Քաղաքական 15:15 17/05/2022 Արցախ

Amnesty International-ը՝ 44-օրյա պատերազմում ծերերի նկատմամբ ադրբեջանցիների իրականացրած հանցագործությունների մասին

68-ամյա Սլավիկ Գալստյանը, որն ընտանիքի հետ ապրում էր Արցախի Հադրութի շրջանի Մեծ Թաղեր գյուղում (այժմ օկուպացված է Բաքվի կողմից) և տառապում էր հոգեսոցիալական անհարմարվողականությամբ, 2020 թվականի հոկտեմբերին չի ցանկացել լքել իր գյուղը։ Սլավիկի մարմինը հայտնաբերվել է միայն երկու ամիս անց: Այդ մասին ասվում է Amnesty International-ի «Փախչել վերջինը. Բռնագաղթը և տարեցների դեմ պատերազմական հանցագործությունները Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության ժամանակ» վերնագրով զեկույցում:

Ինչպես նշվում է իշխանությունների կողմից տրված մահվան վկայականում՝ մահը վրա է հասել կրծքավանդակի, որովայնի և ներքին օրգանների հրազենային վնասվածքներից արյան տրավմատիկ կորստի հետևանքով։ Սլավիկ Գալստյանի որդին՝ Աշոտը, որին դիակի ինքնությունը պարզելու համար կանչել էին դիահերձարան, ասել էր, որ հոր մարմինը խոշտանգված էր՝ չհաշված մահվան պատճառ դարձած վնասվածքները: «Գանգը փշրված էր, կոտրված էին մարմնի բոլոր ոսկորները և նա նման էր մի կտոր մսի»,-ասել էր որդին:

Զեկույցում նշվում է 2020 թվականի աշնանը ադրբեջանի կողմից, իր դաշնակիցների՝ Թուրքիայի, օտարերկրյա ահաբեկիչների և ջիհադիստների անմիջական մասնակցությամբ, պատերազմի ընթացքում ծանր բռնությունների, ներառյալ՝ ռազմական հանցագործությունների մասին, ինչպիսիք են՝ արտադատական գնդակահարությունները, խոշտանգումները և այլ դաժան վերաբերմունքները: Դրանք արել է ադրբեջանական կողմը՝ տարեց էթնիկ հայերի նկատմամբ.

«2020 թվականին ռազմական գործողությունների վերսկսումն առանձնահատուկ ընդգծեց այն լուրջ սպառնալիքները, որոնց ենթարկվում է հայ բնակչության որոշակի խումբը՝ տարեցները։ Սպանված էթնիկ հայերի կեսից ավելին 60 տարեկանից բարձր է եղել։ Ամենատարեցը 89 տարեկան էր։

Բազմաթիվ տարեցներ կալանքի տակ գտնվելու ընթացքում ենթարկվել են խոշտանգումների և այլ դաժան վերաբերմունքի: Շատերը դեռևս անհայտ կորած են համարվում»,-ասվում է զեկույցում:

Զեկույցի նպատակը միջազգային մարդասիրական իրավունքի խախտումները, ներառյալ ռազմական հանցագործություններն ուսումնասիրելն է, որոնք կատարվել են ադրբեջանական ուժերի կողմից տարեց մարդկանց նկատմամբ 2020 թվականի ռազմական գործողությունների ընթացքում և դրանից հետո։

Ըստ զեկույցի, 72-ամյա Բելլա Հարությունյանն ասել է, որ Հադրութից փախչելու անհրաժեշտությունը հնարավոր չի եղել բացատրել 84-ամյա ամուսնուն՝ Էռնեստին, որը տառապում էր թույլ տկարամտությամբ։ Էռնեստը հրաժարվել է փախչել ընտանիքի մնացած անդամների հետ։ Ադրբեջանական զորքերի՝ Հադրութ մտնելուց որոշ ժամանակ անց Էռնեստը սպանվել է, իսկ նրա անդամահատված մարմինը հայտնաբերվել է միայն մի քանի ամսից հետո։

Amnesty International-ը մեջբերել է Բելլայի խոսքերը. «Նրան սպանել են, մաշկել են ամուսնուս մարմնի այն հատվածները, որտեղ դաջվածքներ են եղել… Ո՞վ կմտածեր, որ այսօր հնարավոր են նման բաներ՝ գլխատումներ, անդամահատումներ»: Որդու խոսքով՝ Էռնեստի ձեռքերից մեկը մարմնից պոկված է եղել։

Հաշմանդամություն չունեցող տարեցներից շատերը նույնպես նախընտրել են մնալ: Ինչպես նշվում է զեկույցում, բոլոր տարեցները խոսում էին իրենց տների և հողի նկատմամբ խորը կապվածության մասին՝ որպես արժեքավոր ակտիվների և եկամտի աղբյուրների, ինչպես նաև իրենց տներին սրտանց կապված լինելու մասին:

«Ես մի քանի անգամ գյուղից տարել էի պապիկիս, բայց ամեն անգամ նա ինքնուրույն ավտոստոպով վերադառնում էր գյուղ: Նա ասել էր, որ կնոջ գերեզմանն այնտեղ է, և ինքը չի ուզում այլ տեղ լինել»,-ասում է մի տղամարդ, որի 90-ամյա պապին հրադադարից հետո ապօրինաբար ձերբակալել են ադրբեջանական ուժերը:

Զեկույցում բերվում են նաև Արցախի օմբուդսմենի տվյալները, ըստ որոնց՝ մարտերի ընթացքում զոհվել է առնվազն 48 տարեց խաղաղ բնակիչ, ինչը կազմում է էթնիկ հայերի շրջանում փաստաթղթավորված քաղաքացիական անձանց մահվան դեպքերի կեսից ավելին։ Նրանցից ոմանք զոհվել են անկանոն գնդակոծության հետևանքով, սակայն առնվազն 30 տարեց ապօրինաբար սպանվել են ադրբեջանական զինուժի կողմից այն բանից հետո, երբ նրանք վերահսկողություն են հաստատել հայկական գյուղերի և քաղաքների վրա։

«Amnesty International-ը կարողացել է հաստատել այս դեպքերից շատերը վկաների և հարազատների ցուցմունքներից, նաև մահվան վկայականներից, որոնք տրվել են Հայաստանի իշխանությունների անցկացրած պաշտոնական դատաբժշկական փորձաքննության արդյունքում, ինչպես նաև սոցիալական ցանցերում տեղադրված տեսանյութերից:

Սպանություններից շատերը եղել են արտադատական մահապատիժներ՝ երբեմն գլխատման կամ գնդակահարության միջոցով, իսկ երբեմն էլ, ամենայն հավանականությամբ, նախքան սպանությունը կիրառվել էին խոշտանգումներ կամ այլ դաժան վերաբերմունք: Մի շարք դեպքերում մահացածների մարմիններն անդամահատվել են»,- ասվում է զեկույցում, որին ամբողջությամբ հնարավոր է ծանոթանալ այս հղումով։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

