Հասարակություն 13:32 17/01/2020 Հայաստան

Մարինա Գրիգորյան. Բաքվում հայերի նկատմամբ կատարվածը ցեղասպանություն էր հենց ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի համաձայն

«Այն, ինչ տեղի ունեցավ Բաքվում հենց հունվարին, և մինչ այդ էր տեղի էր ունենում, որևէ կասկած  չկա, որ եղել է ցեղասպանություն  ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի համաձայն»,- լրագրողների հետ հանդիպմանն ասաց «Սովորական ցեղասպանություն» նախագծի հեղինակ Մարինա Գրիգորյանը:

Նա նշեց, որ մասնագետների, փորձագետների կողմից երբևէ չի անցկացվել որևէ ուսումնասիրության, բայց եթե նայեն Կոնվենցիայի 2-րդ, 3-րդ հոդվածները, կհասկանան, որ լիովին համապատասխանում է  «ցեղասպանություն» բնութագրմանը:

«Ուզում եմ հույս հայնել, որ Հայաստանը վերջապես լուրջ, համակարգված մոտեցում կցուցաբերի  այս հարցին ՝ Բաքվի, Սումգայիթի, Մարաղայի, Կիրովաբադի,  վերջապես իրերն իր անուններով կկոչի, այսինքն ցեղասպանություն: Միայն դրանից հետո կարող ենք պահանջել, որ միջազգային հանրությունը նույնպես ուշադրություն դարձնի և դատապարատի, ճանաչի այդ իրադարձությունները»,- ասաց Մ. Գրիգորյանը:

Նա նշեց, որ վաղն ԱԺ-ում լսումներ են կայանալու, ինչքան տեղյակ է,  հայտարարություն  պետք է  ընդունվի. «Հուսանք, որ այս անգամ այդ բառն իրոք կհայտնվի Ազգային ժողովի փաստաթղթում»:

Մարինա Գրիգորյանի խոսքով, պետք է հասկանալ, որ Բաքվի ջարդերը ոչ միայն հունվարի 13-19-ն են եղել, այլ Բաքվում հայերի հետապնդումները սկսվել են հենց Սումգայիթից անմիջապես հետո:

«Միգուցե այդքան բացահայտ չէր այդ բռնությունը, բայց դա կատարվում էր. կատարվում էին սպանություններ, հայերին  մասսայաբար ազատում էին աշխատանքից, խանութներում նրանց նսեմացնում էին, տրանսպորտում վիրավորում էին:
1990 թվակյանի հունվարը դարձավ ընդամենը գագաթնակետը, երբ Ադրբեջանի և, մասնավորապես, Բաքվի հայ համայնքը վերջնականապես ավարտեց իր գոյությունը, մինչդեռ Բաքվի հայ համայնքի պատմությունը փառավոր է, ունենք փայլուն անուններ, նվաճումներ, Բաքվում այնքան  շատ հայկական հետքեր կան, որոնք այսօր, ցավոք սրտի, ոչնչացվում են կամ լռության ու մոռացության են մատնվել»,- ասաց «Սովորական ցեղասպանություն» նախագծի հեղինակ Մարինա Գրիգորյանը:

Հունվարի 13-19-ը Բաքվում իրականացվեցին  հայության զագնվածային ջարդեր: Դրանք դարձան 1988-1990 թթ Ադրբեջանում իրականացված հայ ժողովրդի Ցեղասպանության գագաթակետը: 1988 թ փետրվարի 26-29-ը   Սումգայիթում տեղի ունեցած ջարդերից հետո, Բաքվում ծայր առան հայության հետապնդումներ, առաձնակի դաժանությամբ սպանություններ, հրապարակային կտտանքներ, հայերին պատկանող բնակարանների թալան, գույքի զավթում: Հայությանը  բռնի վտարում էին կացարաններից և հեռացնում աշխատանքից: 1990 թ հունվարի դրությամբ Բաքվի 250 հազարանոց հայ համայնքից մնացել էր 35-40 հազար մարդ: Դրանք մեծամասամբ հաշմանդամներ, ծեր և հիվանդ մարդիկ էին և նրանց խնամող բարեկամներ: 1990 թ հունվարի 13-ին ջարդերը ստացան կազմակերպված, ուղղորդված և զանգվածային բնույթ: Առկա են վայրագությունների, առանձնակի դաժանությամբ իրականացված սպանությունների, խմբակային բռնաբարությունների, մարդկանց ողջ-ողջ այրելու, պատուհանից դուրս շպրտելու, անդամահատման և գլխատման բազմաթիվ վկայություններ: Զոհերի ստույգ թիվը առ այսօր հայտնի չէ: Տարբեր տվյալներով սպանվել է 150-400 մարդ, հայուրավոր մարդիկ` խեղվել: Ջարդերը շարունակվեցին շուրջ մեկ շաբաթ, Ադրբեջանի, ԽՍՀՄ իշխանությունների, ներքին զորքերի, և խորհրդային բանակի Բաքվի կայազորի լիակատար թողտվության պայմաններում: Սպանվելուց մազապուրծ եղածները ենթարկվում էին բռնի տեղահանման:Միայն հունվարի 20-ին հասարակական կարգի վերականգնման համար քաղաք մտցվեցին խորհրդային զորքեր:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

