Քաղաքական 18:13 11/12/2023 Հայաստան

Ադրբեջանն Արցախում ոչնչացնելով հուշարձանները՝ խեղաթյուրում է Արցախի բնակավայրերի ինքնությունն ու ինքնատիպությունը. Ավանեսով

«Հայքի մշակույթի Օմբուդսմեն»-ն օրեր առաջ ահազանգել էր՝ Ադրբեջանը ժամանակավորապես օկուպացված Հադրութում շարունակում է իր հանցագործությունները՝ տարբեր պատրվակներով ոչնչացնելով հայկական հետքը։ Հիմա էլ թշնամի երկիրը շինարարության նպատակով Հադրութում ապամոնտաժում է  հին շինությունները։

Panorama.am-ը զրուցել է Արցախի Հանրապետության Մեսրոպ Մաշտոց Համալսարանի Կովկասագիտության կենտրոնի ղեկավար, ադրբեջանագետ Հովիկ Ավանեսովի հետ, թե ի վերջո ո՞ւր է տանում Ադրբեջանի կողմից հայկական հուշարձանները ոչնչացնելու քաղաքականությունը և մինչև ո՞ւր կարող է հասնել այդ քաղաքականությունը։

Panorama.am- Որևէ նոր տեղեկություն ունե՞ք Հադրութում հայկական շենքերն Ադրբեջանի կողմից ոչնչացնելու մասին։

Հովիկ Ավանեսով-Այո, օրեր առաջ ադրբեջանական լրատվամիջոցներով տեղեկատվություն տարածվեց, որ որոշում է  կայացված շինարարական աշխատանքներ իրականացնելու շրջանակներում Հադրութ քաղաքի հին շենքերը հիմոնվին քանդել։ Հստակորեն ընդգծեմ, որ սա Ադրբեջանի պետական ցեղասպան քաղաքականության հերթական դրսևորումներից մեկն է։ Առաջին անգամ չէ, որ Ադրբեջանը շինարարական աշխատանքների պատրվակով Արցախի պատմաճարտարապետական արժեք ներկայացվող շենքներն ու կառույցները հիմնովին կամ մասնակի քանդում է կամ պատմամշակութային արժեք ներկայացնող հուշարձանների, խաչքարերի մասունքներն օգտագործում շինարարական աշխատանքների մեջ։ Բազմաթիվ նման ահազանգեր ենք ստանում։

Դրա վառ ապացույցն է վերջին ժամանակաշրջանում Կովկասյան ժառանգության պաշտպանության («Caucasus Heritage Watch») միջազգային կազմակերպության արբայնակային լուսանկարները, որտեղ հստակորեն երևում է Շուշիի գերեզմանոցների տարածքով ճանապարհ անցկացնելու փաստը։

Հադրութի շենքերը քանդելու մասին այս պահի դրությամբ որևէ այլ նոր տեղեկություն չունենք, հետևում ենք։ Նոր տեղեկատվության ու փաստերի արձանագրման դեպքում մենք անմիջապես հրապարակում ենք դրանք հայերեն և այլ լեզուներով։

Panorama.am-Ընդհանրապես, Ձեր կարծիքով, թշնամի Ադրբեջանի կողմից հայկական հետքի ոչնչացումը մինչև ո՞ւր կարող է հասնել՝ նաև ընդհուպ եկեղեցիների ոչնչացո՞ւմ, թե՞ կբավարարվեն խաչքարերը ջարդելով, եկեղեցիների վրայի խաչերը հանելով, արձանագրությունների վերացնելով...

Հովիկ Ավանեսով-Անշուշտ, Ադրբեջանը օկուպացված Արցախի տարածքում փորձում է  հայկական հետքը վերացնել։ Վարվող քաղաքականությունը դա է ապացուցում։ Սա արվում է  պետական մակարդակով։ Ալիևը 2020 թվականի պատերազմից հետո օկուպացված Հադրութում եկեղեցու մոտ կանգնած հրահանգ էր տվել ոչնչացնել հայկական եկեղեցիների արձանագրությունները՝ նշելով, իբր թե հայերը հայաֆիկացրել են այսպես ասած աղվանական մշակութային ժառանգությունը, ինչը, բնականաբար, իրականության հետ որևէ աղերս չունի։

Նման քաղաքականությամբ ոչ միայն Հադրութում, այլ ողջ օկուպացված Արցախում ոչնչացվում է  պատմամշակութային ժառանգությունը կամ տարբեր շենք-շինություններ, որոք նաև պատմական արժեք են իրենցից ներկայացնում, այդպես խեղաթյուրում են Արցախի բնակավայրերի ինքնությունն ու ինքնատիպությունը։ Սա ևս կարևոր հանգամանք է, որին պետք է ուշադրություն դարձնել։

