Հասարակություն 17:15 21/09/2018 Հայաստան

100-ամյա պետականություն ունեցող Հայաստանը և 27–ամյա անկախ Հայաստանը

Հեղինակ` Տաթև Մանուկյան

Հայաստանը հազարամյակների պատմություն ունի։ Ճիշտ է, տարբեր ժամանակաշրջաններում, նույնիսկ դարերով, պետականություն չենք ունեցել, բայց Հայաստանը համարվում է աշխարհի հնագույն երկրներից մեկը։ Ավելի քան 500 տարի անկախություն չունենալուց հետո հայ ժողովուրդը 1918 թվականին ձեռք բերեց այդքան բաղձալի անկախությունը, որ տևեց ընդամենը 2,5 տարի։ Այնուհետև Հայաստանը 70 տարի եղել է Խորհրդային միության կազմում, իսկ 1991 թվականի սեպտեմբերի 21-ին կրկին հռչակվել է անկախ պետություն։

Այսօր մենք նշում ենք  Հայաստանի երրորդ Հանրապետության 27-ամյակը։ Երեկ նշում էինք Հայաստանի խորհրդարանի 100-ամյակը։  Panorama.am-ը հետաքրքրվեց պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Հայկազ Հովհաննիսյանից, ինչպե՞ս կարելի է բացատրել այդ տարբերությունը, ինչո՞ւ ենք մեզ «երիտասարդացնում»։

Նա նախ նշեց, որ այսօր պետք է նշել Հայաստանի անկախության 100-ամյակը։

«Որոշ պատմաբաններ, գործիչներ Խորհրդային Հայաստանի ժամանակաշրջանը չեն համարում  պետականության ժամանակաշրջան։ Բայց այնպիսի  գործընթացներ,  որոնք տեղի են ունեցել Խորհրդային շրջանում՝  տնտեսության զարգացում, գիտության, մշակույթի աննախադեպ զարգացում, դրան գումարած նշանավոր քաղաքական գործիչներ, ինչպեսք են Աղասի Խանջյանը, Յակով Զարուբյանը, Կարեն Դեմիրճյանը, հանել դրանք ու նրանց պատմության շառավղից, սխալ է։ Ասում ենք՝ երրորդ հանրապետությունն է, առաջինը 1918-20 թվականներին էր, երկրորդը՝ Խորհրդային Հայաստանը։  Եթե սա համարում ենք երրորդ, ինչո՞ւ ենք ստվերում երկորդը, հանում 70 տարին։  Սխալ է։ Չէ որ այդտեղ իմ ծնողներն են ապրել, ես եմ ապրում։ Ծայրահեղ մոտացում է, որը ես չեմ ընդունում»,- ասաց պատմաբանը։

Նա նշեց, որ պետականությունն իր մեջ ներառում է նաև բանակը, հիշեցրեց հայ 60 գեներալներին, մարշալներին, ծովակալին, ովքեր մասնակցել են համաշխարհային պատերազմին։

«Չի կարելի անտեսել 70 տարին։ Հանիրավի դուրս է մնացել երկրորդ հանրապետությունը։ Մեր պետականությունը 100 տարեկան է»,- կրկնեց նա։

Պատմաբանի խոսքով, 1991 թվականին Հայաստանում տեղի ունեցած գործընթացը տեղի է ունեցել նախկին խորհրդային բոլոր հանրապետություններում. «Եթե միայն մենք անկախացած լինեինք, մյուսները մնային, այո, կարող էինք ասել մենք անկախացել ենք։ Բոլորն էլ անկախացել են։ Մենք մի տեսակ սնապարտ ենք, համարում ենք, որ հարուստ պետականությունների պատմություն ունենք, կարելի է այդ հատվածը հանել։ Այդպես չէ, ամեն ժողովուրդ պետք է իր պատմությանը տեր կանգնի, ամբողջ 70 տարին չի կարելի հանել»։

