Մշակույթ 16:01 12/10/2019 Հայաստան

«Ջիվան, քո նվագը աղոթք է». դուդուկի վարպետը նշում է ծննդյան 91-ամյակը

Մի անգամ ամերիկահայ աշխարհահռչակ գրող Վիլյամ Սարոյանը  դուդուկահար Ջիվան Գասպարյանի նվագը լսելուց հետո ասել է. «Ջիվան, սա նվագ չէ, այլ աղոթք է», հետագայում այդ տողերը տեղ են գտնում Ջիվանի՝ 1982թ.-ին թողարկած ձայնասկավառակի վրա:

Հոկտեմբերի 12-ին Ջիվան Գասպարյանի ծննդյան օրն է, այսօր դուդուկի վարպետը դառնում է 91 տարեկան։

Հայկական դուդուկը` ծիրանափողը, աշխարհում ճանաչելի են դարձել նաև վարպետի  կատարումների շնորհիվ: Ջիվան Գասպարյանը  դուդուկը տարածեց աշխարհով մեկ` կամուրջ ստեղծելով հայ և մյուս ժողովուրդների մշակույթների միջև:

Ջիվան Գասպարյանի ծննդյան օրն է, նա ծնվել է նույն օրը` 1928-ին:  Նա դժվար մանկություն է ունեցել. մայրը վաղ է մահացել, իսկ հայրը զինվոր է եղել Երկրորդ համաշխարհային պատերազում: Այդ պատճառով էլ նա մեծացել է որբանոցում:

Դուդուկ սկսել է նվագել վեց տարեկանից՝ առանց դասավանդումի: 1947-ին ազգային սիրողական համույթի հետ մեկնել է Մոսկվա, որտեղ համերգից հետո Ստալինից ստացել է Պրոբեդա ժամացույց: 1949-ին միացել է Թաթուլ Ալթունյանի անվան ազգային երգ ու պարի համույթին, և իր առաջին մասնագիտական հանդիսումը որպես մենակատար`  եղել է Երևանյան երաժշտասիրական նվագախմբի հետ, քանի դեռ նոտաները կարդալ չգիտեր:

Նա, որպես դուդուկահար, առաջին մրցանակը ստացել է 1956-ին։ 1959-ին ստացել է  առաջին ոսկե մեդալը` Չորրորդ Միջազգային փառատոնում։ Նույն մրցույթին մասնակցելով նաև 1962թ-ին`  նա շահել  է արծաթյա մեդալ, իսկ 1973-ին՝  բրոնզե: Այս մրցույթից հետո, 1973թ-ին նրան շնորհվում է ԽՍՀՄ-ի ազգային արվեստագետ պատվավոր կոչումը:

Դուդուկահարն իր գործունեության ընթացքում արժանացել է բազմաթիվ մրցանակների ու պարգեւների։ 2001թ. արժանացել է «Ոսկե գլոբուս», 2002թ.՝ «Womex Aword» միջազգային հեղինակավոր մրցանակների։ 2002թ. ներկայացվել է ԱՄՆ «Գրեմմի» միջազգային երաժշտական մրցանակի։ Հայաստանի եւ Կանադայի երաժշտական ակադեմիաների անդամ է։ 2017թ. արժանացել է ՀՀ «Հայրենիքին մատուցած ծառայությունների համար» 1-ին աստիճանի մեդալի։ ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ է։

Նա հայտնի է նաև համաշխարհային ճանաչում ունեցող աստղերի հետ իր համագործակցություններով՝ Սթինգ, Մայքլ Բրուք, Լիոնել Ռիչի, Դերեք Շերենյան, Հանս Զիմեր եւ շատ ուրիշներ։

