Տնտեսություն 16:30 16/11/2019 Հայաստան

Տնտեսագետ. Վարչապետը հայտարարում է՝ փողի խնդիր չունենք, բայց հետո նոր վարկ են վերցնում

Կառավարությունը նոյեմբերի 14-ի նիստի ժամանակ հավանություն տվեց Հայաստանի Հանրապետության ու Վերակառուցման և զարգացման միջազգային բանկի միջև «Հարկաբյուջետային, տնտեսական և պետական հատվածի կառավարման զարգացման քաղաքականության վարկ» վարկային համաձայնագրի ստորագրման առաջարկությանը:

Ըստ համաձայնագրի՝ նախատեսվում է Հայաստանին տրամադրել 45.8 մլն եվրո բյուջետային աջակցության վարկ, որն ուղղվելու է «Հայաստանի Հանրապետության՝ 2019 թվականի պետական բյուջեի մասին» օրենքով սահմանված պակասուրդի ֆինանսավորմանը։

Այս որոշումից հետո շատերի մոտ հարց առաջացավ՝ ինչո՞ւ է կառավարությունը նոր վարկ վերցնում, եթե վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն առիթը բաց չի թողնում հայտարարելու՝ ՀՀ  կառավարությունը փողի խնդիր չունի, այլ ունի այդ փողն արդյունավետ ծախսելու խնդիր:

Այսինքն՝ պետական ապարատի արդյունավետությունը բարձրացնելու փոխարեն կառավարությունը ցանկացած խնդիրը լուծում է նոր պարտքեր ներգրավելով։

Թեմայի շուրջ Panorama.am-ը զրուցել է տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանի հետ։
Տնտեսագետի համար անհասկանալի է՝ ինչո՞ւ է Կառավարությունը նոր վարկ վերցնում, եթե  չի կարողանում իր ունեցած գումարը ծախսել։

«Մենք ունենք հարկային եկամուտների ավելացում, բացի այդ, ընթացիկ տարում բյուջեն թերակատարվել է գրեթե բոլոր ծախսային հոդվածներով, ենթադրվում է, որ որոշակի ազատ ֆինանսական ռեսուրսներ պետք է բյուջեն ունենար։ Այս դեպքում մի փոքր անհասկանալի է Կառավարության՝ ՎԶԵԲ-ից  վարկ վերցնելու որոշումը, ընդ որում՝ այն վերցնում են բյուջետային ծախսերը ֆինանսավորելու համար»,- ասում է Կառլեն Խաչտարյանը։

Նրա խոսքով՝ այսօրվա դրությամբ պետական բյուջեի կապիտալ ծախսերը մոտ 70 տոկոսով թերակատարված են, իսկ դա միանշանակ խնդիրներ կառաջացնի տնտեսության համար. «Անհնար է, որ տարին փակենք լիարժեք ցուցանիշներով»։

Կառլեն Խաչատրյանը նշում է՝ եթե 2020թ-ին ծախսային քաղաքականության առումով արմատական փոփոխություններ չեն նախատեսվում, ապա այս դեպքում ևս անհասկանալի է  նոր վարկերի ներգրավումը։

«Թեև 2020 թվականի բյուջեով ծախսերն ու եկամուտները 2019 թ-ի համեմատ մի քանի հարյուր միլիարդ դրամով ավելի են, սակայն այս տարի խնայած միջոցներ պետք է ունենանք, քանի որ պաշտոնական հայտարարությունների համաձայն, ստվերի դեմ պայքարի և հարկային կոշտ վարչարարության միջոցով հավելյալ հարկային եկամուտներ են ապահովել պետական բյուջե։ Բնականաբար, հարց է առաջանում՝ ինչո՞ւ են ՎԶԵԲ-ից հավելյալ ֆինանսական ռեսուրսներ խնդրում»,- ասում է տնտեսագետը։

