Քաղաքական 10:16 17/11/2021 Հայաստան

Հարութ Սասունյան. Մեծ Բրիտանիայում առաջին քայլն արվեց Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում. դեռ շատ անելիք կա

Ես կցանկանայի փարատել որոշ թյուրիմացություններ՝ անցյալ շաբաթ Մեծ Բրիտանիայի Համայնքների պալատում ներկայացված Հայոց ցեղասպանության ճանաչման օրինագծի վերաբերյալ:

Որոշ զեկույցներում լուրը ճշգրտորեն նկարագրվեց որպես ներկայացված օրինագծի պարզապես առաջին ընթերցում: Ուրիշները դա խեղաթյուրեցին որպես Մեծ Բրիտանիայի կառավարության կողմից Հայոց ցեղասպանության լիակատար ճանաչում: Որոշ վերլուծաբաններ, ավելի հեռուն գնալով, սխալ եզրակացություն արեցին, որ բրիտանական կառավարությունը որոշել է այս հարցում սատարել հայերին՝ Թուրքիային դաս տալու համար...

Սա Միացյալ Թագավորության պատմության մեջ առաջին դեպքն է, որ Հայոց ցեղասպանությունը ներկայացվում է Համայնքների պալատում՝ Մասնավոր անդամների օրինագծի միջոցով։ Նախկինում թեման բարձրացվել է Օրվա առաջարկությունների միջոցով, որոնք անարդյունավետ են ճանաչման հասնելու համար:

Ահա ներկայացված թիվ 190 58/2 օրինագծի ամբողջական տեքստը՝ «Հայոց ցեղասպանության ճանաչման մասին օրինագիծը» վերնագրով։

«Օրինագիծ, որը պահանջելու է Նորին Մեծության կառավարությունից պաշտոնապես ճանաչել 1915-1923 թվականների Հայոց ցեղասպանությունը. և առնչվող նպատակների համար:
«Հաստատել Նորին Գերազանցություն Թագուհու  կողմից, հոգևոր, աշխարհիկ և համայնքների լորդերի խորհրդով և համաձայնությամբ, ներկայիս հավաքված Խորհրդարանում և նույնի իշխանությամբ, հետևյալ կերպ.

«1. Ցեղասպանության ճանաչում. Նորին Մեծության կառավարությունը պետք է պաշտոնապես ճանաչի, որ 1915-1923 թվականներին Օսմանյան կայսրությունում և հարակից շրջաններում հայերի սպանությունները ցեղասպանություն էին:

«2. Ոգեկոչում և կրթություն. ա) Պետք է լինի Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակի ամենամյա ոգեկոչում, որը կարող է մաս կազմել ցեղասպանությունների ավելի լայն ոգեկոչման. բ) Պետքարտուղարը պետք է խրախուսի Հայոց ցեղասպանության փաստերի մասին կրթությունն ու հանրային ըմբռնումը, ինչպես նաև Հայոց ցեղասպանության առնչությունը մարդկության դեմ գործած ժամանակակից հանցագործություններին և ռազմական հանցագործություններին:

«3. Մեկնաբանություն. Սույն օրենքում «ցեղասպանություն»-ը ունի «Ցեղասպանության հանցագործությունը կանխարգելելու և պատժելու մասին» կոնվենցիայի 2-րդ հոդվածում և Միջազգային քրեական դատարանի Հռոմի կանոնադրության 6-րդ հոդվածում տրված նշանակությունը. «Մարդկության դեմ հանցագործություն»-ը ունի Միջազգային քրեական դատարանի Հռոմի կանոնադրության 7-րդ հոդվածում տրված նշանակությունը. «պատերազմական հանցագործություններ»-ը ունեն այն  նշանակությունը, որ տրված է Միջազգային քրեական դատարանի Հռոմի կանոնադրության 8-րդ հոդվածում։

«4. Տարածումը, մեկնարկը և կրճատ անվանումը. ա) Սույն օրենքը տարածվում է ամբողջ Միացյալ Թագավորությունում. բ) Սույն օրենքն ուժի մեջ է մտնում ընդունման օրվանից»:

Օրինագիծը ներկայացվել է 2021 թ․ նոյեմբերի 9-ին՝ տասը րոպեանոց կանոնակարգով, խորհրդարանի պատգամավորի կողմից։ Թեև ցանկացած այլ անդամ իրավունք ունի դեմ արտահայտվել օրինագծի ներկայացմանը, սակայն ոչ ոք դա չարեց: Օրենսդրության ընդունման գործընթացը երկար է ու բարդ։