Մասնակցել է համաշխարհային ճանաչում վայելած այնպիսի ֆիլմերի երաժշտությունների ստեղծմանը, ինչպիսիք են՝ «Քրիստոսի վերջին չարչարանքները» (1988թ., ԱՄՆ), «Ռոնին» (1998թ., ԱՄՆ), «Օնեգին» (1999թ., ԱՄՆ), «Գլադիատոր» (2000թ., ԱՄՆ), «Սիրանա» (2005թ., ԱՄՆ), «Արյունոտ ադամանդ» (2006թ., ԱՄՆ), «Ձյուն եւ մոխիր» (2015թ., Ռուսաստան) եւ այլն։ Թողարկել է ավելի քան 20 ձայնասկավառակ, ունի ավելի քան 1000 ձայնագրություններ, նվագել է շուրջ 20 հազար համերգներում։

«Գլադիատոր» ֆիլմի սաունթրեքի հեղինակ  գերմանացի կոմպոզիտոր Հանս Ցիմերը բարձր է գնահատել դուդուկահարի գործունեությունը։ Մի առիթով ասել է. «Ես միշտ երազել եմ երաժշտություն գրել հենց  Ջիվան Գասպարյանի համար, քանի որ իմ կարծիքով նա աշխարհի լավագույն երաժիշտներից մեկն է. նա ունակ է կախարդել, նա ունակ է ցնցել: Նա ստեղծում է իր տեսակը չունեցող կատարյալ գեղեցիկ երաժշտություն, այնպիսի երաժշտություն, որը միանգամից մխրճվում է հիշողությանդ մեջ»։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

