Քաղաքական 09:47 27/09/2021 Հայաստան

Որքան էլ ծանր լինեն այս պատերազմի կորուստները, պետք է գիտակցենք՝ այն չի ավարտվել. Չալաբյան

Հասարակական-քաղաքական գործիչ, «ԱրԱր» հիմնադրամի համահիմնադիր Ավետիք Չալաբյանը «Պատերազմից մեկ տարի անց» վերնագրով գրառում է արել. 

«Մեկ տարի է անցել այն ճակատագրական օրվանից, երբ մեր երկիրը հայտնվեց պատերազմի ճիրաններում։ Պատերազմի, որն իր մասշտաբներով ու կորստաբերությամբ գերազանցեց այն ամենն, ինչ դրան նախորդել էր, որը մտավ տառացիորեն մեր յուրաքանչյուրիս տան մեջ, և մեր կյանքը բաժանեց երկու մասի՝ մինչև պատերազմը, և դրանից հետո։

Ոմանց կյանքում գուցե պատերազմից հետո էլ շատ բան չի փոխվել, բայց հասարակության այն մասի համար, որն ընդունակ է մտածել և վերլուծել, եկել է այն ցավոտ գիտակցությունը, որ այն ամբողջ իրականությունը, որը ձևավորվել էր 1994 թ․ հետո՝ ամուր սահմաններ, մարտունակ բանակ, անվտանգ ճանապարհներ, մեզ համար այլևս երաշխավորված չեն։

Պատերազմում կրած պարտության պատճառով մեր տարածքը կրճատվել է, սահմանները երկարել ու դարձել են ավելի խոցելի, բանակը ցավալի կորուստներ է կրել մարտի դաշտում, մի շարք ռազմավարական ճանապարհներ անցել են թշնամու վերահսկողության տակ, և մի քանիսին էլ այն շարունակում է հավակնել սպասվելիք սահմանազատման արդյունքում։ Ինչը թերևս ակնհայտ չի առօրյա կյանքում, բայց առավել ճակատագրական է՝ մեր երկիրը կորցրել է իր ինքնիշխանության զգալի մասը, դարձել է խաղաքարտ տարածաշրջանային տերությունների կողմից մղվող բազմաչափ հակամարտության մեջ, որտեղ մեր բնակավայրերը և տարածքները ստվերային մեկ պայմանավորվածությամբ կարող են փոխանակվել Սիրիական Իդլիբում ինչ որ մի ճանապարհի, կամ Լիբիայում ինչ որ մի նավթահանքի հետ։

Պատերազմից մեկ տարի անց, պարզ են դառնում և նրա խորքային աշխարհաքաղաքական շարժառիթները, և այն ռազմավարական պլանը, որը հետևողական կիրառելով, թշնամին կարողացավ պառակտել հայկական հասարակությունը, մեկուսացնել այն իր հիմնական ռազմավարական գործընկերներից և արդյունքում անհավասար կռիվ պարտադրել հայկական բանակին։ Նույնիսկ այդ պայմաններում բանակը հերոսական կռիվ մղեց, և ռազմաճակատի մեծ մասում կարողացավ կասեցնել թշնամու առաջխաղացումը, նրան պատճառելով ծանր կորուստներ։

Սակայն պատերազմները կռվում են ոչ միայն բանակները, այլ պետությունները, և նույնիսկ հերոսաբար կռվող բանակը չի կարող շրջել պատերազմի ընթացքը, եթե պետությունը, որպես ամբողջություն, այն տանուլ է տվել։ Իսկ մենք տանուլ էինք տվել այս պատերազմն այն պահից, երբ նրա մեջ բացահայտ ներքաշվեց Թուրքիան, առանց բավարար հակազդեցություն ստանալու Ռուսաստանից, ԱՄՆ-ից և Եվրամիությունից՝ այն երեք հիմնական աշխարհաքաղաքական կենտրոններից, որոնք միասին կոչված էին ապահովել կայունությունը մեր տարածաշրջանում։