Անդրադառնալով 2020  թվականի պետական բյուջեին, մասնավորապես, վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի ելույթին, թե այն հեղափոխական բյուջե է, Կառլեն Խաչատրյան նշում է, որ երբ վերլուծում են հաջորդ տարվա բյուջեով նախանշված թվերը, կառուցվածքը, ծախսային ուղղությունների համամասնությունը, տեսնում են, որ այն ամենևին էլ հեղափոխական չէ, նախորդ տարիների բյուջեների համեմատ էական փոփոխություններ չկան։

«Այսինքն, վստահ կարող ենք ասել, որ 2020 թ-ի բյուջեն 2019-ի, 2018-ի, 2017-ի բյուջեների տրամաբանական շարունակությունն է»,- ընդգծում է նա։

Թեև թոշակների, պետական ծառայողների աշխատավարձի մոտ 10 տոկոսի բարձրացում է նախատեսվում, բայց, ըստ Կառլեն Խաչատրյանի, այնպես չէր, որ վերջին 10 տարվա ընթացքում թոշակ կամ աշխատավարձ չէր բարձրացել։

«Դա նշանակում է, որ բնականոն դինամիկա է։ Իհարկե լավ է, որ դրանք բարձրանում են, բայց երբ խոսում ենք հեղափոխության իրողության մասին, հեղափոխությունն այդ կարգի փոփոխություններ չպետք է ենթադրի։ Եթե խոսում ենք 2050 թ-ին 15 անգամ ավելի մեծ ՀՆԱ ունենալու մասին, ապա հասկանում ենք, որ այդ աճի նախադրյալներն այսօրվանից պետք է ստեղծենք։ Եթե 2019 թ-ի բյուջեն ներկայացնելիս ինչ-որ տեղ հասկանում էինք, որ  իշխանափոխությունից հետո ձևավորված կառավարությունն ընդամենը մի քանի ամիս է, ինչ գործում է և կտրուկ արմատական փոփոխություններ ակնկալելը ճիշտ չէր լինի, հետևաբար, այդ բյուջեի նախագծին ըմբռնումով էինք մոտենում, ապա 2020 թվականի բյուջեի դեպքում այդ պնդումը չենք կարող անել, թե նոր է ձևավորվել կառավարությունը, ժամանակ է պետք և այլն, և այլն։ Իմ խորին համոզմամբ, 1,5 տարին բավարար ժամանակ էր՝ թե բյուջետային քաղաքականությունը վերանայելու, թե տնտեսությունում որոշակի միտումներ ստեղծելու համար, որը, ցավոք սրտի, դեռևս տեսանելի չէ»,- նշում է Կառլեն Խաչատրյանը։ 

Դիտարկմանը՝  դա նշանակում է, որ տնտեսական հեղափոխության մասին խոսք լինել չի՞ կարող, տնտեսագետը նկատում է, որ չեն կարող հերքել՝ ստվերի դեմ որոշակի պայքար կա, կոշտ վարչարարության միջոցով ապահովում է եկամուտների աճ, տնտեսական ակտիվության ցուցանիշը համեմատած ԱՊՀ երկրների հետ այնքան էլ վատ չէ, բայց տնտեսական հեղափոխություն իրականացնելու համար դրանք բավարար չեն։

«Տնտեսական հեղափոխության տակ մենք հասկանում ենք՝ տնտեսությունը զարգացման որակապես նոր հարթություն տեղափոխել։ Սա ենթադրում է՝ աշխատանքի արտադրողականության բարձրացում, որը խայտառակ ցածր է մեր երկրում, սոցիալական որոշակի երաշխիքների տրամադրում, պետական ինստիտուտների արդյունավետ աշխատանք և այլն։ Իսկ եթե ընթացիկ տարում կապիտալ ծախսերը մոտ 70 տոկոսով թերակատարվել են, սա խոսում է պետական ապարատում ծրագրերի բացակայության մասին, որոնց  համար ի սկզբանե բյուջեով գումարներ են  նախատեսված եղել, կամ  էլ այդ ծրագրերը կան, բայց չկան կարող, ունակ ուժեր, որ դրանք կյանքի կոչեն։ Տնտեսական հեղափոխության համար նաև պետք էր պետական ապարատի արդյունավետության բարձրացմանն ուղղված քայլեր ձեռնարկել, որն, ըստ էության, չի արվել»,- նշում է Կառլեն Խաչատրյանը։