10:54
Իրաքի արտաքին գործերի նախարարը հայտարարել է ԻՊ գրոհայինների ակտիվացման մասին
«Իսլամական պետություն» (ԻՊ) ահաբեկչական խմբավորումը ակտիվացրել է իր գործունեությունը Իրաքում: «ՌԻԱ Նովոստի»-ին տված...
Աղբյուր` Panorama.am
10:43
Ստեփանավանի համայնքապետի պաշտոնակատար է նշանակվել
Լոռու մարզի Ստեփանավան համայնքի ղեկավարի պաշտոնակատար է նշանակվել Արմեն Գրիգորյանը։ Որոշումը հրապարակված է կառավարության պաշտոնական էջում։...
Աղբյուր` Panorama.am
10:39
«Ամոթալի է, որ մենք ապրում ենք երկրում, որի ղեկավարն այս պահին Ադրբեջանի կողմից հերոսացվում է»
Խորհրդարանի դիմաց վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով անհնազանդության ակցիաներ են։ Քաղաքացիները նշում են՝ եկել են, որպեսզի ԱԺ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:31
Էդուարդ Իսաբեկյան ցուցասրահը մասամբ վերանորոգվել է
Էդուարդ Իսաբեկյան ցուցասրահը վերաբացվել է։ Այս երկարատև դադարի ընթացքում ցուցասրահը նաև մասամբ վերանորոգվել է։ «Պատմական այս դժվար...
Աղբյուր` Panorama.am
10:14
Թուրքերին անհանգստացրել է պաշտպանական ոլորտում Հունաստանի ու ԱՄԷ-ի ստորագրած համաձայնագիրը
Հունաստանի վարչապետ Կիրիակոս Միցոտակիսն Արաբական Միացյալ Էմիրություններում հանդիպել է թագաժառանգ Մոհամմեդ բին Զայեդ Ալ Նահյանի հետ։...
Աղբյուր` Panorama.am
10:03
Երկրաշարժ Վրաստան-Հայաստան սահմանագոտում
Նոյեմբերի 26-ին, տեղական ժամանակով ժամը 04:45-ին (Գրինվիչի ժամանակով` ժամը 00:45-ին) ՀՀ ԱԻՆ Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության...
Աղբյուր` Panorama.am
09:59
Քաղաքական բովանդակության տեքստ պարունակող «գրաֆիտի»-ների համար մարդիկ էին բերման ենթարկվել. Իրավապաշտպան
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը  հայտնում է.  «Երևան քաղաքի ոստիկանության մի քանի բաժիններ էին բերվել քաղաքացիներ՝ ՀՀ Վարչական...
Աղբյուր` Panorama.am
09:57
Գեներալ Հեյդարի. Իրանի բանակի ռազմացամաքային ուժերը պատրաստ են դիմակայել սպառնալիքներին
Ընդգծելով տարածաշրջանային սպառնալիքների դիմաց ցամաքուժի պատրաստվածությունը, Իրանի բանակի ռազմացամաքային ուժերի հրամանատարն ասել...
Աղբյուր` Panorama.am
09:55
Ղարաբաղը լցված է հազարավոր դիակներով. սարսափելի ճշմարտություն ԼՂՀ-ի կոտորածից ռուսական բանակից
Նոյեմբերի 13-ից մինչ օրս ռուս խաղաղապահները ակտիվ մարդասիրական առաքելություն են իրականացնում՝ Լեռնային Ղարաբաղում զոհված ու անհայտ կորածների...
Աղբյուր` Panorama.am
09:49
ՄԻՊ. Այս արատավոր երևույթը վերջին երկու տարիների ընթացքում ստացավ ծավալների շեշտակի աճ
Հայաստանի Մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը գրում է. «Սոցիալական մեդիայի ողջ տիրույթը հեղեղված է կեղծ էջերից հայհոյախառն...
Աղբյուր` Panorama.am
09:48
«Հրապարակ». Բաբայանի թիմն անհասկանալի է պահում իրեն
