Մշակույթ 19:32 10/05/2019 Հայաստան

Մշակույթի պահպանման համար չկան ոչ սիմվոլիկ, ոչ խոստացած գումարները

Ցանկացած մշակութային օջախներում պահվող ցուցանմուշները պարբերաբար վերանորոգման կարիք են ունենում։ Դրանք իրականացվում են հատուկ մասնագիտացված վերականգնողական կենտրոններում, հատուկ մասնագետների կողմից։ Հայաստանյան թանգարաններում այսօր պահվող ցուցանշումներից 60 հազարից ավելին վերականգնման կարիք ունեն։  Վերականգնողական  լաբորատորիա  ստեղծելը բավականին թանկ է, սակայն  մի՞թե դա արդարացում է մշակութային առարկայի անդառնալի կորստի դեպքում։ Հաճախ է այս հարցը բարձրացվում տարբեր քննարկումների ժամանակ, առաջարկվում տարբերակներ։

Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի տնօրեն  Կարո Վարդանյանը Panorama.am-ի հետ զրուցում ասաց, որ նախարարությանն առաջարկել է լաբորատորիա ստեղծել ձեռագրերի, փաստաթղթերի վերականգնման համար։

«Մեր թանգարանի տարածքը փոքր է։ Ես պատկերացնում են՝ մի լաբորատորիա ստեղծենք Ազգային պատկերասրահի, Հայաստանի Պատմության թանգարանի և մեր թանգարանի համար, երեքն էլ նույն շենքում են։ Ազգային պատկերասրան ունի նկարիչ վերականգնողները, հիմնականում կտավների հետ են աշխատում, խոսքը ձեռագրերի, զգեստների, ազգային նվագարանների վերականգնման մասին է»,- մանրամասնեց նա։

Կ. Վարդանյանի խոսքով, ողջունվել է այդ  առաջարկը,  ամեն տարի ներառվում է իրենց տարեկան  ծրագրում այն ակնկալիքով, որ երբևէ  Հայաստանը կարող է նման լաբորատորիա ունենալ, որ շատ անհրաժեշտ է։

Նա ասաց, որ  ցուցանմուշների վերականգնման խնդիր կա բոլոր թանգարաններում, սակայն գուցե հարյուրապատիվ ավելի ունի հենց իրենց թանգարանը. «Մեր ցուցանմուշները հասնում են 1,5 միլիոնի։  Մեր ֆոնդերը  գրեթե ամեն շաբաթ համալրվում են, բաղկացած են գրականության, երաժշտության, թատրոնի, կինոյի գործիչների արխիվներից։ Ցուցանմուշների մեծ մասը՝ 90 և ավելի տոկոսը, փաստաթղթային բնույթի են։ Դրանց զգալի մասը ոչ  միայն այս պահին վերականգնման կարիք ունեն, զգալի քանակությունը հենց թանգարանին հանձնելու, նվիրաբերելու, խորհրդային շրջանում գնման պահին են ունեցել»։

Թանգարանի տնօրենն ասաց, որ իրենք առանձնացրել են վերականգնման կարիք ունեցող ամենահրատապ նյութերը, որոնք ուղարկում են Մատենդարան վերանորոգման։

«Ոչ միջոց ունենք, ոչ լաբորատորիա։ Փաստաթղթերի վերականգնման պայմաններ ունի Մատենադարանը, որի հետ կնքել ենք պայմանագիր։ Ինչն է այդ պայմանագրի համար  հիմք հանդիսացել։ Մատենադարանն էլ որոշակի հետաքրքրություն ունի մեզ մոտ պահպավող որոշ նյութերի նկատմամբ: Թորոս Ազատյանի արխիվը բաղկացած է արաբատառ թուրքերեն, օսմաներեն հարյուրավոր արժեքավոր ձեռագերերից։ Մենք չունենք մասնագետներ,  Հանրապետությունում էլ  գրեթե չկան, որոնք կարող են օսմաներեն փաստաթղթեր ուսումնասիրել, բայց դրանք պարունակում են արժեքավոր տեղեկություն։ Մենք կառավարությանը ներկայացրեցինք հիմքերը, որոշում եղավ՝ արխիվը հանձնել Մատենադարանին, փոխարենը պարտավորվում են ամեն տարի որոշ քանակի մեր վնասված փաստաթղթերից իրենց գերհագեցած լաբորատորիայում վերականգնել»,- ասաց Կ. Վարդանյանը։

