Քաղաքական 09:47 27/09/2021 Հայաստան

Որքան էլ ծանր լինեն այս պատերազմի կորուստները, պետք է գիտակցենք՝ այն չի ավարտվել. Չալաբյան

Հասարակական-քաղաքական գործիչ, «ԱրԱր» հիմնադրամի համահիմնադիր Ավետիք Չալաբյանը «Պատերազմից մեկ տարի անց» վերնագրով գրառում է արել. 

«Մեկ տարի է անցել այն ճակատագրական օրվանից, երբ մեր երկիրը հայտնվեց պատերազմի ճիրաններում։ Պատերազմի, որն իր մասշտաբներով ու կորստաբերությամբ գերազանցեց այն ամենն, ինչ դրան նախորդել էր, որը մտավ տառացիորեն մեր յուրաքանչյուրիս տան մեջ, և մեր կյանքը բաժանեց երկու մասի՝ մինչև պատերազմը, և դրանից հետո։

Ոմանց կյանքում գուցե պատերազմից հետո էլ շատ բան չի փոխվել, բայց հասարակության այն մասի համար, որն ընդունակ է մտածել և վերլուծել, եկել է այն ցավոտ գիտակցությունը, որ այն ամբողջ իրականությունը, որը ձևավորվել էր 1994 թ․ հետո՝ ամուր սահմաններ, մարտունակ բանակ, անվտանգ ճանապարհներ, մեզ համար այլևս երաշխավորված չեն։

Պատերազմում կրած պարտության պատճառով մեր տարածքը կրճատվել է, սահմանները երկարել ու դարձել են ավելի խոցելի, բանակը ցավալի կորուստներ է կրել մարտի դաշտում, մի շարք ռազմավարական ճանապարհներ անցել են թշնամու վերահսկողության տակ, և մի քանիսին էլ այն շարունակում է հավակնել սպասվելիք սահմանազատման արդյունքում։ Ինչը թերևս ակնհայտ չի առօրյա կյանքում, բայց առավել ճակատագրական է՝ մեր երկիրը կորցրել է իր ինքնիշխանության զգալի մասը, դարձել է խաղաքարտ տարածաշրջանային տերությունների կողմից մղվող բազմաչափ հակամարտության մեջ, որտեղ մեր բնակավայրերը և տարածքները ստվերային մեկ պայմանավորվածությամբ կարող են փոխանակվել Սիրիական Իդլիբում ինչ որ մի ճանապարհի, կամ Լիբիայում ինչ որ մի նավթահանքի հետ։

Պատերազմից մեկ տարի անց, պարզ են դառնում և նրա խորքային աշխարհաքաղաքական շարժառիթները, և այն ռազմավարական պլանը, որը հետևողական կիրառելով, թշնամին կարողացավ պառակտել հայկական հասարակությունը, մեկուսացնել այն իր հիմնական ռազմավարական գործընկերներից և արդյունքում անհավասար կռիվ պարտադրել հայկական բանակին։ Նույնիսկ այդ պայմաններում բանակը հերոսական կռիվ մղեց, և ռազմաճակատի մեծ մասում կարողացավ կասեցնել թշնամու առաջխաղացումը, նրան պատճառելով ծանր կորուստներ։

Սակայն պատերազմները կռվում են ոչ միայն բանակները, այլ պետությունները, և նույնիսկ հերոսաբար կռվող բանակը չի կարող շրջել պատերազմի ընթացքը, եթե պետությունը, որպես ամբողջություն, այն տանուլ է տվել։ Իսկ մենք տանուլ էինք տվել այս պատերազմն այն պահից, երբ նրա մեջ բացահայտ ներքաշվեց Թուրքիան, առանց բավարար հակազդեցություն ստանալու Ռուսաստանից, ԱՄՆ-ից և Եվրամիությունից՝ այն երեք հիմնական աշխարհաքաղաքական կենտրոններից, որոնք միասին կոչված էին ապահովել կայունությունը մեր տարածաշրջանում։

Արդյունքում, հայկական պետության ձախողումների համար մենք ծայրահեղ թանկ գին վճարեցինք՝ հազարավոր մարդկային կյանքերով, հսկայական կորսված տարածքներով, վիթխարի նյութական կորուստներով, և ամենակարևորը՝ սեփական ուժերի նկատմամբ վստահության կորստով։
Որքան էլ ծանր լինեն սակայն այս պատերազմի կորուստները, մենք պետք է գիտակցենք, որ այն չի ավարտվել, և մենք վաղաժամ թևաթափ լինելու իրավունք չունենք։

