Կրթություն, գիտություն 17:16 15/11/2021 Հայաստան

Արամ Ջիվանյան. Գիտության վերաբերյալ օրենսդրական փոփոխություններն առաջարկելիս հաշվի առե՞լ են ռիսկերը

«Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքի և հարակից օրենքների նախագծերին Իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման միասնական կայքում դեմ է քվեարկել  3237 մարդ կամ քվեարկածների 59 տոկոսը։

Շրջանառության մեջ դրված փոփոխություններին դեմ  է արտահայտվել նաև «Գիտուժ» նախաձեռնությունը, ԳԱԱ ներկայացուցիչներ, գիտնականներ։  e-draft-ում օրինագծի քննարկումն ավարտվել է նոյեմբերի 10-ին։

ԿԳՄՍ-ն նման օրինագծի անհրաժեշտությունը բացատրում է այսպես. «Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքի և հարակից օրենքների նախագծերի ընդունման գլխավոր նպատակն է բարձրագույն կրթության և գիտության համակարգերի արդյունավետության բարձրացումը։ Դրա ընդունման անհրաժեշտությունը բխում է բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների և գիտական կազմակերպությունների՝ ՀՀ Սահմանադրությամբ պահանջվող ինքնակառավարման՝ ինքնավարության և ակադեմիական ազատությունների ընդլայնման, հաշվետվողականության և թափանցիկության հավասարակշռված մեխանիզմների ինստիտուցիոնալ հենք և իրավական հիմքեր ստեղծելու ապահովմանը` բարձրագույն կրթության և գիտության ոլորտների բարեփոխումների իրականացման համար»։

Գիտական համայնքի ներկայացուցիչները ճիշտ հակառակ հետևանքներ են կանախատեսում. ինստիտուտներից մի քանիսը կանգնելու է ոչնչացման եզրին։

«Գիտուժ» նախաձեռնության անդամ, Firo և Skycryptor ընկերությունների համահիմնադիր, տեխնիկական գիտությունների թեկնածու Արամ Ջիվանյանը Panorama.am-ի հետ զրույցում նշում է, բոլոր նպատակներն էլ կարող են ազնիվ լինել, բայց պետք է չանտեսել իրականացման հնարավոր ռիսկերը։

Օրինակ, նա որպես մտահոգիչ կետ նշում է նախագծի 25-րդ հոդվածը։ Այն  գիտական կազմակերպության կառավարման ու  կառավարման մարմինների մասին է։

Ըստ դրա,  գիտական կազմակերպության կառավարման մարմիններն են՝ կառավարման խորհուրդը (հոգաբարձուների խորհուրդը) և կառավարման գործադիր մարմինը` տնօրենը: Գիտական կազմակերպության կառավարման խորհուրդը բաղկացած է ութ անդամից, որը ձևավորվում է հետևյալ համամասնությամբ.

1) չորսին առաջադրում է կազմակերպության գիտական խորհուրդը՝ կազմակերպության ներկայացուցիչներից.
2) երկուսին առաջադրում է համապատասխան ոլորտի լիազոր մարմնի ղեկավարը՝ կազմակերպության գիտական գործունեության ուղղության կամ հարակից ուղղության բուհի և մշակույթի, տնտեսության կամ այլ ոլորտների ներկայացուցիչներից.
3) մեկին առաջադրում է համապատասխան ոլորտի լիազոր մարմնի ղեկավարը՝ լիազոր մարմնի ներկայացուցիչներից.
4) մեկին առաջադրում է Ակադեմիան՝ կազմակերպության գիտական գործունեության ուղղության կամ հարակից ուղղության ներկայացուցիչներից:

«Մեր մտավախությունն այն է, որ էֆեկտիվ գործող խորհուրդների ձևավորումն այս կարգով իրատեսական չէ։ Այդքան մարդկային ռեսուրս ու կապիտալ չկա։ Պատկերացրեք, մենք ունենք երեսուն ինստիտուտ, հետևաբար պետք կլինի 240 մասնագետ, որ տեղյակ կլինի ոլորտի խնդիրներին, կունենա կառավարման փորձ, զարգացման տեսլական։ Հայաստանում որտեղի՞ց ենք այդքան մասնագետ գտնելու։ Սա լուրջ խնդիր է»,-ասում է Ջիվանյանը։

Կառավարման փորձ չունեցող գիտնականներով խորհուրդներ ձևավորումը, ըստ երիտասարդ գիտնականի, հանգեցնելու է ոչ արդյունավետ կառավարման, դա էլ իր հերթին բերելու է ինստիտուտների ավելի թուլացման, փակման, ի վերջո վերացման։


