Քաղաքական 12:40 29/03/2021 Հայաստան

Վահե Հովհաննիսյան. Ինչպես ձախողել «ձեթ՝ հայրենիքի դիմաց» ծրագիրը

Այլընտրանքային նախագծեր խումբը տարածել է խմբի փորձագետ Վահե Հովհաննիսյանի հոդվածի շարունակությունը, որը հրապարակում ենք ամբողջությամբ.

«Ընտրությունների հնարավոր արդյունքներից մեկը հայկական վերածնունդն է։ Սա նշանակում է, որ Հայաստանում փոխվում է կառավարությունը  և ձևավորվում է հայկական էլիտաների կոնսոլիդացված իշխանություն, որի առաջին քայլը երկրում մթնոլորտի փոփոխությունն է.

. Թշնամանքը՝ հանդուրժողականությամբ
. Սուգը՝ աշխատանքով
. Սուտը՝ աշխատանքային ճշմարտությամբ
. Անճարությունը՝ գործելու և լուծումներ գտնելու վճռականությամբ

Այս՝ ներքին մթնոլորտի խնդիրը լուծելու համար պահանջվելու են ընդամենը շաբաթներ, բայց պահանջվելու է նաև կամք և խոհեմություն՝ մոռանալու համար անձնական բոլոր լարվածությունները։ Բացառվում են տարբեր մակարդակներում վենդետաները և հիշաչարությունը։Երկրում մնում է մեկ խնդիր՝ իսկապես փրկել երկիրը։

Ձևավորվում է էֆեկտիվ, աշխատունակ կառավարություն, որի խնդիրն ամենասեղմ ժամկետում պետական համակարգի էֆեկտիվության կտրուկ բարձրացումն է։ 3 տարի շարունակ անգործության մատնված պետական համակարգը պետք է միացնել, պայմանական ասած, 3 շաբաթում։

. Նոր կառավարությունը շատ արագ պետք է հասկանա տնտեսության իրական վիճակը և ձեռնարկի կտրուկ քայլեր՝ դրա փլուզումը կանգնեցնելու համար։
. Նոր իշխանությունը պետք է Ռուսաստանի Դաշնության հետ փորձի գտնել ոչ ստանդարտ լուծումներ էապես բարձրացնելու համար Հայաստանի անվտանգության մակարդակը։
.Նոր իշխանությունը պետք է Ռուսաստանի և Մինսկի խմբի աջակցությամբ հասնի տարածաշրջանում լարվածության էական թուլացմանը, կայուն խաղաղության ապահովմանը և սկսի արժանապատիվ բանակցություններ՝ բոլոր հարևանների հետ։
. Նոր իշխանությունը հստակ ձևավորված մեխանիզմներով (ոչ վերացական) պետք է երկրի վերականգնման պրոցեսին  մասնակից դարձնի բոլոր ունակ շրջանակներին ու անհատներին։ Ամեն ոլորտում կա ահռելի աշխատանքի ծավալ։
. Նոր իշխանությունը պետք է կազմակերպի համահայկական համաժողով՝ համահայկական նոր օրակարգ մշակելու և ստեղծված իրավիճակից կոնսոլիդացված ելքեր գտնելու համար։
. Նոր իշխանությունը պետք է ձևավորի նոր կառույց, որը կզբաղվի Հայաստանի զարգացման հեռանկարային փաթեթների մշակմամբ։ Ոլորտ առ ոլորտ պետք է մշակվեն բարեփոխումների և արդիականացման ծրագրեր։ Պետք է ուղղակի միասին աշխատել։

Եթե ընտրությունների արդյունքում հայկական դեֆոլտի պարագայում մենք կստանանք Սաունա-պետության կարգավիճակ, ապա հայկական վերածննդի քվեի հաղթանակի դեպքում՝ անհավանական աղետից հետո Վերածնվող պետության կարգավիճակ։