Հայաստանի համար համակուսակցական խորհրդարանական խմբի նախագահ, խորհրդարանի անդամ Թիմ Լոութոնի ընտրական շրջանում հայեր չկան։ Մասնավոր անդամների օրինագիծը, որը նա ներկայացրել էր, ուներ 15 համահեղինակ վեց տարբեր քաղաքական կուսակցություններից՝ Պահպանողական կուսակցություն, Լեյբորիստական կուսակցություն, Լիբերալ-դեմոկրատներ, Շոտլանդիայի ազգային կուսակցություն, Դեմոկրատական  միութենական կուսակցություն և Ուելսի կուսակցություն (Plaid Cymru): Իր խոսքում Լոութոնը շնորհակալություն հայտնեց Մեծ Բրիտանիայի Հայ դատի հանձնախմբին և նրա նախագահ Անետ Մոսկոֆյանին՝ «նրա օգնության ու աջակցության համար՝ ինչպես Հայաստանի համար համակուսակցական խորհրդարանական խմբին, այնպես էլ օրինագծի նախապատրաստման համար»: Նա նաև շնորհակալություն հայտնեց Միացյալ Թագավորությունում Հայաստանի դեսպան Վարուժան Ներսեսյանին. «Ուրախ եմ տեսնել և կարող եմ հաստատել նրանց երկուսի ներկայությունը Այցելուների սրահում»։

Հաջորդ քայլը՝ օրինագծի երկրորդ ընթերցումն է, որը կարող է տեղի ունենալ 2022 թ․ մարտի 22-ին։ Սակայն հայտնի չէ, թե արդյոք այս օրինագիծը կընդունվի այդ ժամանակ, քանի որ այն կառավարության կողմից աջակցություն չունեցող օրինագիծ է։ Հաջորդ տարի նախատեսվում է նմանատիպ օրինագիծ ներկայացնել Լորդերի պալատ։

Սույն օրինագիծը հիանալի հնարավորություն է տալիս Մեծ Բրիտանիայում բարձրացնել Հայոց ցեղասպանության հարցը։ Թուրքական կառավարությունն ու լրատվամիջոցները հրապարակային առարկություն չեն արել այս օրինագծի ներկայացմանը։ Այնուամենայնիվ, թուրքական կառավարությունը, հավանաբար, լոբբինգ կիրականացնի դրա ընդունումն արգելափակելու համար: Արդեն իսկ թուրքերն ու կիպրացի թուրքերը, որոնք օրինագծի հովանավորներից մեկի՝ պատգամավոր Յան Դունկան Սմիթի ընտրողներն են, իրենց վրդովմունքն են հայտնել նրա աջակցության կապակցությամբ։ Համայնքների պալատում օրինագծի առաջին ընթերցումից ընդամենը օրեր առաջ թուրքական ռեստորանում նրա համար դրամահավաքի ընթրիք է կազմակերպվել, որին մասնակցել են բազմաթիվ թուրքեր։

Միջոցառումը մասամբ հովանավորվել է Turkish Airlines-ի և Cyprus Paradise-ի կողմից, որը «ամենախոշոր զբոսաշրջային կազմակերպողն է դեպի [Թուրքիայի կողմից գրավված] Հյուսիսային Կիպրոս»։ Թուրքական համայնքի անդամներն ասել են, որ ապագայում չեն աջակցելու Դունկանին։

Ներկայացված բոլոր օրինագծերը պետք է երեք ընթերցում անցնեն խորհրդարանի երկու պալատներում: Օրինագծերը պետք է անցնեն երեք փուլ՝ հանձնաժողով, հաշվետվություն և քննարկում: Հենց որ օրինագիծը հաջողությամբ անցնի այս բոլոր փուլերը, այնուհետև այն կուղարկվի թագավորական համաձայնության:

Հակառակ տարբեր հայ փորձագետների սխալ վերլուծությունների՝ այս օրինագիծը չունի բրիտանական կառավարության աջակցությունը։ Դա պարզապես Թիմ Լոութոնի և մի քանի այլ պատգամավորների նախաձեռնությունն է: Երբ գա օրինագծի ընդունման ժամանակը, բրիտանական կառավարությունը հավանաբար կփորձի արգելափակել այն։ Ինչպես Լոութոնը հիշեց իր խոսքում, 1999 թվականին Միացյալ Թագավորության արտաքին գործերի նախարարությունը ամոթալի կերպով հայտարարեց. «Հաշվի առնելով Թուրքիայի հետ մեր հարաբերությունների (քաղաքական, ռազմավարական, առևտրային) կարևորությունը… [Հայոց] ցեղասպանության ճանաչումը գործնական օգուտ չի բերի Մեծ Բրիտանիային»:

Բրիտանական կառավարությունը չի փոխել իր ժխտողական քաղաքականությունը Հայոց ցեղասպանության հարցում։ Իրականում, Մեծ Բրիտանիան ընդլայնել է իր հարաբերությունները Թուրքիայի հետ՝ անցյալ տարի 25 միլիարդ դոլարի առևտրային գործարք կնքելով Թուրքիայի հետ։

Հուսով ենք, որ այս տարվա սկզբին ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչման վերահաստատումը կխթանի Մեծ Բրիտանիայի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչմանն ուղղված աջակցությունը։

Բրիտանական կառավարությունը, որը լիովին տեղյակ էր Հայոց ցեղասպանության վայրագություններին, երբ դրանք տեղի էին ունենում, պետք է ոչ թե վերջին, այլ առաջին պետությունը լիներ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում։ Այնուամենայնիվ, լավ է ուշ, քան երբեք: Բարի կամքի տեր բոլոր մարդիկ պետք է ճնշում գործադրեն բրիտանական կառավարության վրա՝ փոխելու իր ժխտողական քաղաքականությունը Հայոց ցեղասպանության վերաբերյալ: Նրանք պետք է հեղեղեն պատգամավորների աշխատասենյակները հաղորդագրություններով՝ կոչ անելով աջակցել ներկայացված օրինագծին։

Հարութ Սասունյան
«Կալիֆորնիա կուրիեր» թերթի հրատարակիչ և խմբագիր
www.TheCaliforniaCourier.com
Թարգմանությունը՝ Ռուզաննա Ավագյանի
 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