Նա նշեց, որ բյուջեից որոշակի սիմվոլիկ գումար, օրինակ 1 միլիոն դրամ,  մինչ այդ տրվում էր 2-3 նյութի վերականգնման համար, ցավոք, հիմա դա էլ չկա։  Կ. Վարդանյանի ներկայացմամբ, իրենց հավաքածուից շատ-շատ  ցուցանմուշներ մասնակի վերականգնման կարիք ունեն։ Իրենք  միաժամանակ փորձում են տարեկան գոնե 15 հազար միավոր թվայնացնել։

Արամ Խաչատրյանի տուն-թանգարանի տնօրեն Արմինե Գրիգորյանն ասաց, որ իրենք ցուցանմուշների  վերականգնման համար ամեն տարի դիմում են՝ բյուջեից գումար ստանալու համար։ 2018-ին բյուջեից ստացված գումարով կարողացել են վերականգնել Խաչատրյանի մի քանի  ձեռագիր նոտաներ, 1942 թ. «Գայանե» բալետի պրեմիերայի աֆիշան. «Եզակի նմուշ է, չէինք կարողանում ցուցադրել, որովհետև վերականգնման կարիք ուներ։ Այժմ այն ցուցադրվում է»։

Այս տարի նույնպես դիմել են, ստացել են որոշակի գումար, կվերականգնեն վատ վիճակում գտնվող մի քանի ձեռագիր։

«Իհարկե, գումարը մեծ չէ, փորձում ենք դրա շրջանակում  վերականորոգել վերականգնման առաջնահերթ կարիք ունեցող ցուցանմուշները»,- ասաց Ա. Գրիգորյանը։

Հարցին, թե տարբեր ծրագրեր կան, որոնք հնարավորություն են տալիս սոցիալական տարբեր խմբերի անվճար այցելել թանգարան, արդյո՞ք դրանք չեն ազդում թանգարանի բյուջեի վրա, Ա. Գրիգորյանն ասաց, որ 2018 թ. նոյեմբերից մեկնարկել է  դպրոցական  աբոնեմենտային ծրագիրը, որը շարունավելու է մինչև մայիսի վերջ։ Ծրագրի շրջանակում թանգարան այցելած աշակերտները մեծ թիվ են կազմում։

«Պայմանավորվածության կա, որ մուտքի տոմսերի համար պետք է փոխհատուցեն, իսկ էքսկուրսիաները մենք ենք տրամադրում։ Սակայն մինչև հիմա փոխհատուցում չի եղել։ Ոչ միայն մեր թանգարանին։ Հուսանք՝ փոխհատուցում կլինի, որովհետև մեծ թիվ է կազմում, մեր բյուջեի համար դրական ազդեցություն  կունենա»,- ասաց Ա. Խաչատրյանի տուն-թանգարանի տնօրենը։  

Թե ինչն է պատճառը, որ թանգարաններին աբոնեմենտային ծրագրի դիմաց չի տրվել փոխհատուցում, այս պահին էլի անհասկանալի է, քանի որ մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների վարչության հեռախոսահամարին պատասխանող չկար։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

