Քաղաքական 19:03 02/12/2021 Աշխարհում

«Պատերազմի և կորցված հնարավորությունների տարի». դեսպան Տիգրան Մկրտչյան

Հունաստանի խոշորագույն տպագիր և առցանց թերթերից՝ «Կաթիմերինին» հրապարակել  է Հունաստանում Հայաստանի նորանշանակ արտակարգ և լիազոր դեսպան Տիգրան Մկրտչյանի հոդվածը, որը լույս է տեսել թերթի երեկվա համարում։ Այն հրապարակվել է դեսպանատան fեյսբուքյան էջում։

«Պատերազմի և կորցված հնարավորությունների տարի» խորագրով հոդվածում ասվում է․

«Մեկ տարի է անցել 2020 թվականի 44-օրյա` (սեպտեմբերի 27-ից - նոյեմբերի 9-ը) Արցախի նկատմամբ սանձազերծված վերջին պատերազմից։ Սա Ադրբեջանի կողմից նախաձեռնած պատերազմ էր` Թուրքիայի մեծ աջակցությամբ՝ Սիրիայից և Լիբիայից ջիհադականների ներգրավմամբ` պատերազմական գործողությունների ընթացքում և դրանից հետո կատարված ռազմական հանցագործությունների զանգվածային դեպքերով։

Այնուամենայնիվ, քաղաքական խոսույթում դեռ գերակշռում են աշխարհաքաղաքական ընդհանրացումները և անվտանգության երկընտրանքի ասպեկտները: Պակասում է սակայն ժողովուրդների կյանքի ու ապագայի վերաբերյալ մտահոգությունը: Արդյո՞ք պատերազմը դարձրեց Հարավային Կովկասի տարածաշրջանը և տարածաշրջանի ժողովուրդներին կարճաժամկետ, միջնաժամկետ կամ նույնիսկ երկարաժամկետ հեռանկարում ավելի կամ գուցե պակաս ապահով: Ակնհայտորեն վերջին հարցի կարճ պատասխանը բացասական է: Եվ ահա մի քանի կետ, թե ինչու:

Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտությունը կա և միշտ եղել է` Ադրբեջանի կողմից` Արցախի ժողովրդի` իր պատմական հայրենիքում անվտանգ ու արժանապատիվ կյանքով ապրելու իրավունքը չընդունելու վերաբերյալ։ Ավելի պարզ ասած՝ խոսքը գնում է մարդկանց բոլոր իրավունքներից ամենահիմնականի՝ կյանքի իրավունքի մասին։ Եվ սա է, որ հարցականի տակ է դրվել տասնամյակներ շարունակ։

Դեռևս 1960-ականներին արցախահայությունը դիմել էր խորհրդային կառավարությանը, որպեսզի չեղարկի Ստալինի` 1921 թվականի անօրինական որոշումը՝ տարածքն Ադրբեջանի (նոր պետություն, որը ստեղծվել էր 1918 թվականին` Կովկասի իսլամական բանակի անմիջական աջակցությամբ՝ պանթուրանիստ թուրք գեներալ` Նուրի Փաշայի գլխավորությամբ) կազմի մեջ ներառելու վերաբերյալ: 1988 թվականին Արցախի ժողովուրդը կրկին դիմեց Մոսկվային խնդրանքով` իրականացնելու իրենց ինքնորոշման իրավունքը։ Ինչո՞ւ։

Ադրբեջանի իշխանությունները համակարգված և տասնամյակներ շարունակ իրականացրել են էթնիկ զտումների և մշակութային ցեղասպանության քաղաքականություն արցախահայերի նկատմամբ։ Խորհրդային Ադրբեջանում հայերին ճնշման ենթարկելու և խտրականության տարբեր ձևերը պատճառ հանդիսացան, որ 1965, 1967, 1977 և 1988 թվականներին տասնյակ հազարավոր ստորագրություններ հավաքվեցին` խնդրագրերի և նամակների ձևով` Արցախի անցումը Խորհրդային Հայաստանի վերահսկողության տակ թույլտալու ու այս հարցին արդարացի լուծում տալու նպատակով:

Ճնշումներից ազատվելու ցանկությունն էր նաև, որ արցախահայությանը ստիպեց պաշտպանելու իրենց կյանքն իրենց հայրենիքում` 1991-94, 2016 և 2020 թվականների պատերազմների ժամանակ։

Արցախի և նրա ժողովրդի դեմ մշակութային ցեղասպանությունը և տարբեր ոտնձգություններ շարունակվում են մինչ օրս՝ նույնիսկ 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմից հետո։ Նոյեմբերի 9-ի հայտարարությունը ստորագրելուց անմիջապես հետո Ադրբեջանը սկսեց համակարգված և կեղծավոր կերպով խախտել այն՝ միշտ մեղադրելով հայերին։ Այս ամենն իրականացվում է Թուրքիայի անմիջական աջակցությամբ։ 2020 թվականի պատերազմի ավարտից հետո ամեն օր, իսկ ավելի ճիշտ՝ ամեն մի քանի անգամ ակնհայտ է դառնում, որ Ալիևի վերջնական նպատակն է ազատվել հայերից ու Արցախում նրանց ժառանգությունից և որին հաջորդելու է նաև հայերի աստիճանական դուրս մղումը նաև Հայաստանից։

Հայկական մշակութային հուշակոթողների, վայրերի, եկեղեցիների և գերեզմանատների նկատմամբ վայրագ բռնությունները, պղծումները և վանդալիզմի ակտերը կատարվում են Բաքվի անմիջական հրահանգով: Վերջինս թույլ չի տալիս անգամ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ին այցելել տարածք։ Բաքվում զարհուրելի «Հաղթանակի զբոսայգու» բացումն, երեխաներին այն այցելելու խրախուսումը` հայերին ծաղրելու նպատակով, արդեն որակվել է այն որպես «նացիստական այգի»: Համատարած է նաև ռասիստական լեզուն, որը հստակ նպատակ ունի ապամարդկայնացնել հայերին, օրինակ. «Վայրի ցեղ», «բարբարոսներ», «շներ», «վայրագ թշնամի», «կորոնավիրուսից ավելի վտանգավոր վիրուս» և այլ արտահայտություններ հիշեցնում են համաշխարհային պատմության վատթարագույն հանցագործներին:

Հայ ռազմագերիների դեմ կեղծ դատավարությունները` միջազգային հանրության նկատմամբ ևս մեկ բացահայտ արհամարհանքի դրսևորում է, քանի որ սա այն սակավաթիվ հարցերից մեկն է, որի մասին մի քանի երկրներ և միջազգային կազմակերպություններ բարձրաձայնել են` որպես հրատապ հումանիտար հարց: Մյուս կողմից, ադրբեջանցի որևէ պատերազմական հանցագործի երբևէ մեղադրանք չի առաջադրվել, էլ չասած, որ չի դատապարտվել չնայած որ առկա են հանցագործությունների բազմաթիվ ապացույցներ (Ադրբեջանի զինվորներն իրենք էին տեսանկարահանում, թե ինչպես են մորթում հայ գերիներին, այդ թվում՝ քաղաքացիական անձանց և ծերերին):

Հայտարարություններն առ այն, որ չկա «Լեռնային Ղարաբաղ» անվանումով տարածք ու այլևս չկա ԼՂ հակամարտություն` ևս մեկ ապացույց է հանդիսանում հայկական ամեն ինչի շարունակական ժխտման։ Լավ, կարելի՞ է արդար դատավարություն սպասել մի երկրից, որտեղ ազգային հերոսը նա է, ով կացնով` դեռևս 2004 թվականին, սպանել է քնած հայ սպային։