21:26
«Մեկ դոլարանոց գրիչ գողանալով`100 միլիոն դոլարի գողությունը քողարկելու վարպետությունը»
ՍԴ աշխատակազմի նախկին ղեկավար Էդգար Ղազարյանը, գրում է. ««ՀԱՅԱՍՏԱՆ» համահայկական հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի 31-րդ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:43
Փաստաբան. Պետպատվերի շրջանակում ամեն ինչ արվում է Սոնա Մնացականյանի և նրա երեխայի մահվան մեղավորների անպատժելիությունն ապահովելու համար
Նիկոլ Փաշինյանի շարասյան մեքենայի մասնակցությամբ վթարի հետևանքով զոհված հղի Սոնա Մնացականյանի իրավահաջորդի փաստաբան Րաֆֆի Ասլանյանը տեղեկացնում...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Վարորդների ավելի քան մեկ երրորդը խոսում է իր մեքենայի հետ. հետազոտություն
Ռուս վարորդները պատմել են իրենց արտասովոր սովորությունների մասին՝ մեքենայի հետ խոսել, սիրելի վայրում կայանել և այլն, ասվում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:45
ՅՈՒՆԻՍԵՖ. Ամեն րոպե աշխարհում ավելանում է թերսնված երեխաների թիվը
Մեծ Յոթնյակի Գագաթնաժողովին ընդառաջ ՄԱԿ-ի մանկական հիմնադրամը կոչ է  արել աշխարհի առաջատար տնտեսություններին հատկացնել 1,2 միլիարդ դոլար՝...
Աղբյուր` Panorama.am
19:30
Գերմանիայի կանցլեր. Անհրաժեշտ է նախապատրաստվել էներգակիրների գների բարձրացմանը
Գերմանիայի կանցլեր Օլաֆ Շոլցը նախազգուշացրել է ուկրաինական իրադարձությունների ֆոնին էներգակիների թանկացմանը նախապատրաստվելու անհրաժեշտության...
Աղբյուր` Panorama.am
19:15
Ռուսները մինչև ամառվա վերջ ամրագրել են Սոչիի և Աբխազիայի հյուրանոցների գրեթե բոլոր համարները
Ռուս զբոսաշրջիկները մինչև ամառվա վերջ ամրագրել են Սոչիի և Աբխազիայի հանրաճանաչ հյուրանոցների գրեթե բոլոր տեղերը, սենյակների պակաս է գրանցվել նաև...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Եվա Գևորգյան. Ես իմ գործի ֆանատն եմ
Երիտասարդ, տաղանդավոր ռուսաստանաբնակ դաշնակահարուհի Եվա Գևորգյանը, ով հաճախ է մասնակցում միջազգային մրցույթների, classicalmusicnews.ru-ին տված...
Աղբյուր` Panorama.am
18:45
Նորվեգիան ահաբեկչական սպառնալիքի մակարդակը բարձրացրել է՝ «արտակարգ»
Նորվեգիայի ոստիկանության անվտանգության ծառայությունը  Օսլոյի ակումբում հրաձգությունից հետո ահաբեկչական սպառնալիքի մակարդակը բարձրացրել է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
Վտանգավոր հիվանդության մասին բրիտանուհին իմացել է սոցցանցում արված մեկնաբանության շնորհիվ
Անգլիայի Էսսեքս քաղաքի բնակչուհին մեկ տարուց ավելի տառապում էր որովայնի ցավերից և վտանգավոր հիվանդության մասին իմացել է սոցիալական ցանցերից...
Աղբյուր` Panorama.am
18:19
Փորձագետը պատմել է, թե ինչպես կանխել հյուրանոցի համարում լրտեսումը
Փորձագետը պատմել է, թե ինչպես կանխել հյուրանոցի համարում թաքնված տեսախցիկների միջոցով լրտեսումը, գրում է The Sun-ը: Wirecutter-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:08
Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան. Տեսնենք, թե Նիկոլն ու Արարատը ինչ ծաղկեպսակ կուղարկեն սգո սրահ
«Ոսկանապատ» վերլուծական կենտրոնի ղեկավար, քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանը, արձագանքելով Բաքվում ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
ԵՄ 12 երկիր ամբողջությամբ կամ մասամբ մնացել է առանց ռուսական գազի
Եվրահանձնաժողովը պետք է համախմբվի և առաջատարի դեր ստանձնի էներգիայի գների հարցում, որպեսզի ավելի լավ համակարգի որոշումները: Այս մասին հայտարարել...
Աղբյուր` Panorama.am
17:50
Վահան Քերոբյանի խելքը հասնո՞ւմ է, թե ինչ բան է կարտոֆիլատնկիչ, կարտոֆիլաքանդիչ․ Սեդրակյան
Հայատանում սխալ ագրարային քաղաքականություն է տարվում։ Այս մասին Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց  «Ֆերմերային շարժում»...
Աղբյուր` Panorama.am
17:43
Գյումրիում քամին տանիքի թիթեղներն է պոկել
Շիրակի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն այսօր ժամը 10:11-ին տեղեկություն է ստացվել, որ Գյումրի քաղաքի Ղանդիլյան փողոցի թիվ 24 շենքի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:25
Արկղերով կանեփի թփեր՝ Շիրակում
Շիրակի պարեկները հերթական բացահայտումն արձանագրել են հունիսի լույս 25-ի գիշերը։ Ոստիկանությունից հայտնում են, որ նրանք Գյումրիից Վանաձոր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:23