Պատմական գիտությունների դոկտորի խոսքով, շատերն իրենց չեղած պատմությունը, օրինակ հարևան Ադրբեջանը, որի պետականությունը սկսվել է 1918 թվականից, իր գրքերում նույնիսկ գրում է, որ 200-300 տարվա պատմություն ունի, իսկ Հայաստանն ունենալով այդքան պատմություն՝ հրաժարվում է այդ պատմությունից։

«Մենք նշում ենք մեր պետականության 100-ամյակը։ Իսկ այս 27-ամյակը... նույնիսկ  չգիտեմ, այդ բառը չեմ գտնում։ Գուցե վերանկախություն»,- ասաց Հայկազ Հովհաննիսյանը։

Ավելի վաղ Panorama.am-ի հետ զրույցում ասել էր, որ հայոց պետականության ունի հազարամյակների պատմություն և այդ իմաստով շղթան շարունավել է, հասել նորագույն շրջանում վերանկախացման շրջանի:

«Ամենակարևորը՝ անկախությունը մենք նորագույն ժամանակներում վերականգնել ենք 1918 թվականի մայիսի 28-ին և այդ անկախության խորհուրդը փոխանցվել է նույնիսկ Խորհրդային Հայաստանին, երկրորդ հանրապետությանը, երրորդ հանրապետությունը հանդիսացել է առաջինի, երկրորդի օրգանական շարունակությունը»,- ասել էր նա։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

