Կրթություն, գիտություն 17:16 15/11/2021 Հայաստան

Արամ Ջիվանյան. Գիտության վերաբերյալ օրենսդրական փոփոխություններն առաջարկելիս հաշվի առե՞լ են ռիսկերը

«Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքի և հարակից օրենքների նախագծերին Իրավական ակտերի նախագծերի հրապարակման միասնական կայքում դեմ է քվեարկել  3237 մարդ կամ քվեարկածների 59 տոկոսը։

Շրջանառության մեջ դրված փոփոխություններին դեմ  է արտահայտվել նաև «Գիտուժ» նախաձեռնությունը, ԳԱԱ ներկայացուցիչներ, գիտնականներ։  e-draft-ում օրինագծի քննարկումն ավարտվել է նոյեմբերի 10-ին։

ԿԳՄՍ-ն նման օրինագծի անհրաժեշտությունը բացատրում է այսպես. «Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքի և հարակից օրենքների նախագծերի ընդունման գլխավոր նպատակն է բարձրագույն կրթության և գիտության համակարգերի արդյունավետության բարձրացումը։ Դրա ընդունման անհրաժեշտությունը բխում է բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների և գիտական կազմակերպությունների՝ ՀՀ Սահմանադրությամբ պահանջվող ինքնակառավարման՝ ինքնավարության և ակադեմիական ազատությունների ընդլայնման, հաշվետվողականության և թափանցիկության հավասարակշռված մեխանիզմների ինստիտուցիոնալ հենք և իրավական հիմքեր ստեղծելու ապահովմանը` բարձրագույն կրթության և գիտության ոլորտների բարեփոխումների իրականացման համար»։

Գիտական համայնքի ներկայացուցիչները ճիշտ հակառակ հետևանքներ են կանախատեսում. ինստիտուտներից մի քանիսը կանգնելու է ոչնչացման եզրին։

«Գիտուժ» նախաձեռնության անդամ, Firo և Skycryptor ընկերությունների համահիմնադիր, տեխնիկական գիտությունների թեկնածու Արամ Ջիվանյանը Panorama.am-ի հետ զրույցում նշում է, բոլոր նպատակներն էլ կարող են ազնիվ լինել, բայց պետք է չանտեսել իրականացման հնարավոր ռիսկերը։

Օրինակ, նա որպես մտահոգիչ կետ նշում է նախագծի 25-րդ հոդվածը։ Այն  գիտական կազմակերպության կառավարման ու  կառավարման մարմինների մասին է։

Ըստ դրա,  գիտական կազմակերպության կառավարման մարմիններն են՝ կառավարման խորհուրդը (հոգաբարձուների խորհուրդը) և կառավարման գործադիր մարմինը` տնօրենը: Գիտական կազմակերպության կառավարման խորհուրդը բաղկացած է ութ անդամից, որը ձևավորվում է հետևյալ համամասնությամբ.

1) չորսին առաջադրում է կազմակերպության գիտական խորհուրդը՝ կազմակերպության ներկայացուցիչներից.
2) երկուսին առաջադրում է համապատասխան ոլորտի լիազոր մարմնի ղեկավարը՝ կազմակերպության գիտական գործունեության ուղղության կամ հարակից ուղղության բուհի և մշակույթի, տնտեսության կամ այլ ոլորտների ներկայացուցիչներից.
3) մեկին առաջադրում է համապատասխան ոլորտի լիազոր մարմնի ղեկավարը՝ լիազոր մարմնի ներկայացուցիչներից.
4) մեկին առաջադրում է Ակադեմիան՝ կազմակերպության գիտական գործունեության ուղղության կամ հարակից ուղղության ներկայացուցիչներից:

«Մեր մտավախությունն այն է, որ էֆեկտիվ գործող խորհուրդների ձևավորումն այս կարգով իրատեսական չէ։ Այդքան մարդկային ռեսուրս ու կապիտալ չկա։ Պատկերացրեք, մենք ունենք երեսուն ինստիտուտ, հետևաբար պետք կլինի 240 մասնագետ, որ տեղյակ կլինի ոլորտի խնդիրներին, կունենա կառավարման փորձ, զարգացման տեսլական։ Հայաստանում որտեղի՞ց ենք այդքան մասնագետ գտնելու։ Սա լուրջ խնդիր է»,-ասում է Ջիվանյանը։

Կառավարման փորձ չունեցող գիտնականներով խորհուրդներ ձևավորումը, ըստ երիտասարդ գիտնականի, հանգեցնելու է ոչ արդյունավետ կառավարման, դա էլ իր հերթին բերելու է ինստիտուտների ավելի թուլացման, փակման, ի վերջո վերացման։