Թուրքիայի պանթուրքիստական ախորժակները միայն սրվել են այս պատերազմով։ Ադրբեջանը, ոգևորվելով սեփական անպատժելիությունից, ձգտում է Հայաստանի ռազմավարական տարածքների՝ Սյունիքի, Գեղարքունիքի, Տավուշի նկատմամբ վերահսկողության, Արցախի ճակատագիրը ընդհանրապես անորոշ է։ Լավագույն դեպքում, մենք ունենք մի քանի տարվա հարաբերական դադար՝ վերականգնելու մեր ուժերը, և վերականգնելու նաև մեր տարածաշրջանում ընդհանուր ուժային հավասարակշռությունը, այլապես մեզ նոր պատերազմ է սպառնում, այս անգամ արդեն Հայաստանի Հանրապետության տարածքում։ Թշնամին այդ պատերազմին պատրաստվում է ամբողջ թափով՝ ամեն շաբաթ տարբեր զորավարժություններ է իրականացնում, մեծ ծավալի նոր սպառազինություններ է ձեռք բերում, նոր ռազմավարական ճանապարհներ է կառուցում, և պարբերաբար տարբեր սադրանքներով փորձարկում է մեր դիմադրողականությունը։

Մեզ այլ բան չի մնում, քան հակազդել թշնամու աճող ախորժակներին, ընդ որում հակազդել դրան բոլոր ճակատներով՝ վերակազմավորելով և ամրապնդելով մեր բանակը, արագ թափով զարգացնելով սեփական ռազմական արդյունաբերությունը, համատարած մարզելով մարտունակ տարիքի բնակչությանը, և ամրապնդելով Արցախի և Հայաստանի սահմանամերձ բնակավարերը՝ յուրաքանչյուրը վերածելով անառիկ ամրոցի։

Սեփական մարտական կարողությունների աճին զուգահեռ, մենք պետք է վերականգնենք հայկական պետության միջազգային հեղինակությունը, և ձևավորենք դաշնակցային հարաբերությունների այնպիսի համակարգ, որն արդյունավետ կհակազդի թուրք-ադրբեջանական տանդեմին, և այլևս թույլ չի տա, որ նրա ուժն անարգել ջարդվի մեր գլխին։ Դա ավելի քան իրատեսական է, հաշվի առնելով Թուրքիայի ագրեսիվ պահվածքը տարածաշրջանի մյուս երկրների նկատմամբ, և մենք այստեղ կարող ենք ստանձնել մեր արժանապատիվ դերակատարությունը, եթե արագ տեմպերով վերականգնենք մեր ուժերը, և դադարենք Թուրքիայից խաղաղություն մուրալ։

Պատերազմից մեկ տարի անց, մենք շարունակում ենք սգալ մեր անժամանակ հեռացած հերոս նահատակների համար։ Առաջնագծում կռվող մեր եղբայրներն իրենց կյանքով են վճարել մեր բոլորի ազատության և ապրելու իրավունքի համար։ Նրանց հիշատակի առաջ մեր պարքն է՝ այսուհետ ապրել և գործել այնպես, որ թշնամին այլևս չկարողանա անարգել խլել հայի կյանքը, հողն ու ազատությունը։ Պատերազմից մեկ տարի անց, խոնարհում եմ գլուխս մեր բոլոր հերոս նահատակների առաջ, և կոչ անում ապրողներին՝ կրկնակի-եռակի եռանդով կառուցել և պաշտպանել մեր բոլորիս հայրենիքը»։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

