Իրավունք 17:55 29/11/2021 Հայաստան

Արցախի ՄԻՊ. Ադրբեջանի կողմից հայերի հիմնարար իրավունքների խախտումները կրում են համակարգային բնույթ

Նոյեմբերի 26-ին ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ եռակողմ հանդիպման շրջանակներում Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի հրադադարի մասին հայտարարությունից հետո ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից Արցախի խաղաղ բնակչության և զինծառայողների շարունակվող նպատակային սպանությունները որակել է որպես «հատուկենտ, պատահական միջադեպեր»։ Ադրբեջանի նախագահի այս հայտարարությունը ոչ այլ ինչ է, քան պատահական միջադեպերի անվան տակ Ադրբեջանի կողմից հայերի հիմնարար իրավունքների լայնամածավալ և համակարգային ոտնահարման՝ վերջին տասնամյակների ընթացքում իրականացվող քաղաքականության հերթական դրսևորումները քողարկելու փորձ։ Նման հայտարարություն է տարածել Արցախի Հանրապետության Մադու իրավունքների պաշտպանի գրասենյակը։

«Եռակողմ հայտարարության ստորագրումից հետո ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից հայերի վրա հարձակումները, այդ թվում՝ 2021 թվականի հոկտեմբերի 9-ին Մարտակերտ քաղաքի մերձակայքում գյուղատնտեսական աշխատանքներ իրականացնող տրակտորիստի և 2021 թվականի նոյեմբերի 8-ին Շուշի քաղաքի մերձակայքում վերանորոգման աշխատանքներ իրականացնող  քաղաքացիական անձի սպանությունները, Արցախի պաշտպանության բանակի զինծառայողների գնդակոծությունները կրում են դիտավորյալ բնույթ և իրականացվել են՝ որպես հայերի նկատմամբ հետապնդումների ադրբեջանական քաղաքականության շարունակություն։

Ադրբեջանական հետապնդումների քաղաքականությունը ծայրահեղ դաժանությամբ արտահայտվում է հատկապես, երբ Արցախի կամ Հայաստանի քաղաքացիները հայտնվում են ադրբեջանական զինված ուժերի վերահսկողության տակ։ 2020 թվականի սեպտեմբեր-նոյեմբերին ագրեսիայի ընթացքում Արցախի Հանրապետության՝ Ադրբեջանի կողմից օկուպացված տարածքներում մնացած բոլոր խաղաղ բնակիչները դաժանաբար սպանվել են Ադրբեջանի զինված ուժերի ներկայացուցիչների կողմից։ Այն դեպքերում, երբ հնարավոր է եղել իրականացնել սպանվածների դատաբժշկական փորձաքննություններ, պարզվել է, որ նրանք մահից առաջ ենթարկվել են խոշտանգումների։ Որոշ դեպքերում խաղաղ բնակիչների սպանությունները նկարահանվել և տարածվել են ադրբեջանական սոցիալական ցանցերում՝ զոհերի հարազատներին առավելագույն հոգեբանական տառապանք պատճառելու և Արցախի բնակչությանն ու ընդհանրապես հայերին ահաբեկելու նպատակով։ Դաժան խոշտանգումների են ենթարկվել նաև Ադրբեջանի վերահսկողության տակ հայտնված հայ զինվորականները, որոնցից շատերը ևս սպանվել են։ Փրկված մի քանի զինծառայողներն էլ ապօրինի դատապարտվել են Ադրբեջանում և շարունակում են պահվել այդ երկրի իշխանությունների կողմից որպես պատանդ։