«Կարող են լինել լավ ինստիտուտներ, որոնք կզարգանան, բայց մեր մոտեցումն այն է, որ պետք է լինի ընդհանուր ռազմավարություն՝ հասկանալու, բացի նման  մոդելներ սահմանելուց ինչպե՞ս կարող ենք իրականացնել դրանք, իրականացման արդյունքը ո՞րը կլինի»,-նշում է տեխնիկական գիտությունների թեկնածուն։

Այն կարծիքին, իսկ միգուցե ճի՞շտ է, որ ժամանակի առաջադրած խնդիրները, մարտահրավերները լուծել չկարողացող ինստիտուտները փակվեն, Ջիվանյանը հակադարձում է,  ճիշտ է առանձին ինստիտուտի տեսակետից  խոսելու պարագայում,  սակայն պետք է խնդրին մոտենալ պետության տեսակետից ու զարգացնել  գիտական կազմակերպությունները։

«Մեզ պետք է կոնսոլիդացնել  գիտական կազմակերպությունները, բայց դա պետք է արվի հստակ հաշվարկված, փաստարկներով, ռազմավարությամբ։ Գիտությունը, ինչպես բանակը պետք է կառավարվի վերևից ներքև տրամաբանությամբ։ Պատկերացրեք՝ ի՞նչ կլինի, եթե ստորաբաժանումները սկսեն գործել միմյանցից անկախ»,-մանրամասնում է Արամ Ջիվանյանը։

Ըստ նրա, վերևից ներքև կառավարումը գիտական համակարգը կտանի զարգացման ուղիով։

Դիտարկմանը, թե մինչ այս պահը կառավարումն հենց այդպիսին էլ եղել է, սակայն արդյունքներն այնքան էլ ոգևորիչ չեն, Ջիվանյանն արձագանքում է. «Պետք է հաշվի առնել, որ ԳԱԱ ղեկավարությունը փոխվել է, այս պահին այն կառավարում է միջազգային չափանիշներով բավականին լուրջ գիտնական, ով նաև կառավարման փորձ ունի։ Պարոն Սաղյանը կայացրել ու զարգացրել է մի ամբողջ ինստիտուտ»։

Մինչ փոփոխություններ իրականացնելը, ըստ Panorama.am-ի զրուցակցի, պետք է գնահատել առկա ռեսուրսները, հնարավոր վտանգներն ու հետևանքները։

«Պետք է հստակ հասկանալ, արդյոք մեր հնարավորություններն ու ցակությունները այս պահին, այս փուլում համընկնո՞ւմ են։ Մենք տեսնում ենք, որ չեն համընկնում։ Իսկ դա նշանակում է, որ բարի նպատակներով շատ վատ իրականացում է լինելու, իսկ հետևանքները լինելու են ոչ կանխատեսելի ու ոչ ցանկալի, որոնք չէին մտնում օրենքի նպատակների թվում։ Մենք տեսնում ենք այդ ռիսկը»,-ընդգծում է նա։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

