Քաղաքական 09:58 21/04/2021 Հայաստան

Հարութ Սասունյան. Կիլիկիո կաթողիկոսությունը կրկին հայց է ներկայացրել ընդդեմ Թուրքիայի

2015 թվականին Մեծի Տանն Կիլիկիո կաթողիկոսությունը (կենտրոնը՝ Լիբանան, Անթիլիաս) դատական հայց ներկայացրեց Թուրքիայի կառավարության դեմ՝ պահանջելով վերադարձնել իր պատմական նստավայրը Թուրքիայի Սիս քաղաքում (ներկայիս Ադանայի նահանգի Կոզան շրջան), որը բռնագրավվել էր 1921 թվականին:

Կաթողիկոսությունն ի սկզբանե իր հայցը ներկայացրել էր անմիջապես Թուրքիայի Սահմանադրական դատարան, քանի որ հայցը բարձրացնում էր պատմական սեփականության իրավունքի հարցեր, որոնց վերաբերյալ ստորին ատյանի դատարանները իրավասու չէին: Արդարադատության նախարարության պահանջով Սահմանադրական դատարանը հայցադիմումը փոխանցեց ավելի ցածր ատյանի դատարան: Սակայն  Կաթողիկոսությունը բողոքարկեց վճիռը Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում 2016 թվականին:

Եվրոպական դատարանը 2017 թվականին մերժեց Կաթողիկոսարանի 900 էջանոց հայցադիմումը՝ այն համարելով անընդունելի, քանի որ այն նախապես չէր սպառել բոլոր տեղական իրավական միջոցները, ինչպիսիք էին Թուրքիայի ստորին ատյանի դատարանները:

Ուստի, Կաթողիկոսությունը կրկին հայց ներկայացրեց 2019 թվականին, այս անգամ Կոզանի (Սիս) թուրքական ավելի ցածր ատյանի դատարան: Կորոնավիրուսի համավարակի պատճառով երկու հետաձգումներից հետո Կոզանի քաղաքացիական դատավարության դատարանում 2021 թ․ մարտի 30-ին վերջապես տեղի ունեցավ նախաքննական դատական նիստ՝ որոշում կայացնելու համար, թե արդյոք գոյություն ունի՞ հիմնավոր պատճառ դատաքննությանն անցնելու համար:

Կաթողիկոսության հայցն ընդդեմ Կոզանի քաղաքապետարանի և Թուրքիայի կառավարության գանձապետարանի պաշտպանում է միջազգային իրավունքի մասնագետների մի խումբ, ինչպես նաև թուրք փաստաբան Ջեմ Սոֆուօղլուն և թուրքահայ փաստաբան Սեդրակ Դավութհանը՝ որպես խորհրդատու։

Ստամբուլում լույս տեսնող «Ժամանակ» հայկական թերթը հաղորդում է, որ ըստ փաստաբան Սոֆուօղլուի, մարտի 30-ին կայացած դատական նիստը նպատակ ուներ պարզաբանել դիմումատուի հանգամանքներն ու թույլտվությունները և հարցի ժամկետանց լինելու հավանականությունը: Կոզանի քաղաքապետարանն ու գանձապետարանը ներկայացրեցին իրենց հակափաստարկները՝ պնդելով, որ դիմումատուն չունի պաշտոնական կարգավիճակ (իրավաբանական անձ չէ) և օտարերկրյա տարր է։

Պատասխանողները նաև նշեցին, որ նախքան դատական նիստն սկսելը, դիմումատուն, որպես օտարերկրյա կողմ, պետք է տրամադրի երաշխիքային նամակ, որը համապատասխանում է պահանջի արժեքի 15 տոկոսին՝ ըստ Թուրքիայի իրավահամակարգի։ «Ժամանակ» թերթը մեջբերել է Սոֆուօղլուի խոսքերը դատավորին, որն ասել է՝ կաթողիկոսությունն արդեն ներկայացրել է պահանջված փաստաթղթերը դատարան:

Դատավորը համաձայնեց ընթացք տալ և քննարկել հայցադիմումի բովանդակությունը, ինչը նշանակում է, որ դատարանը մերժեց քաղաքապետարանի և գանձապետարանի կողմից բարձրացված առարկությունները և որոշեց, որ դատական գործընթացը կարող է վերջնականորեն շարունակվել: Հաջորդ դատական նիստը նշանակված է 2021 թ. մայիսի 6-ին: Սոֆուօղլուն ասաց, որ դա համարում է շատ դրական զարգացում:

Այժմ դատավարությունը պիտի անցնի մի քանի ենթադրելի փուլերի միջով։ Սոֆուօղլուն կանխատեսում է, որ դատարանը նախ կհավաքի Կիլիկիո կաթողիկոսության ներկայացրած փաստերը: Այս նպատակով համապատասխան աշխատանք պիտի տարվի պաշտոնական արխիվների և կալվածային արձանագրությունների պետական մարմինների հետ։ Փաստերի հավաքագրմանը պիտի հաջորդի հետազոտա-հետախուզական փուլը։