Սոչիում հանգստացողներին զգուշացրել են պտտահողմի հավանականության մասին
Սոչիի վարչակազմի ներկայացուցիչները հանգստավայրի բնակիչներին և հյուրերին տեղեկացրել են ծովում, նաև ցամաքում պտտահողմի նոր ձևավորման վտանգի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:04
Մահացել է կլարնետահար Հովհաննես Վարդանյանը
55 տարեկանում մահացել է կլարնետահար, երգիչ Հովհաննես Վարդանյանը։ Այս մասին իր ֆեյսբուքյան էջում գրել է ՀՀ վաստակավոր արտիստ Կամո Սեյրանյանը։...
Աղբյուր` Panorama.am
16:50
Հերմետիզացիայի ցուցիչի ակտիվացումից հետո «Կոլցովո» վերադարձած օդանավը հասել է Երևան
Եկատերինբուրգ – Երևան չվերթի քաղաքացիական ինքնաթիռը, որը նախորդ օրը որոշակի խնդիրների պատճառով հետ էր վերադարձել «Կոլցովո»...
Աղբյուր` Panorama.am
16:41
«Mercedes»-ն ընկել է Ազատի ջրամբարը և սուզվել
Հունիսի 25-ին, ժամը 08:04-ին Արարատի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն տեղեկություն է ստացվել, որ ավտոմեքենան ընկել է Ազատի ջրամբարը և...
Աղբյուր` Panorama.am
16:27
ԳԹԿ-ն հայտարարում է բուհերի ընդունելության լրացուցիչ փուլի հայտագրման մեկնարկը
Հայտագրումը ավարտվում է հուլիսի 1-ին ժամը 17։00-ին։
Աղբյուր` Panorama.am
16:16
Բաբայան. Եկեք հիշենք Ռուբեն Վարդազարյանի նկատմամբ սկսված քրեաքաղաքական հետապնդման առիթը
«Հայրենիք» լուսակցության քաղխորհրդի անդամ, իրավաբան Արսեն Բաբայանը գրում է. «Գագիկ Ջհանգիրյանը Հանրայինի եթերում Պետրոս...
Աղբյուր` Panorama.am
16:07
Գերմանիան Ուկրաինային կտրամադրի 1 միլիարդ եվրո դրամաշնորհ
Գերմանիան Ուկրաինային կտրամադրի 1 միլիարդ եվրո դրամաշնորհ «առաջնահերթ ծախսերի համար»։ Գազետա.ռու-ի հաղորդմամբ, այս մասին հայտարարել...
Աղբյուր` Panorama.am
15:57
Թուրքիան Սուքիասյանների ավիաընկերության ինքնաթիռին թույլ չի տվել անցնել իր օդային տարածքով
Թուրքիայի ավիացիոն իշխանությունները FLYONE ARMENIA  ընկերությանը չեն տրամադրել Թուրքիայի օդային տարածքով դեպի Լիբանանի Հանրապետություն...
Աղբյուր` Panorama.am
15:48
Համալեյի կենտրոնում պատմել են՝ որտեղից է հայտնվել կապիկի ծաղիկը
Կապիկի ծաղիկը  Եվրոպա են բերել ոչ ավանդական սեռական կողմնորոշում ունեցող ճանապարհորդները։  «Говорит Москва» ռադիոկայանի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Հայուհին Վրաստանում 14-րդ երեխային է լույս աշխարհ բերել
Վրաստանի Նինոծմինդայի շրջանի Գանձա գյուղի բնակիչ Վարդուհի Ղազարյանը 43 տարեկանում լույս աշխարհ է բերել 14-րդ երեխային։ «Սպուտնիկ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:26
Օդի ջերմաստիճանը կնվազի 4-7 աստիճանով
Առանձին շրջաններում սպասվում է անձրև և ամպրոպ: Առանձին հատվածներում սպասվում է նաև կարկուտ:
Աղբյուր` Panorama.am
15:17
Պատարագի ժամանակ Պատրիարք Կիրիլը սայթաքել և ընկել է
Մոսկվայի և Համայն Ռուսիո պատրիարք Կիրիլը Նովոռոսիյսկ քաղաքի եկեղեցում պատարագի ժամանակ սայթաքել է ու ընկել։ Ինչպես հայտնում է «Ռիա...
Աղբյուր` Panorama.am
15:07
Ինչո՞ւ Սերժ Սարգսյանը չի մասնակցել հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի նիստին
ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր չի մասնակցել «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի տարեկան 31-րդ նիստին,...
Աղբյուր` Panorama.am
15:00
Լոբոդան, որին արգելված է մուտք գործել Ռուսաստան, մտադիր է վաճառել Մերձմոսկվայում գտնվող իր անշարժ գույքը
Ուկրաինացի երգչուհի Սվետլանա Լոբոդան, որին արգելված է մուտք գործել Ռուսաստան առաջիկա 50 տարում ռուսատյաց դիրքորոշման համար, մտադիր է վաճառել...
Աղբյուր` Panorama.am
14:49
«Տպավորություն ստեղծեցին, թե Բայդենը պարապ նստած էր սպասում էր Լիլիթ Մակունցին»
Քաղաքագետ Սուրեն Սարգսյանը, անդրադառնալով Լիլիթ Մակունցի ու Ջո Բայդենի մասին տարածված լուրերին, գրում է. «Տպավորություն ստեղծեցին, թե...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Վանեցյան. Ողջ երթի ընթացքում մարդիկ ողջունում են իրենց պատշգամբներից, մեքենաներից
11:26 26/04/2022

Վանեցյան. Ողջ երթի ընթացքում մարդիկ ողջունում են իրենց պատշգամբներից, մեքենաներից

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}