Նման հանցավոր քաղաքականության առաջին զոհն է դարձել Ադրբեջանում բնակվող հայությունը դեռևս խորհրդային տարիներին։ Ադրբեջանական իշխանությունների կողմից 1988-1990 թվականներին կազմակերպված տեղահանումները, որոնք ուղեկցվում էին զանգվածային սպանություններով, խոշտանգումներով և ջարդերով, հիմք դրեցին հայերին հետապնդելու ադրբեջանական քաղաքականությանը, որը շարունակվում է ցայսօր։ 1991 թվականին Ադրբեջանի իշխանություններն արդեն սկսել էին հայերի արտաքսումը Արցախից «Օղակ» գործողության շրջանակներում, որը դարձավ Արցախի Հանրապետության դեմ Ադրբեջանի հետագա լայնածավալ ագրեսիայի նախաբանը։ Լայնածավալ պատերազմն Արցախի Հանրապետության դեմ, որը տևեց մի քանի տարի՝ մինչև 1994 թվականը, Ադրբեջանի կողմից հայերին իրենց հողերից վերջնականապես վտարելու փորձ էր։

Ինչպես 2020 թվականի ագրեսիայի ընթացքում, այնպես էլ 1990-ականների ռազմական գործողությունների ժամանակ, ադրբեջանցի զինծառայողները խոշտանգել և սպանել են իրենց վերահսկողության տակ հայտնված հայերին։ 1992 թվականին Արցախի Մարտակերտի շրջանի հայկական Մարաղա գյուղի բնակիչների ջարդը դարձավ այս քաղաքականության ամենաողբերգական դրվագներից մեկը․ գյուղի 50 բնակիչ դաժանաբար սպանվել է, ևս 50-ը՝ գերեվարվել, այդ թվում՝ կանայք ու երեխաներ։ Նրանցից շատերի ճակատագրերն մինչ այսօր անհայտ է։

Ադրբեջանցի զինծառայողները առանձնահատուկ դաժանությամբ են աչքի ընկել նաև 2016 թվականի ապրիլին Արցախի դեմ սանձազերծած ագրեսիայի ժամանակ՝ խոշտանգումների և մահապատժի ենթարկելով ինչպես զինվորականների, այնպես էլ քաղաքացիական անձանց, այդ թվում՝ տարեց ամուսինների Արցախի Մարտակերտի շրջանի Թալիշ գյուղում։

Ադրբեջանի նախագահի հայտարարությունն Արցախում տեղի ունեցող միջադեպերի պատահական բնույթի մասին նպատակ ունի քողարկելու հայերի հետապնդման սեփական քաղաքականությունը։ Հենց ադրբեջանական իշխանությունների, այդ թվում՝ այդ երկրի նախագահի բացահայտ և միտումնավոր խրախուսմամբ է իրականացվել հայերի դեմ ուղղված ցանկացած հանցավոր գործողություն, այդ թվում՝ սպանությունները։ Ամենավառ օրինակներից են քնած հային սպանած Ռամիլ Սաֆարովի հերոսացումը, ինչպես նաև 2016թ. ագրեսիայի ժամանակ հայի գլուխը կտրած և այն ադրբեջանական գյուղերում ցուցադրած ադրբեջանցի զինծառայողի՝ անձամբ նախագահի կողմից պարգևատրումը։ Ադրբեջանում հանցագործություններն անպատիժ թողնելը, այդ թվում հայերի կանխամտածված սպանությունները, ինչպես նաև հանցագործներին պարգևատրելը, Ադրբեջանում պետական մակարդակով իրականացվող հայատյացության քաղաքականության ամենաակնառու վկայությունն է։

Հայերի հետապնդումները, որոնք դրսևորվում են զանգվածային սպանությունների, տեղահանությունների, խոշտանգումների և այլ անմարդկային արարքների տեսքով, կրում են լայնածավալ և համակարգված բնույթ և իրականացվում են Ադրբեջանի զինված ուժերի անդամների և այդ երկրի այլ գործակալների կողմից կանխամտածված՝ գոյություն ունեցող քաղաքականությանը համապատասխան կամ այն առաջ տանելու նպատակով»,-ասված է հայտարարության մեջ։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

