Իրավունք 10:10 26/11/2018 Հայաստան

Արցախցիների իրավունքների պաշտպանությունն ավելի շատ է կապված քաղաքական հարցերի հետ. Արտակ Բեգլարյան

Ապրիլյան պատերազմից հետո Արցախի Հանրապետության մարդու իրավունքների պաշտպան նշանակված Ռուբեն Մելիքյանը հրաժարական տվեց այս տարվա սեպտեմբերին։ Նախքան հրաժարականը նա ներկայացրեց հատուկ զեկույց Ադրբեջանում հայատյացության փաստերի վերաբերյալ՝ դրանով, ըստ էության, ավարտելով 2016թ. ապրիլյան պատերազմի առթիվ սկսած փաստահավաք գործառույթ, որն ի սկզբանե կարևորել էր։

Այժմ Արցախի Մարդու իրավունքների պաշտպանն է մասնագիտությամբ քաղաքագետ և հանրային կառավարման մասնագետ  Արտակ Բեգլարյանը, որը Ազգային ժողովի կողմից ընտրվելուց հետո երդվեց՝ «պարտականություններս կկատարեմ անաչառ, առավելագույն բարեխղճությամբ և ջանասիրությամբ»։

Արտակ Բեգլարյանը պատասխանել է Panorama.am-ի հարցերին։

Panorama.am- Արցախում մարդու իրավունքների պաշտպանությունն ի՞նչ յուրահատկություններ ունի, արդյո՞ք այն մաքուր իրավական ոլորտում է, թե նաև քաղաքական՝ ելնելով  Արցախի կարգավիճակից։
Ա. Բեգլարյան- Մարդու իրավունքները հռչակագրային առումով համընդհանուր են և վերաբերում են բոլորին՝ անկախ որևէ հատկանիշից: Նույնը վերաբերում է նաև Արցախի բնակիչներին, սակայն աշխարհը դեռ չի հասել այդ համընդհանրության սկզբունքի լիարժեք իրականացմանը, և Արցախի բնակչությունը ևս իր մաշկի վրա զգում է մարդու իրավունքների փաստացի տարբերակվածությունը:
Յուրահատկությունները բխում են երեք հիմնական գործոններից, այն է՝ Արցախի չճանաչվածության հանգամանքը, Ադրբեջանի հետ հակամարտությունը և Արցախի հասարակության արժեհամակարգն ու հոգեկերտվածքը: Չճանաչվածության պատճառով Արցախը գրեթե ամբողջովին զրկված է միջազգային լավագույն փորձին հաղորդակից դառնալու հնարավորություններից: Հակամարտությամբ պայմանավորված մարդու իրավունքներին առնչվող մի շարք ոչ սովորական խնդիրներ ու առաջնահերթություններ են ի հայտ գալիս, առավել ևս, երբ Ադրբեջանը բավականին ագրեսիվ հակահայ քաղաքականություն է վարում: Իսկ ահա հասարակության արժեհամակարգն ու հոգեկերտվածքը ցանկացած հասարակության մեջ որոշակի յուրահատկությունների աղբյուրներ են, քանի որ որքան էլ մարդու իրավունքները համընդհանուր լինեն, միևնույն է՝ տեղային առանձնահատկությունները պետք է հաշվի առնվեն կոնկրետ քաղաքականություն մշակելու և իրականացնելու գործում:

Ընդհանրապես, պետության մեջ որևէ ոլորտ մեկուսի չէ, և բոլոր ոլորտները փոխազդում են միմյանց: Իսկ մասնավորապես տվյալ պարագայում, այո՛, արցախցիների իրավունքների պաշտպանությունն ավելի շատ է կապված քաղաքական հարցերի հետ, քան ճանաչված պետությունների քաղաքացիների դեպքում:

Panorama.am - Ի՞նչ նոր ծրագրեր ունեք, որոնք զուտ Ձերն են կամ թելադրված են այժմյան ժամանակով։
Ա. Բեգլարյան - Նախ, կարևոր է ընդգծել, որ շարունակելու եմ նախորդ Պաշտպանների ժամանակ մեկնարկած ծրագրերը: Իսկ նոր ծրագրեր նախատեսում եմ բոլոր հնարավոր ուղղություններում: Մասնավորապես, առաջիկա ժամանակահատվածում նախատեսում եմ կատարել ուսումնասիրություններ կոնկրետ իրավունքների պաշտպանության վիճակի վերաբերյալ և հանդես գալ իրավունքների պաշտպանությանն ուղղված առաջարկներով: Կարևորում եմ պարբերաբար այցերն ու մշտադիտարկման աշխատանքները հատկապես փակ և կիսափակ կառույցներում, մասնավորապես՝ քրեակատարողական վարչությունում, հոգեթմրաբանական դիսպանսերում, տուն-ինտերնատում, երեխաների խնամքի և պաշտպանության գիշերօթիկ հաստատություններում, զորամասերում, ինչպես նաև կրթական ու առողջապահական հաստատություններում:

Շարունակական ջանքեր եմ գործադրելու հասարակության իրավագիտակցության բարձրացման ուղղությամբ, և այդ նպատակով կյանքի կոչվող քայլերի ու միջոցառումների ծրագիրը մշակման փուլում է: Արդեն կոնկրետ ձեռնարկումներ կան այդ ուղղությամբ. մասնավորապես, վերջին օրերին հայտարարել ենք «Մարդու իրավունքներն իմ աչքերով» խորագրով լուսանկարների և տեսանյութերի մրցույթ, որին կարող են մասնակցել Արցախի բոլոր դպրոցականները: Իհարկե, ծրագրեր ունեմ նաև միջազգային և հակամարտությանն առնչվող ուղղություններում՝ ձգտելով վեր հանել արցախցիների իրավունքների խախտումները և կոնկրետ միջոցներ ձեռք առնել դրանց վերացման ու կանխարգելման ուղղությամբ:

Մեկ այլ ուղղություն է Մարդու իրավունքների պաշտպանի թիմի կարողությունների և կառավարման համակարգի անընդհատ բարելավումը: Այդ առումով պայմանավորվածություն ունենք ՀՀ ՄԻՊ Արման Թաթոյանի հետ, որ ԱՀ ՄԻՊ աշխատակիցները պարբերաբար վերապատրաստում կանցնեն իրենց մոտ: Այդ պայմանավորվածության շրջանակներում սեպտեմբերից սկսած մեր աշխատակիցները տարբեր փուլերով երկշաբաթյա պրակտիկա են անցել ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմում։

Նախատեսում եմ նաև ավարտին հասցնել նախորդ Պաշտպան Ռուբեն Մելիքյանիօրոք մեկնարկած նոր պաշտոնական կայքի մշակման և «Մալբրի» էլեկտրոնային փաստաթղթաշրջանառության համակարգի ներդրման աշխատանքները:

Panorama.am - Ի՞նչ «ժառանգություն» եք ստացել նախորդ Մարդու իրավունքների պաշտպանից։
Ա. Բեգլարյան- Բավականին լավ ժառանգություն եմ ստացել բոլոր առումներով: Շնորհիվ առաջին և երկրորդ պաշտպաններ Յուրի Հայրապետյանի և Ռուբեն Մելիքյանի գործուն ջանքերի՝ ՄԻՊ հաստատությունը ո չմիայն ձևավորվել է, այլ նաև անցել է կայացման նշանակալի ուղի՝ շոշափելի ձեռքբերումներ արձանագրելով մարդու իրավունքների մշակույթի բարելավման, բնակչության իրավագիտակցության բարձրացման, մարդու իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմների կատարելագործման, միջազգային կապերի հաստատման, Ադրբեջանի հայատյաց քաղաքականության հետևանքների միջազգայնացման, արհեստավարժ աշխատակազմի ձևավորման և մի շարք այլ հարցերում: Հիմա իմ հերթն է ամրապնդելու և զարգացնելու առկա ձեռքբերումները, և ես վճռական եմ տրամադրված այդ հարցում:

Panorama.am - Ինչպե՞ս եք պատկերացնում աշխատանքը եվրոպական համապատասխան կառույցներիհ ետ։
Ա. Բեգլարյան - Ես շարունակելու եմ ֆորմալ և ոչ ֆորմալ հանդիպումներ ունենալ մեր միջազգային գործընկերների հետ, և փորձելու եմ ընդլայնել ու խորացնել նրանց հետ համագործակցության ծրագրերը: Այդ ուղղությամբ իմ գործունեության գլխավոր սկզբունքն ու փաստարկը լինելու է մարդու իրավունքների համընդհանրությունը՝ ներկայացնելով, որ Արցախը չպետք է զրկված լինի մարդու իրավունքների գլոբալ համակարգի մասը կազմելու հնարավորությունից իր քաղաքական կարգավիճակի պատճառով:

Նպատակ  ունեմ  տարբեր միջազգային կառույցների հետ և՛ ուղիղ կապեր հաստատել, և՛ աջակցել նրանց ու արցախյան քաղաքացիական հասարակության կառույցների միջև կապերի հաստատմանը: Յուրաքանչյուր կազմակերպության հետ շփումներում գործիքակազմը կարող է տարբեր լինել՝ ըստ իրավիճակի և տվյալ կազմակերպության առանձնահատկությունների:

Panorama.am- ԵԽԽՎ-ն վերջերս բանաձև ընդունեց չճանաչված պետություններում ներկայություն ապահովելու մասին, մասնավորապես մարդու իրավունքների հետ կապված։ Որքանո՞վ են հեռանկարային Արցախի Հանրապետության համար նման բանաձևը, ի՞նչ եք նախաձեռնելու այս առումով։
Ա. Բեգլարյան -Թեև ԵԽԽՎ տվյալ բանաձևի որոշ ձևակերպումներ այնքան էլ հաջող չէին, սակայն ուրախալի է տեսնել, որ եվրոպական կառույցները աստիճանաբար հանգում են այն մտքին, որ մարդու իրավունքները համընդհանուր են, և չպետք է որևէ տարածքի քաղաքական կարգավիճակը պատճառ դառնա դրա միջազգային մեկուսացման համար: Արցախի Հանրապետության իշխանությունները բազմիցս հայտարարել են, որ պատրաստակամ ենք միջազգային կառույցների հետ համագործակցել, հետևաբար, Արցախի դռները բաց են դրանց առջև: Քանի որ խոչընդոտներն իրենց կողմից են, այդ պատճառով ավելի շատ իրենց կողմից պետք է քայլեր ձեռնարկվեն, իսկ անձամբ ես պատրաստվում եմ բոլոր հնարավոր առիթներն օգտագործել արցախցիների իրավունքների պաշտպանության հարցը բարձրաձայնելու միջազգային հարթակներում և բարենպաստ պայմաններ ստեղծելու Արցախում միջազգային կառույցների ընդգրկվածության համար:

Panorama.am - Արցախի Ազգային ժողովում ունեցած Ձեր ելույթում նշեցիք, որ նպաստելու եք Արցախի հետագա ճանաչողության բարձրացմանը և հակազդելու եք Ադրբեջանի այլատյաց և ռազմատենչ հայտարարություններին: Ինչպիսի՞գործիքներով։
Ա. Բեգլարյան - Անշուշտ, դա ամենևին հեշտ ու կարճ ճանապարհ չէ, սակայն պետք է յուրաքանչյուր կարողունակ անձ իր հնարավորությունների սահմաններում կաթիլ առ կաթիլ իր ներդրումը ունենա տվյալ գործում: Իմ գլխավոր գործիքակազմը մարդու իրավունքների ոտնահարումների ու սահմանափակությունների մասին բարձրաձայնելն է՝ փորձելով դրանք դարձնել միջազգային իրավապաշտպան համայնքի ուշադրության առարկա:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