Ակնհայտ է, որ Թուրքիայի ռազմական ղեկավարության ներգրավվածությունն այս պատերազմում, Թուրքիայի օգնությունը` զենքով, հետախուզությամբ և հատուկ ստորաբաժանումների միջոցով, ինչպես նաև Սիրիայից ջիհադիստների հավաքագրումը և ռազմական գոտի ուղարկելը` կռվելու Ադրբեջանի համար` միայն քաջալերել են Ալիևին, ով ոգևորված շրջում է իր երկրում զինվորական համազգեստով` պարծենալով «Ադրբեջանի հզոր բանակով»:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:30
Մարզերում սպասվում է ձյուն և մառախուղ
Մայրաքաղաքում հունվարի 22-ին, 23-ին, 25-ին և 26-ին սպասվում է առանց տեղումների եղանակ, 24-ի առավոտյան ժամերին հնարավոր է թույլ ձյուն: Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
20:23
Պետերբուրգը Cashback տուրերի պահանջարկի առումով առաջատար քաղաքներից է
Հունվարի 18-ին մեկնարկած տուրիստական cashback-ի հինգերորդ փուլի առաջին օրերին Սանկտ Պետերբուրգը մտել է ամենաշատ ամրագրված քաղաքային...
Աղբյուր` Panorama.am
20:15
Հարավային Օսիայում ապրիլի 10-ին նախագահ կընտրեն
Վրաստանի կողմից չվերահսկվող Հարավային Օսիայի խորհրդարանը ապրիլի 10-ը հայտարարել է նախագահական ընտրությունների օր։ Այս մասին հայտնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
20:08
Եռակողմ հայտարարությունից հետո Ադրբեջանը արցախահայության նկատմամբ 69 հանցագործություն է կատարել. ԱՀ դատախազություն
2020թ. նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարությունից հետո մինչև 01.01.2022 թվականը Արցախի Հանրապետության վերահսկողության տակ գտնվող հայկական...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Պոլիէթիլենային չթույլատրված տոպրակների օգտագործման համար տնտեսվարողները տուգանվել են
Երևանի Կենտրոն վարչական շրջանի ղեկավարի աշխատակազմի առևտրի և ծառայությունների բաժնի աշխատակիցներն այսօր ստուգայցեր  են իրականացրել առևտրի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:53
Ամենաարդյունավետ դիմակը կարող է պաշտպանել վիրուսներից ընդամենը 23%-ով
Ռուսական որակը գնահատող համակարգն ուսումնասիրվել է բժշկական դիմակների վրա վիրուսների պահպանումը, որոնք չափերով կարող են համեմատվել կորոնավիրուսի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:44
Սաակաշվիլիի Ջավախքի թեմ տեղափոխելու նախաձեռնությունն իրատեսական չէ․ Կոբախիձե
Վրաստանի նախկին նախագահ Միխեիլ Սաակաշվիլիին բանտից տնային կալանքի տակ պահելու նպատակով թեմ տեղափոխելու նախաձեռնությունն իրատեսական չէ,...
Աղբյուր` Panorama.am
19:36
Լավրով. Ռուսաստանը երբեք չի սպառնացել Ուկրաինային
Ռուսաստանը երբեք չի սպառնացել ուկրաինացի ժողովրդին՝ իր պաշտոնական ներկայացուցիչների անունից: Այս մասին ասել է ՌԴ արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովը՝...
Աղբյուր` Panorama.am
19:29
Ռուբինյանը կառուցողական է գնահատել հատուկ ներկայացուցիչների առաջին հանդիպումը Մոսկվայում
Հունվարի 21-ին ՀՀ ԱԺ նախագահի տեղակալ Ռուբեն Ռուբինյանն ընդունել է ԵՄ խորհրդում ֆրանսիական նախագահության ներկայացուցիչ, Ֆրանսիայի նախագահի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:21