18:34
Բորիս Ջոնսոնը սպառնում է «ջնջել» Բրեքսիթի օրինագիծն ու նոր ընտրություններ անցկացնել
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Բորիս Ջոնսոնը սպառնացել է ջնջել Բրեքսիթի օրինագիծն ու նոր ընտրություններ անցկացնել՝ մինչև Սուրբ Ծննդյան տոները, եթե...
Աղբյուր` Panorama.am
18:20
Նոյեմբերին Լիոնում կհանդիպեն Հայաստանի և Ֆրանսիայի քաղաքային իշխանությունները
Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Սուրեն Պապիկյանն այսօր ընդունել է Լիոնի փոխքաղաքապետ Ժորժ Կեպենեկյանի գլխավորած...
Աղբյուր` Panorama.am
18:11
Մեղադրանքներ են առաջադրվել՝ օտարերկրյա քաղաքացու նկատմամբ ավազակային հարձակման համար
Քննչական կոմիտեի Երևան քաղաքի քննչական վարչության Աջափնյակ և Դավթաշեն վարչական շրջանների քննչական բաժնում շարունակվում է օտարերկրյա քաղաքացու՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:02
Արարատ Միրզոյանը ցավակցական հեռագրեր է հղել Մատվիենկոյին և Վոլոդինին
ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանը ցավակցական հեռագրեր է հղել Ռուսաստանի Դաշնության Դաշնային ժողովի Դաշնության խորհրդի նախագահ Վալենտինա Մատվիենկոյին և...
Աղբյուր` Panorama.am
17:56
Մեր առաջարկած օրինագիծը օդից չէր եկել. Մելքումյան
«Արդեն հասկանալի է դառնում, որ մեր երկրում վարվող տնտեսական քաղաքականությունը հեղափոխական չի կարելի որակել»,- խորհրդարանի ամբիոնից...
Աղբյուր` Panorama.am
17:48
Սրբուհի Գրիգորյան. Դիալեզ ընդունող քաղաքացիների ճանապարհածախսի փոխհատուցման խնդիրը ձգվում է ու ձգվում
«Մենք կորցրել ենք այդ քաղաքացիներից մեկին, եթե այսպես ձգենք, խնդիրը պարզապես էլ չի լինի»։
Աղբյուր` Panorama.am
17:37
Գորգիսյան. ՀԾԿՀ-ի որոշման նախագծով առաջարկում են տոտալիտար ռեժիմներին հարիր կարգավորումներ
Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի «Էլեկտրոնային հաղորդակցության ոլորտում կարգավորվող անձանց կողմից մատուցվող ինտերնետ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:32
Կոտայքի մարզպետը Քասախի համայնքապետի հարցով դիմել է դատարան
Կոտայքի մարզի Քասախ  համայնքի ղեկավարի 09․10․2019թ․N767 գրությամբ ՀՀ Կոտայքի մարզպետարան է ներկայացվել  ՀՀ Կոտայքի մարզի Քասախ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:20
Ու՞մ են հարցրել, որ այդպես մի գրչի հարվածով լուծարում են այդ գիշերօթիկները. ԲՀԿ պատգամավոր
«Ով է այն մոլորյալը, որ մտածում է, թե գիշերօթիկը միայն գիշերը մնալու տեղ է»,- այս մասին այսօր խորհրդարանում հայտարարությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
17:12
Իվետա Տոնոյան. Բուհերի ծրագրից հանվում է երեք առարկա, որոնցից յուրաքանչյուրը սկսում է «հայ» բառով
ԱԺ «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Իվետա Տոնոյանն ԱԺ հայտարարության ժամին գործընկերների ուշադրությունը հրավիրեց...
Աղբյուր` Panorama.am
17:09
Թունյանը պարզաբանում է, թե ինչու են մերժել եկամտահարկին վերաբերող ԼՀԿ օրինագծերը
«Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ներկայացրած օրենքների մի շարք նախագծեր ԱԺ Տնտեսական հանձնաժողովի կողմից  բացասական...
Աղբյուր` Panorama.am
17:00
Նաիրի Հունանյանը դիմել է վաղաժամկետ ազատ արձակման համար
«Հոկտեմբերի 27-ի» գործով ցմահ դատապարտված Նաիրի Հունանյանը  դիմել է վաղաժամկետ ազատ արձակման համար:  ԱՆ քրեակատարողական...
Աղբյուր` Panorama.am
16:51
Պուտինն ու Էրդողանը բանակցում են Սոչիում
Սոչիում մեկնարկել է Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի և Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի բանակցությունները՝ նեղ կազմով։ Այս մասին գրում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:33
Զինվորականը ամոթանք է տվել Անդրանիկ Քոչարյանին և Արեն Մկրտչյանին. Politik.am
«Ապրիլյան քառօրյա պատերազմի հանգամանքները քննող հանձնաժողովի աշխատանքները շարունակվում են, բայց գործընթացը այդքան էլ հարթ չի գնում:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:21
«Իմ քայլ»-ն ու ԲՀԿ-ն դեմ են ԼՀԿ-ի օրինագծին