Ըստ Սոֆուօղլուի՝ դատարանը, ամենայն հավանականությամբ, ավելի ուշ կհասնի այն եզրակացության, որ անհրաժեշտ կլինի նշանակել մասնագետ այս խնդիրն իրականացնելու համար: Նման մասնագետները սովորաբար լինում են Ադանայի շրջանի համալսարանական շրջանակաների դասավանդողներից։  Թեև դատարանները միշտ լիազորություն ունեն այդ աշխատանքն ինքնուրույն իրականացնելու համար, սակայն նախընտրում են մասնագետ նշանակել։

Վերջում, եթե Կաթողիկոսության հայցը մերժվի, ինչպես սպասվում է Թուրքիայի ստորին ատյանի դատարանի կողմից, այն այնուհետև կբողոքարկվի Թուրքիայի Սահմանադրական դատարանում, և այնտեղ հնարավոր մերժումից հետո Կաթողիկոսարանը կարող է նոր, այս անգամ պատշաճ բողոքարկման հայց ներկայացնել Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարան, որը հուսով ենք, չեն մերժի տեխնիկական պատճառներից ելնելով։

Չնայած այս հայցը ներկայացվել է Կիլիկիո կաթողիկոսության կողմից՝ իր պատմական նստավայրը վերականգնելու համար, այն իրականում շատ ավելի նշանակալի է, քան որպես առանձին գործ։

Հայցը կապված է հայ ժողովրդի ավելի մեծ ջանքերի հետ՝ հետապնդելու իր իրավական պահանջները՝ վերադարձնելու 1915-1923 թվականների Հայոց ցեղասպանության ընթացքում Թուրքիայի կառավարության կողմից բռնագրավված բոլոր սեփականություններն ու ունեցվածքները։  Ինչպես ճիշտ նշել է Արամ Ա կաթողիկոսը.

«Սա այն ժամանակն է, երբ մենք [Ցեղասպանության] ճանաչման փուլից անցնում ենք հատուցման փուլին»: 2015 թ․ մայիսին նա ասաց «Նյու Յորք թայմս» թերթին․ «100 տարի անց մտածեցի, որ ժամանակն է, որ մենք շեշտը դնենք հատուցման վրա․․․․ Սա առաջին իրավական քայլն է: Դրան կհաջորդի մեր հայցը՝ վերադարձնելու բոլոր հայկական եկեղեցիները, վանքերը, եկեղեցու հետ կապված ունեցվածքները և, վերջապես, անհատական սեփականությունները»։

Հարութ Սասունյան
«Կալիֆորնիա Կուրիեր» թերթի հրատարակիչ և խմբագիր
www.TheCaliforniaCourier.com
Թարգմանությունը՝ Ռուզաննա Ավագյանի
 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