Նա նաև ուշադրությունը հրավիրում է այն փաստի վրա, որ կառավարությունը որոշ նախարարությունների միավորման, լուծարման  ճանապարհով փորձում է փոխել պետական կառավարման կառուցվածքը՝ հիմքում դնելով անհարկի ուճացված ծախսերի կրճատման անհրաժեշտությունը։ Մինչդեռ, ըստ տնտեսագետի, դրանից հետո ականատես են լինում, թե ինչպես են պարբերաբար վարչապետի աշխատակազմի աշխատողների թվաքանակն ավելացնում։

«Ինչքան էլ պնդեն, թե տնտեսական հեղափոխությունը ՀՀ քաղաքացին պետք է իրականացնի, դա այդքան էլ արդար մոտեցում չի, քանի որ տնտեսական հեղափոխության հիմքերի ստեղծողը իշխանությունն է»,- ընդգծում է Կառլեն Խաչատրյանը։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:00
Կարո Փայլան. Անին տխուր է
Թուրքիայի քրդամետ «Ժողովուրդների դեմոկրատական կուսակցության» (ԺԴԿ-HDP)  հայ պատգամավոր Կարո Փայլանը  մասնակցել է ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:51
Գերմանացիներն Աթաթուրքին համեմատել են Ադոլֆ Հիտլերի հետ
Թուրքիայում մեծ աղմուկ է հանել գերմանական ARD հեռուստաընկերության պատրաստած վավերագրական ֆիլմը: Այս մասին գրում է Էրմենիհաբերը։...
Աղբյուր` Panorama.am
19:44
Չարենցն ու Կոմիտասը
Թեև նրանք ժամանակակիցներ են եղել, սակայն երբեք չեն հանդիպել միմյանց: Չարենցը նրան առաջին և միակ անգամ տեսել է, երբ Կոմիտասը դագաղում է եղել:
Աղբյուր` Panorama.am
19:33
Գնաճ՝ ոչ պարենային ապրանքների շուկայում
2019թ. նոյեմբերին 2018թ. նոյեմբերի համեմատ ոչ պարենային ապրանքների շուկայում գրանցվել է 1.0 %, իսկ 2019թ. հոկտեմբերի համեմատ՝ 0.2% գնաճ:...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Ուտելիքներ, որոնք առաջացնում են աղիքային հիվանդություններ
Գաստրոէնտերոլոգ Թոմաս Ֆրիլինգը ներկայացրել է այն մթերքները, որոնք առաջացնում են աղիքային հիվանդություններ։ Այս մասին գրում է gazeta.ru-ն՝ հղում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:13
Թրամփը պահանջում է ՀԲ-ից Չինաստանին գումար չտալ
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ Համաշխարհային բանկը պետք է դադարեցնի Չինաստանին վարկ տալ: Այս մասին գրում է Ռիա նովոստին:...
Աղբյուր` Panorama.am
19:04
Անգելա Մերկելն առաջին անգամ որպես կանցլեր այցելել է Օսվենցիմ
Գերմանիայի կանցլեր Անգելա Մերկելը պաշտոնավարման 14  տարվա ընթացքում առաջին անգամ այցելել է Օսվենցիմ: Լեհաստանի վարչապետ Մաթեուշ Մորավեչիի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:55
Հայկական գորգերի արտադրությունը 26.6%-ով աճել է
Վիճակագրական ծառայության հրապարակած տվյալների համաձայն՝ Հայաստանում 2019 թվականի հունվար-հոկտեմբերին աճել է գորգերի և գորգեղենի արտադրությունը:...
Աղբյուր` Panorama.am
18:46
«Մուհամմեդը»՝ ամերիկյան անունների թոփ տասնյակում
Մուհամմեդ» անունը առաջին անգամ հայտնվել է ԱՄՆ-ում ծնվող տղա երեխաների անունների թոփ տասնյակում։ Այս մասին գրում է gazeta.ru- ն` հղում...