Խորհրդարանը երկրորդ ընթերցմամբ քննարկում է «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության ներկայացրած «Ազգային անվտանգության մարմիններում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:17
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը գործարկել է նոր փորձնական նախագիծ Իրավաբանական անձանց համար
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը գործարկել է նոր նախագիծ՝ որը միտված է բարելավել իրավաբանական անձանց/անհատ ձեռներեցների սպասարկման գործընթացը մասնաճյուղերում:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:06
Պիոտրովսկի. Էրմիտաժի և Խ. Աբովյանի տուն-թանգարանի միջև համագործակցության հիմքեր կդրվեն
ՌԴ Պետական Էրմիտաժի տնօրեն, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ Միխայիլ Պիոտրովսկին հոկտեմբերի 20-ին այցելել է Խաչատուր Աբովյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:55
Հայաստանում կարմրուկի հերթական դեպքն է արձանագրվել
 Հայաստանում արձանագրվել է լաբորատոր հաստատված կարմրուկի բերովի դեպք: Այս մասին հայտնում են առողջապահության նախարարությունից։ Հիվանդը...
Աղբյուր` Panorama.am
15:45
Արցախի ՄԻՊ-ն ընդունել է «Ավրորա» մրցանակի դափնեկիր Չո Լա Աունին
Արցախի Հանրապետության Մարդու իրավունքների պաշտպան Արտակ Բեգլարյանն այսօր ընդունել է 2018թ. «Ավրորա» մրցանակի դափնեկիր, իրավապաշտպան...
Աղբյուր` Panorama.am
15:30
«ՌեԱնիմանիայի» փակմանը էքսկլյուզիվ կադրեր են ցուցադրվելու
«ՌեԱնիմանիա» անիմացիոն ֆիլմերի և պատկերապատման արվեստի 11-րդ միջազգային փառատոնն այս տարի կանցկացվի հոկտեմբերի 24-29-ը: Փառատոնի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:26
Լիլիթ Գալստյան. Դուք ազնիվ չեք և անփառունակորեն «միամիտ»
ՀՅԴ ԳՄ ներկայացուցիչ Լիլիթ Գալստյանը գրում է. «Վարչապետի գաղտնի հանձնարարականով նախարարների աշխատավարձը կրկնապատկվել է»․...
Աղբյուր` Panorama.am
15:17
Ընդդիմադիր պատգամավոր. Տարոն Մարգարյանը ճիշտ էր, մենք՝ սխալ
«Սա լակմուսի թուղթ էր ինձ համար»
Աղբյուր` Panorama.am
15:11
Ինչը որ պետք է գաղտնի անեն, չեն անում, ինչը որ պետք չի անում են. Գևորգ Պետրոսյան
«Ամենամեծ ցանկության դեպքում էլ վարչապետը չի կարող աշխատավարձ բարձրացնել, այդ հարցն օրենքով է կարգավորվում»,- այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
14:53
Լիլիթ Մակունց. ՍԴ կողմից դրսևորվել է անհարգալից վերաբերմունք, որը անարձագանք չի մնա
«Վճռաբեկ և Սահմանադրական դատարանները միավորելու նախագիծ ներկայացրել է պատգամավոր Հովիկ Աղազարյանը, որը դեռևս «Իմ քայլը»...
Աղբյուր` Panorama.am
14:40
Չի կարող ժողովրդին պատկանող գումարը գաղտնի ընթացակարգերով ծախսվել. Մարուքյան
«Ես դեմ չեմ, որ լավ աշխատող մարդկանց պարգևավճար տան, ես գաղտնիության պրոցեսի հետ կապված խնդիր ունեմ»,- այս մասին ԱԺ-ում լրագրողների...
Աղբյուր` Panorama.am
14:24
Բաբայանի գործն ապագա չունի. Էդմոն Մարուքյան
«ՀՔԾ-ում հարուցված գործն անապագա է, ոնց հարուցել են, այդպես էլ կարճելու են»,- այս մասին լրագրողների հետ զրույցում ասաց...
Աղբյուր` Panorama.am
14:21
«Օտրի Տրիո»-ն կներկայանա պրեմիերայով
Հոկտեմբերի 25-ին Արամ Խաչատրյան տուն-թանգարանում տեղի կունենա «Օտրի Տրիո»-ի ելույթը։ «Օտրի Տրիո»-ն Հայաստանի պետական...
Աղբյուր` Panorama.am
14:11
Սեպուհ Սրբազանը կոչ է հղել Արամ Աթեշյանին և Սահակ Մաշալյանին
Որքան մոտենում և ավելի առարկայական է դառնում Կ. Պոլսի հայոց պատրիարքի ընտրության կազմակերպման գործընթացը, այնքան ցավոտ և մտահոգող խնդիրներն...
Աղբյուր` Panorama.am
13:59
Հայաստանում կներկայացվեն Հնդկաստանի ջեներիկ դեղերը
Հայաստանում Հնդկաստանի դեսպանությունը և Հնդկաստանի առևտրի և արդյունաբերության նախարարության հիմնած Դեղերի արտահանումը խթանող խորհուրդը...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Աղասի Ենոքյան. Արսեն Բաբայանի ձերբակալությունը նաև ճնշում է   խոսքի ազատության նկատմամբ
14:17 22/10/2019

Աղասի Ենոքյան. Արսեն Բաբայանի ձերբակալությունը նաև ճնշում է խոսքի ազատության նկատմամբ

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}