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Չնայած Սամվել Բաբայանը «հանցավոր» որակեց Հայաստանի և Արցախի ղեկավարների կայացրած...
Աղբյուր` Panorama.am
09:45
«Փաստ». Փաշինյանն այսօր վստահության և աջակցության խնդիրներ ունի նաև սեփական թիմի ներսում
«Փաստ» թերթը գրում է. «ՀՀ-ում ընթացող ներքաղաքական զարգացումների ֆոնին ակնհայտ է դառնում, որ Նիկոլ Փաշինյանը ողջ քաղաքական...
Աղբյուր` Panorama.am
09:44
«Հրապարակ». Ինչ բիզնես կապեր ունի Վարազդատ Կարապետյանը Չինաստանում կամ երբվանից է դիվանագիտական գործին տիրապետում
«Հրապարակ» թերթը գրում է. ««Իմ քայլի» պատգամավոր Վարազդատ Կարապետյանը երեկ մանդատը վայր դնելու դիմում ներկայացրեց՝...
Աղբյուր` Panorama.am
09:42
«Փաստ». Ինչ չափանիշներով է առաջնորդվում Փաշինյանը հանրության կարծիքի մասին նման «վարդագույն» պատկերացում ունենալու առումով
«Փաստ» թերթը գրում է. ««Մեզ մոտ, իհարկե, կա ներքաղաքական լարվածություն: Բայց ճշմարտությունն այն է, որ ընդդիմության...
Աղբյուր` Panorama.am
09:40
«Հրապարակ». Իշխանության տարբեր օղակներում շատերը հասկացել են, որ իրենց «գնացքը գնացել է», և պատրաստվում են ճիշտ պահին թռչել «գնացքից»
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Որքան էլ Նիկոլ Փաշինյանն աշխատանքի իմիտացիա ստեղծի՝ խորհրդակցություններ հրավիրելով,...
Աղբյուր` Panorama.am
09:38
«Ժողովուրդ». Գործարարները տարակուսած են
«Ժողովուրդ» թերթը անդրադառնալով «Menu.am»  ընկերության հիմնադիր Վահան Քերոբյանի՝ ՀՀ Էկոնոմիկայի նախարարի տեղակալ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:36
«Փաստ». Դոլարի գնի կտրուկ բարձրացումը ուղղակիորեն դոմինոյի էֆեկտով հանգեցնելու է ապրանքների 20-25 տոկոսով թանկացմանը
«Փաստ» թերթը գրում է. «Ինչպես և կանխատեսել էին մի շարք տնտեսագետներ ու ֆինանսիստներ, հետպատերազմյան շրջանում Հայաստանի առջև...
Աղբյուր` Panorama.am
09:34
«Հրապարակ». Ինչո՞ւ էին մեր փորձառու զորավարներին մեկուսացրել մարտական գործողություններից
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Շուշին առանց դիմադրության հանձնելու մասին խոսակցությունները չեն դադարում։ «Ռազմական գործիչ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:29
«Ժողովուրդ». «Պետք է ադրբեջանական զինված ուժերի ներկայացուցիչների համար արտերկիր գնալու խոչընդոտներ ստեղծենք ու դա անենք հիմա»
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. «Ազգային ժողովի անկախ պատգամավոր Թագուհի Թովմասյանը «Ժողովուրդ» օրաթերթին տեղեկացրեց,...
Աղբյուր` Panorama.am
09:27
«Հրապարակ». Արթուր Վանեցյանը մեկուսարանում կարդացել է Օրուելի «Անասնաֆերմա» վիպակը
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Նոյեմբերի 14-ին ԱԱԾ-ն ձերբակալեց մի խումբ անձանց, այդ թվում՝ Արթուր Վանեցյանին, և նրանց մեղադրեցին...
Աղբյուր` Panorama.am
09:24
Բայդըն․ Այս թիմն արտացոլելու է Ամերիկան հետ բերելու, աշխարհում որոշիչ դերը վերստանձնելու մեր խոստումը