11:31
ՔՊ պատգամավորները միայն երրորդ փորձից կարողացան ապահովել քվորում ԱԺ արտահերթ նիստ սկսելու համար
ԱԺ-ն այսօր երրորդ փորձից միայն կարողացավ ապահովել արտահերթ նիստի քվորումը, որը հրավիրել էին ՔՊ պատգամավորները: Առաջին փորձի ժամա գրանցվեց 45...
Աղբյուր` Panorama.am
11:11
Իրանի քաղաքացին փորձել է Հայաստանից «ափիոն» տեսակի թմրամիջոց ուղակել Ավստրալիա
ԱԱԾ կողմից կանխվել է առանձնապես խոշոր չափերով թմրամիջոցների մաքսանենգության դեպք
Աղբյուր` Panorama.am
11:05
Բոժկոյի կինը հրապարակավ վիրավորել է զոհվածի հորը
Հայաստանում Ուկրաինայի նախկին դեսպան Ա. Բոժկոյի կինը ֆեյսբուքյան հարթակում վիրավորել է արցախյան 44-օրյա պատերազմում կրտսեր որդուն՝ Աբգարին...
Աղբյուր` Panorama.am
10:58
Ինչու է փակ Մցխեթա-Ստեփանծմինդա-Լարս միջազգային ավտոճանապարհը
Այդ հատվածում արգելված է բոլոր տեսակի տրանսպորտի տեղաշարժը, քանի դեռ համապատասխան միջոցառումներ չեն ձեռնարկվել։
Աղբյուր` Panorama.am
10:51
Սինգապուրի վարչապետը մտահոգված պարենի համաշխարհային շուկայում տիրող իրավիճակի կապակցությամբ
Պարենի համաշխարհային շուկայում իրավիճակը մտահոգիչ է, թեև նման զարգացում սպասելի էր։ Ինչպես գրումէ  ՏԱՍՍ-ը, այդ մասին Սինգապուրի...
Աղբյուր` Panorama.am
10:30
«Փաստինֆո». ԱՆԻՖ-ն օգտագործում է օտարերկրացիների անունը տարաբնույթ մութ գործարքները քողարկելու համար
ԱՆԻՖ-ի Հայաստանի պետական հետաքրքրություններին ֆոնդի (ԱՆԻՖ) ղեկավար կազմում ներգրավված օտարերկրացի անդամները անհաղորդ են, եթե չասենք՝ մեկուսացված...
Աղբյուր` Panorama.am
10:23
Ճապոնիան որոշել է ընդլայնել Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցները
Ճապոնիայի կառավարությունը կընդլայնի անհատական և արտահանման պատժամիջոցները ռուս ֆիզիկական անձանց և կազմակերպությունների դեմ՝ կապված Ուկրաինայի...
Աղբյուր` Panorama.am
10:00
Հրաչյա Սարգսյանը 12 օր կպտտվի ֆրանսիական քաղաքներում
«Մարսելի քաղաքապետ Բենուա Պայանի, Լիոնի քաղաքապետ Գրեգորի Դուսեի և Փարիզի քաղաքապետ Անն Իդալգոյի հրավերներով քաղաքապետ Հրաչյա Սարգսյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:55
Բրիտանացիներին զայրացրել է Զելենսկու ելույթը երաժշտական ​​փառատոնի ընթացքում
Բրիտանական The Daily Mail տաբլոիդի ընթերցողները քննադատել են Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկու տեսաուղերձը, որը ցուցադրվել է Անգլիայում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:41
Դամասկոսի միջազգային օդանավակայանը վերաբացվել է
Սիրիայի փոխադրության նախարարությունը հայտարարել է, որ Դամասկոսի միջազգային օդակայանը, իսրայելական հրթիռակոծությունից հետո, նորոգվել է և սկսել է...
Աղբյուր` Panorama.am
09:33
Մեծ Բրիտանիան գումար կհատկացնի Ուկրաինայի երկաթուղային ենթակառուցվածքի վերանորոգման համար
Մեծ Բրիտանիան հացահատիկի արտահանման համար մինչև 10 միլիոն ֆունտ (12,28 միլիոն դոլար) կտրամադրի Ուկրաինայի երկաթուղային կառուցվածքը վերանորոգելու...
Աղբյուր` Panorama.am
09:13
Ստեփանծմինդա-Լարս ավտոճանապարհը փակ է բոլոր տեսակի մեքենաներ համար
Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ տարածքում ավտոճանապարհներն անցանելի են։ Մ3 ավտոճանապարհի Արմավիրի մարզի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:00
Օրական որքան միրգ և հատապտուղ պետք է ուտել
Բժշկական գիտությունների թեկնածու, ալերգոլոգ-իմունոլոգ Դարիա Ժուկովան RT-ին տված հարցազրույցում նշել է, թե օրական որքան թարմ միրգ և հատապտուղ...
Աղբյուր` Panorama.am
08:45
Աշտարակ-Էջմիածին ճանապարհին բեռնատարն ու Opel-ը բախվել են. կա զոհ և տուժած
Հունիսի 27-ին, ժամը 02։46-ին Արագածոտնի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Աշտարակ-Էջմիածին ավտոճանապարհին՝ Սասունիկ...
Աղբյուր` Panorama.am
08:30
Երկրաշարժ Վրաստան-Հայաստան սահմանին. Էպիկենտրոնում ցնցման ուժգնությունը կազմել է 5 բալ
Հունիսի 27-ին, տեղական ժամանակով ժամը 07:49-ին (Գրինվիչի ժամանակով ժամը 03:49-ին) ՀՀ ԱԻՆ Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության...
Աղբյուր` Panorama.am
08:22
Երևանի և 8 մարզի բազմաթիվ հասցեներում երկար ժամանակով լույս չի լինի
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ հունիսի 24-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ...
Աղբյուր` Panorama.am
08:00
Հոլանդացիները սկսել են իրենց տներից վտարել ուկրաինացի փախստականներին