19:38
Գյուղացիական տնտեսությունները ի զորու չեն լինելու ինքնուրույն ու միայնակ հաղթահարել այս ճգնաժամը․ տնտեսագետ
Տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանը գրում է․ «Ճանապարհի մի հատվածի փլուզման հետևանքով Վերին Լարսը կրկին փակ է։ Ըստ նախնական գնահատականների՝...
Աղբյուր` Panorama.am
19:24
Էրդողանին վիրավորելու համար ձերբակալված 2 քաղաքացի կկալանավորվի
Թուրքիայի Թեքիրդաղ նահանգի Քափաքլը շրջանում նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանին վիրավորելու համար ձերբակալված 2 քաղաքացու նկատմամբ կալանավորման...
Աղբյուր` Panorama.am
19:18
Դավիթ Տոնոյանը դատավորից պահանջելու է ինքնաբացարկ հայտնել․ պաշտպաններ
Դավիթ Տոնոյանի շահերի պաշտպանների հայտարարություն են տարածել, որում ասվում է․ «Դավիթ Տոնոյանի և մյուսների վերաբերյալ  գործով...
Աղբյուր` Panorama.am
19:11
Վարչապետի պաշտոնը զբաղեցնողի ասուլիսի բոյկոտը հզոր և անհրաժեշտ քայլ էր, բայց․․․ Գեղամ Նազարյան
ԱԺ պատգամավոր Գեղամ Նազարյան, անդրադառնալով շուրջ 30 լրատվամիջոցների՝ Նիկոլ Փաշինյանի մամուլի ասուլիսը բոյկոտելուն, գրում է․ «Սիրելի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:47
Սամբոյի աշխարհի պատանիների և երիտասարդների առաջնությանը սպասվում է աշխարհի շուրջ 60 երկրի պատվիրակությունների մասնակցություն
ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի տեղակալ Կարեն Գիլոյանն աշխատանքային հանդիպումներ է ունեցել սամբոյի և գեղասահքի միջազգային...
Աղբյուր` Panorama.am
18:15
Այնուամենայնիվ՝ ԵՄ-ն շարունակում է վերակառուցվել ըստ «ընդդեմ մեկի» սկզբունքի
Եվրոպական խորհրդի նախագահ Շառլ Միշելի խոսքով՝ ԵՄ-ն պատրաստ է Բոսնիա-Հերցեգովինային և Վրաստանին թեկնածուի կարգավիճակ տալ, երբ այս երկրները...
Աղբյուր` Panorama.am
18:10
Կկարողանանք, արդյո՞ք, վերագտնել մեզ և կատարել այն, ինչ կատարել ենք 29 տարի առաջ․ Սենոր Հասրաթյան
ԶՈւ գնդապետ, Արցախի ԶՈւ տեղեկատվության ու հասարակայնության հետ կապերի բաժնի նախկին ղեկավար Սենոր Հասրաթյանը գրում է. «1992թ. հուլիսի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:03
2022թ. հունվար-մայիսին նախորդ տարվա համեմատ 42.2%-ով աճել է ներմուծումը Հայաստան. ՎԿ
ՀՀ Վիճակագրական կոմիտեն հրապարակել է 2022թ. մայիսի դրությամբ ՀՀ սոցիալ-տնտեսական վիճակը բնութագրող ընթացիկ-օպերատիվ ամփոփմամբ ստացված նախնական...
Աղբյուր` Panorama.am
17:20
Վրաստանը, Թուրքիան և Ադրբեջանը համատեղ զորավարժություններ կանցկացնեն
2022 թվականի հոկտեմբերի 17-28-ը Ադրբեջանը, Թուրքիան և Վրաստանը համատեղ «Eternity-2022» զորավարժություններ կանցկացնեն։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
17:14
Սիրիայի իշխանություններն ամեն ջանք գործադրում են հայ համայնքի կացությունը բարելավելու ուղղությամբ. Դեսպան
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է ՀՀ-ում Սիրիայի նորանշանակ դեսպանին
Աղբյուր` Panorama.am
17:07
Պետությունը պարտավոր է քայլեր ձեռնարկել գյուղատնտեսությունում հերթական ցնցումը թույլ չտալու համար. տնտեսագետ
Տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանն իր ֆեյսբուքյան էջում անդրադառնալով Լարսում ստեղծված իրավիճակին, գրել է. «Ճանապարհի մի հատվածի փլուզման...
Աղբյուր` Panorama.am
17:00
2020-ի նոյեմբերի 9-10-ի դեպքերով հարուցված քրգործով ներկայում 25 անձ ունի մեղադրյալի դատավարական կարգավիճակ
2020 թվականի նոյեմբերի 9-10-ին Երևան քաղաքում գտնվող Կառավարության շենքում, Ազգային ժողովի շենքում և պետական նշանակության այլ օբյեկտներում ու...
Աղբյուր` Panorama.am
16:47
Հաստատվել են միասնական քննությունների երկրորդ փուլի քննական օրերը
Գնահատման և թեստավորման կենտրոնի տնօրենի հրամանով հաստատվել են միասնական քննությունների երկրորդ փուլի քննական օրերը. կենսաբանություն և...
Աղբյուր` Panorama.am
16:40
ԲԴԽ-ն կարող է քննել միայն Ջհանգիրյանի վարքագծի կանոնների խախտման հարցը. Դավիթ Խաչատուրյան
«Ձայնագրության բովանդակությանը չեմ կարող գնահատականներ տալ, քանի որ խորհրդի կազմից ձևավորվել է հանձնախումբ, որին միացել է 5 անդամ և մենք...
Աղբյուր` Panorama.am
16:30
Զելենսկին կարծում է, որ այժմ Ռուսաստանի հետ բանակցությունների ժամանակը չէ
Վլադիմիր Զելենսկին G7-ի երկրների առաջնորդներին ասել է, որ «այժմ բանակցությունների ժամանակը չէ», Կիևը կբանակցի Ռուսաստանի Դաշնության...