Աղբյուր` Panorama.am
18:41
Ավստրալիա. կրակոտ պտտղահողմը ոչնչացրել է քաղաքը
Ավստրալիայի Քվինսլենդ նահագնի Բանդամբեում կրակոտ պտտղահողմը ոչնչացրել է մի շարք շենքեր, այգիներ: Բժշկական ծառայությունների տվյալներով, զոհեր...
Աղբյուր` Panorama.am
18:33
Ռոբերտ դե Նիրոյի ամենաբարդ դերը
«Օսկարի» դափնեկիր  Ռոբերտ դե Նիրոն պատմել է այն մասին, թե կինոյում մարմնավորած իր դերերից որն է եղել իր համար...
Աղբյուր` Panorama.am
18:25
Որոշ շրջաններում օդի ջերմասիճանը կբարձրանա
Հայաստանի տարածքում դեկտեմբերի 7-ի ցերեկը, 8-12-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ: Քամին՝ հարավ-արևմտյան՝ 3-8 մ/վ: ԱԻՆ հաղորդմամբ, օդի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:14
Նոբելյան մրցանակը որևէ կերպ չի ազդի դրող Պետեր Հանդկեի կյանքի վրա
Ավտսրիացի գրող Պետեր Հանդկեն խոստովանել է, որ 2019 թվականի գրականության ոլորտում Նոբելյան մրցանակ ստանալը ոչինչ չի փոխի իր կյանքում: ՏԱՍՍ-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:10
Ցածր գնով բնակարաններ երիտասարդ ընտանիքներին. պայմաններն ու խնդիրները
Կառավարությունը քննարկում է երիտասարդ և երեխա ունեցող ընտանիքների բնակարանային ապահովության պետական աջակցության 2020-2023 թթ. ծրագրերը...
Աղբյուր` Panorama.am
18:06
Լեդի Դիանայի հայտնի զգեստը վաճառվում է
Լեդի Դիանայի մի քանի զգեստ հանվել է վաճառքի: Աճուրդի գնորդների շրջանում հատուկ ուշադրության է արժանանում բրիտանացի դիզայներ Վիկտոր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:57
Փոխնախարար Գևորգ Լոռեցյանը կալանավորվել է
Առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք ստանալու կասկածանքով ձերբակալված ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի տեղակալ Գևորգ Լոռեցյանին,...
Աղբյուր` Panorama.am
17:54
Փյունիկը իր դժգոհությունն է հայտնել ՀՖՖ որոշման վերաբերյալ
Երևանի «Փյունիկը» հայտարարություն է տարածել ՀՖՖ գործադիր կոմիտեի՝ դեկտեմբերի 6-ին կայացած ժողովում ընդունած որոշման վերաբերյալ:...
Աղբյուր` Panorama.am
17:50
Երևանում շունը հարձակվել է 17-ամյա աղջկա վրա
Այսօր ժամը 12:00-ի սահմաններում Երևանի Ֆրունզեի փողոցի վրա գտնվող 154 դպրոցի և 126 մանկապարտեզի արանքում թափառող շները հարձակվել են 17-ամյա...
Աղբյուր` Panorama.am
17:42
Մինսկում ընթանում են բողոքի ակցիաներ Ռուսաստանի հետ ինտեգրման դեմ
Բելառուսի մայրաքաղաք Մինսկում բողոքի ակցիա է անցկացվում Ռուսաստանի հետ ինտեգրման դեմ: Այս մասին գրում է Լենտա.ռու-ն։ Ըստ աղբյուրի, այսօր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:36
«Զվարթնոցի» աշխատակիցը գտել է 4000 ԱՄՆ դոլար ու հանձնել գտնված իրերի բաժին
«Զվարթնոց» օդանավակայանի Ավիացիոն անվտանգության ծառայության աշխատակցի կողմից  հերթական անգամ հայտնաբերվել է գումարով պայուսակ:...