Ռուսաստանն է ներխուժել Վրաստան․ ԱՄՆ պետքարտուղար
Վրաստան Ռուսաստանի ներխուժումից 13 տարի անց մինչև 300 հազար Վրաստանի քաղաքացիներ շարունակում են տեղահանվել իրենց տներից։ Բեռլին կատարած այցի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:14
Արցախում ծանր վնասվածք ստացած երեխան ռուս խաղաղապահների ուղղաթիռն է տեղափոխել Երևան
Հունվարի 19-ին Ճարտար քաղաքում տեղի ունեցած ավտովթարի հետևանքով չորս երեխա է վնասվածք ստացել, որոնցից երեքը՝ միջին ծանրության, իսկ մեկը՝ ծանր՝...
Աղբյուր` Panorama.am
19:06
Վիրաբույժն ու տնտեսագետը հիմնել են նոր բիզնես
Ընկերներ Սևակ Շահբազյանի ու Արմեն Հովհաննիսյանի համար գյուղատնտեսությունը նոր ոլորտ է։ Սևակը Երևանի գլխավոր վիրաբույժն է, Արմենը՝ տնտեսագետ։...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Հայաստանում հանցագործություններն աճել են 14,3%-ով
2021 թ. ընթացքում Հայաստանում գրանցված հանցագործությունների ընդհանուր թվաքանակն աճել է 14,3%-ով կամ 3777 դեպքով (2020 թ.` 26468, 2021 թ.՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:52
Հայ խաղաղապահները վերադարձել են Հայաստան
Կոսովոյում խաղաղապահ առաքելությանը մասնակցած հայ զինվորականների հերթական զորախումբն օրերս վերադարձել է Հայաստան:  ՀՀ ՊՆ-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:43
Եթե ՄԻՊ-ը խախտում ու ռիսկ է տեսնում, անպայման պետք է իր պահանջը ներկայացնի պաշտոնյային․ ՄԻՊ թեկնածու․
«Վիրավորանքը քրեականացնող հայտնի հոդվածը չի վերաբերում միայն հայհոյանքին, այլ վիրավորանքի այլ դրսևորումների մասին էլ է խնդիրը»,- ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:35
Դատախազությունը հուղարկավորության ծառայությունների ոլորտում սխեմատիկ չարաշահումները վերացնելու գործնական առաջարկներ է ներկայացրել
Երևան քաղաքի դատախազությունում իրականացված ուսումնասիրության արդյունքում Երևան քաղաքի տարբեր գերեզմանատներում հուղարկավորությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
18:27
ԱԺ ՔՊ խմբակցությունը ՀՌՀ անդամ ընտրեց Հակոբ Մովսեսին և Արթուր Մանուկյանին
ԱԺ նախագահի պաշտոնակատար Հակոբ Արշակյանն ընդհատեց ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանի թեկնածու Քրիստիննե Գրիգորյանի հետ հարցուպատասխանը և ամբիոնը...
Աղբյուր` Panorama.am
18:21
ՄԻՊ-ի թեկնածուն պլագիատով է զբաղված
Ադրբեջանագետ Անժելա Էլիբեգովան ֆեյսբուքյան էջում լուսանկարներ է հրապարակել ՀՀ գործող ՄԻՊ Արման Թաթոյանի՝ դեռևս 2016 թվականին արված...
Աղբյուր` Panorama.am
18:15
Լուսինե Բադալյանը Գեղամ Մանուկյանին հիշեցրել է Տիգրանակերտում միասին անցկացրած գիշերը
«Գեղամ Մանուկյանը լրագրողներին կոչ արեց տեռորի դեմ պայքարել։ Գեղամ ջան, դու ինձ ճանաչո՞ւմ ես։ Պատասխանը, միանշանակ, այո է»,- ԱԺ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:08
Գյումրիում գազաբաշխիչ կայանում տեղի էր ունեցել հոտատվության սարքավորման փականի ժամանակավոր խափանում
Երեկ Գյումրիում և մասամբ Ախուրյանում տարածված գազի հոտը անհանգստություն էր պատճառել քաղաքացիների շրջանում: Գյումրիի քաղաքապետարանից հայտնել...