ԱՄՆ-ի նախագահի պաշտոնում ընտրված Ջո Բայդընն արդեն հայտարարում է արտաքին ու անվտանգության հարցերով պատասխանատու պաշտոններում իր նշանակումների...
Աղբյուր` Panorama.am
09:22
Կովսականը սկուտեղի վրա հանձնելու մասին
«Կովսականում թողեցինք այն ամենը ինչ կար, մասնավորապես` մոտ 1000 տոննա հացահատիկ, տասնյակ գյուղտեխնիկա, դպրոցի, մանկապարտեզի, քաղաքապետարանի և հիվանդանոցի գույքը»։
Աղբյուր` Panorama.am
09:17
Վարդան Ոսկանյան. Մարդիկ սպասում են առաջին իսկ հնարավորությանը արտագաղթելու Հայաստանից
Իրանագետ, ԵՊՀ իրանագիտության ամբիոնի վարիչ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու Վարդան Ոսկանյանը գրում է.  «Այսօր հանդիպեցի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:14
Ստեփանակերտում ներքաղաքային ուղևորափոխադրումներն անվճար են
Արցախում բնականոն հունի մեջ է մտնում ներհանրապետական և միջպետական երթուղիները: Արդեն 7 օր է Ստեփանակերտում անվճար հիմունքներով իրականացվում են...
Աղբյուր` Panorama.am
00:44
Հուսով ենք, որ Սենատի սույն որոշումը կներշնչի նույն բնույթի և նույն հզորության բանաձևերի ընդունմանը, նախ՝ Ֆրանսիայի Ազգային ժողովում, ինչպես նաև աշխարհի այլ երկրներում. Արայիկ Հարությունյան
Արցախի Հանրապետության նախագահ Արայիկ Հարությունյանը ֆեյսբուքի իր էջում հրապարակել է Արցախի իշխանությունների հայտարարությունը Ֆրանսիայի սենատի...
Աղբյուր` Panorama.am
23:53
Ավետիք Իշխանյանին ոստիկանության բաժին տանելու հիմքերը բացակայել են. ՀՀ ՄԻՊ
ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանի ֆեյսբուքի էջում տարածված հաղորդագրության մեջ ասվում է. Այսօր «Հայաստանի հելսինկյան կոմիտե»...
Աղբյուր` Panorama.am
23:18
Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովը քաղաքական պատվերներ կատարող մարմին է. Էդգար Ղազարյան
ՍԴ աշխատակազմի նախկին ղեկավար Էդգար Ղազարյանը ֆեյսբուքի իր էջում գրել է. «ՀՀ Ազգային ժողովի ամենամեծ ընդդիմադիր քաղաքական ուժի ղեկավար...
Աղբյուր` Panorama.am
22:56
Հայաստանի վարչապետը պետք է հրաժարական տա, և սահմանադրորեն ընտրվեն նոր վարչապետ և իրավասու կառավարություն.ՌՀՄ
Նոյեմբերի 24-ին Երևանում  Համաշխարհային հայկական կոնգրեսի և Ռուսաստանի հայերի միության նախաձեռնությամբ, տեղի է ունեցել կլոր սեղան, որը...
Աղբյուր` Panorama.am
22:36
ՄԻՊ աշխատակազմ. Արման Թաթոյանի դեմ կեղծ օգտահաշիվներից հարձակումները կազմակերպվում են բարձրաստիճան պաշտոնյաների կողմից
Այդ պաշտոնյաներին խիստ զգուշացնում ենք անհապաղ դադարեցնել այս ծայրաստիճան վտանգավոր, որևէ տեսակի իրավական կարգավիճակից չբխող քայլերը
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Շուշին մի հատ դժբախտ, դժգույն քաղաք էր, մեզ պե՞տք էր Շուշին. Փաշինյան
16:30 16/11/2020

Շուշին մի հատ դժբախտ, դժգույն քաղաք էր, մեզ պե՞տք էր Շուշին. Փաշինյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}