15:42
Էրիկ Ալեքսանյան. Քաղաքական հետապնդումները Հայաստանում լայն թափ են առել
«Թե Արմեն Չարչյանը, թե Առուշ Առուշանյանն ու նրանց դեմ քննվող գործերը մշտապես եղել են քաղաքական իշխանության ուշադրության...
Աղբյուր` Panorama.am
15:23
Դադիվանքի ելքն ու մուտքը մշտապես եղել է վերահսկողության տակ. Արցախի թեմի առաջնորդ
«Ինչ վերաբերում է Դադիվանքի հոգևորականներին, փորձում ենք անհնարը հնարավոր դարձնել, որպեսզի կարողանան իրենց կենցաղային, բժշկական և այլ հարցեր, որոնք կապված են Երևանի, Մայր Աթոռի հետ, կյանքի կոչեն»:
Աղբյուր` Panorama.am
14:38
ՏԻՄ ընտրություններում իշխանությունների դեմ քվեարկածները Նիկոլ Փաշինյանի ընտրազանգվածից էին. Ագնեսսա Խամոյան
«Նիկոլ Փաշինյանն անվտանգությունը հակադրում է ժողովրդավարությանը կամ հակառակը, այսինքն՝ և-և չի կարող լինել, կա՛մ պետք է անվտանգությունը...
Աղբյուր` Panorama.am
14:30
Հայտնի է դարձել, թե ինչպես կփոխվեն 2022 թվականին հանգստի գները
Փորձագետները վերլուծել են, թե ինչպես կփոխվեն Ռուսաստանի քաղաքներում հանգստի գները 2022 թվականին: Այս մասին հայտնում է «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ»...
Աղբյուր` Panorama.am
14:18
Ռրտեղ իշխանությունները ներկայացնում են, թե իբր հաղթել են, իրականում հենց այդտեղ են պարտվել. Արթուր Խաչատրյան
«ՏԻՄ ընտրությունների ամենալավ գնահատականը տվել է Նիկոլ Փաշինյանը՝ ընդունելով, որ ՔՊ-ն ձախողել է այս ընտրություններում»,- ԱԺ-ում...
Աղբյուր` Panorama.am
14:12
Ասլանյան. Փակված ենք համարում ընտրապայքարում համակիրների և մրցակիցների բաժանարար թեման
«Մամիկոն Ասլանյան» դաշինքի ընտրացուցակը ղեկավարող Մամիկոն Ասլանյանը, որ ՏԻՄ համամսանական ընտրություններում ստացել է քվեների 38.70...
Աղբյուր` Panorama.am
14:06
Միհրան Պողոսյան. Մենք ցույց կտանք Աշոտ Երկաթի դեմ հարուցված քրեական գործի փուչիկ լինելը
«Աշոտ Մինասյանի հետ հանդիպել եմ երեկ չէ առաջին օրը, տրամադրությունը շատ բարձր էր»,-լրագրողների հետ հանդիպմանը հայտարարեց...
Աղբյուր` Panorama.am
14:00
Պեսկովը՝ Ռուսաստանի և Հնդկաստանի հարաբերությունների մասին
Մոսկվայի և Դելիի հարաբերությունները հասուն են, և «2-ը 2-ի» ձևաչափը չափազանց նպատակահարմար է։ Այս մասին Նյու Դելիում ասել է ՌԴ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:53
Լուկաշենկոն ասել է, որ Ռուսաստանը չի պատրաստվում հարձակվել Ուկրաինայի վրա
Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն հայտարարել է, որ ՆԱՏՕ-ի ծրագրերը տարածաշրջանում անընդունելի են ոչ միայն Ռուսաստանի, այլև Բելառուսի...
Աղբյուր` Panorama.am
13:47
Ուրցաձորում ՔՊ-ի պարտությունից հետո գյուղապետը հրապարակել է Միխայիլ Գալուստյանի հայտնի երգը
Վեդի խոշորացված համայնքի կազմի մեջ մտնող, արդեն մեկ անգամ խոշորացված Ուրցաձոր համայնքում ՔՊ-ի տարած պարտությունից հետո համայնքապետ Ռաֆիկ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:40
Հայաստանի սնանկ իշխանությունների պայմաններում ադրբեջանական ծրագրերը շատ ավելի հավանական են. Տիգրան Աբրահամյան
«Մեր պատմության վերջին ժամանակահատվածը բաժանվեց երկու փուլի, առաջին՝ արցախյան 44 օրյա պատերազմն է, երբ ժողովուրդը սկսեց հասկանալ, թե...
Աղբյուր` Panorama.am
13:33
Ջեմմա Հարությունյան. Մեքենաներով Ջավախքից մարդիկ են բերել, որ Ամասիայում ընտրեն
Շիրակի մարզի Ամասիա խոշորացված համայնքում կոալիցիայի մասին դեռ չեն խոսում, կսպասեն ավագանու անդամի մանդատների բաշխմանն ու ավագանու առաջին...
Աղբյուր` Panorama.am
13:27
Ռուս զբոսաշրջիկները պատմել են, թե որ երկրներ են ցանկանում այցելել 2022 թվականին
Փորձագետները ռուսաստանցիներից պարզել են, թե որ քաղաքներ ու երկրներ կցանկանան այցելել 2022 թվականին։ Այս մասին հայտնում է «ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:18
«Լուսավոր Հայաստան»-ին մերժեցին Մարուքյանի ծննդավայրում
Էդմոն Մարուքյանի գլխավոր «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցությունն ավագանու անդամի մանդատներ չի ունենա նրա ծննդավայր Վանաձորում։ ՏԻՄ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:12