Աղբյուր` Panorama.am
17:24
Հրանուշ Խառատյան․ Կեղծիքը պատմության մեջ քաղաքական ծրագիր է, որը ոչ միայն ինչ-որ ինֆորմացիա պնդելն է, այլ նաև այն շրջանցելը
«Թուրքերի ու ադրբեջանցիների կողմից պատմության կեղծումը նոր բան չէ և ոչ էլ անակնկալ է։ Դեռևս Քեմալ Աթաթուրքը հիմնադրեց պատմության ձևավորման...
Աղբյուր` Panorama.am
17:17
Տնտեսագետների քննադատություններին նորմալ ենք վերաբերվում. Ջանջուղազյան
Տնտեսական քաղաքականության ուղղությունները հստակ ամրագրված են ՀՀ կառավարության ծրագրում։ Այս մասին այսօր լրագրողների հետո հանդիպման ժամանակ ասաց...
Աղբյուր` Panorama.am
17:12
2019-ի վատագույն ֆիլմերը
Variety հրատարակության կինոքննադատներ Փիթեր Դեբրուժն ու Օուեն Գլիբերմանը կազմել են 2019 թվականի վատագույն ֆիլմերի հակավարկանիշը: Ցուցակում 10...
Աղբյուր` Panorama.am
17:04
31 տարի առաջ ավերիչ երկրաշարժը խոցեց իմ հայ եղբայրներին. Դավիդ Կամպանյա
«31 տարի առաջ ավերիչ երկրաշարժը խոցեց իմ հայ եղբայրներին»,- այս մասին իր ֆեյսբուքի էջում գրել է  «Լոռի» ֆուտբոլային...
Աղբյուր` Panorama.am
16:55
Էրմիտաժ մտնելու համար հերթեր են գոյացել
Ռուսաստանի ամենամեծ թանգարանն այսօր նշում է հիմնադրման 255-ամյակը:
Աղբյուր` Panorama.am
16:44
Այսօր Չարենցավանը կունենա աղբը վերամշակող ռեակտոր
Մինչ Երևանի քաղաքապետարանը  գունավոր տոպրակներ է բաժանում աղբի  տեսակավորման համար, հանրապետության մյուս քաղաքներն  արդեն ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:33
Էրդողանին հրավիրել են Մոսկվա
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանին հրավիրատոմս է փոխանցվել՝ մասնակցելու 2020 թվականի մայիսի 9-ին Մոսկվակում կայանալիք Հայրենական Մեծ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:24
Երկու հոգի ծխահարվել է տանը բռնկված հրդեհից
Այսօր  ժամը 11:32-ին «911» ծառայություն ահազանգ է ստացվել, որ հրդեհ է բռնկվել Կոտայքի մարզի Նոր Երզնկա գյուղի 2-րդ փողոցի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:12
Պետական պարտքի ավելի ցածր ցուցանիշ կունենանք, քան կանխատեսվում էր. Ատոմ Ջանջուղազյան
2019-ի թվականի պետական բյուջեի հիմքում դրված կանխատեսումների համաձայն` այս տարվա վերջին ավելի ցածր պետական պարտք կունենանք։ Այսօր լրագրողների...
Աղբյուր` Panorama.am
16:08
«Թալիշական սփյուռք» ՀԿ նախագահ Շաբանով․ Ադրբեջանն ամեն գնով հեռացնում է բնիկ ժողովուրդներին իրենց տարածքներից
Panorama.am-ի հարցազրույցը ՌԴ «Թալիշական սփյուռք» ՀԿ-ի նախագահ Իսմայիլ Շաբանովի հետ։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Եթե Քոչարյանի նկատմամբ հարուցված գործը ջուր է, Ս.Սարգսյանի նկատմամբ հարուցված քրեական գործն օդ է
13:46 06/12/2019

Եթե Քոչարյանի նկատմամբ հարուցված գործը ջուր է, Ս.Սարգսյանի նկատմամբ հարուցված քրեական գործն օդ է

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}