17:12
Արիանա Գրանդեն կրկնել է The Beatles- ի «հավերժական» ռեկորդը
55 տարի նման ռեկորդ չէր սահմանվել։
Աղբյուր` Panorama.am
17:01
Ադրբեջանցի դեսպանին արգելվել է մուտք գործել Թուրքիա
Թուրքիան պատժամիջոց է սահմանել ադրբեջանցի դեսպանի նկատմամբ։ Վերջինս մեղադրվել է «թուրք-ադրբեջանական բարեկամությանը ստվեր գցելու»...
Աղբյուր` Panorama.am
16:52
«Աէրոֆլոտ օփենի» առաջին տուրը չի կայացել` կեղծ ահազանգի պատճառով
Երեկ Մոսկվայում մեկնարկել է «Աէրոֆլոտ օթեն» միջազգային մրցաշարը: Առաջին տուրի մեկնարկից 45 րոպե անց, սակայն, պարտիաների ընթացքը...
Աղբյուր` Panorama.am
16:41
Ռեժիսոր. Ես դեռ լուրջ բացատրություն չեմ լսել
Հայաստանի Կինեմատոգրաֆիստների միության նախագահ Հարություն Խաչատրյանը համաձայն չէ, որ մշակույթի նախարարությունը միացնեն կրթության և գիտության նախարարությանը։
Աղբյուր` Panorama.am
16:35
«Արմենոֆոբիա․ պատմական ու մերօրյա վերելք». համաժողով՝ Եվրոպական խորհրդարանում
Եվրոպական խորհրդարանում մարտի 6-ին տեղի կունենա համաժողով՝ «Արմենոֆոբիա․ պատմական ու մերօրյա վերելք» թեմայով (Armenophobia:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:29
Չի կարելի երկիրը բաժանել նոր սրբերի ու հին մեղավորների
«Այլընտրանքային նախագծեր խմբի» անդամ Գեղամ Նազարյանն անդրադարձել է երեկ նույն խմբի անդամ Էլիներ Վարդանյանի հոդվածին ու դրան հետևած...
Աղբյուր` Panorama.am
16:17
«Հայհեղինակ». Առավել շատ խախտվում են լուսանկարիչների հեղինակային իրավունքները
«Հայհեղինակ» ՀԿ գլխավոր տնօրեն Սուսաննա Ներսիսյանի խոսքով, Հայաստանում հեղինակային իրավունքներն առավել հաճախ խախտվում են...
Աղբյուր` Panorama.am
15:51
ԼՀԿ-ն ԱԺ-ին է ներկայացրել սահմանադրական փոփոխությունների նախագիծը
«Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Էդմոն Մարուքյանը ԱԺ-ում ներկայացված մյուս երկու ուժերին է ներկայացրել սահմանդրական...
Աղբյուր` Panorama.am
15:39
Մասիս Մայիլյանի հետ Հարավային Օսիայի ժողովրդի ցեղասպանության ճանաչմանն աջակցելու հարցը չի քննարկվել. Արցախի ԱԳՆ
Արցախի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարար Մասիս Մայիլյանը այս օրերին աշխատանքային այցով գտնվում է Հարավային Օսիայի Հանրապետությունում, որտեղ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Հ. Խաչատրյան. Շատերն արհամարհանքով են վերաբերում հայկական կինոյին
Հայաստանի կինեմատոգրաֆիստների միությունը պատրաստ է իրավաբանական լուրջ աջակցություն մատուցել, միջամտել, որպեսզի ռեժիսոր Հովհաննես Գալստյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:29
Պուտինը նշել է՝ ինչպիսին կլինի Եվրոպայում ԱՄՆ-ի հրթիռների տեղակայման պատասխանը
ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Դաշնային ժողովին ուղղված ամենամյա ելույթում խոսել է այն մասին, թե ինչպիսին կլինի Եվրոպայում ԱՄՆ հրթիռների տեղակայման...
Աղբյուր` Panorama.am
15:26
Սարալանջում տեղի ունեցած վթարի հետևանքով վարորդը մահացել է
Երևանի Սարալանջի փողոցում երեկ կեսօրին մոտ իրար են բախվել երկու «Մերսեդես» և «Օպել Վեկտրա» մակնիշի ավտոմեքենաներ։...
Աղբյուր` Panorama.am
15:12
Էրդողան. «Մենք հայերին հետ չենք ուղարկում այստեղից»
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը կրկին խոսել է Հայոց ցեղասպանության ու այդ երկրում ապրող հայերի մասին: «Էրմենիհաբեր»-ը...
Աղբյուր` Panorama.am
15:07
ԳԱԱ քիմիական ֆիզիկայի ինստիտուտի տնօրեն ընտրվել է Սեյրան Մինասյանը
Այսօր  ՀՀ ԳԱԱ նախագահությունը ՀՀ ԳԱԱ Արամ Նալբանդյանի անվան քիմիական ֆիզիկայի ինստիտուտի տնօրենի պաշտոնում միաձայն ընտրել է քիմիական...
Աղբյուր` Panorama.am
15:02
Յուրա Մովսիսյանը հանդիպել է Հայաստանի կանանց Մ-19 հավաքականի հետ
Հայաստանի ազգային հավաքականի ֆուտբոլիստ Յուրա Մովսիսյանն այսօր այցելել է ՀՖՖ Տեխնիկական կենտրոն/Ֆուտբոլի ակադեմիա, որտեղ հետևել է Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:55