Հստակորեն նշենք, որ Ադրբեջանը կանգ չի առնելու՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ միջազգային մասնագիտացված կառույցները միայն արարողակարգային բնույթի հայտարարություններ են անում։ Թեև կան նաև հասեցական հայտարարություններ, որ Ադրբեջանը  մշակութային ժառանգություն է  ոչնչացնում, անհապաղ պետք է դադարեցվի նման գործելաոճը, բայց քանի որ  Ադրբեջանն իր այդ գործեալոճի համար որևէ պատասխանատվության չի ենթարկվել, նաև պատասխանատվության չի ենթարկվել ռազմական հանցագործությունների համար, նման իրավիճակի եք ականատես լինելու։

Յուրաքանչյուրս անելիք ունենք այս հարցում՝ պարբերաբար խոսելու ու ահազանգելու  հուշարձանների ոչնչացման բոլոր դեպքերի մասին։ Պետք է նաև Արցախի մշակութային ժառանգության վերաբերյալ մեր ունեցած արժեքավոր նյութերը տարածել՝ բարձրացնելով իրազեկվածությունը նաև միջազգային մակարդակում։

Արդեն ասացին՝ Ադրբեջանը կանգ չի առնելու իր այս քաղաքականությամբ, փորձելու է  օկուպացված հայկական բնակավայրերում ամբողջությամբ վերացնել հայկական հետքը.  որոշներն աղվանականցվում կամ ուղղափառացվում են, իսկ այն, ինչը չի տեղավորվում այդ տիրույթում, ոչնչացնում են կամ կանգնած են ոչնչացման վտանգի առաջ։

Անգամ աղվանական ներկայացված հուշարձանները, որոնք, ընդգծում եմ, որևէ աղերս չունեն իրականության հետ, կեղծ քարոզչական թեզերից է, զերծ չեն մնում վանդալիզմի դեպքերից։
Այս ամենի դեմն առնելու, որոշակիորեն ազդելու համար հստակ ռազմավարություն է անհրաժեշտ և դրա կարևոր քայլերից մեկը հենց ակադեմիական գրականությունը պարբերաբար վեր հանելն ու հրապարակելն է։ 

Ադրբեջանի նպատակը հայկական հետքի վերացնում է տարածաշրջանում։ Սա է հենց ադրբեջանական խաղաղության օրակարգը, փորձում են այսպես ցույց տալ, որ հայերը տարածաշրջանում որևէ առնչություն չունեն, հայերը տարածաշրջանում քաղաքակրթական արժեք չեն ստեղծել, ինչն իրականությանը չի համապատասխանում։ Փաստն այն է, որ Ադրբեջանի՝ հայկական հուշարձանները վերացնելու քաղաքականությունը հակառակն է ապացուցում, որ հայերը հսկայական քաղաքակրթական արժեք են ստեղծել, որը ոչ միայն հայկական, այլ համաշխարահային քաղաքակարության մաս է կազմում։

Panorama.am- Շնորհակալություն վերլուծելու համար։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