Աղբյուր` Panorama.am
16:22
Վահե Հովհաննիսյան. Մենք թաքնվել ենք տներում ու ռեստորաններում ու ձևացնում ենք, թե ամեն ինչ նորմալ է
Այլընտրանքային նախագծեր խումբը տարածել է Վահե Հովհաննիսյանի հոդվածը, որը հրապարակում ենք ամբողջությամբ. «ԲԴԽ երեք անդամների...
Աղբյուր` Panorama.am
16:12
Փաշինյանի դեմ բողոքի քննությանը դատավորը սանկցիա կիրառեց փաստաբանի նկատմամբ
«Պարոն Մարտիրոսյանը մեզ՝ դատախազներիս, մեղադրում է հենց այնպես խոսելու մեջ։ Հենց այնպես դուք եք խոսում և արդեն շատ երկար։ Եթե չէիք...
Աղբյուր` Panorama.am
15:46
Նորավանքի աստիճաններից զբոսաշրջիկն ընկել է ու լուրջ վնասվածքներ ստացել
Հայտնի զբոսավար Յաշա Սոլոմոնյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է. «Քիչ առաջ Նորավանք վանական համալիրի Բուրդելաշեն եկեղեցու տխրահռչակ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:35
ՔՊ պատգամավորները 9 թեկնածուից Վճռաբեկ դատարանի հակակոռուպցիոն պալատի 3 դատավորներ են ընտրում
ՔՊ-ական պատգամավորների նախաձեռնությամբ հրավիրված ԱԺ արտահերթ նիստի օրակարգում Վճռաբեկ դատարանի 6 դատավորի ընտրության հարցերն են: Դրանցից 3-ը...
Աղբյուր` Panorama.am
15:30
«Homeland». հայկական արևահամ մրգերից, բանջարեղենից պատրաստված պահածոները՝ «Rest-hotel HoReCa Expo- 2022»-ում
«Rest-hotel HoReCa Expo-2022» Եվրասիական ցուցահանդեսին առանձին տաղավարով ներկայացված էր «Homeland» պահածոների գործարանի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:18
ՔՊ-ական պատգամավորը հրաժարականի դիմում է ներկայացրել
«Ազգային ժողովի կանոնակարգ» սահմանադրական օրենքի 155-րդ հոդվածի 1-ին մասի համաձայն` Հայաստանի Հանրապետության Ազգային ժողովի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:10
Երբ կբացվի Լարսը
Վրաստանը Ռուսաստանին կապող ավտոճանապարհի վնասված հատվածի վերականգնումը կարող է տևել մոտ 7-10 օր։ Sputnik Գրուզիային հայտնել են Վրաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:03
Ինչ լինում է այնտեղ, քաղաքական կոնտեքստ է դրա տակ, բնականաբար, որպես ապարանցի, իմ միջոցով պետք է գար. Մաթևոս Ասատրյան
«Ժողովո՛ւրդ ջան, ինչո՞ւ են ինձ կապել այդ ամեն ինչի հետ, ես որպես ապարանցի և այնտեղ բնակվող, հիմա ինչ լինում է այնտեղ, քաղաքական կոնտեքստ է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:45
Արցախի ԱԳ նախարարն աշխատանքային այցով եղել է Ռուսաստանում
Հունիսի 21-27-ը Արցախի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարար Դավիթ Բաբայանն աշխատանքային այցով գտնվում էր Ռուսաստանի Դաշնությունում։ Արցախի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:40
«Կլեոպատրա»-ն «Rest-hotel HoReCa Expo-2022»-ում ներկայացավ նոր տեսականիով ու դիզայնով
Վեց տասնյակից ավելի հայկական ընկերություններ իրենց արտադրանքը ներկայացրեցին Երևանում տեղի ունեցած «Rest-hotel HoReCa Expo- 2022»...
Աղբյուր` Panorama.am
14:20
Քննվում է Նիկոլ Փաշինյանի դեմ քրգործ հարուցելու պահանջով բողոքը
ՀՀ վերաքննիչ դատարանում,  նախագահությամբ դատավոր Կարեն Բիշարյանի, ընթանում է Նիկոլ  Փաշինյանի դեմ պետական դավաճանության հոդվածով...
Աղբյուր` Panorama.am
14:15
Արտակ Զեյնալյանը չպատասխանեց Ռուբեն Վարդազարյանի և Գագիկ Ջհանգիրյանի զրույցի ձայանգրությանը վերաբերյալ հարցին
«Իրավական գործընթաց է գնում ու ես, որպես դատավորի թեկնածու, դրա վերաբերյալ պարտավոր եմ դիրքորոշում չհայտնել»,-Ազգային ժողովում տված...
Աղբյուր` Panorama.am
13:55
Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 6-9 աստիճանով
Երևանում հունիսի 27-ին կեսօրից հետո, 28-30-ին, հուլիսի 01-02-ին երեկոյան ժամերին քաղաքի առանձին հատվածներում հնարավոր է կարճատև անձրև և ամպրոպ:
Աղբյուր` Panorama.am
13:46
Նաիրա Զոհրաբյան. ՀՀ «ամենաժողովրդական» կառավարությունը պարտավոր է հենց գյուղերում գնել ծիրանը
Քաղաքական-հասարակական գործիչ Նաիրա Զոհրաբյանը ֆեյսբուքյան իր էջում հրապարակել է տեսանյութ Լարսի անցակետում ստեղծված իրավիճակից ու գրել....
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Վանեցյան. Ողջ երթի ընթացքում մարդիկ ողջունում են իրենց պատշգամբներից, մեքենաներից
11:26 26/04/2022

Վանեցյան. Ողջ երթի ընթացքում մարդիկ ողջունում են իրենց պատշգամբներից, մեքենաներից

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}