Արդյունքում, հայկական պետության ձախողումների համար մենք ծայրահեղ թանկ գին վճարեցինք՝ հազարավոր մարդկային կյանքերով, հսկայական կորսված տարածքներով, վիթխարի նյութական կորուստներով, և ամենակարևորը՝ սեփական ուժերի նկատմամբ վստահության կորստով։
Որքան էլ ծանր լինեն սակայն այս պատերազմի կորուստները, մենք պետք է գիտակցենք, որ այն չի ավարտվել, և մենք վաղաժամ թևաթափ լինելու իրավունք չունենք։

Թուրքիայի պանթուրքիստական ախորժակները միայն սրվել են այս պատերազմով։ Ադրբեջանը, ոգևորվելով սեփական անպատժելիությունից, ձգտում է Հայաստանի ռազմավարական տարածքների՝ Սյունիքի, Գեղարքունիքի, Տավուշի նկատմամբ վերահսկողության, Արցախի ճակատագիրը ընդհանրապես անորոշ է։ Լավագույն դեպքում, մենք ունենք մի քանի տարվա հարաբերական դադար՝ վերականգնելու մեր ուժերը, և վերականգնելու նաև մեր տարածաշրջանում ընդհանուր ուժային հավասարակշռությունը, այլապես մեզ նոր պատերազմ է սպառնում, այս անգամ արդեն Հայաստանի Հանրապետության տարածքում։ Թշնամին այդ պատերազմին պատրաստվում է ամբողջ թափով՝ ամեն շաբաթ տարբեր զորավարժություններ է իրականացնում, մեծ ծավալի նոր սպառազինություններ է ձեռք բերում, նոր ռազմավարական ճանապարհներ է կառուցում, և պարբերաբար տարբեր սադրանքներով փորձարկում է մեր դիմադրողականությունը։

Մեզ այլ բան չի մնում, քան հակազդել թշնամու աճող ախորժակներին, ընդ որում հակազդել դրան բոլոր ճակատներով՝ վերակազմավորելով և ամրապնդելով մեր բանակը, արագ թափով զարգացնելով սեփական ռազմական արդյունաբերությունը, համատարած մարզելով մարտունակ տարիքի բնակչությանը, և ամրապնդելով Արցախի և Հայաստանի սահմանամերձ բնակավարերը՝ յուրաքանչյուրը վերածելով անառիկ ամրոցի։

Սեփական մարտական կարողությունների աճին զուգահեռ, մենք պետք է վերականգնենք հայկական պետության միջազգային հեղինակությունը, և ձևավորենք դաշնակցային հարաբերությունների այնպիսի համակարգ, որն արդյունավետ կհակազդի թուրք-ադրբեջանական տանդեմին, և այլևս թույլ չի տա, որ նրա ուժն անարգել ջարդվի մեր գլխին։ Դա ավելի քան իրատեսական է, հաշվի առնելով Թուրքիայի ագրեսիվ պահվածքը տարածաշրջանի մյուս երկրների նկատմամբ, և մենք այստեղ կարող ենք ստանձնել մեր արժանապատիվ դերակատարությունը, եթե արագ տեմպերով վերականգնենք մեր ուժերը, և դադարենք Թուրքիայից խաղաղություն մուրալ։

Պատերազմից մեկ տարի անց, մենք շարունակում ենք սգալ մեր անժամանակ հեռացած հերոս նահատակների համար։ Առաջնագծում կռվող մեր եղբայրներն իրենց կյանքով են վճարել մեր բոլորի ազատության և ապրելու իրավունքի համար։ Նրանց հիշատակի առաջ մեր պարքն է՝ այսուհետ ապրել և գործել այնպես, որ թշնամին այլևս չկարողանա անարգել խլել հայի կյանքը, հողն ու ազատությունը։ Պատերազմից մեկ տարի անց, խոնարհում եմ գլուխս մեր բոլոր հերոս նահատակների առաջ, և կոչ անում ապրողներին՝ կրկնակի-եռակի եռանդով կառուցել և պաշտպանել մեր բոլորիս հայրենիքը»։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