22:12
Անժելա Էլիբեգովա. Ինչ չկա փաստաթղթում
Ադրբեջանագետ Անժելա Էլիբեգովան համառոտ ներկայացրել է թե ինչ կա ու չկա հրապարակված հայտարարության  մեջ. «Ինչ կա այսօրվա...
Աղբյուր` Panorama.am
22:09
Չալաբյան. Սոչիում ստորագրված փաստաթղթում որևէ խոսք չկա այն մասին, թե ինչպես է կարգավորվելու Արցախի հարցը
Հասարակական-քաղաքական գործիչ Ավետիք Չալաբյանը, անդրադառնալով Սոչիում ստորագրված հայտարարությանը, գրում է. «Համոզված եմ, որ շատերդ օրվա...
Աղբյուր` Panorama.am
22:00
Փաշինյան. Պարզվեց, մի քանի հարցերում մենք տարաձայնություններ չունենք, ինչպես թվում էր
«Սա հանդիպում էր, որտեղ մենք ոչ թե փորձեցինք թաքցնել խնդիրները, այլ բաց կերպով քննարկեցինք բոլոր հարցերը»,-Սոչիում եռակողմ...
Աղբյուր` Panorama.am
21:36
Ի՞նչ պայմանավորվեցին Սոչիում
Ստորագրվել է հայտարարություն
Աղբյուր` Panorama.am
21:10
ՊԵԿ նախկին նախագահ Էդվարդ Հովհաննիսյանը նշանակվել է Արմավիրի մարզպետ
ՊԵԿ նախկին նախագահ Էդվարդ Հովհաննիսյանը նշանակվել է Արմավիրի մարզպետ: Որոշումը հրապարակվել է Կառավարության գրավոր քվեարկության հարցերի բաժնում:...
Աղբյուր` Panorama.am
21:03
«Հայաստան» դաշինքը ներկայացնում է կառավարությանը և «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամին ուղղված հարցերը
«Հայաստան» դաշինքը հայտարարություն է տարածել, նախ հիշեցնենլով, որ օրեր առաջ հայտարարություն էին  տարածել «Հայաստան»...
Աղբյուր` Panorama.am
20:55
Վերաբացվեց Լևոն Արոնյանի և Գաբրիել Սարգսյանի անվան շախմատի դպրոցը
Նոյեմբերի 26-ին Երևանի Աբովյան 62 հասցեում պաշտոնապես վերաբացվեց Լևոն Արոնյանի և Գաբրիել Սարգսյանի անվան շախմատի դպրոցը։ Վերաբացմանը ներկա...
Աղբյուր` Panorama.am
20:38
Պուտին-Փաշինյան-Ալիև հանդիպումը տևել է երեք ժամ. Պեսկով
Սոչիում ավարտվել են Ռուսաստանի և Ադրբեջանի նախագահներ Վլադիմիր Պուտինի, Իլհամ Ալիևի, ինչպես նաև Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի եռակողմ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:32
Հիմա մենք ենք որոշելու ուզում ենք գնալ սպանդանոց, թե ոտքի կանգնել․ Արա Զոհրաբյան
«Գերմանիայում կենդանիներին երբ տանում են սպանդանոց, հատուկ մեքենա են կահավորում, որի մեջ երաժշտություն են միացնում, որպեսզի կենդանին չզգա,...
Աղբյուր` Panorama.am
20:16
Մեր պահանջը եռակողմ հանդիպման ընթացքի վրա որոշակի ազդեցություն ունեցել է․ Նաիրի Հոխիկյան
Մեր հստակ պահանջն ուժի մեջ է՝ չստորագրել որևէ հակահայկական փաստաթուղթ, այդ  թվում սահմանագծման և սահմանազատման հետ կապված։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
20:10
Կոնվերս բանկ. Մի հաջողության պատմություն. Հարդարելով տրամադրությունը
Կոնվերս Բանկը շարունակում է ներկայացնել իր վարկառուների հաջողության պատմությունները։ Հերմինե Հարությունյանը՝ քրոջ աջակցությամբ և ակտիվ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:02
Կյանքից հեռացել է «Ժառանգություն» կուսակցության ղեկավար Րաֆֆի Հովհաննիսյանի մայրը
Ռազմավարական և ազգային հետազոտությունների հայկական կենտրոնը և «Ժառանգություն» կուսակցությունը խորը վշտով տեղեկացնում են, որ 2021...
Աղբյուր` Panorama.am
19:52
Եգիպտոսի Լուքսոր քաղաքում հայտնաբերվել է սֆինքսների հնագույն ծառուղի
Եգիպտոսում երկար տարիների վերակառուցումից հետո հանդիսավորությամբ բացվել է Սֆինքսների հնագույն ծառուղին, որը ձգվում է Կառնակի և Լուքսորի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:41
Apple-ը պատրաստվում է թողարկել առաջին AR ականջակալը
Apple-ը պատրաստվում է թողարկել առաջին AR ականջակալը, որն աշխատում է ընդլայնված իրականության հետ: Այս մասին հայտնում է «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ»...
Աղբյուր` Panorama.am
19:30
Վերականգնվել է Կամո-Շիրակ մոտ 5 կմ երկարությամբ ավտոճանապարհը
Ավարտվել է Շիրակի մարզով անցնող Կամո-Շիրակ մոտ 5 կմ երկարությամբ ավտոճանապարհի վերականգնումը։ Այս մասին հայտնում է «Ճանապարհային...
Աղբյուր` Panorama.am
19:23
Ատելությունը բերեց այս ողբերգական վիճակին. Նալչաջյան
Հանրապետության հրապարակում մեկնարկել է «Ազատագրական շարժում»  նախաձեռնող խմբերի հերթական հանրահավաքը։ Արդեն մի քանի օր է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:15
Ամերիաբանկը ՕՊԵԿ-ի հիմնադրամից ներգրավված 30 մլն դոլար վարկը կուղղի կայուն էներգետիկայի և ՓՄՁ ֆինանսավորմանը