20:43
Սեդրակ Քոչարյանը դատի է տալիս ԱԱԾ-ին. 168.am
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի որդին՝ Սեդրակ Քոչարյանը, դատի է տալիս Ազգային անվտանգության ծառայությանը (ԱԱԾ)՝ իր անմեղության կանխավարկածը...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
Հանքային ջրերի արտադրությունը նվազել է
Հայաստանում հանքային ջրերի արտադրությունը նվազել է: ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի հրապարակած տվյալների համաձայն՝ 2018 թվականին Հայաստանում արտադրվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
20:21
Վաղը ցերեկը մայրաքաղաքում ջերմաստիճանը կհասնի +11-ի
Հանրապետության տարածքում փետրվարի 20-24-ը սպասվում է առանց տեղումների եղանակ: Քամին՝ հարավ-արևմտյան` 3-8 մ/վ։ ԱԻՆ հիդրոմետ ծառայությունից...
Աղբյուր` Panorama.am
20:18
Խոջիվանքի պանթեոնում կայացել է հոգեհանգստյան կարգ՝ նվիրված Հովհաննես Թումանյանի հիշատակին
Մեծանուն գրողը թաղված է Թբիլիսիի Խոջիվանքի պանթեոնում, սիրտը՝ Դսեղ գյուղում:
Աղբյուր` Panorama.am
20:12
Թուրք ուսուցիչը ձերբակալվել է սեռական ոտնձգություն կատարելու մեղադրանքով
Թուրքիայի Ադանա նահանգի Սարըչամ շրջանի դպրոցներից մեկում ուսուցիչ է ձերբակալվել։ Նա մեղադրվում է արական սեռի աշակերտների նկատմամբ սեռական...
Աղբյուր` Panorama.am
20:02
Արտակ Համբարձումյանը` երրորդ մրցանակակիր
Թուրքիայում, Բալկանյան խաղերի ավարտից հետո, Հայաստանի աթլետները մասնակցեցին «Ստամբուլի գավաթ» անվանումով միջազգային մրցաշարին:...
Աղբյուր` Panorama.am
19:55
Վաղվա հոսանքազրկումների մասին
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ փետրվարի 20-ին պլանային և վերանորոգման աշխատանքներ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:51
Ինդոնեզիայում գտել են է ցունամիի զոհերի զանգվածային գերեզման
Ինդոնեզիայում հայտնաբերել են ցունամիի զոհերի զանգվածային թաղում։ Ցունամին եղել է 2014 թվականին Հարավարևելյան Ասիայում։ Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:32
Վանում 4 բալանոց երկրաշարժ է տեղի ունեցել
Ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետության կազմում գտնվող Վան քաղաքում փետրվարի 18-ի երեկոյան Ռիխտերի սանդղակով 4 բալ ուժգնությամբ երկրաշարժ է գրանցվել:...
Աղբյուր` Panorama.am
19:21
Հայաստանի մի շարք առաջատար շախմատիստներ կմասնակցեն Աէրոֆլոտ Օփենին
Ռուսաստանի Մոսկվա քաղաքում այսօր մեկնարկում է շախմատի Աէրոֆլոտ Օփեն միջազգային խոշոր մրցաշարը, որն անցկացվում է 3 ենթախմբերով: Գլխավոր՝ A...
Աղբյուր` Panorama.am
19:11
Ռուբինյանը և Կոպիրկինը քննարկել են ինտեգրացիոն միավորումներում փոխգործակցության արդյունավետության բարձրացմանը վերաբերող հարցեր
ՀՀ ԱԺ արտաքին հարաբերությունների մշտական հանձնաժողովի նախագահ Ռուբեն Ռուբինյանն այսօր ընդունել է Հայաստանի Հանրապետությունում Ռուսաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:02
Ազատ տնտեսական գոտի ստեղծելու գործընթացի ժամանակ թույլ են տրվել չարաշահումներ
Ոստիկանության ԿՀԴՊ ԳՎ կոռուպցիայի և տնտեսական գործունեության դեմ ուղղված հանցագործությունների հակազդման վարչությունում տեղեկություններ էին...
Աղբյուր` Panorama.am
18:51
Թումանյանի թողած ժառանգությունը համամարդկային է. Գարեգին Բ
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Բ-ն շնորհավորել է Հովհաննես Թումանյանի ծնդդյան 150-ամյակի առիթով։ «Այսօր մեր մեծ բանաստեղծ Հովհաննես...
Աղբյուր` Panorama.am
18:42
Եթե «Լիդիան Արմենիան» դիմի արբիտրաժ և հաղթի, «ներդրումներ խրախուսող» կառավարությունից ՀՀ բյուջեի 50%-ի չափով փոխհատուցում կստանա. Ա. Հովհաննիսյան
ԱԺ նախկին փոխնախագահ Արփինե Հովհաննիսյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրառում է կատարել՝ անդրադառնալով «Լիդիան Արմենիա» ընկերության՝ երեկ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
ԵՊՀ ռեկտորը գիտխորհրդին պատմել է իր հանդեպ ճնշումների մասին
«ԵՊՀ 100-ամյակի կառավարական հանձնաժողով չի ստեղծվում, որովհետև չեն ուզում ինձ հետ նշել այդ տոնը, այլ ուրիշ ռեկտորի հետ: Այդպես ասաց մեր նախարարը»:
Աղբյուր` Panorama.am
18:14
Փետրվարի 20-ին Արցախում «Օդային տագնապ» ազդանշանով քաղաքացիական պաշտպանության մարզում կանցկացվի
Վաղը՝ փետրվարի 20-ին Արցախի Հանրապետությունում անց է կացվելու քաղաքացիական պաշտպանության մարզում՝ «ԱՀ քաղաքացիական պաշտպանության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:12
«Թումանյանական աշխարհը». ԱԺ-ում բացվել է Արմեն Լոռենցի աշխատանքների ցուցադրությունը
Ազգային ժողովում այսօր տեղի է ունեցել Արմեն Լոռենցի աշխատանքների ցուցահանդեսի բացումը՝ նվիրված Հովհաննես Թումանյանի ծննդյան 150-ամյակին: ԱԺ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:06
Ճապոնիայի ԱԳ նախարար. Թրամփը Նոբելյան մրցանակի կարժանանա, եթե ԿԺԴՀ-ն միջուկազերծում իրականացնի
Ճապոնիայի արտաքին գործերի նախարար Տարո Կոնոն ասուլիսում հայտնել է, որ ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփն արժանի կլինի Նոբելյան մրցանակի, եթե ԿԺԴՀ-ն...
Աղբյուր` Panorama.am
17:47
Նազիկ Ավդալյանն օգնում է Արցախի ծանրորդներին
Այս օրերին Արցախի ծանրամարտի ասոցիացիաի հրավերով Արցախի Հանրապետությունում է գտնվում աշխարհի և Եվրոպայի չեմպիոն ծանրորդուհի Նազիկ Ավդալյանը։...
Աղբյուր` Panorama.am
17:24
Ապարանի և Արագածի ավտոճանապարհներին բուք է
ՀՀ տրանսպորտի, կապի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ այսօր՝ ժամը 17:00-ի դրությամբ, Ապարանի և Արագածի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:11
Հայաստանում ալյուրի արտադրությունը զգալի նվազել է
Հայաստանում առաջին անհրաժեշտության սննդամթերք համարվող հացի արտադրության ծավալները նախորդ տարի 2.4 տոկոսով նվազել են: ՀՀ վիճակագրական...
Աղբյուր` Panorama.am
16:59
Թումանյանը վերադարձավ թբիլիսյան իր պատշգամբ
Թումանյանի 150-ամյակի առթիվ  թբիլիսյան պատմական պատշգամբը նվեր ունի Վրաստանի Խորհրդարանի մատգամավոր Դաթո Ճիճինաձեից։ Վերջինը Թումանյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:45
Էրդողանը երազում է Օսմանյան կայսրության վերականգնման մասին. Ասադի խորհրդական
Սիրիայի նախագահ Բաշար Ասադի խորհրդական Բուսեին Շաբան հայտարարել է, որ Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը երազում է Օսմանյան կայսրության...
Աղբյուր` Panorama.am
16:39
ԵԱՀԿ գործող նախագահը մարտին կայցելի Երևան և Բաքու
«Մարտի առաջին կեսին ես պատրաստվում եմ այց կատարել Երևան և Բաքու»,-այսօր  Մոսկվայում հայտարարեց ԱՀԿ գործող նախագահ, Սլովակիայի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:15
ԱՄՆ սենատոր Բերնի Սանդերսը 2020թ-ին կրկին կպայքարի ԱՄՆ նախագահի պաշտոնի համար
ԱՄՆ սենատոր, դեմոկրատ Բերնի Սանդերսը հայտարարել է, որ 2020 թվականին կրկին կպայքարի ԱՄՆ նախագահի պաշտոնի համար: Այս մասին գրում է ՌԻԱ Նովոստին:...
Աղբյուր` Panorama.am
16:08
Մահացել է Կարլ Լագերֆելդը
Մոդելավորողը 85 տարեկան է
Աղբյուր` Panorama.am
15:50
Արմեն Սարգսյանի՝ Ջո Բայդենին ուղղած հարցը ֆիքսել են լրատվամիջոցները
Աշխատանքային այցով Գերմանիայի Մյունխեն քաղաքում գտնվող Հայաստանի նախագահ Արմեն Սարգսյանի ու ԱՄՆ նախկին փոխնախագահ Ջո Բայդենի կարճատև հանդիպման...
Աղբյուր` Panorama.am
15:48
Մեր օրակարգում սահմանադրական փոփոխությունների հարցը կա. Միրզոյան
«Ամենևին կողմնակից չեմ կիսանախագահական համակարգին վերադարձ կատարելուն»,- այսօր Ազգային ժողովում լրագրողների հետ զրույցում ասաց ԱԺ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:44
Նիկարագուայում ընդդիմության առաջնորդը 2 դար ազատազրկման է դատապարտվել
Նիկարագուայում դատարանն ընդդիմության առաջնորդ Մեդարո Մայիրենային դատապարտել է 216 տարի և 3 ամսվա  ազատազրկման։ Լենտա.ռու-ի հաղորդմամբ, այս...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Մարինա Գրիգորյան. Քանի դեռ Ադրբեջանը չի զղջացել, խաղաղության մասին խոսելը քաղաքական ցինիզմ է
13:34 19/02/2019

Մարինա Գրիգորյան. Քանի դեռ Ադրբեջանը չի զղջացել, խաղաղության մասին խոսելը քաղաքական ցինիզմ է

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}