14:43
ԱԳ նախարար. Հայաստան-ԱՄՆ երկխոսությունը շատ գոհացուցիչ է
«Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի հանդիպում այսպես թե այնպես տեղի է ունենալու, մենք համբերատար...
Աղբյուր` Panorama.am
14:38
Դատական համակարգի վրա այսօր ճնշումներ չկան. ԲԴԽ նախագահ
«Ամեն ինչ արվում է, որպեսզի ունենանք այնպիսի դատարան, որ մեր բնակչությունը, լսելով կամ կարդալով, որ ՀՀ որևէ դատարան որոշում է կայացրել,...
Աղբյուր` Panorama.am
14:26
Դիվերսանտներին ռազմագերիներով փոխանակելու հարցում Մնացականյանն ու Տոնոյանը նույն կարծիքն ունեն
«Պաշտպանության  նախարար Դավիթ Տոնոյանի ասածին ավելացնելու բան չունեմ։  Իմ ու Տոնոյանի կարծիքը չի տարբերվում»,- Գյումրիում...
Աղբյուր` Panorama.am
14:15
Ո՞ր իրական նորմով օգնականն իրավունք ունի իր ղեկավարի ունեցվածը վերաբաշխել, վաճառել. Մեսրոպ Մանուկյանը՝ Փաշինյանին
Զինծառայողների ապահովագրության հիմնադրամի հոգաբարձուների խորհրդի անդամ, գեներալ Մանվել Գրիգորյանի նախկին օգնական Մեսրոպ Մանուկյանը...
Աղբյուր` Panorama.am
14:05
Հայկական ողջ կինոժառանգության վերականգնման ծրագիր է մշակվում
Մեկ տարի է «Հայաստանի ազգային կինոկենտրոն» ՊՈԱԿ-ը ստացել է  հայկական ողջ կինոժառանգության օգտագործման իրավունքը։ Մի քանի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:00
Ուկրաինան հրաժարվել է մասնակցել ԵԽԽՎ նստաշրջանին
Ուկրաինայի պատվիրակությունը հրաժարվել է մասնակցել Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովի՝ ԵԽԽՎ  առաջիկա նստաշրջանին։ Գազետա.ռու-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
13:48
«Մեր ժամանակների հերոսը» մրցանակաբաշխությունը` Գյումրու Սև բերդում
Գյումրու Սև բերդ համալիրում անցակացվեց «Մեր ժամանակների հերոսը» խորագրով մրցանակաբաշխությունը, որի հյուրերն էին վերջին մեկ տարվա...
Աղբյուր` Panorama.am
13:31
«Եվա» ֆիլմի մրցանակը՝ Վենետիկից
Վենետիկի քաղաքապետարանի նախաձեռնությամբ՝ Վենետիկի միջազգային կինոփառատոնի շրջանակներում կազմակերպվող միջազգային արվեստի և հասարակական...
Աղբյուր` Panorama.am
13:16
ԱԱԾ-ն էլէներգիայի ապօրինի օգտագործմամբ կրիպտոարժույթի արտադրություն իրականացնելու դեպք է բացահայտել
Հանրապետության ազգային անվտանգության ծառայությունը տնտեսական բնույթի հանցագործությունների դեմ պայքարին ուղղված իր գործառույթների իրականացման...
Աղբյուր` Panorama.am
13:01
Հայ դիրքապահների ուղղությամբ ադրբեջանիցներն արձակել են շուրջ 1000 կրակոց
Սեպտեմբերի 15-ից 21-ն ընկած ժամանակահատվածում արցախա-ադրբեջանական հակամարտ  զորքերի շփման գոտում հրադադարի պահպանման ռեժիմը ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:43
Շարունակելու ենք ամրապնդել մեր երկրի անկախությունն ու անվտանգությունը. ԱԽ քարտուղար
Անվտագության խորհրդի քարտուղար Արմեն Գրիգորյանը շնորհավորական ուղերձ է ՀՀ անկախության 28-ամյակի առթիվ։ «Սիրելի հայրենակիցներ, մեծ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:30
Բերդում զինվորական շքերթ է
Բերդի տարածաշրջանում սկսվել է Հայոց պետականության, Հայաստանի Անկախության 28-րդ տարեդարձի առիթով զինվորական շքերթն ու տոնական միջոցառումը։ Այդ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:26
Շնորհավորական ուղերձներ են հղել Վլադիմիր Պուտինը, Դոնալդ Թրամփը, Լի Քեցյանը և այլ երկրների ղեկավարներ
Հայաստանի Հանրապետության անկախության 28-ամյակի առթիվ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը շնորհավորական ուղերձներ է ստանում օտարերկրյա պետությունների և...
Աղբյուր` Panorama.am
12:14
«Առավոտ». Վարչապետն ու նախագահը Եռաբլուրում զրուցում են իրենց դիետայի մասին. «Голодание спасет вашу жизнь»
«Այսօր վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանը, Արցախի նախագահ Բակո Սահակյանը, Ամենայն Հայոց կաթողիկոսը եւ բարձրաստիճան այլ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:07
«Հեղափոխական» տենդով քանդվում են պետության ինստիտուցիոնալ հիմքերը. ՀՀ երկրորդ նախագահ
