Իրավունք 17:45 11/10/2021 Արցախ

Հադրութի շրջանի 48 հայկական բնակավայրերն էթնիկապես «մաքրվել» են հայկական ներկայությունից. Արցախի Հանրապետության ՄԻՊ

Արցախի Մարդու իրավունքների պաշտպան Գեղամ Ստեփանյանը հայտարարություն է տարածել, որում ասվում է. 

«Արդեն մեկ տարի է Ադրբեջանը օկուպացիայի տակ է պահում Արցախի Հանրապետության ողջ Հադրութի շրջանը, որը մշտական հայկական բնակչություն ունեցող կարևորագույն բնակավայրերից է։ 

Այն, որ մինչև Արցախը Խորհրդային Ադրբեջանին բռակցելը Հադրութը բնակեցված էր բացառապես հայկական բնակչությամբ, փաստագրված է բազմաթիվ պատմական աղբյուրներում և նյութերում։ Արցախի Հանրապետության Հադրութի շրջանը կազմող բնակավայրերը խորհրդային տարիներին կազմում էին Լեռնային Ղարաբաղի Ինքնավար Մարզի Հադրութի շրջանը, որի 15․000 բնակչության 90 տոկոսից ավելին 1979 թվականի մարդահամարի տվյալներով կազմում էին հայերը։

2020թ․ սեպտեմբերի 27-ին Արցախի խաղաղ բնակչության դեմ սանձազերծված ադրբեջանա-թուրքական ագրեսիայի հետևանքով Հադրութ քաղաքի ու համանուն շրջանի հայ բնակչությունն ամբողջությամբ ենթարկվել է էթնիկ զտման։

Հադրութի խաղաղ բնակչությունը, քաղաքացիական ենթակառուցվածքներն ու հումանիտար նշանակության կառույցները ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից դիտավորյալ և ոչ խտրական հարվածների են ենթարկվել ագրեսիայի հենց առաջին օրից։ Հադրութի շրջանից 32 քաղաքացիական անձինք զոհվել են ադրբեջանական զինված ուժերի հրթիռահրետանային հարվածների, խոշտանգումների և կտտանքների հետևանքով, այդ թվում 73-ամյա Բենիկ Հակոբյանն ու 25-ամյա Յուրի Ադամյանը, որոնք գերեվարվելուց հետո ցուցադրաբար սպանվել են Հադրութ քաղաքի հրապարակում։ Այսօր էլ շարունակվող օկուպացիայի հետևանքով շրջանի 14000 բնակիչները տեղահանվել են իրենց տներից, կորցրել իրենց պատկանող շարժական ու անշարժ գույքը, աշխատանքն ու ողջ ունեցվածքը։

Հադրութի շրջանի 48 հայկական բնակավայրերն էթնիկապես «մաքրվել» են հայկական ներկայությունից, իսկ հայերին պատկանող տներն ու ունեցվածքը ադրբեջանցիների կողմից ենթրակվել են վանդալիզմի և թալանի։

Մինչև ադրբեջանական օկուպացիան շրջանում գործում էր 6 մանկապարտեզ և 26 դպրոց, որոնցում կրթություն ստացող 2030 աշակերտները տեղահանության հետևանքով զրկվել են նաև այդ իրավունքից։

Հադրութի հայկական բնակչության էթնիկ զտման հետևանքով ոչնչացման և վերացման վտանգի տակ են հայտնվել հայերի ստեղծած նյութական և ոչ նյութական մշակութային արժեքները։ 500-ից ավելի նշանակալի պատմամշակութային կոթողներ՝ եկեղեցիներ, վանքեր, խաչքարեր, սրբավայրեր գտնվում են ոչնչացման անմիջական սպառնալիքի տակ։ Ադրբեջանական իշխանություններն ամենաբարձր մակարդակով պղծում են շրջանի բնիկ հայկական բնակչության ստեղծած հոգևոր-մշակութային արժեքները, որի մասին է վկայում նաև սոցիալական ցանցերում լայնորեն տարածված տեսանյութը, որում Ադրբեջանի նախագահը ցուցադրաբար հրահանգում է Ծակուռի գյուղի եկեղեցուց հեռացնել հայկական գրությունները։