18:52
Իտալիայում օմիքրոն շտամով վարակման դեպքերի թիվը հասել է չորսի
Կորոնավիրուսի նոր օմիքրոն շտամը հայտնաբերվել է իտալացու ընտանիքի անդամների մոտ, ում վարակը հաստատվել է շաբաթ օրը։ Այս մասին գրում է «ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:42
Թուրքիան պատրաստ է միջնորդ դառնալ Ռուսաստանի և Ուկրաինայի միջև․ Էրդողան
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը հայտնել, որ Անկարան պատրաստ է միջնորդի դեր ստանձնել ռուս-ուկրաինական հարաբերությունների կարգավորման...
Աղբյուր` Panorama.am
18:34
ԱԺ քննիչ հանձնաժողովի առաջին նիստը կկայանա վաղը․«Հայաստան» դաշինք
«Հայաստան» դաշինքը տեղեկացնում է, որ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի կողմից հավաքված և Հայաստանի Հանրապետության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:32
Վորոնեժի օդանավակայանում մառախուղի պատճառով ինքնաթիռների չվերթները հետաձգվում են
Վորոնեժի միջազգային օդանավակայանը մառախուղի պատճառով ուշացրել է ինքնաթիռների ընդունումն ու ճանապարհումը։ Այս մասին գրում է  «ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:20
Էդվարդ Հովհաննիսյանը՝ Արմավիրի մարզպետ
ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Գնել Սանոսյանն այսօր Արմավիրի մարզում մարզպետարանի աշխատակազմին, համայնքապետերին,...
Աղբյուր` Panorama.am
18:02
44-օրյա պատերազմում Օհանավանը 6 զոհ տվեց
Օհանավան գյուղում բացվել է 44-օրյա պատերազմում հանուն հայրենիքի զոհվածների հիշատակը հավերժացնող հուշակոթող։ 44-օրյա պատերազմում Օհանավանը 6...
Աղբյուր` Panorama.am
17:59
Ըստ Փաշինյանի՝ Սյունիքը դեմիլիտարիզացվելու է, այսինքը՝ հայկական զորքերը հանվելու են սահմանից. Արմեն Գրիգորյան
«Ես հույս չունեմ, որ Առուշ Առուշանյանին բաց կթողնեն, քանի որ, կոպիտ ասած, Սյունիքում կինոն նոր է սկսվում»,-ասուլիսում հայտարարեց...
Աղբյուր` Panorama.am
17:57
Ճղճիմ մարդու վրեժխնդրություն է. Լևոն Քոչարյանը՝ Սյունիքի համայնքապետերին մեկուսացնելու մասին
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի որդին՝ Լևոն Քոչարյանը, այսօր Գորիս է մեկնել՝ ներկա գտնվելու Գորիսի համայնքապետ Առուշ Առուշանյանի գործով...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
Արցախի ՄԻՊ. Ադրբեջանի կողմից հայերի հիմնարար իրավունքների խախտումները կրում են համակարգային բնույթ
Նոյեմբերի 26-ին ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ եռակողմ հանդիպման շրջանակներում Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը 2020...
Աղբյուր` Panorama.am
17:53
Լուսինե Ավետյանը դատարանում հրաժարվեց Առուշանյանի դեմ տված մեղադրական բնույթի ցուցմունքից
«Զղջում եմ, որ սուտ ցուցմունք եմ տվել Առուշանյանի դեմ»,- ասել է Քարահունջ համայնքի ղեկավարը:
Աղբյուր` Panorama.am
17:22
Հայկ Մարությանը մեկնել է Սանկտ Պետերբուրգ
