի տակ առնելու»,- լրագրողների հետ զրույցում ասաց ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանը։...
Աղբյուր` Panorama.am
19:43
Խստորեն դատապարտում ենք իշխանությունների վարած ապազգային և ծայրահեղ վտանգավոր քաղաքականությունը․ Դիվանագետների համահայկական խորհուրդ
Դիվանագետների համահայկական խորհուրդը հայտարարություն է տարածել՝ հայոց ցեղասպանության   109-րդ տարելիցի կապակցությամբ, որում ասվում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:31
«Մե՛նք ենք մեր սարերը» հուշարձանն ադրբեջանական կայքերում ներկայացվում է որպես «ադրբեջանական մշակութային ժառանգություն»
«Հայկական լեռնաշխարհի մշակութային ժառանգության օմբուդսմենը» ահազանգում է․ Ադրբեջանի պետական վարչակարգը շարունակում է յուրացնել...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Ցեղասպանությանը կանանցից ու երեխաներից կազմված քարավանները դիտավորյալ թողտվությամբ ենթարկվում էին ավազակային հարձակումների
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի բացվել է «Հայ կինը՝ ցեղասպանության զոհ և հերոս» խորագրով ժամանակավոր ցուցադրությունը։
Աղբյուր` Panorama.am
19:17
«Տղերք ջան, եկեք դուք ճանապարհը փակեք, մենք էլ գնանք էնտեղ կանգնենք, ձեզ օրհնենք»․ հոգևորականը՝ ոստիկաններին
«Տղերք ջան, եկեք դուք ճանապարհը փակեք, մենք էլ գնանք էնտեղ կանգնենք, ձեզ օրհնենք»,- ասաց հոգևորականը՝ դիմելով  ոստիկաններին։...
Աղբյուր` Panorama.am
19:03
«Իմնեմնիմի»-ի հաջորդ հերթապահներն են Վարուժան Գեղամյանը ու Սուրեն Սարգսյանը
«Իմնեմնիմի»-ի  հաջորդ հերթապահներն են  թյուրքագետ Վարուժան Գեղամյանը և քաղաքագետ Սուրեն Սարգսյանը։ Այս առիթով փաստաբան...
Աղբյուր` Panorama.am
18:43
Ոստիկանը զգուշացրեց Սրբազանին՝ ճանապարհ չփակեք
Տավուշցիները փակում են Բագրատաշենի անցակետ տանող ճանապարհը։ Ավելի վաղ հայտնել էինք, որ մեծ թվով ոստիկաններ են արդեն բերվել։ Ոստիկանը Բագրատ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:31
Վահրամ Տեր-Մաթևոսյան. Էրդողանի հայտարարությունը վիրավորանք է, անարգանք, հանդուգն ու անընդունելի
Իրաքից Թուրքիա վերադառնալիս այսօր՝ Օսմանյան Թուրքիայի կողմից իրականացրած Ցեղասպանության տարելիցի նախօրեին, Ռեջեփ  Էրդողանը հայտարարություն...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
Ադրբեջանական զորքն առանց մեկ կրակոցի արդեն տեղավորվում է տասնամյակներով կառուցված և անառիկ պահված Տավուշի մեր դիրքերում. Վրթանեսյան
Ռազմական փորձագետ Կարեն Վրթանեսյանը ֆեյսբուքի իր էջում գրել է․ «Ադրբեջանական զորքն առանց մեկ կրակոցի արդեն տեղավորվում է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:23
Մեծ թվով ոստիկանանական ուժեր են կենտրոնացվել Այրում -Բագրատաշեն ճանապարհին
Մեծ թվով ոստիկանանական ուժեր են կենտրոնացվել Այրում -Բագրատաշեն ճանապարհին։ Տավուշցիները փորձում են փակել Բագրատաշենի անցակետ տանող...
Աղբյուր` Panorama.am
18:14
Ռուսաստանը մտահոգված է, որ Թուրքիայի ազգային ավիափոխադրողը ռուսաֆոբիա է դրսևորում
 Մարդու իրավունքների ոլորտում միջազգային համագործակցության մշտական հանձնաժողովը սպասում է, որ թուրքական իշխանությունները բացատրություն տան...
Աղբյուր` Panorama.am
18:04
Արևմտյան Հայաստանի ու արդեն Արցախի հուշարձանները՝ «ցեղասպանված հուշարձաններ»
Հայոց ցեղասպանության 109-րդ տարելիցին ընդառաջ այսօր Հայաստանի պատմության թանգարանում բացվեց «Ցեղասպանված հուշարձաններ» խորագրով...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Կիբեռհանցագործներն ավելի հաճախ են կիրառում կապալառուների միջոցով գրոհներ
Առավել հաճախ օգտագործվող սկզբնական վեկտորների եռյակ 2023-ին մտել են հաճախ փոքր և միջին բիզնեսի սեգմենտում գտնվող կապալառուների միջոցով...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
Բագրատ Սրբազանը դիմեց Սասուն Միքայելյանին
Հայ Առաքելական եկեղեցու Տավուշի թեմի առաջնորդ Բագրատ արքեպիսկոպոս Գալստանյանը ԵԿՄ նախագահ Սասուն Միքայելյանին կոչ արեց վերջ դնել  իրենց...
Աղբյուր` Panorama.am
17:43
Սյունիքում տրամադրությունները լարված են. Գորիսի փոխքաղաքապետ
Սյունիքում տրամադրությունները լարված են ու, բնականաբար, ի աջակցություն տավուշցիների են։ «Փաստինֆո»-ի հետ զրույցում ասել է Գորիսի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:29
Գարեգին Երկրորդն ընդունել է Մարսելի արքեպիսկոպոս կարդինալ Ժան Մարկ Ավըլինի գլխավորած պատվիրակությանը
Վեհափառ Հայրապետը ցավով անդրադարձել է հայ ժողովրդի կյանքում տեղ գտած մի նոր ցեղասպանությանը՝ Ադրբեջանի կողմից իրագործված էթնիկ զտումներին և Արցախի հայաթափմանը։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Արևմտյան Հայաստանի ու արդեն Արցախի հուշարձանները՝ «ցեղասպանված հուշարձաններ»
18:05 23/04/2024

Արևմտյան Հայաստանի ու արդեն Արցախի հուշարձանները՝ «ցեղասպանված հուշարձաններ»

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}