Փորձագետները պարզել են ինքնաթիռի ամենաապահով նստատեղերը
Փորձագետները պատմել են, թե ինչպես են ինքնաթիռների նստատեղերն ազդում կորոնավիրուսով վարակվելու հավանականության վրա։ Այս մասին գրում է «ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:05
Արգենտինայում հայտնաբերվել է «Օմիկրոն» կորոնավիրուսի շտամով վարակման առաջին դեպքը
Արգենտինայում հայտնաբերվել է «Օմիկրոն» կորոնավիրուսային շտամի առաջին դեպքը։ Այս մասին հայտնում է երկրի առողջապահության նախարարության...
Աղբյուր` Panorama.am
12:57
Հռոմի պապը ներողություն է խնդրել կաթոլիկների սխալների համար
Հռոմի Ֆրանցիսկոս պապը Հունաստան կատարած այցի ժամանակ ներողություն է խնդրել Աստծուց և ուղղափառներից` կաթոլիկների թույլ տված սխալների համար։ Նա...
Աղբյուր` Panorama.am
12:50
Ղրիմին մոտենալուց հետո ԱՄՆ հետախուզական ինքնաթիռը ուղևորվել է Հայաստանի և Ադրբեջանի կողմ
ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի OF 38th RS/55th WG, Boeing RC-135V Rivet Joint ինքնաթիռը՝ HOMER79 կանչի համարով, հետախուզական թռիչք է կատարել Սև ծովի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:42
Կա հասարակական դիմադրություն, որը տարբեր փուլերում այս իշխանությանը ծանր ապտակներ է հասցնելու. Տիգրան Աբրահամյան
«Երևացող մասում թվում է, թե այս կամ այն համայնքում իշխող ուժը հաթանակ է տարել, բայց դրանք շատ դժվար է հաղթանակ անվանել, քանի որ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:36
Հայ գիտնականներն առաջարկում են հնագիտական նոր մոտեցում
Արդեն կա համագործակցություն և ակտիվ գիտական շփումներ գերմանացի, իտալացի, ավստրալացի երկրաբանների և հնագետների հետ:
Աղբյուր` Panorama.am
12:29
Մուկուչյանը բացատրում է՝ ինչպե՞ս են բաշխվելու մանդատները
ՏԻՄ համամասնական ընտրությունների քվեարկության նախնական արդյունքներն արդեն հրապարակված են։ Որոշ համայնքերում քաղաքական ուժերն արդեն շնորհավորում...
Աղբյուր` Panorama.am
12:15
Կիպրոսում հայտնաբերվել են անհետ կորած ՌԴ երկու քաղաքացու դիերը
Կիպրոսում երկու ռուս կանանց դիեր են գտել այն բանից հետո, երբ սիրիացին խոստովանել է, որ սպանել է նրանց։ Այս մասին հայտնում է «ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:08
«Ոչ թե չեն կեղծել, դրա համար չեն հաղթել, այլ կեղծել են, ճնշումներ բանեցրել են ու անգամ դրանով չեն հաղթել»
«Սա պարտությունը որպես հաղթանակ ներկայացնելու հերթական խղճուկ փորձն է»։
Աղբյուր` Panorama.am
12:02
Քվեարկության նախնական արդյունքները
Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովը հրապարակել է ՏԻՄ համամասնական ընտրությունների քվեարկության արդյունքները։ Արագածոտնի մարզ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:56
Երկրորդ աշխարհամարտի լուսանկարիչը
Երկրորդ աշխարհամարտի ոչ պաշտոնական լուսանկարիչ 98-ամյա Թոնի Վակարոն Նորմանդիայից մինչև Բեռլին 272 օր շարունակ գաղտնի նկարահանել է մահը։ Գրեթե 8...
Աղբյուր` Panorama.am
11:49
Հայ ծանրորդներն այսօր կմեկնեն Տաշքենդ՝ մասնակցելու աշխարհի առաջնությանը
Դեկտեմբերի 7-17-ը Տաշքենդում կանցկացվի ծանրամարտի աշխարհի հերթական առաջնությունը: ՀԱՕԿ-ի կայքից տեղեկանում ենք, որ Հայաստանի հավաքականը մրցավայր...
Աղբյուր` Panorama.am
11:41
Մյանմայի նախկին պետական խորհրդականը դատապարտվել է չորս տարվա ազատազրկման
Մյանմայի նախկին պետական խորհրդական, երկրի փաստացի վարչապետ և Նոբելյան մրցանակակիր 76-ամյա Աուն Սան Սու Չժիին դատապարտվել է 4 տարվա ազատազրկման ՝...
Աղբյուր` Panorama.am
11:34
10 ռազմագերիների վերադարձի հետ կապված՝ պաշտոնապես ոչինչ. Աբրահամյան
«Հուսով եմ, որ այս թեմայով պարզաբանումներ դեռ կլինեն»։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Հայաստանն ախտահարվել է ծայրաստիճան վտանգավոր վիրուսով՝ պոպուլիզմի վիրուսով. Սերժ Սարգսյան
15:24 01/12/2021

Հայաստանն ախտահարվել է ծայրաստիճան վտանգավոր վիրուսով՝ պոպուլիզմի վիրուսով. Սերժ Սարգսյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}