Սանկտ Պետերբուրգի նահանգապետ Ալեքսանդր Բեգլովի հրավերով նոյեմբերի 29-ից դեկտեմբերի 1-ը Երևանի պատվիրակությունը՝ Հայկ Մարությանի գլխավորությամբ,...
Աղբյուր` Panorama.am
17:12
Մանվել Փարամազյանի կարիքը բոլորն ունեն. Քաջարանի ավագանու հայտարարությունը
Քաջարան համայնքի ավագանու անդամներն այսօր հայտարարություն են տարածել՝ ի աջակցություն Քաջարանի քաղաքապետ Մանվել Փարամազյանի։ Ավագանու նիստին...
Աղբյուր` Panorama.am
17:11
Ստամբուլում փոթորկի հետևանքով երկու մարդ է զոհվել
Ստամբուլում երկու մարդ է մահացել ուժեղ քամու պատճառով, տանիքի փլուզման հետևանքով։ Այս մասին գրում է «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ» գործակալությունը,...
Աղբյուր` Panorama.am
17:03
Բելառուսը և Ռուսաստանը վարժանքներ կանցկացնեն Բելառուսի հարավային սահմանը ծածկելու համար
Բելառուսն ու Ռուսաստանը ծրագրում են քողարկման համալիր միջոցառումներ իրականացնել հանհրապետության հարավային սահմաններին: «ՏԱՍՍ»...
Աղբյուր` Panorama.am
16:52
ԲԴԽ-ն բավարարեց դատավոր Զարուհի Նախշքարյանի նկատմամբ հարուցված կարգապահական վարույթներից մեկը
Բարձրագույն դատական խորհուրդը մերժեց Երևանի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Զարուհի Նախշքարյանին կարգապահական պատասխանատվության...
Աղբյուր` Panorama.am
16:49
«Զբաղվեղք առողջապահությամբ, մի միջամտեք գործարար աշխարհին»
Ռեստորանների Ասոցիացիա ՀԿ-ն տարածել է հայտարարություն, որով կոչ են անում ԱՆ-ին զերծ մնալ անհիմն նախաձեռնություններից. «Կոչ ենք անում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:41
Գերիների հերոսացումն ամենասարսափելի բանն էր, որ արեց Նիկոլ Փաշինյանը. Միհրդատ Մադաթյան
«Դարեր շարունակ  թուրքերը ցանկացել են մեզ ոչնչացնել և «Էրիվան»  ասելով, Սևանա լիճն ուզելով, պարզ է, որ միայն...
Աղբյուր` Panorama.am
16:35
«Մեղու 2021»-ի գրանցմանը մնացել է մի քանի օր
«Մեղու․ հայերենը բոլորի համար» մրցույթը կայանալու է դեկտեմբերի 5-ին առցանց ձևաչափով։
Աղբյուր` Panorama.am
16:35
Նիդերլանդներում Օմիկրոնով վարակվել է 13 քաղաքացի
Նիդերլանդներում աֆրիկյան երկրներից ժամանած 13 քաղաքացիների մոտ ախտորոշվել է կորոնավիրուսի նոր շտամ, որը կոչվում է «օմիկրոն»։ Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
16:12
Դեկտեմբերի 1-ին Հայաստանի ողջ տարածքում կսկվեն տեղումներ
Արդեն երրորդ օրն է ինչ Արարատյան դաշտում և դրա նախալեռնային գոտում խիտ մառախուղ է։ Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոնից հայտնում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:02
Դատարանն արգելել է ԶԼՄ-ներին ուղիղ հեռարձակել Առուշ Առուշանյանի գործով դատական նիստը
Սյունիքի մարզի ընդհանուր իրավասության դատարանի Գորիսի նստավայրում ընթանում է Գորիսի նորընտիր համայնքապետ Առուշ Առուշանյանի և մյուսների գործով...