Տիկին Մանուկյան-Սիմոնն ամենասերտ առնչությունն ուներ այն ամենի հետ, որ կոչվում է հայ ու Հայաստան. ՀՀ նախագահ
Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է հղել ազգային գործիչ ու բարերար Լուիզ Մանուկյան-Սիմոնի մահվան կապակցությամբ: ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:50
Ֆրանսիայի 3 նախագահները մասնակցել են հակասեմիտիզմի դեմ պայքարի ակցիային
Նախօրեին հազարավոր մարդիկ դուրս էին եկել Ֆրանսիայի փողոցներ՝ ընդդեմ հակասեմիտիզմի։ Հայտնի, անհայտ, հասարակ ֆրանսիացիներ, քաղաքական գործիչներ,...
Աղբյուր` Panorama.am
14:44
Ագարակաձորի մանկապարտեզում ջեռուցման լոկալ համակարգ է կառուցվում
Վայոց ձորի Ագարակաձոր գյուղի մանկապարտեզում ակտիվ աշխատանքներ են իրականացվում: Կառուցվում է արևային ջրատաքացուցիչներով համալրված՝ ջեռուցման...
Աղբյուր` Panorama.am
14:40
«Ժառանգությունը» հրավիրում է իր 12-րդ համագումարը
«Ժառանգության» վարչությունը երեկվա նիստում որոշում է ընդունել կուսակցության հերթական համագումարն անցկացնել մարտի 31-ին, Երևանում:...
Աղբյուր` Panorama.am
14:35
«Մաեստրո Մանսուրյանի» և երևանյան պրեմիերայի մասին
Մարտի 5-ին տեղի կունենա կոմպոզիտոր Տիգրան Մանսուրյանի 80-ամյա հոբելյանին նվիրված ռեժիսոր Հայկ Մկրտչյանի  «Մաեստրո Մանսուրյան»...
Աղբյուր` Panorama.am
14:21
Հակոբ Արշակյանը «լայվ» է մտել զուգարանից
Նա այցելել է Կենտրոնական Կիլիկիա ավտոկայան։
Աղբյուր` Panorama.am
14:14
Շվեյցարիայում ձնահյուսի տակ մարդիկ են մնացել
Շվեյցարիայի Կրան-Մոնտանա հանգստավայրի լանջերին մի խումբ դահուկորդներ հայտնվել են ձնահյուսի տակ։ Այս մասին տեղեկանում ենք euronews-ից։ Վալե...
Աղբյուր` Panorama.am
14:00
Էմմա Ուոթսոնը Փարիզում Մակրոնների հետ քննարկել է գենդերային հավասարության խնդիրը
Նախօրեին Փարիզում տեղի է ունեցել  G-7-ի Գենդերային հավասարության խորհրդատվական խորհրդի հանդիպումը, որին մասնակցում էին բազմաթիվ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:52
Գեղարքունիքի, Լոռու և Տավուշի փոխմարզպետներն ազատվել են պաշտոնից
Վարչապետի որոշմամբ Գեղարքունիքի, Լոռու և Տավուշի փոխմարզպետներն ազատվել են պաշտոնից: Այս մասին տեղեկանում ենք կառավարության e-gov.am կայքից:...
Աղբյուր` Panorama.am
13:43
Honda-ն հեռանում է Բրիտանիայից
Այս որոշումը կհանգեցնի 3500 աշխատատեղերի փակման։
Աղբյուր` Panorama.am
13:31
Մահացել է Էլմիրա Հեքեքյան-Աբրահամյանը
Այսօր 91 տարեկանում կյանքին հրաժեշտ է տվել ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, ռեժիսոր, ՀՀ հեռուստատեսության հիմնադիր, ակադեմիկոս Էլմիրա...
Աղբյուր` Panorama.am
13:25
2018թ. ընթացքում տնտեսվարողներին է վերադարձվել 90.146,6 միլիոն դրամի չափով ԱԱՀ
Հարկ վճարողների կողմից ներկայացված դիմումների հիման վրա 2018 թվականի ընթացքում ԱԱՀ-ի զրոյական դրույքաչափով հարկվող գործարքներից առաջացած...
Աղբյուր` Panorama.am
13:18
ԵՊՀ ռեկտոր. Շինծու մեղադրանք է
Երևանի պետական համալսարանի ռեկտոր Արամ Սիմոնյանը՝ ոստիկանության տարածած հաղորդագրության մեջ նշված կաշառքի վերաբերյալ  մեղադրանքը շինծու է...
Աղբյուր` Panorama.am
13:11
Բաբաջանյանն առաջարկում է ձևավորել պատգամավորական խումբ՝ Սիրիա մեկնելու համար
ԱԺ «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության պատգամավոր Արման Բաբաջանյանն առաջարկում է ձևավորել պատգամավորական խումբ՝ Սիրիա...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Սուսաննա Ներսիսյան. Հեղինակային իրավունքներն առավել շատ խախտվում են լուսանկարների դեպքում
16:49 20/02/2019

Սուսաննա Ներսիսյան. Հեղինակային իրավունքներն առավել շատ խախտվում են լուսանկարների դեպքում

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}