18:28
Եգիպտոսում լաստանավ է խորտակվել, կան զոհեր
Եգիպտոսի մայրաքաղաք Կահիրեից հյուսիս Նեղոս ափին խորտակվել է շինարարական ընկերության աշխատակիցներին տեղափոխող լաստանավը, ինչի հետևանքով զոհվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:26
Լոռիում դի է հայտնաբերվել
ՆԳՆ Փրկարար ծառայությունից հայտնում են. «Փետրվարի 25-ին, ժամը 10։24-ին Լոռու մարզային փրկարարական վարչության ճգնաժամային կառավարման...
Աղբյուր` Panorama.am
17:09
Երևանից և մարզերից 20 ուսուցիչ արժանացավ «Աշխարհացույց»-ի մենթորական ծրագրի հավաստագրին
«Աշխարհացույցի մենթորության կրթաթոշակ 2023» ծրագրի առաջին շրջանավարտներն փետրվարի 24-ին ստացան հավաստագրեր։ Կրթական եզակի  այս...
Աղբյուր` Panorama.am
17:04
Պակիստանի և Ադրբեջանի միջև 1,6 միլիարդ դոլար արժողությամբ ռազմական գործարք է կնքվել
«Իրանցի լրագրողի օրագիրը» Telegram ալիքը հայտնել է Պակիստանի և Ադրբեջանի միջև 1,6 միլիարդ դոլար արժողությամբ ռազմական գործարքի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:17
Քաղաքագետը զգուշացրել է Վրաստանում նոր հեղափոխության վտանգի մասին
Վրաստանում բողոքի ցույցեր կարող են սկսվել 2024 թվականի աշնանը նշանակված խորհրդարանական ընտրությունների ֆոնին: Այդ մասին զգուշացրել է քաղաքագետ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Զեփյուռ Բրուտյանը հանդիմանել է ամուսնու նախկին կնոջը
Պավել Պրիլուչնիի կինը՝ դերասանուհի Զեփյուռ Բրուտյանը, կարծում է, որ ամուսնու նախկին կինը՝ Ագատա Մուչենիչեն, երեխաներին օգտագործում է գովազդի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:04
Հանրապետությունում 4-5 աստիճանով կցրտի
Երևանում փետրվարի 25-ի ցերեկը քաղաքի առանձին հատվածներում հնարավոր է թույլ և կարճատև տեղումներ, սպասվում է քամու ուժգնացում 16-19մ/վ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:22
Կարծում եմ՝ Նիկոլը պարզապես շտապեց և զգացմունքային հայտարարություն արեց. Լուկաշենկոն՝ ՀԱՊԿ-ում Հայաստանի գործողությունների սառեցման մասին
Մինսկը ՀԱՊԿ-ից Երևանի դուրս գալու մասին հայտարարություններ չի ստացել, հետևաբար երկիրը պետք է մնա կազմակերպության անդամ։ ՏԱՍՍ-ի փոխանցմամբ, ասել...
Աղբյուր` Panorama.am
13:12
Ըստ նախնական վարկածի՝ զինվորը մահացել է ծառայակցի կողմից արձակված կրակոցից
Armlur.am-ին հասած բացառիկ տեղեկությունների համաձայն՝ ըստ նախնական վարկածի՝ զինվորը մահացել է ծառայակցի կողմից արձակված կրակոցից։Այս պահին...
Աղբյուր` Panorama.am
12:44
Լուկաշենկոն հայտարարել է 2025 թվականին ընտրություններին մասնակցելու իր մտադրության մասին
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն հայտարարել է 2025 թվականին կայանալիք նախագահական ընտրություններին մասնակցելու իր մտադրության մասին և...
Աղբյուր` Panorama.am
12:09
Լիահույս եմ, որ համատեղ ջանքերով կարող ենք հասնել Հայաստանի և Քուվեյթի միջև փոխադարձ հարգանքի. Փաշինյան
Նիկոլ Փաշինյանը շնորհավորական ուղերձներ է հղել Քուվեյթի Պետության էմիր շեյխ Միշալ Ալ-Ահմադ Ալ-Ջաբեր Ալ Սաբահին և նախարարների խորհրդի նախագահ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:04
Բաքվի բարբարոսական վարչախումբը հստակ հրահանգ է իջեցրել Հայաստանի ինքնիշխան տարածքի տեղանունները պաշտոնապես չկիրառել. Վարդան Ոսկանյան
Իրանագետ Վարդան Ոսկանյանը գրում է. «Որևէ կասկած չկա, որ Բաքվի բարբարոսական վարչախմբի բոլոր կառուցակարգերը հստակ հրահանգ ունեն...
Աղբյուր` Panorama.am
11:55
Հրազդանում վթարի հետևանքով 1 հոգի տեղում մահացել է, 2 հոգի տեղափոխվել են բժշկական կենտրոն
Փետրվարի 25-ին, ժամը 02:45-ի սահմաններում Հրազդան-Հանքավան ավտոճանապարհին՝ Արտավազ գյուղի 1-ին փողոցում, Nissan Tiida-ն դուրս է եկել երթևեկելի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:26
ՌԴ-ում մեկնարկել են նախագահական ընտրությունների վաղաժամ քվեարկությունները
Ռուսաստանի դժվարամատչելի և հեռավոր վայրերում նախագահական ընտրությունների վաղաժամ քվեարկությունը կսկսվի փետրվարի 25-ին։ Այդ մասին հայտնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
09:53
Հրազենային վիրավորման հետևանքով մահացել է ՊՆ N զորամասի զինծառայողը
ՀՀ ՊՆ-ից հայտնում են. «Փետրվարի 24-ին՝ ժամը 17:55-ի սահմաններում, դեռևս չպարզված հանգամանքներում (նախնական տվյալներով` հրազենային...