Բացակայող գործոնի գերխնդիրը

Փաշինյանն ու իր թիմի առանցքային դեմքերը ներկայացնում են Թուրքիայի հետ հարաբերությունների իրենց մոդելը։ Դա մոտավորապես «ձեթ՝ հայրենիքի» դիմաց բանաձևն  է, որտեղ գավառական պարզունակության և թուրքական գործակալական ցանցի համատեղ իդեան հանգում է հետևյալին՝ տոտալ և անվերապահ կապիտուլյացիա՝ բացվող կոմունիկացիաների և որոշակի տնտեսական ակտիվության դիմաց։

Բայց ողբերգությունը սրա մեջ չէ։ Ի վերջո, սա քաղաքական գիծ է, որը կարելի է մերժել, բացառել և ժողովրդի քվեով իրականացնել մյուսը։

Ողբերգությունը նրա մեջ է, որ այդ մյուս բանաձևը ձևակերպված չէ։

Փաշինյանի, Անվտանգության խորհրդի քարտուղարի հայտարարություններից հետո Հայրենիքի փրկության շարժման հանրահավաքն էր, և ի՞նչ հակադրեց այն իշխանության թեզին՝ ոչինչ։ Թերևս՝ սուլոց, վանկարկումներ և այլն։ Բայց ամբողջ խնդիրն այն է, որ լայն հասարակությունը, որոշակի կրթված շերտերը և հարևանները  ուզում են լսել, թե ո´րն է ընդդիմության կոնցեպտը հայ-թուրքական հարաբերությունների, հայ-արդբեջանական հարաբերությունների, տարածաշրջանայինհամագործակցության, երկարատև խաղաղության հաստատման և այլ կարևոր հարցերում։Եվ դա ուզում են լսել արդեն 4-րդ ամիսն է։ Սակայն լսվում են միայն սուլոցներ։

Երբ Փաշինյանի մոդելին ի պատասխան մենք միայն սուլում ենք, ապա նա սկսում է տիրաժավորել իր սուտը ու մարդկանց մոտ տպավորություն ստեղծել, թե հայ-թուրքական սահմանը չի բացվել 1-3 նախագահների պատճառով, թե այսօրվա ընդդիմությունը դեմ է խաղաղությանը, տարածաշրջանային անվտանգությանը, կոմունիկացիաների բացմանը։

Ընդհանրապես՝ Փաշինյանի ելույթներից կարող է տպավորություն ստեղծվել, թե իր մեղքով նահատակված մի ամբողջ սերունդ դեմ էր տարածաշրջանային կոմունիկացիաների բացմանը, և ահա հիմա «վերջապես» կարող են սկսել բացել կոմունիկացիաները, քանի որ խոչընդոտները վերացել են։

Ակնհայտորեն՝ Փաշինյանն իր թուրք-արևմտյան խորհրդատուների աջակցությամբ սկսել է հրեշավոր ստի իր 2-րդ սերիան, որը պակաս ողբերգական վերջաբան չի ունենալու մեզ համար։ Բայց այդ սուտը, լավ փաթեթավորման դեպքում, կարող է մասսայական սպառման լավ «ապրանք» դառնալ։

Անկախ Հայաստանում 30 տարի շարունակ, իսկ հիմա՝ ավելի սրությամբ, զգացվում է մի կարևոր ինստիտուտի բացակայությունը՝ ստրատեգիական մտքի, զուսպ հավասարակշիռ գաղափարի։ Քաղաքական դաշտում քաղաքական միտքը և գաղափարները երբևէ չեն բանավիճել, միտքն ի սկզբանե ստորադասվել է պահի կոնյունկտուրային և ծագող խնդիրների արագ լուծումներին։ Որպես հետևանք՝ քաղաքական դաշտին զուգահեռ՝ որակապես չհասունացավ նաև հասարակությունը։ Այն չվարժվեց՝ կարևոր հարցեր տալ քաղաքական ուժերին և ակնկալել պատասխաններ։ Հետևանքը՝ «ազատ և արդար քվեարկության» արդյունքում՝ պոպուլիզմի դատարկ ուսապարկի ընտրությունը։