Մշակութային արժեքների պահպանությամբ զբաղվող հայկական և միջազգային կազմակերպությունների հետազոտությունները վկայում են, որ Հադրութի բոլոր բնակավայրերում հայկական գերեզմանատները քանդվում և ոչնչացավում են, իսկ գերեզմանաքարերն օգտագործվում են որպես շինանյութ ճանապարհներ կառուցելու համար։
Հայկական բնակչության էթնիկ զտման հետևանքով շրջանի բոլոր բնակավայրերում խաթարվել են համայնքային կյանքն ու ավանդույթները, տեղահանված բնակչության ցրվածության պատճառով վտանգված է հայերենի բարբառների մեջ ինքնատիպ և եզակի պահպանված Հադրութի բարբառը։

Ցավոք, Հադրութի և Արցախի այլ օկուպացված բնակավայրերի հայկական բնակչության իրավունքների լայնածավալ խախտումների վերաբերյալ արձանագրումներն ու բազմաթիվ ահազանգերն օկուպացիայից մեկ տարի անց էլ դեռևս չեն արժանացել միջազգային կառույցների, առանձին պետությունների և իրավապաշտպան կազմակերպությունների պատշաճ ուշադրությանն ու գնահատականին։

Միջազգային հանրությունն ուղիղ պարտավորություն և պատասխանատվություն ունի ապահովելու շարունակվող օկուպացիայի տակ գտնվող հայկական բնակավայրերի բնակչության իրավունքների պաշտպանությունն ու նրանց վերադարձը հայրենի բնակավայրեր»: 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