12:25
Սուրենյանց. Ինչո՞ւ է Լավրովը դժգոհում Երևանից, անգամ հեգնանքով է խոսում Հայաստանի իշխանության վարքագծի մասին
«Դեմոկրատական այլընտրանք» կուսակցության Քաղաքական խորհրդի նախագահ Սուրեն Սուրենյանցը գրում է. «Փաշինյանն՝ անվստահելի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:13
ՄԻՊ-ը ներկայացրել է այն դժվարություններն ու ապրումները, որով անցնում են գերիների ընտանիքները
Մարդու իրավունքների պաշտպան Քրիստիննե Գրիգորյանը դեկտեմբերի 5-ին Վաշինգտոնում հանդիպել է ԱՄՆ Պետքարտուղարի Եվրոպական ու Եվրասիական հարցերով...
Աղբյուր` Panorama.am
11:58
Անդրանիկ Թևանյան. Ինչպես է «Հավաստի Աղբյուրը» հանձնում Ղարաբաղը․ «գառների» լռությունը
ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Անդրանիկ Թևանյանը գրում է. «Նիկոլ Փաշինյանը Պրահայում, Մակրոնի ու Միշելի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:49
Զգուշացում. Խարդախներն են, ոչ թե «Հայփոստ»-ի օպերատորները
«Հայփոստ»-ն ահազանգեր է ստանում, որ, ի թիվս բարձր հեղինակություն ունեցող այլ ընկերությունների, ՀայՓոստի անվան և ապրանքային նշանի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:43
Գևորգ Դանիելյան. Տարածքներ հանձնելը նաև հանգեցրել ու անխուսափելիորեն հանգեցնելու է մշակութային գենոցիդի
Իրավագիտության դոկտոր, արդարադատության նախկին նախարար Գևորգ Դանիելյանը գրում է. «Տարածքներ հանձնելը նաև հանգեցրել ու անխուսափելիորեն...
Աղբյուր` Panorama.am
11:35
Էլեկտրոնային պահոցով նույնականացման քարտերը նախատեսվում է տրամադրել մինչև 2023 թվականի փոտվարի 15-ը. Արա Ֆիդանյան
«Նախատեսվում է ՀՀ կառավարության 1998 թ.-ի դեկտեմբերի 25-ի 821 որոշմամբ նախատեսված անձնագրերի տրամադրման ժամկետը երկարաձգել մինչև 2023...
Աղբյուր` Panorama.am
11:22
Մեքենան վարելու հարցի շուրջ ծագած վեճն ավարտվել է մարմնական ծանր վնասվածքներով
Նոյեմբերի 28-ին «Էրեբունի» բժշկական կենտրոնից ոստիկանության Մասիսի բաժին ահազանգ էր ստացվել, որ կտրած-ծակած վերքերով բուժօգնության...
Աղբյուր` Panorama.am
11:11
ԱԱԾ. «Մուայ Թայ» ֆեդերացիան կազմակերպել է անօրինական միգրացիա
Ազգային անվտանգության ծառայության Երևանի քաղաքային վարչությունում ստացված օպերատիվ տեղեկություններով վարչության և քննչական դեպարտամենտի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:02
Phishing now pay later. չարագործներն ակտիվորեն կեղծում են գնումների համար մաս-մաս վճարելու ծառայությունները
«Կասպերսկի» ընկերության փորձագետները 2022-ին հայտնաբերել են բազմաթիվ ֆիշինգային էջեր, որոնք նմանակում են Buy Now, Pay Later...
Աղբյուր` Panorama.am
10:47
Քեյթ Ուինսլեթը հոգեբանական տրավմա է ստացել «Տիտանիկ»-ի նկարահանման հրապարակում
Ամերիկացի ռեժիսոր Ջեյմս Քեմերոնը պատմել է, որ դերասանուհի Քեյթ Ուինսլեթը հոգեբանական տրավմա է ստացել իր «Տիտանիկ» ֆիլմի նկարահանման...