Ամերիաբանկը և ՕՊԵԿ-ի Միջազգային զարգացման հիմնադրամը (Նավթ արտադրող երկրների կազմակերպություն)  ստորագրել են 30 մլն ԱՄՆ դոլարի երկարաժամկետ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:07
Արցախի Հանրապետության ներկայացուցիչը ելույթ է ունեցել Ֆրանսիայի Սենատում
Ֆրանսիայի Սենատում տեղի է ունեցել «Հայաստան՝ մեկ տարի անց…» խորագրով խոշոր համաժողով՝ նվիրված Լեռնային Ղարաբաղի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Հունաստանի վարչապետ․ «Թուրքիան խախտում է մարդու իրավունքները»
Հունաստանի վարչապետ Կիրիակոս Միցոտակիսը ամերիկյան «The Washington Post» թերթին տված հարցազրույցում անդրադարձել է թուրք-հունական...
Աղբյուր` Panorama.am
18:53
Լեհաստանը Հայաստանին է նվիրել 201 հազար 640 դեղաչափ AstraZeneca
Լեհաստանի արտաքին գործերի նախարարությունը Հայաստանի առողջապահության նախարարությանն է նվիրաբերել COVID-19-ի դեմ 201 հազար 640 դեղաչափ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:45
Ռուսաստանը, Հայաստանը և Ադրբեջանը պետք է ձգտեն ամրապնդել կապերը, ոչ թե քանդել դրանք․ Պուտին
Վլադիմիր Պուտինը, Նիկոլ Փաշինյանը և Իլհամ Ալիևը Սոչիում սկսել են եռակողմ բանակցությունները։ Բանակացությունները ներկայացնում է ՏԱՍՍ-ը՝ ուղիղ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:37
Ծնվել է Արցախյան 44-օրյա պատերազմում զոհված հերոս Վանիկ Մարգարյանի քույրը՝ Վանեն
Աբովյանի ծննդատանը ծնվել է Արցախյան 44-օրյա պատերազմում զոհված հերոս, ջրաբերցի Վանիկ Մարգարյանի քույրը՝ Վանեն: Այս մասին հայտնում է Կոտայքի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
Միլիոններով աշխատավարձեր, պարգևավճարներ են ստացել՝ փաստացիորեն մեզ այս թշվառ, անտեր վիճակին հասցնելու համար. Ռուբեն Մելիքյան
«Կարծում եմ Հայաստանում չկա մի գիտակից մարդ, որը շունչը պահաճ չի սպասում, թե այս անգամ ինչքան է զիջելու մեր ազգայինից, պետականից,...
Աղբյուր` Panorama.am
18:24
Փաշինյան. Հայաստանը պատրաստ է սկսել սահմանագծման ու սահմանզատման գործընթաց
«Ես համաձայն չեմ Ադրբեջանի նախագահի այն ձևակերպման հետ, որ նոյեմբերի 9-ի համաձայնագրով սահմանված գրեթե բոլոր պարտավորությունները, բացի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:18
Նոյեմբերի 16-ին մարտական դիրքի կորստի և զինծառայողների գերեվարման դեպքով կալանավորվել է նաև մեկ շարքային զինծառայող
 ՀՀ դատախազի գլխավոր խորհրդական Գոռ Աբրահամյանը գրում է․ «Հավելումն նախօրեին ՀՀ դատախազության կողմից հրապարակված հաղորդագրության՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:12
Փաշինյանը՝ Սոչիում. Մեր գնահատականն այն է, որ Ադրբեջանի զինված ուժերը ներխուժել են Հայաստանի սուվերեն տարածք
Սոչիում ընթացող եռակողմ բանակցություններում Նիկոլ Փաշինյանը նախ հայ ժողովրդի ու իր անունից ցավակցեց Պուտինին՝ Կուզբասում տեղի ունեցած պայթյունի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:07
Դատախազության բողոքը մերժվեց և ևս մեկ անգամ փաստվեց՝ նման պահանջը չի համապատասխանում ՀՀ օրենսդրությունը. Հովհաննես Խուդոյան
«Դեռ վաղ է խոսել բողոքարկման մասին, դատական ակտին չենք ծանոթացել, պատճառաբանությունները չգիտենք։ Համենայնդեպս, բողոք ներկայացրել էինք այն...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Արտակ Զաքարյան. Սա էր Ալիևի հակիրճ մեսիջը
Պաշտպանության նախկին փոխնախարար, ՀՀԿ-ական գործիչ Արտակ Զաքարյանը գրում է, «Այսօր, ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ երկկողմ հանդիպման...
Աղբյուր` Panorama.am
17:54
Մեկնարկել են Պուտին-Փաշինյան-Ալիև բանակցությունները
Սոչիում մեկնարկել են ՌԴ, Ադրբեջանի ու Հայաստանի ղեկավարների մասնակցությամբ եռակողմ բանակցությունները։ Հիշեցնենք, որ սրան նախարոդել էր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:49
«Միայն Ավանեսյանին է հայտնի՝ ինչ կապ ունի մեծահասակների միզուղիների վարակների վարման կլինիկական ուղեցույցը կովիդի հետ»
«Որքան էլ տարօրինակ թվա, այդ ուղեցույցում հնարավոր չեղավ գտնել «համավարակ», «covid» կամ գոնե «վարակիչ հիվանդություններ» բառերը»։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Մանդատները վայր դնելու հարցը մեր օրակարգից դուրս չի եկել. Արծվիկ Մինասյան
12:55 16/11/2021

Մանդատները վայր դնելու հարցը մեր օրակարգից դուրս չի եկել. Արծվիկ Մինասյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}