«Կարող են լինել լավ ինստիտուտներ, որոնք կզարգանան, բայց մեր մոտեցումն այն է, որ պետք է լինի ընդհանուր ռազմավարություն՝ հասկանալու, բացի նման  մոդելներ սահմանելուց ինչպե՞ս կարող ենք իրականացնել դրանք, իրականացման արդյունքը ո՞րը կլինի»,-նշում է տեխնիկական գիտությունների թեկնածուն։

Այն կարծիքին, իսկ միգուցե ճի՞շտ է, որ ժամանակի առաջադրած խնդիրները, մարտահրավերները լուծել չկարողացող ինստիտուտները փակվեն, Ջիվանյանը հակադարձում է,  ճիշտ է առանձին ինստիտուտի տեսակետից  խոսելու պարագայում,  սակայն պետք է խնդրին մոտենալ պետության տեսակետից ու զարգացնել  գիտական կազմակերպությունները։

«Մեզ պետք է կոնսոլիդացնել  գիտական կազմակերպությունները, բայց դա պետք է արվի հստակ հաշվարկված, փաստարկներով, ռազմավարությամբ։ Գիտությունը, ինչպես բանակը պետք է կառավարվի վերևից ներքև տրամաբանությամբ։ Պատկերացրեք՝ ի՞նչ կլինի, եթե ստորաբաժանումները սկսեն գործել միմյանցից անկախ»,-մանրամասնում է Արամ Ջիվանյանը։

Ըստ նրա, վերևից ներքև կառավարումը գիտական համակարգը կտանի զարգացման ուղիով։

Դիտարկմանը, թե մինչ այս պահը կառավարումն հենց այդպիսին էլ եղել է, սակայն արդյունքներն այնքան էլ ոգևորիչ չեն, Ջիվանյանն արձագանքում է. «Պետք է հաշվի առնել, որ ԳԱԱ ղեկավարությունը փոխվել է, այս պահին այն կառավարում է միջազգային չափանիշներով բավականին լուրջ գիտնական, ով նաև կառավարման փորձ ունի։ Պարոն Սաղյանը կայացրել ու զարգացրել է մի ամբողջ ինստիտուտ»։

Մինչ փոփոխություններ իրականացնելը, ըստ Panorama.am-ի զրուցակցի, պետք է գնահատել առկա ռեսուրսները, հնարավոր վտանգներն ու հետևանքները։

«Պետք է հստակ հասկանալ, արդյոք մեր հնարավորություններն ու ցակությունները այս պահին, այս փուլում համընկնո՞ւմ են։ Մենք տեսնում ենք, որ չեն համընկնում։ Իսկ դա նշանակում է, որ բարի նպատակներով շատ վատ իրականացում է լինելու, իսկ հետևանքները լինելու են ոչ կանխատեսելի ու ոչ ցանկալի, որոնք չէին մտնում օրենքի նպատակների թվում։ Մենք տեսնում ենք այդ ռիսկը»,-ընդգծում է նա։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