Աղբյուր` Panorama.am
15:51
Արայիկ Մանուկյան. «Գյադաների ժամանակ»-ի լավագույն ավանդույթների անդավաճան կրողն եք
Հրապարակախոս, հեռուստամեկնաբան Արայիկ Մանուկյանը գրում է. «Այսօր իմ շատ սիրելի հեռուստատեսության ծննդյան օրն է: Ոչինչ, որ չեք...
Աղբյուր` Panorama.am
15:48
Հայ բժիշկների վերապատրաստում կանցնեն Ֆրանսիայի Գյուստավ Ռուսի ուռուցքաբանական կենտրոնում
Առողջապահության նախարարության Վ․Ա․ Ֆանարջյանի անվան Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոնի (ի դեմս տնօրեն Նարեկ Մանուկյանի) և Գյուստավ Ռուսի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:29
Արցախյան պատերազմի մասին պատմող բրիտանացի վավերագրողի ֆիլմը հավակնում է «Օսկարի»
Վավերագրող կինոռեժիսոր, Բրիտանական ագավորական ծովային հետևակային նախկին հրամանատար  Էմիլ Գեսսենի «45 օր. պայքար հանուն ազգի»...
Աղբյուր` Panorama.am
15:19
Նիկո՛լ, ժողովուրդը քեզ մանդատ է տվել, որ դու իր հերն անիծե՞ս. Գևորգ Պետրոսյան
«Ստի հերն անիծեմ, թե քեզ մանդատ են տվել, որ Հայաստանի ժողովրդին բոմժ սարքես, հայրենիքը վաճառես»,-հայտարարեց ԱԺ պատգամավոր Գևորգ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:09
Նախկինագույն Ջհանգիրյանի ձեռքով զանգովի արդարադատություն են իրականացնում. Արեգնազ Մանուկյան
Երևանում՝ Բարձրագույն դատական խորհրդի շենքի մոտ հավաքվել են քաղաքացիներ՝ ի աջակցություն  Գորիսի համայնքապետ Առուշ Առուշանյանի, ուշադրության...
Աղբյուր` Panorama.am
14:41
ԱՄՆ-ը, Մեծ Բրիտանիան և Լեհաստանը ցանկանում են ոչնչացնել Եվրամիությունը, ասել է Լուկաշենկոն
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ը և Մեծ Բրիտանիան Լեհաստանի մասնակցությամբ ցանկանում են կործանել Եվրամիությունը:...
Աղբյուր` Panorama.am
14:32
Հնարավոր է լինեն համապատասխան ճնշումներ. Առուշանյանի պաշտպան
«Մենք մնում ենք նույն դիրքորոշմանը, որ գործ ունենք բացառապես քաղաքական հետպանդման հետ, մեզ մոտ ոչինչ չի փոխվել»,- Սյունիքի ընդհանուր...
Աղբյուր` Panorama.am
14:17
Եվրոպայում գազի գինը հազար կուբամետրի դիմաց գերազանցել է 1100 դոլարը
ICE բորսայում գազի ֆյուչերսների գինը երկուշաբթի առավոտյան աճել է 8%-ով և գերազանցում է 1100 դոլարը հազար խմ-ի համար։ Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:10
Սյունեցիները հավաքվել են դատարանի դիմաց՝ ի աջակցություն Առուշ Առուշանյանի
Սյունիքի ընդհանուր իրավասության դատարանում այսօր պետք է մեկնարկի Գորիսի նորընտիր համայնքապետ, այս պահին կալանավորված Առուշ Առուշանյանի գործով...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Սահմանագծումն ու սահմանազատումը չպետք է լինեն՝ ի հեճուկս Արցախի կարգավիճակի խնդրին. ՀՅԴ
12:49 29/11/2021

Սահմանագծումն ու սահմանազատումը չպետք է լինեն՝ ի հեճուկս Արցախի կարգավիճակի խնդրին. ՀՅԴ

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}