Աղբյուր` Panorama.am
10:40
Դոլարն ու եվրոն արժևորվում են
ՀՀ բանկերում այսօր՝ ժամը 10.20-ի դրությամբ, ԱՄՆ դոլարի առքի միջին փոխարժեքը կազմում է 395.11 դրամ`դեկտեմբերի 4-ի համեմատ արժևորվելով 0.16...
Աղբյուր` Panorama.am
10:35
Ի՞նչ քայլեր եք ձեռնարկելու, որպեսզի ապահովեք անկախ դատական համակարգ՝ այդ թվում գործող իշխանություններից. Արսեն Թորոսյանը՝ ԲԴԽ անդամի թեկնածուին
ՔՊ-ական պատգամավորների 58 կողմ և ընդդիմության 7 դեմ ու 15 ձեռնպահ ձայներով խորհրդարանն առանց քննարկման ու հարցերի հաստատեց ԱԺ օրակարգը և անցավ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:31
Տաթևիկ Հայրապետյան. Տպավորություն է՝ ռուսական կողմը չի կարողանում կամ չի ցանկանում որևէ կերպ արձագանքել Բաքվի ակնհայտ սադրանքներին
Ադրբեջանագետ, ԱԺ նախկին պատգամավոր, Նիկոլ Փաշինյանի նախկին թիմակից Տաթևիկ Հայրապետյանը մի քանի դիտարկում  է ներկայացրել...
Աղբյուր` Panorama.am
10:24
Հայկական Վանք գյուղի Սպիտակ խաչ եկեղեցին. «Հայ զինվոր»
«Արցախը մայր Հայաստանից և հայ ժողովրդից բաժանել են միայն քարտեզով, որոշումներով, բայց հոգով, սրտով, երազանքներով, ուրախություններով, կենաց-մահու պայքարով միշտ միասին են եղել ու դեռ լինելու են»։
Աղբյուր` Panorama.am
10:16
Արծրուն Պեպանյան. Հայաստանում ապրում են իրենց հայ համարող առնվազն երկու ժողովուրդ
Հրապարակախոս, գրող Արծրուն Պեպանյանը գրում է. «ՉԵՄ ԶԱՐՄԱՆՈՒՄ Իմ վիճակն էլ վիճակ չէ` ոչնչից չեմ զարմանում: Իսկ չեմ զարմանում, քանի...
Աղբյուր` Panorama.am
10:07
Կարեն Վրթանեսյան. Նիկոլը հրահրեց ընդդիմությանը փողոց դուրս գալու
Տեղեկատվական անվտանգության հարցերով փորձագետ Կարեն Վրթանեսյանը գրում է. «Դեռ մարտ-ապրիլին, երբ ընդդիմադիր զանազան ճամբարներում...
Աղբյուր` Panorama.am
09:57
06.12. ԱԱ-2022-ի հանդիպումները
Ֆուտբոլի աշխարհի առաջնությունում դեկտեմբերի 6-ին կավարտվի 1/8 եզրափակիչը։ Այսօր կհանդիպեն՝ Ժամը 19։00՝ Մարոկկո-Իսպանիա Ժամը ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:49
Սուրեն Սարգսյան. Սրանով իշխանությունը երեք հարց է լուծում
Միջազգայնագետ Սուրեն Սարգսյանը ֆեյսբուքյան գրառմամբ անդրադարձել է Արցախի հարցում իշխանության ռազմավարությանը. «Ակնհայտ է, որ Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
09:37
«Ժողովուրդ». Դատավորների եւ ԲԴԽ նախագահի հետ հանդիպումն առանց թեժ խոսակցությունների չի անցել
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. ««Ժողովուրդ» օրաթերթի  տեղեկությունների համաձայն՝ այս հանգստյան օրերին...
Աղբյուր` Panorama.am
09:35
«Հրապարակ». Նիկոլ Փաշինյանի համար պետբյուջեից 5 նոր ամենագնաց են ձեռք բերել
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Կառավարության մեր աղբյուրից տեղեկացանք, որ Նիկոլ Փաշինյանի համար պետբյուջեից 5 նոր ամենագնաց են...
Աղբյուր` Panorama.am
09:32
«Փաստ». Աշխարհում պատահականորեն պրոհայկական փոփոխություններ չեն կարող տեղի ունենալ