Ի վերջո, ինչպե՞ս ենք մենք պատկերացնում հայ-թուրքական հարաբերությունները։Եթե այսօր Հայաստանում լիներ ուժ, որը կներկայացներ հստակ ձևակերպումներ՝ Փաշինյանի էժան-կապիտուլյացիոն մոտեցումից էապես տարբերվող, այդ ուժը շատ արագ հաջողության կհասներ։
Ողջ հարգանքով հանդերձ՝ այսօրվա իրավիճակում ո´չ դաշնակցության հայդատական մոդելն է լայն հասարակության համար ընկալելի և ընդունելի, ոչ՝ Վ. Մանուկյանի՝ «մենք մաս կկազմենք հակաթուրքական կոալիցիաներին» ձևակերպումը։ Լինենք ավելի անկեղծ՝ այս թեզերն ընդունելի չեն նաև մեր անվտանգությունն այս պահին ապահովող Ռուսաստանի համար։ Հետո էլ զարմանում ենք, թե Ռուսաստանն ինչո´ւ ավելի ինտենսիվ չի աջակցում հայաստանյան պրոցեսներին։

Մինչ արցախյան բանակցություններն անորոշ հեռանկարով հետաձգվել են, Հայաստանի ներսում այսօր ամենուր ընթանում են բանակցություններ՝ դաշինքային ցուցակների շուրջ՝ մեկը 50  տոկոս է ուզում, մյուսը՝ 30, հաջորդը՝ 25։ Շատ լավ,  բոլոր տոկոսները ձեզ, բայց ո՞ր նպատակի համար։ Որ էլի մեր երկրում բոլոր հաշվարկները կամ տեսլականներն առավելագույնը մեկ ամսվա կտրվածքո՞վ լինեն։

Չխրատվեցի՞նք։ Հայաստանն ունի հաջողության մի հնարավորություն. եթե ուժեղանա մտածելու, գրագետ և ռացիոնալ հաշվարկի, հեռանկարային քաղաքականության գործոնը։ Մենք պետք է սովորենք, որ հայ-թուրքական հարաբերությունների բարդ թեմայում փաշինյանական գավառականության այլընտրանքը սուլոցն ու քայլերթը չէ, այլ՝ ճշգրիտ ձևակերպած բանաձևերը, որոնք հասարակությանը կտան արժանապատիվ, անվտանգ, խաղաղ հեռանկար՝ միաժամանակ ընկալելի լինելով միջազգային հանրության համար, այդ թվում՝ Ռուսաստանի և հենց՝ Թուրքիայի։

Եվ այդպես՝ բոլոր հարցերում։ Ծանր հարվածներից հետո գոնե մեր քաղաքական միտքը պետք է աճ գրանցի։

30 տարվա մեջ մենք որոշ էպիզոդներով եղել ենք լուրջ պետություն։ Մենք ունեցել ենք դրվագ, երբ Հայաստանի վարած սառը ու, ամենակարևորը, ընկալելի քաղաքականության արդյունքում Թուրքիայի վարչապետը նամակով դիմել է ՀՀ նախագահ Ռ. Քոչարյանին՝ առաջարկությունների փաթեթով։ Դա եղել է 2005թ.։ Երբ քո երկրի քաղաքականությունը դառնում է անմիտ և անընկալելի, ապա նույն Էրդողանից դու ստանում ես ոչ թե նամակ, այլ՝ Բայրաքթարներ՝ գլխիդ։
Հենց այս օրինակով է պետք հասկանալ, որ գավառական-գործակալական փաշինյանական մոտեցումները սուլոցով փոխարինելը նույնքան անհեռանկար ու ռիսկային  է։