13:57
ՆԱՏՕ-ն դատապարտում է Իրանի գործողությունները
ՆԱՏՕ-ն դատապարտում է Իրանի հարձակումն Իսրայելի վրա և զսպվածության կոչ է անում։ Այդ մասին հայտնում է Agence France-Presse (AFP)՝ հղում անելով...
Աղբյուր` Panorama.am
13:45
Մոսկվան կոչ է անում Իրանին և Իսրայելին
Մոսկվան կոչ է անում զսպվածություն ցուցաբերել Մերձավոր Արևելքում հակամարտող կողմերին և մտահոգություն է հայտնում տարածաշրջանում հերթական վտանգավոր...
Աղբյուր` Panorama.am
12:59
Թուրքիայի առևտրի կենտրոնում զինված բախում է տեղի ունեցել
Թուրքիայի Բուրսա քաղաքի առևտրի կենտրոնում զինված բախում է տեղի ունեցել երկրի հյուսիս-արևմուտքում, կա վիրավոր։ «ՌԻԱ նովոստի»,-ն գրում...
Աղբյուր` Panorama.am
12:43
Իրանցիները շատ հստակ գիտակցում են, որ Մերձավոր Արևելքում հասկանում են միայն ուժի լեզուն. Վարդան Ոսկանյան
«Ամփոփելով անցած գիշերվա իրանական վրիժառության պատասխան գործողությունը, պետք է նշել, որ հարվածի բնույթը եղել է սահմանափակ՝ ոչ թե պատերազմ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:02
Վրաերթի էենթարկվածը հիվանդանոցի ճանապարհին մահացել է
Ապրիլի 13-ին, մահվան ելքով վրաերթ է տեղի ունեցել Երևանում։ Ժամը 21:50-ի սահմաններում Երևանի բնակիչ 22-ամյա Նահապետ Հ.-ն Արշակունյաց պողոտայի և...
Աղբյուր` Panorama.am
11:57
Իրանը հայտարարել է Իսրայելի դեմ գործողության ավարտի մասին
Իրանն ավարտել է Իսրայելի դեմ իր գործողությունը, սակայն անհրաժեշտության դեպքում պատրաստ է հետագա գործողությունների։ Այս մասին հայտարարել է Իրանի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:44
Բենիամին Նեթանյահուն հայտարարել է Իրանի օդային հարձակումը հետ մղելու մասին
Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն հայտարարել է Իրանի օդային հարձակումը հետ մղելու մասին՝ խոստանալով, որ երկիրը և Իսրայելի ժողովուրդը...
Աղբյուր` Panorama.am
11:10
Ո՞վ կմտածեր, որ Իրանը, Իսրայելն ու ԱՄՆ-ն կարող են պայմանավորվել. Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան
Քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանը գրում է. «Ո՞վ կմտածեր, որ Իրանը, Իսրայելն ու ԱՄՆ-ն կարող են պայմանավորվել ու այսքան սիրուն...
Աղբյուր` Panorama.am
10:44
Մենք ապահով ենք, հայկական թաղամասում ամեն ինչ հանգիստ է. Երուսաղեմի թեմի հոգևորական
«Երուսաղեմ, Հայկական թաղամաս: Մենք ապահով ենք։ Զոհեր և վիրավորներ չունենք։ Ամեն ինչ հանգիստ է»,- գրել է Հայ Առաքելական եկեղեցու...
Աղբյուր` Panorama.am
10:43
Իսրայելի հայ համայնքը զոհեր ու վիրավորներ չունի.Արտյոմ Չերնամորյան
«Նաիրի» Պետախ–Տիկվայի իսրայելահայերի միության նախագահ, «Իսրայելահայեր» պարբերականի հիմնադիր Արտյոմ Չերնամորյանը...
Աղբյուր` Panorama.am
09:51
Սա մերձավորարևելյան դիմակայության նոր փուլ է. Արա Պողոսյան
Քաղաքագետ Արա Պողոսյանը գրում է. «Իրանական հարյուրավոր հրթիռներ և անօդաչու թռչող սարքեր Իրաքի և Սիրիայի տարածքով գիշերն ուղղություն են...
Աղբյուր` Panorama.am
09:39
Իրանը հայտարարել է, որ հարձակման բոլոր թիրախները հաջողությամբ խոցվել են
Իրանը հայտարարել է, որ Իսրայելում իր կողմից խոցված բոլոր թիրախները ռազմական թիրախներ են եղել։ «ՌԻԱ նովոսի»-ի հաղորդում է իրանական...
Աղբյուր` Panorama.am
08:17
Ոսկանյան. Իրանական վրիժառության գործողության ծավալներն անսպասելի են եղել իսրայելական կողմի համար
«Այս պահի դրությամբ ակնհայտ է, որ իրանական վրիժառության գործողության ծավալներն անսպասելի են եղել իսրայելական կողմի համար»,-գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
08:09
Իրանը 5 ժամ շարունակ Իսրայելի վրա արձակել է տասնյակ ԱԹՍ-ներ, բալիստիկ հրթիռներ
Իրանը հինգ ժամ շարունակ Իսրայելի վրա է արձակել մի քանի տասնյակ անօդաչու թռչող սաքեր, տարբեր տեսակի, այդ թվում 100 բալիստիկ հրթիռներ։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
23:27
Արաբագետ. Իրանի պատասխանն Իսրայելին լինելու է
«Տարածաշրջանում իրավիճակը գերլարված է։ Ակնկալվում է Իրանի լեգիտիմ ռազմական պատասխանն Իսրայելին՝ ընդդեմ ապրիլի սկզբին Սիրիայում  ԻԻՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
23:05
Նարեկ Սամսոնյանի ու Վազգեն Սաղաթելյանի կալանքի դեմ վերաքննիչ բողոք է ներկայացվել