Աղբյուր` Panorama.am
18:02
Ըստ որոշ տեղեկությունների՝ հայ-թուրքական բանակցություններում մայիսին շատ որոշակի փաստաթղթեր կլինեն. Սուրեն Սարգսյան
«Պատերազմից հետո Թուրքիան պատմական շանս է ստացել մեր տարածաշրջանում ներկայություն ունենալու համար և այդ պատմական շանսը մենք ենք նրան...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
Բոտուլիզմի դեպք է արձանագրվել
Հիվանդը գտնվում է «Արմենիա» ԲԿ֊ում, վիճակը գնահատվում է միջին ծանրության:
Աղբյուր` Panorama.am
17:50
Դիլիջանի թունելի սկզբնամասում բուք է
«Ճանապարհային դեպարտամենտ» հիմնադրամը տեղեկացնում է, որ հունվարի 21-ին՝ ժամը 17։10-ի դրությամբ, Աշտարակի (ասֆալտբետոնե ծածկը բաց է),...
Աղբյուր` Panorama.am
17:41
Եվրոպական միության պատվիրակությունը Հայաստանում է
Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է ԵՄ խորհրդում ֆրանսիական նախագահության ներկայացուցիչ, Ֆրանսիայի նախագահի գրասենյակի խորհրդական Իզաբել Դյումոնի և...
Աղբյուր` Panorama.am
17:34
Մեր աչքի առաջ տեսանք թրաֆիքինգի շատ ցցուն օրինակ. Գեղամ Նազարյանը՝ Փաշինյանի հայտարարության մասին
«Մենք բոլորս մեր աչքի առաջ տեսանք թրաֆիքինգի շատ ցցուն օրինակ, երբ վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնողն ի լուր աշխարհի հայտարարեց՝ ինքն է որոշում՝...
Աղբյուր` Panorama.am
17:29
Մայրը և որդին խաբեությամբ հափշտակել են անձանց անվամբ ձևակերպված վարկերի գումարները
քննչական կոմիտեի Արմավիրի մարզային քննչական վարչությունում ավարտվել է խաբեության, վստահությունը չարաշահելու եղանակով շուրջ մեկ տասնյակ անձի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:19
Թուրքական երգիծական հանդեսի ծաղրանկարը՝ գնաճի շուրջ Էրդողանի հայտարարության վերաբերյալ
Թուրքական «Uykusuz» (Անքուն) երգիծական հանդեսի այս շաբաթվա համարի շապիկին ծաղրանկար է հրապարակվել, որը վերաբերում է Թուրքիայում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:08
Ընտրվելու դեպքում հետ չեմ վերցնելու Արման Թաթոյանի՝ ՍԴ ներկայացրած դիմումները. ՄԻՊ թեկնածու
ԱԺ-ում քննարկվում է ՄԻՊ պաշտոնում Քրիստիննե Գրիգորյանի թեկնածության հարցը: Նրա թեկնածությունն առաջադրել է «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցությունը:
Աղբյուր` Panorama.am
17:02
«Եկեք ես էլ ձեր քաղաքական ուժին մեղադրեմ «Կարգին սերիալ» ստեղծողին քաղաքապետ դարձնելու համար»
«Դուք լավ գիտակցում եք, որ «Քաղաքացիական ակտիվ քայլ» նախագծի շրջանակներում ձեր իրականացրած փերֆորմանսները, ցավոք, ավելի շատ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:54
«Ռոմա»-ն շնորհավորել է Մխիթարյանին
Հայաստանի Ֆուտբոլի ազգային հավաքականի ավագ, «Ռոմա»-ի կիսապաշտպան Հենրիխ Մխիթարյանն այսօր նշում է ծննդյան 33-ամյակը: Իտալական...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Ռուբեն Ռուբինյանը խորհրդակցել է նախկինում Թուրքիայի հետ բանակցողների հետ
13:21 18/01/2022

Ռուբեն Ռուբինյանը խորհրդակցել է նախկինում Թուրքիայի հետ բանակցողների հետ

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}