Ես խնդիրը միտումնավոր բարձրաձայնում եմ Թուրքիայի հետ հարաբերությունների օրինակով՝ որպես առավել սուր և ցավոտ։ Բայց գրագետ խոսքի և ռացիոնալ քաղաքականության խնդիրը վերաբերում է բոլոր ոլորտներին՝ տնտեսությունից մինչև մշակույթ, սոցիալական ապահովությունից մինչև քաղաքաշինություն։Հայաստանն էապես կփոխվի միայն այդպես»։

 

 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

20:43
Ոչ մի անգամ չեմ թաքցրել իմ լավ հարաբերությունները Ռոբերտ Քոչարյանի, Սերժ Սարգսյանի հետ․ Սամվել Կարապետյան
«Սպուտնիկ Արմենիա»-ն զրուցել է «Տաշիր» ընկերությունների խմբի սեփականատեր, գործարար Սամվել Կարապետյանի հետ։...
Աղբյուր` Panorama.am
20:36
Թուրքը չպետք է իր գաղջ ներկայությամբ ապականի մեր հերոսների շիրիմները․ «Երկիր Ծիրանի»
«Երկիր Ծիրանի» կուսակցությունը հայտարարություն է տարածել, որում ասվում է․ «Կո՛չ ենք անում վաղը` սեպտեմբերի 21-ին,...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
Միջագետքի մեռած լեզուն կփորձեն վերծանել
Երուսաղեմի հրեական համալսարանի գիտնականները մտադիր են արհեստական ինտելեկտի միջոցով բացահայտել Միջագետքի հնագույն տեքստերի գաղտնիքները: Միր-24-գ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:23
Վաղը մի քանի քայլերթ է լինելու, բոլորին հորդորում ենք միանալ․ Արմեն Գրիգորյան
«Երեկվանից Կառավարությանը ցույց ենք տալիս, թե ոնց է պետք նշել Անկախության տոնը»,- այս մասին Հանրապետության հրապարակում, որտեղ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:17
Պիկասոյի դուստրը Ֆրանսիային կնվիրի հոր հավաքածուից 9 աշխատանք
Իսպանացի հայտնի նկարիչ Պաբլո Պիկասոյի դուստրը Ֆրանսիային կնվիրի իր հայրիկի ինն աշխատանքները: Agence France-Presse-ի հաղորդմամբ, այս մասին այսօր...
Աղբյուր` Panorama.am
20:10
Երերույքի եզակի տաճարում առաջին անգամ բացօթյա դասական համերգ կանցկացվի
Երերույքի եզակի տաճարում սեպտեմբերի 25-ին, ժամը 19:00 Եվրոպական մշակութային ժառանգության օրերի շրջանակում կանցկացվի «Համընդգրկուն...
Աղբյուր` Panorama.am
20:04
Տեղահանվածների կեղծ տվյալներ ներկայացնելով հյուրանոցը պետությունից հափշտակել է 19,5 մլն դրամ գումար
Տեղահանվածների կեղծ տվյալներ ներկայացնելով հյուրանոցը պետությունից հափշտակել է առանձնապես խոշոր չափ կազմող ընդհանուր 19.548.400 դրամ գումար:...
Աղբյուր` Panorama.am
19:57
Վիետնամում ՀՀ դեսպանի հանդիպումը VUFO և VAFA անդամների հետ
Վիետնամում Հայաստանի դեսպանությունը հաղորդագրություն է տարածել, որում ասվում է․ «Հայաստանի Հանրապետության Անկախության 30-ամյակին...
Աղբյուր` Panorama.am
19:46
Մուրմանսկում հրդեհ է բռնկվել «Լենին» ատոմային սառցահատ նավ-թանգարանի վրա
Մուրմանսկում հրդեհ է բռնկվել «Լենին» ատոմային սառցահատի վրա, որը ժամանակին դարձել էր աշխարհում առաջին ատոմային էներգիայի սարքավորում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:35
Թալիբները խնդրել են «տղամարդկանց» պաշտոններում աշխատող կանանց մնալ տանը