Նիդեռլանդների մունիցիպալիտետները պատրաստում են ապաստարաններ ուկրաինացի փախստականների համար, քանի որ տեղի բնակիչները, որոնք ապաստան են տվել...
Աղբյուր` Panorama.am
21:26
«Մեկ դոլարանոց գրիչ գողանալով`100 միլիոն դոլարի գողությունը քողարկելու վարպետությունը»
ՍԴ աշխատակազմի նախկին ղեկավար Էդգար Ղազարյանը, գրում է. ««ՀԱՅԱՍՏԱՆ» համահայկական հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի 31-րդ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:43
Փաստաբան. Պետպատվերի շրջանակում ամեն ինչ արվում է Սոնա Մնացականյանի և նրա երեխայի մահվան մեղավորների անպատժելիությունն ապահովելու համար
Նիկոլ Փաշինյանի շարասյան մեքենայի մասնակցությամբ վթարի հետևանքով զոհված հղի Սոնա Մնացականյանի իրավահաջորդի փաստաբան Րաֆֆի Ասլանյանը տեղեկացնում...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Վարորդների ավելի քան մեկ երրորդը խոսում է իր մեքենայի հետ. հետազոտություն
Ռուս վարորդները պատմել են իրենց արտասովոր սովորությունների մասին՝ մեքենայի հետ խոսել, սիրելի վայրում կայանել և այլն, ասվում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:45
ՅՈՒՆԻՍԵՖ. Ամեն րոպե աշխարհում ավելանում է թերսնված երեխաների թիվը
Մեծ Յոթնյակի Գագաթնաժողովին ընդառաջ ՄԱԿ-ի մանկական հիմնադրամը կոչ է  արել աշխարհի առաջատար տնտեսություններին հատկացնել 1,2 միլիարդ դոլար՝...
Աղբյուր` Panorama.am
19:30
Գերմանիայի կանցլեր. Անհրաժեշտ է նախապատրաստվել էներգակիրների գների բարձրացմանը
Գերմանիայի կանցլեր Օլաֆ Շոլցը նախազգուշացրել է ուկրաինական իրադարձությունների ֆոնին էներգակիների թանկացմանը նախապատրաստվելու անհրաժեշտության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:15
Ռուսները մինչև ամառվա վերջ ամրագրել են Սոչիի և Աբխազիայի հյուրանոցների գրեթե բոլոր համարները
Ռուս զբոսաշրջիկները մինչև ամառվա վերջ ամրագրել են Սոչիի և Աբխազիայի հանրաճանաչ հյուրանոցների գրեթե բոլոր տեղերը, սենյակների պակաս է գրանցվել նաև...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Եվա Գևորգյան. Ես իմ գործի ֆանատն եմ
Երիտասարդ, տաղանդավոր ռուսաստանաբնակ դաշնակահարուհի Եվա Գևորգյանը, ով հաճախ է մասնակցում միջազգային մրցույթների, classicalmusicnews.ru-ին տված...
Աղբյուր` Panorama.am
18:45
Նորվեգիան ահաբեկչական սպառնալիքի մակարդակը բարձրացրել է՝ «արտակարգ»
Նորվեգիայի ոստիկանության անվտանգության ծառայությունը  Օսլոյի ակումբում հրաձգությունից հետո ահաբեկչական սպառնալիքի մակարդակը բարձրացրել է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
Վտանգավոր հիվանդության մասին բրիտանուհին իմացել է սոցցանցում արված մեկնաբանության շնորհիվ
Անգլիայի Էսսեքս քաղաքի բնակչուհին մեկ տարուց ավելի տառապում էր որովայնի ցավերից և վտանգավոր հիվանդության մասին իմացել է սոցիալական ցանցերից...
Աղբյուր` Panorama.am
18:19
Փորձագետը պատմել է, թե ինչպես կանխել հյուրանոցի համարում լրտեսումը
Փորձագետը պատմել է, թե ինչպես կանխել հյուրանոցի համարում թաքնված տեսախցիկների միջոցով լրտեսումը, գրում է The Sun-ը: Wirecutter-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:08
Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան. Տեսնենք, թե Նիկոլն ու Արարատը ինչ ծաղկեպսակ կուղարկեն սգո սրահ
«Ոսկանապատ» վերլուծական կենտրոնի ղեկավար, քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանը, արձագանքելով Բաքվում ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
ԵՄ 12 երկիր ամբողջությամբ կամ մասամբ մնացել է առանց ռուսական գազի
Եվրահանձնաժողովը պետք է համախմբվի և առաջատարի դեր ստանձնի էներգիայի գների հարցում, որպեսզի ավելի լավ համակարգի որոշումները: Այս մասին հայտարարել...
Աղբյուր` Panorama.am
17:50
Վահան Քերոբյանի խելքը հասնո՞ւմ է, թե ինչ բան է կարտոֆիլատնկիչ, կարտոֆիլաքանդիչ․ Սեդրակյան
Հայատանում սխալ ագրարային քաղաքականություն է տարվում։ Այս մասին Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց  «Ֆերմերային շարժում»...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Վանեցյան. Ողջ երթի ընթացքում մարդիկ ողջունում են իրենց պատշգամբներից, մեքենաներից
11:26 26/04/2022

Վանեցյան. Ողջ երթի ընթացքում մարդիկ ողջունում են իրենց պատշգամբներից, մեքենաներից

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}