Աղբյուր` Panorama.am
09:19
Ֆուտբոլի եվրոպական առաջնությունների փետրվարի 25-ի խաղացանկը
Ֆուտբոլի Անգլիայի, Իսպանիայի, Իտալիայի, Գերմանիայի եւ Ֆրանսիայի առաջնություններում փետրվարի 25-ին կշարունակվեն հերթական տուրերի հանդիպումները։...
Աղբյուր` Panorama.am
09:07
Հայաստանում փետրվարի 25-ի առավոտյան դրությամբ մի քանի քաղաքներում ձյուն է տեղում, կան փակ ավտոճանապարհներ
Փրկարար ծառայությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ։ Մինչև մարտի 5-ը ճանապարհի վերանորոգման աշխատանքներով...
Աղբյուր` Panorama.am
22:47
Իշխանյան. Ռուսաստանի հետ թշնամանալը հիանալի նվեր է Ադրբեջանին
Լրատվամիջոցները գրում են, որ Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին մարտի 4-ին կժամանի Հայաստան: Իրավապաշտպան Ավետիք Իշխանյանն անդրադառնալով...
Աղբյուր` Panorama.am
22:42
Բարի գալուստ ՀՅԴ մեծ ընտանիք. Իշխան Սաղաթելյան
Այսօր Պռոշյանի «Զորաց» պանթեոնում կայացած երդման և խոստման արարողությանը ընթացքում շուրջ 6 տասնյակ երիտասարդներ անդամակցեցին ՀՅԴ...
Աղբյուր` Panorama.am
22:06
Վահագն Դավթյան` օղակների բրոնզե մեդալակիր
Եվրոպայի փոխչեմպիոն Վահագն Դավթյանը բրոնզե մեդալ նվաճեց Գերմանիայի Կոտբուս քաղաքում ընթացող սպորտային մարմնամարզության աշխարհի գավաթի...
Աղբյուր` Panorama.am
21:57
Կարեն Խաչանովը՝ Դոհայի մրցաշարի հաղթող
Հայազգի թենիսիստ Կարեն Խաչանովը դարձել է Դոհայում ընթացող ATP-250 կատեգորիայի մրցաշարի հաղթող։ Եզրափակչում աշխարհի 17-րդ ռակետը մրցել է ATP-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
21:22
Նավալնիի մարմինը հանձնել են մորը
Ալեքսեյ Նավալնիի մարմինը փոխանցել են նրա մորը՝ Լյդումիլա Նավալնիին։ Այդ մասին, ըստ BBC-ի ռուսական ծառայության, հայտնել է Նավալնիի խոսնակ Կիրա...
Աղբյուր` Panorama.am
20:56
Գորայք-«Զանգեր» կոչվող հատվածում ձյուն է
Փրկարար ծառայությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ։ Մինչև մարտի 5-ը ճանապարհի վերանորոգման աշխատանքներով...
Աղբյուր` Panorama.am
20:53
Աշոտյան. Արձանագրենք, որ որքան ուշացնում ենք Նիկոլին հեռացնելը, այնքան շատանում են մեր կորուստները
ՀՀԿ փոխնախագահ, քաղբանտարկյալ Արմեն Աշոտյանը կալանավայրից պատասխանում է ֆեյսբուքյան օգտատերերի՝ ուղղված հարցերի։ 168.am-ի փոխանցմամբ, ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Կրակոցներ՝ Երևանի էլիտար շենքերից մեկի բակում
Այսօր՝ փետրվարի 24-ին, կրակոցներ են հնչել Երևանում։ Shamshyan.com-ի փոխանցմամբ, ժամը 17։25-ի սահմաններում ՀՀ ներքին գործերի նախարարության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:50
Կոստանդնուպոլսի Հայոց Պատրիարքը այցելել է Ղազարավանի կանանց մենաստան
Այսօր Արագածոտնի թեմում հյուրընկալվել է Կոստանդնուպոլսի Հայոց Պատրիարք Ամենապատիվ Տեր Սահակ արքեպիսկոպոս Մաշալյանը: Հայտնում են Արագածոտնի թեմի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:39
Ֆրանսիայի դեսպան. Հայաստանը ոչ մեկի հետնաբակը չէ
«Հայաստանը ոչ մեկի հետնաբակը չէ, այլ բարեկամ ու ժողովրդավար երկիր, որի ինքնիշխանությունն ու տարածքային ամբողջականությունը Ֆրանսիան...
Աղբյուր` Panorama.am
19:23
Լիմոնաջուրն օգնո՞ւմ է նիհարել
Լիմոնաջրի օգտագործումը դժվար թե օգնի նիհարելուն, բայց ջրի օգտագործումը կարող է օգնել քաշի նվազմանը։ Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:07
Ինչպես կարելի է բարելավել սրտի առողջությունը միջին տարիքում
Նոր ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ անկանոն քունը կապված է միջին տարիքի մարդկանց սրտանոթային առողջության վատթարացման հետ։ Health.com-ը...
Աղբյուր` Panorama.am
18:46
Տիգրան Աբրահամյան. Այսօր հերոսի հայրը ծանր վիճակում հիվանդանոցում է
ԱԺ «Պատիվ ունեմ» խմբակցության քարտուղար Տիգրան Աբրահամյանը գրում է. «Մի քանի օր առաջ էի անդրադարձել այն փաստին, որ...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Մայր Աթոռը մնում է այդ կարծիքին․ Մուշեղ եպիսկոպոս Բաբայանը՝ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջի մասին
13:42 24/02/2024

Մայր Աթոռը մնում է այդ կարծիքին․ Մուշեղ եպիսկոպոս Բաբայանը՝ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջի մասին

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}