Աֆղանստանում «Թալիբան» շարժման կողմնակիցները քաղաքային համակարգում աշխատող այն կանանց, որոնց աշխատանքը կարող են կատարել տղամարդիկ,...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Եթե գումար ունեին, թող կարգավորեին սահմանների ամրությունը․ Կարինե Այվազյան
«Կուզեի, որ այդքան ծախսեր չտրամադրվեր այս համերգին, քանի որ մենք ունենք վերքեր և շատ կարիքներ։ Մեր երիտասարդները ձեռքերը, ոտքերը թողելով...
Աղբյուր` Panorama.am
19:12
Իրանի ժամանակակից կինոյի օրեր՝ Հայաստանում
ՀՀ-ում Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպանությաՆ մշակույթի կենտրոնի և Հայաստանի ազգային կինոկենտրոնի նախաձեռնությամբ տեղի կունենա «Իրանի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
«Արևիկ» ազգային պարկում հրդեհաշիջման աշխատանքները շարունակվում են
Սեպտեմբերի 20-ի վաղ առավոտից «Արևիկ» ազգային պարկի տարածքի տարբեր հատվածներում բռնկված հրդեհի իրարից անկախ 15 տարբեր մեծ ու փոքր...
Աղբյուր` Panorama.am
18:52
Մետրոպոլիտեն թանգարանը բյուջեի դեֆիցիտը լրացնելու համար իր հավաքածուից կվաճառի 219 աշխատանք
Նորարարության հակառակորդները կարծում են, որ նոր կանոնները թույլ են տալիս թանգարաններին հավաքածուներին վերաբերվել որպես ակտիվներ, որոնք կարող են դրամայնացվել:
Աղբյուր` Panorama.am
18:44
Լոնդոնում կկայանա համերգ՝ նվիրված կոմպոզիտորների Սպենդիարյանի 150 և Բաբաջանյանի 100-ամյակներին
Հոկտեմբերի 16-ին Լոնդոնում կկայանա համերգ՝ նվիրված կոմպոզիտորներ Ալեքսանդր Սպենդիարյանի ծննդյան 150 և Առնո Բաբաջանյանի 100-ամյակներին։ Համերգի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:33
Զոհված զինծառայողների հարազատները շարունակում են բողոքի ակցիան՝ Կառավարության դիմաց
Կառավարության շենքի դիմաց շարունակվում է 44-օրյա պատերազմում զոհված հերոս տղաների ծնողների, հարազատների բողոքի ակցիան։ Նրանք հավաքվել են...
Աղբյուր` Panorama.am
18:25
Բեքհեմի որդին նորամուտն է նշել պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլում
Անգլիայի հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստ Դևիդ Բեքհեմի որդին՝ Ռոմեո Բեքհեմը, իր նորամուտը նշեց պրոֆեսիոնալ ֆուտբոլում: Սեպտեմբերի 4-ին Ռոմեոն...
Աղբյուր` Panorama.am
18:17
Ուրիխանյան. Անկախության 30-ամյակի առթիվ լավագույն բանը կլիներ թոշակառուներին հավելավճար տալը
Աժ նախկին պատգամավոր, «Ալյանս» կուսակցության նախագահ Տիգրան Ուրիխանյանի կարծիքով, Անկախության 30-ամյակի առթիվ լավագույն բանը...
Աղբյուր` Panorama.am
18:08
Հինգ հաց, կամ ինչու է հոգևորականությունը հեռու ժողովրդից
surbzoravor.am կայքում ներկայացված է Սերգի քահանա Բեգիյանի՝ «Հինգ հաց, կամ ինչու է հոգևորականությունը հեռու ժողովրդից»...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Պերմի համալսարանում 6 մարդու գնդակահարածի հայրը պատմել է որդու մասին
Պերմի համալսարանում հրաձգություն կազմակերպած երիտասարդ Թիմուր Բեկմանսուրովի հայրը պատմել է որդու մասին: Այդ մասին հաղորդում է RT-ն իր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:52