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը շնորհավորել է ՀՀ քաղաքացիներին Անկախության տոնի առթիվ:
Աղբյուր` Panorama.am
12:02
Դավիթ Տոնոյան. Մեղավորներն իրենց պատիժը կստանան
«Ամենամտահոգիչ բանը, որ մեր փոխգնդապետի առողջական վիճակը հույսեր շատ չի տալիս»,- լրագրողների հետ զրուցում ասաց ՀՀ պաշտպանության...
Աղբյուր` Panorama.am
11:52
Ամեն օր ու ժամ մենք պարտավոր ենք առավելագույնն անել Հայաստանի և Արցախի անվտանգության համար. ԱԳՆ
ՀՀ արտաքին գործերի նախարարությունը ուղերձ է հղել Անկախության օրվա առթիվ։ «Սիրելի հայրենակիցներ, շնորհավորում եմ բոլորիս Անկախության...
Աղբյուր` Panorama.am
11:40
Անկախության 28-ամյակը՝ Գյումրիում
Սեպտեմբերի 21-ի՝ Անկախության տոնին նվիրված տոնական միջոցառումները Գյումրիում մեկնարկել են։ Հանրապետության երկրորդ քաղաքի տարբեր հատվածներում...
Աղբյուր` Panorama.am
11:35
Ճապոնիայում թայֆունի պատճառով ավելի քան 200 չվերթ է հետաձգվել
Ճապոնիայում «Տապա» թայֆունի պատճառով հետաձգվել է 283 ավիաչվերթ հարավային և հարավ-արևմտյան  ուղղությամբ:  Գազետա.ռու-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
11:15
1991-ի սեպտեմբերի 21-ը հայ ժողովրդի համար դարձավ նոր ճանապարհի սկիզբ. Բակո Սահակյան
Արցախի Հանրապետության Նախագահ Բակո Սահակյանը սեպտեմբերի 21-ին շնորհավորական ուղերձ է հղել Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին`...
Աղբյուր` Panorama.am
11:06
Հրայր Թովմասյան. Անկախության շնորհիվ մենք նշանակալի առաջընթաց ենք արձանագրել նաև իրավունքի ոլորտում
ՀՀ Սահմանադրական դատարանի նախագահ Հրայր Թովմասյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Անկախության տոնի առթիվ։
Աղբյուր` Panorama.am
11:00
Սեպտեմբերի 24-ից հոկտեմբերի 5-ը ՊԲ-ում զորախաղեր կանցկացվեն
Հայկական երկու հանրապետությունների ռազմական համագործակցության և գործողությունների համադրման ծրագրի շրջանակում ՀՀ զինված ուժերում մեկնարկող...
Աղբյուր` Panorama.am
10:50
Խորհրդարանի ղեկավարը շնորհավորել է Անկախության տոնի առթիվ
ՀՀ Ազգային ժողովի նախագահ Արարատ Միրզոյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել Հայաստանի Հանրապետության Անկախության տոնի կապակցությամբ: ...
Աղբյուր` Panorama.am
10:44
Սերժ Սարգսյան. Սեփական հասարակության մեջ բաժանարար գծեր քաշելը թշնամու կրակոցից վտանգավոր է
ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանը Հայաստանի Անկախության տոնի առիթով շնորհավորական ուղերձ է հղել։
Աղբյուր` Panorama.am
10:30
Սեյրան Մարգարյան. Մեկը երեք սերնդից
Սերժանտ կնքահայրը
Աղբյուր` Panorama.am
10:20
«Արսենալ»-ը շնորհավորել է Մխիթարյանին՝ Անկախության օրվա առթիվ
Հայաստանի Հանրապետության Անկախության 28-րդ տարեդարձի առթիվ Լոնդոնի «Արսենալ» ակումբն իր ֆեյսբուքի էջում տեղադրել է ակումբի նախկին...
Աղբյուր` Panorama.am
10:16
Գարեգին Երկրորդ. Արդար ու բարի, հայրենաշեն գործերով պիտի վկայենք, որ արժանի ենք անկախ պետականությանը
Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Երկրորդ ԱմենայՆ Հայոց Կաթողիկոսը  շնորհավորական ուղերձ է  հղել Հայաստանի  անկախության տոնի առիթով։...
Աղբյուր` Panorama.am
10:08
Ամեն նոր տարեդարձով Հայաստանի անկախ պետականությունն ավելի պետք է ամրապնդվի. Արցախի ԱԺ նախագահ
Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի նախագահ Աշոտ Ղուլյանը շնորհավորական ուղերձ է հղել ՀՀ ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանին։ «Հարգելի պարոն...
Աղբյուր` Panorama.am
10:01
«Ժառանգություն». Մեր հավաքական ուժի համախմբումը առավել կմերձեցնի համայն հայության իղձերի իրականացումը
«Ժառանգություն» կուսակցությունը շնորհավորական ուղերձ է եղել Հայաստանի անկախության 28-ամյակի առիթով։ «28 տարի առաջ՝ 1991թ....
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Ալումյանը՝ դատավոր Դանիբեկյանին. Ճնշումներով Ձեզ զրկել են Ձեր սեփական կամքից
18:01 20/09/2019

Ալումյանը՝ դատավոր Դանիբեկյանին. Ճնշումներով Ձեզ զրկել են Ձեր սեփական կամքից

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}