«Փաստ» թերթը գրում է. «Մեծ հաշվով, այնպես չէ, որ մեզ աջակցող չկա, հարցն այն է, որ աջակցություն ստացող չկա: Այս կարծիքին է...
Աղբյուր` Panorama.am
09:30
«Ժողովուրդ». Գեղամ Մանուկյանին մեղադրանք առաջադրելու համար խորհրդարան կգա՞ Աննա Վարդապետյանը
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. ««Ժողովուրդ» օրաթերթի տեղեկություններով՝ ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության...
Աղբյուր` Panorama.am
09:28
«Հրապարակ». Պատգամավորների նկատմամբ հետապնդում սկսելու լուրերը ընդդիմադիրների վախը բռնելու նպատակո՞վ է
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Տեղեկություն կար, որ դեկտեմբերի 6-ին գլխավոր դատախազը միջնորդություն էր ներկայացնելու ԱԺ...
Աղբյուր` Panorama.am
09:26
«Փաստ». Իշխանության մեջ առաջիկայում լուրջ «կաշաներ» են սպասվում
«Փաստ» թերթը գրում է. «Թերթի տեղեկություններով, ՀՀ-ում ԵՄ դեսպան Անդրեա Վիկտորինի՝ Հայաստանի կողմից Ստամբուլյան կոնվենցիան...
Աղբյուր` Panorama.am
09:24
«Ժողովուրդ». Գործադիրն ամեն ամիս մոտ 8-9 մլն դրամ է փոխանցում «Գանձասար-Կապան» ֆուտբոլային ակումբին
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. «Ազգային ժողովի «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության պատգամավոր Դավիթ Դանիելյանը,...
Աղբյուր` Panorama.am
09:21
«Հրապարակ». TV 5-ը, հայցադիմում է ներկայացրել Խաչատուր Սուքիասյանի դեմ
«Հրապարակ» թերթը գրում է. ««Շարք» ՍՊԸ-ն, որը նույն TV 5-ն է, հայցադիմում է ներկայացրել դատարան, որով դատարանից...
Աղբյուր` Panorama.am
09:19
«Փաստ». Վոլկովը տևական ժամանակ է՝ գտնվում է ադրբեջանական կողմի տեղեկատվական թիրախում
«Փաստ» թերթը գրում է. «Մեր ունեցած տեղեկություններով, Արցախում Ռուսաստանի Դաշնության խաղաղապահ ուժերի հրամանատար,...
Աղբյուր` Panorama.am
09:16
«Ժողովուրդ». Գործընկերներից որևէ առարկություն Արման Դիլանյանի հետագա պաշտոնավարման մասով չի՞ եղել
«Ժողովուրդ» թերթը գրում է. ««Ժողովուրդ» օրաթերթի տեղեկություններով՝ 2022 թվականի հոկտեմբերի սկզբին...
Աղբյուր` Panorama.am
09:13
«Հրապարակ». Ինչու մայրաքաղաքի ամանորյա շքեղ լուսավորությունը հարկատուների վրա ծանր «նստեց»
«Հրապարակ» թերթը գրում է. «Մայրաքաղաքի ամանորյա շքեղ լուսավորությունը հարկատուների վրա ծանր «նստեց»։ Փաստորեն,...
Աղբյուր` Panorama.am
09:01
Կանադան Ուկրաինային 11 մլն դոլար կհատկացնի ականազերծման համար
Կանադան 15 միլիոն կանադական դոլար (11 միլիոն դոլար) կտրամադրի Ուկրաինային ականազերծման համար անհրաժեշտ սարքավորումների համար։ Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Հանրապետության հրապարակից մի քանի մետր այն կողմ այս վիճակն է
13:33 05/12/2022

Հանրապետության հրապարակից մի քանի մետր այն կողմ այս վիճակն է

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}