11:59
Արգիշտի Քյարամյանի նոր նշանակումները
  Արգիշտի Քյարամյանի հրամաններով արդարադատության առաջին դասի խորհրդական Նորայր Սամվելի Հարությունյանը նշանակվել է Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:47
Փորձագետը բացատրում է՝ ինչո՞ւ է վստահ, որ Վանեցյանի դեմ Pegasus կիրառել են Հայաստանի հատուկ ծառայությունները
««Pegasus»-ը կիբերզենք է, ոչ թե հասարակ վիրուս»,- նման տեսակետ հայտնեց կիբերանվտանգության հարցերով փորձագետ Ռուբեն...
Աղբյուր` Panorama.am
11:38
Խորհրդարանը կրկին մերժեց «Սահմանազատման և սահմանագծման հիմնախնդիրների մասին» հայտարարության նախագիծը
«Այսօր սահմանային իրավիճակը մտահոգություն է պատճառում մեր ժողովրդին, սահմանագծում և սահմանազատում նախատեսող հարցի քննարկումը...
Աղբյուր` Panorama.am
11:30
17.01.2022. Կորոնավիրուսի 168 նոր դեպք է գրանցվել, մահացել է 1 քաղաքացի
Համավարակից ի վեր, ըստ պաշտոնական տվյալների, Հայաստանում մահացել է 9536 կորոնավիրուսով հիվանդ։
Աղբյուր` Panorama.am
11:24
ՔՊ-ն դեմ քվեարկեց «Բազմազավակ ընտանիքների մասին» օրենքի նախագիծը ԱԺ օրակարգ ընդգրկելու նախագծին
«Հայաստան» խմբակցության կողմից ներկայացված  «Բազմազավակ ընտանիքների մասին» օրենքի նախագիծը չընդունվեց ԱԺ հերթական...
Աղբյուր` Panorama.am
11:06
ԱԺ-ում հարգեցին զոհված զինծառայողների հիշատակը
«Նրանք խաղաղության դարաշրջան հռչակված ժամանակահատվածում մեր ունեցած հերթական ցավալի կորուստներն են»։
Աղբյուր` Panorama.am
11:00
Կողմ ենք՝ առանց նախապայմանների սահմանները բացվեն և հարաբերություններն օր առաջ կարգավորվեն. ԱԺ փոխնախագահ
Ազգային ժողովի նիստի ժամանակ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Ագնեսա Խամոյանը հարցեր ուղղեց ԱԺ փոխնախագահ,  ԱԺ նախագահի...
Աղբյուր` Panorama.am
10:54
Ոչ պաշտոնական տեղեկատվության, Ալեն Սիմոնյանն ԱՄՆ պատվիրակությունում ներառել է նաև իր կնոջը. Արեգնազ Մանուկյան
«Ոչ պաշտոնական տեղեկատվության՝ Ալեն Սիմոնյանն ԱՄՆ մեկնած պատվիրակության կազմում  ներառել է նաև իր կնոջը և օգտվել ինքնաթիռի բիզնես...
Աղբյուր` Panorama.am
10:37
Թեղուտ բնակավայրում շչակ է գործարկվելու
Հունվարի 17-ին՝ ժամը 12։00-ին, Տավուշի մարզային փրկարարական վարչությունը Դիլիջան համայնքի Թեղուտ բնակավայրում իրականացնելու է «Բնակչության...
Աղբյուր` Panorama.am
10:31
Պետության կողմից ԱԺ-ն արդյո՞ք լիազորել է Ռուբինյանին ՀՀ անունից բանակցություններ վարել Թուրքիայի հետ. Գեղամ Մանուկյան
«Հունվարի 13-ին ԱԺ նախագահը կարգադրություն է ստորագրել, որի համաձայն աշխատանքային այցով  հունվարի 13-15 Մոսկվա է գործուղել ԱԺ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:24
Ալմ Աթիում Նազարբաևից ոչինչ չի մնացել
Ղազախստանի Ալմ Աթի քաղաքը հրաժեշտ է տվել  այդ երկրի առաջին նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաևին։ Քաղաքում նրա համար այլևս տեղ չկա։ MK.ru-ն...
Աղբյուր` Panorama.am
10:15
Պեսկովը հնարավոր է համարել ԱՄՆ-ի հետ բոլոր կապերի խզումը
Մոսկվայի դեմ ԱՄՆ-ի նոր պատժամիջոցները, այդ թվում՝ Ռուսաստանի Դաշնության ղեկավարության դեմ, կարող են հանգեցնել երկու երկրների հարաբերությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
10:07
Թուրքիայում մահացած են գտել ՄԱԿ-ի համակարգող անդամին
Թուրքիայի Էրջիես լեռնադահուկային հանգստավայրի փրկարարները հայտնաբերել են ՄԱԿ-ի համակարգող անդամ, Կանադայի քաղաքացի Մայքլ Կրիֆթի դին։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
10:00
Սպուտնիկ V-ով պատվաստվածներին թույլ են տվել մուտք գործել Ավստրալիա
Ավստրալիայի ներքին գործերի նախարարությունը թույլ է տվել Սպուտնիկ V-ի երկու չափաբաժին պատվաստված մարդիկ մուտք գործեն երկիր։ Ռիա նովոստիի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:49
Գառնու տաճարը ներառվել է Հռոմեական կայսրության օրոք կառուցված աշխարհի լավագույն հուշարձանների ցանկում
Բելգիական ճանաչված Le Vif Weekend առցանց պարբերականը հրապարակել է Հին հռոմեական ժամանակաշրջանի (մ.թ.ա. 754/753 - մ.թ. 476) ժառանգությանը...
Աղբյուր` Panorama.am
09:40
Ալմաթիում անկարգությունների հետևանքով հասցված վնասի չափը ճշգրտվել է