20.09.2021. «Հենակետ». Քարվաճառ ճանապարհի վրա՝ Մռավ լեռան տակով 23,4 կիլոմետր թունել է կառուցում
«Հենակետ» վերլուծական կենտրոնն ամփոփել ու հրապարակել է համառոտ տեղեկություններ անցած շաբաթվա ընթացքում Ադրբեջանի հետ կապված կարևոր իրադարձությունների մասին
Աղբյուր` Panorama.am
17:44
«Հաւք 2021». 27 ԱԹՍ թիմեր մրցել են Լեռնապատում
Սեպտեմբերի 18-ին Լեռնապատ գյուղի ԱԹՍ փորձակայանում տեղի ունեցավ «Հաւք 2021» ԱԹՍ առաջին մրցույթը։ Մրցույթն իրականացվել է երեք...
Աղբյուր` Panorama.am
17:38
Արմեն Սարգսյանը, ՔՊ-ականները, ի դեմս Նիկոլ Փաշինյանի, բարոյական իրավունք չունեն այցելելու Եռաբլուր. հայտարարություն
Մի շարք քաղաքական ուժեր հանդես են եկել հայտարարությամբ՝ նշելով, որ  Արմեն Սարգսյանը և Նիկոլ Փաշինյանը բարոյական իրավունք չունեն այցելելու...
Աղբյուր` Panorama.am
17:32
Ալբանիայի նոր կառավարությունը, որտեղ տղամարդիկ ևս ներկայացված են
Ալբանիայի նոր կառավարության կազմում կանայք գերակշռում են․ 17-հոգանոց կաբինետում 12-ը կանայք են։ Կառավարության կազմը հաստատվել է նախորդ ուրբաթ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:26
Ալեն Ղևոնդյան. Դուք կռվելո՞ւ եք ձեր երկրի գոյության համար
Քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանը գրում է. «ՀՀ գործող իշխանությունները թուրքերի ու ադրբեջանցիների հետ պայմաններ է ստեղծում, որ Սյունիքը դառնա...
Աղբյուր` Panorama.am
17:20
20.09.2021. Անհետ կորած զինծառայողների որոնումներն արդյունք չեն տվել
Զինադադարից հետո Արցախի գրավյալ տարածքներից մինչ օրս հայտնաբերվել և տարհանվել է ընդհանուր 1667 աճյուն։
Աղբյուր` Panorama.am
17:14
Գվինեայում բախվել են «RusAla»-ի մասնաճյուղի երկու բեռնատար գնացքները
Գվինեայում «RusAla»-ի Rusal CBK մասնաճյուղի բոքսիտին տեղափոխող երկու բեռնատար գնացքներ բախվել են իրար, ինչի հետևանքով մեկ մարդ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:03
Սեպտեմբերի 22-ի հոսանքազրկումների մասին
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ սեպտեմբերի 22-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:55
Արտակ Զաքարյան. Արցախի մեծ մասը մենք չէինք կորցնի, եթե չլինեին Նիկոլի, Իլհամի և Ռեջեփի համատեղ ջանքերը
Պաշտպանության նախկին փոխնախարար Արտակ Զաքարյանը գրում է. «Ռեջեփ-Իլհամ-Նիկոլ= 0 արդյունք Առանց Իլհամ Ալիևի և Նիկոլ Փաշինյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:48
Pfizer-ը հայտարարել է՝ COVID-19-ի դեմ իր պատվաստանյութն արդյունավետ է 5-ից 11 տարեկան երեխաների շրջանում
Pfizer-ն այսօր հայտարարել է, որ իր COVID-19 պատվաստանյութն արդյունավետ է 5-ից 11 տարեկան երեխաների շրջանում, և որ շուտով ԱՄՆ-ից թույլտվություն...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Տափերականում ոստիկաններն ուժով բացում են գյուղացիների փակած ճանապարհը
17:28 09/09/2021

Տափերականում ոստիկաններն ուժով բացում են գյուղացիների փակած ճանապարհը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}