«Իմնեմնիմի» փոդքասթի համահեղինակներ և վարողներ Նարեկ Սամսոնյանի և Վազգեն Սաղաթելյանի կալանքի որոշումները վիճարկվել են Վերաքննիչ...
Աղբյուր` Panorama.am
22:34
«Պատանի երաժիշտների Եվրատեսիլ» մրցույթում Հայաստանը կներկայացնի Հայկ Հեքեքյանը
«Դեպի դասական Եվրատեսիլ» մրցույթում հաղթել է հոբոյահար  Հայկ Հեքեքյանը; Նա կներկայացնի Հայաստանը օգոստոսի 17-ին կայանալիք...
Աղբյուր` Panorama.am
22:04
Ադրբեջանը Կապանի վարչական տարածքներից բռնազավթվել է 2700 հա հողատարածք․ Գևորգ Փարսյան
2022 թվականի սեպտեմբերյան մարտական գործողությունների և Ադրբեջանի ագրեսիայի հետևանքով Կապան համայնքի վարչական տարածքներից օկուպացվել է 2700 հա...
Աղբյուր` Panorama.am
21:53
Եթե առաջնորդվում ենք ԽՍՀՄ քարտեզներով, հայկական կողմը պետք է պնդի 1920-ականների քարտեզները. Շանթ Հարությունյան
aravot.am կայքը գրում է, որ «Շանթ դաշինք» ազգայնական կուսակցությունը որոշում է կայացրել մասնակցել Հայաստանի խորհրդարանական հաջորդ ընտրություններին։
Աղբյուր` Panorama.am
21:07
Փաստաբան. Ա.Աշոտյանը և Ն.Մալյանը այսօր հայրենավաճառների դեմ պայքարի երևի միակ իրական դրսևորումն են
Անազատության մեջ գտնվող ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանի, գրող, հրապարակող Նարեկ ՄԱլյանի փաստաբան Տիգրան Աթանեսյանը գրում է. «Դուք երկրի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:41
Թուրքիայում նշել են ճոպանուղու վթարի հնարավոր պատճառը
Թուրքիայի արդարադատության նախարար Յըլմազ Թունչն այսօր հայտարարել է, որ իշխանությունները ձերբակալել են 13 մարդու՝ Թուրքիայում ճոպանուղու վթարի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:18
Ուրալները զինվորների միջոցներով վերանորոգելու մասին լուրերի առնչությամբ ՊՆ-ն քննություն կանցկացնի
«Զինվորներն են իրենց գումարով հաճախ զինվորական մեքենաները նորոգում. վթարից տուժածի մայր» վերտառությամբ հրապարակման վերաբերյալ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:10
Վահե Տեր-Մինասյան. Ծառերի հատմանը նվիրված հաղորդումը չնկարահանվեց
«Ուզում եմ տեղեկացնել, որ Երևանի կանաչապատման, ծառերի հատմանն ու փոխարինմանը նվիրված հաղորդումը, որին պետք է մասնակցեին ինչպես անկախ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:52
Իրավապաշտպան. Կարևորը զենք ու զրահով շրջագայող Փաշինյանն ու Պապիկյանն են, մնացածը զոհեր են
«Մեկ օրից ավել է հաղորդել են սարսափելի վթարի մասին․4 զոհ, 20-ից ավել վիրավորներ, որոնց մեջ կան ծայրահեղ ծանր վիճակում գտնվողներ։ Մինչ այս...
Աղբյուր` Panorama.am
19:42
«Իմնեմնիմի» փոդքասթի հերթապահներն են Արսեն Բաբայանը և Ռուբեն Մելիքյանը
«Իմնեմնիմի» փոդքասթի 91 թողարկմնա հերթապահներն են փաստաբաններ Արսեն Բաբայանը և Ռուբեն Մելիքյանը։ Փոդքասթը կմեկնարկի ապրիլի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:33
Աշոտյան. Նիկոլի դեմ պայքարս սկսվել է հենց 2018-ի առաջին դժնդակ օրերից և չի դադարել
ՀՀԿ փոխնախագահ, քաղբանտարկյալ  Արմեն Աշոտյանը «Նուբարաշեն» քրեակատարողական հիմնարկից հեռավար կարգով պատասխանել է քաղաքացիներից...
Աղբյուր` Panorama.am
19:26
Բերդի բնակիչ. Եթե մի մետր եկան Տավուշից, հասնելու են Երևան
«Ժողովուրդը Նիկոլ Փաշինյանից պետք  է պահանջի, ինչ խոստումներով եկել է իշխանության 2018-ին կամ հեռանա»,-լրագրողների հետ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:10
Վահան Քերոբյանին թույլ չեն տալիս բուժծառայություն ստանալ. Տնային կալանքը երկարացվել է
Էկոնոմիկայի նախկին նախարար Վահան Քերոբյանի տնային կալանքը երկարացրել են։ Նրա փաստաբան Տիգրան Եգորյանը մանրամասնել է. «Այդ գործով բոլոր...
Աղբյուր` Panorama.am
19:05
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է Հայաստանում Ավստրալիայի դեսպանին
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեին Բ-ն Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում ընդունել է Հայաստանի Հանրապետությունում Ավստրալիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Ջոն...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Սվետլաննա Աճեմյան. Երևանում գտնվող իմ տան դուռը բացվում է սահմանից
16:21 13/04/2024

Սվետլաննա Աճեմյան. Երևանում գտնվող իմ տան դուռը բացվում է սահմանից

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}