Ալմաթիում անկարգությունների և ահաբեկչական գործողությունների հետևանքով հասցված վնասի նախնական չափը հասել է գրեթե 260 մլն դոլարի, այդ թվում ՝...
Աղբյուր` Panorama.am
09:31
Արքայազն Հարրին հայց կներկայացնի Մեծ Բրիտանիայի կառավարության դեմ
Արքայազն Հարրին որոշել է հայց ներկայացնել Մեծ Բրիտանիայի կառավարության դեմ՝ պահանջելով վերադարձնել իրեն ոստիկանական պաշտպանությունը։...
Աղբյուր` Panorama.am
09:22
Սյունիքի, Արագածոտնի և Շիրակի մարզերի ավտոճանապարհներին մերկասառույց է
Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ։ Փակ է Արագածոտնի մարզում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:15
Համազգային դիմադրության ձևավորումը այլընտրանք չունի. Իշխան Սաղաթելյան
ՀՅԴ Հայաստանի Գերագույն մարմնի անդամները և ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավորները յոթ քաղաքներում հանդիպումներ են ունեցել իրենց համակիրների հետ:
Աղբյուր` Panorama.am
09:09
Մահացել է Հայաստանի վաստակավոր նկարիչ Ռուբեն Արուտչյանը
Հրաժեշտի արարողությունը կկայանա հունվարի 18-ին, ժամը 12:00-13:00 Հայաստանի նկարիչների միության շենքից
Աղբյուր` Panorama.am
09:00
Այսօրվա հոսանքազրկումների մասին
Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ հունվարի 17-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ իրականացնելու...
Աղբյուր` Panorama.am
23:43
Ուխտագնացություն՝ Գանձասարի Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ Եկեղեցի
Գանձասար էին ժամանել Տավուշի թեմի հոգևորականաց դասը՝ առաջնորդությամբ Տեր Բագրատ եպիսկոպոս Գալստյանի, զոհված և անհայտ կորած ազատամարտիկների ծնողներ և Արցախի թեմի հավատավոր զավակներ:
Աղբյուր` Panorama.am
23:30
Տեղի բնակչի հետ կապված միջադեպով էլի շրջանառության մեջ դրվեց անթույլատրելի քաղաքական մոտեցումը. ՄԻՊ
«Մինչև սահմանների որոշման պաշտոնական գործընթացների ավարտը ի՞նչ գործ ունեն ադրբեջանական զինված ծառայողներ, որոնք հիմնովին խաթարել են մարդկանց բնականոն կյանքը»:
Աղբյուր` Panorama.am
23:23
Ժիրինովսկին ենթադրում է՝ Նազարբաևը մահացել է, նրան հուղարկավորել են
Ռուսաստանի Լիբերալ-դեմոկրատական կուսակցության հիմնադիր և նախագահ Վլադիմիր Ժիրինովսկին ենթադրում է, որ Ղազախստանի նախկին նախագահ Նուրսուլթան...
Աղբյուր` Panorama.am
23:00
Վարդան Ոսկանյան. Հայաստանում պետք է արմատավորել «Արցախը հետ բերենք, որ լավ ապրենք» մտայնությունը
Իրանագետ Վարդան Ոսկանյանը գրում է. «Սոցցանցերում ադրբեջանցի օգտատերերը բողոքում են իրենց երկրում սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի...
Աղբյուր` Panorama.am
22:31
Սեքսուալ համատեքստ ու պարտության վախ. Ինչպե՞ս է Պորոշենկոյի կուսակցությունը սատարում նրան
«Մարտում պետք է Պորոխ, և ոչ թե վաԶելին»,-նման կարգախոս է ընտրել «Եվրոպական համերաշխություն» կուսակցությունն ի...
Աղբյուր` Panorama.am
22:27
Սերժ Սարգսյանը «Արցախյան հակամարտության խաղաղ կարգավորման բանակցային գործընթացը» թեմայով բանախոսությամբ է հանդես եկել
Քաղաքացիական կրթության դպրոցի մասնակիցներից բացի հանդիպմանը մասնակցել են նաև ոլորտի փորձագետներ և ԼՂ հակամարտության խաղաղ կարգավորման բանակցային գործընթացով հետաքրքրված գործիչներ:
Աղբյուր` Panorama.am
21:40
Աշոտյանի արձագանքը Լևոն Տեր-Պետրոսյանին
«Նախագահ Սարգսյանն ու Հանրապետականը բազմիցս են ապացուցել իրենց համար պետական շահի գերակայության իմպերատիվը, ինչում առիթներ է ունեցել համոզվելու նաև Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը»։
Աղբյուր` Panorama.am
21:21
Խաղաղապահների միջնորդությամբ Արցախի քաղաքացին փոխանցվել է հայկական կողմին. ԱՀ ԱԱԾ
Այսօր ռուսական խաղաղապահ ուժերի միջնորդությամբ հայկական կողմին է փոխանցվել հունվարի 14-ին մոլորվելու հետևանքով ադրբեջանցիների մոտ հայտնված՝...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Հայաստանի և Թուրքիայի հատուկ ներկայացուցիչները ժամանել են Մոսկվա
12:13 14/01/2022

Հայաստանի և Թուրքիայի հատուկ ներկայացուցիչները ժամանել են Մոսկվա

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}