Մշակույթ 19:32 10/05/2019 Հայաստան

Մշակույթի պահպանման համար չկան ոչ սիմվոլիկ, ոչ խոստացած գումարները

Ցանկացած մշակութային օջախներում պահվող ցուցանմուշները պարբերաբար վերանորոգման կարիք են ունենում։ Դրանք իրականացվում են հատուկ մասնագիտացված վերականգնողական կենտրոններում, հատուկ մասնագետների կողմից։ Հայաստանյան թանգարաններում այսօր պահվող ցուցանշումներից 60 հազարից ավելին վերականգնման կարիք ունեն։  Վերականգնողական  լաբորատորիա  ստեղծելը բավականին թանկ է, սակայն  մի՞թե դա արդարացում է մշակութային առարկայի անդառնալի կորստի դեպքում։ Հաճախ է այս հարցը բարձրացվում տարբեր քննարկումների ժամանակ, առաջարկվում տարբերակներ։

Եղիշե Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանի տնօրեն  Կարո Վարդանյանը Panorama.am-ի հետ զրուցում ասաց, որ նախարարությանն առաջարկել է լաբորատորիա ստեղծել ձեռագրերի, փաստաթղթերի վերականգնման համար։

«Մեր թանգարանի տարածքը փոքր է։ Ես պատկերացնում են՝ մի լաբորատորիա ստեղծենք Ազգային պատկերասրահի, Հայաստանի Պատմության թանգարանի և մեր թանգարանի համար, երեքն էլ նույն շենքում են։ Ազգային պատկերասրան ունի նկարիչ վերականգնողները, հիմնականում կտավների հետ են աշխատում, խոսքը ձեռագրերի, զգեստների, ազգային նվագարանների վերականգնման մասին է»,- մանրամասնեց նա։

Կ. Վարդանյանի խոսքով, ողջունվել է այդ  առաջարկը,  ամեն տարի ներառվում է իրենց տարեկան  ծրագրում այն ակնկալիքով, որ երբևէ  Հայաստանը կարող է նման լաբորատորիա ունենալ, որ շատ անհրաժեշտ է։

Նա ասաց, որ  ցուցանմուշների վերականգնման խնդիր կա բոլոր թանգարաններում, սակայն գուցե հարյուրապատիվ ավելի ունի հենց իրենց թանգարանը. «Մեր ցուցանմուշները հասնում են 1,5 միլիոնի։  Մեր ֆոնդերը  գրեթե ամեն շաբաթ համալրվում են, բաղկացած են գրականության, երաժշտության, թատրոնի, կինոյի գործիչների արխիվներից։ Ցուցանմուշների մեծ մասը՝ 90 և ավելի տոկոսը, փաստաթղթային բնույթի են։ Դրանց զգալի մասը ոչ  միայն այս պահին վերականգնման կարիք ունեն, զգալի քանակությունը հենց թանգարանին հանձնելու, նվիրաբերելու, խորհրդային շրջանում գնման պահին են ունեցել»։

Թանգարանի տնօրենն ասաց, որ իրենք առանձնացրել են վերականգնման կարիք ունեցող ամենահրատապ նյութերը, որոնք ուղարկում են Մատենդարան վերանորոգման։

«Ոչ միջոց ունենք, ոչ լաբորատորիա։ Փաստաթղթերի վերականգնման պայմաններ ունի Մատենադարանը, որի հետ կնքել ենք պայմանագիր։ Ինչն է այդ պայմանագրի համար  հիմք հանդիսացել։ Մատենադարանն էլ որոշակի հետաքրքրություն ունի մեզ մոտ պահպավող որոշ նյութերի նկատմամբ: Թորոս Ազատյանի արխիվը բաղկացած է արաբատառ թուրքերեն, օսմաներեն հարյուրավոր արժեքավոր ձեռագերերից։ Մենք չունենք մասնագետներ,  Հանրապետությունում էլ  գրեթե չկան, որոնք կարող են օսմաներեն փաստաթղթեր ուսումնասիրել, բայց դրանք պարունակում են արժեքավոր տեղեկություն։ Մենք կառավարությանը ներկայացրեցինք հիմքերը, որոշում եղավ՝ արխիվը հանձնել Մատենադարանին, փոխարենը պարտավորվում են ամեն տարի որոշ քանակի մեր վնասված փաստաթղթերից իրենց գերհագեցած լաբորատորիայում վերականգնել»,- ասաց Կ. Վարդանյանը։

Նա նշեց, որ բյուջեից որոշակի սիմվոլիկ գումար, օրինակ 1 միլիոն դրամ,  մինչ այդ տրվում էր 2-3 նյութի վերականգնման համար, ցավոք, հիմա դա էլ չկա։  Կ. Վարդանյանի ներկայացմամբ, իրենց հավաքածուից շատ-շատ  ցուցանմուշներ մասնակի վերականգնման կարիք ունեն։ Իրենք  միաժամանակ փորձում են տարեկան գոնե 15 հազար միավոր թվայնացնել։

Արամ Խաչատրյանի տուն-թանգարանի տնօրեն Արմինե Գրիգորյանն ասաց, որ իրենք ցուցանմուշների  վերականգնման համար ամեն տարի դիմում են՝ բյուջեից գումար ստանալու համար։ 2018-ին բյուջեից ստացված գումարով կարողացել են վերականգնել Խաչատրյանի մի քանի  ձեռագիր նոտաներ, 1942 թ. «Գայանե» բալետի պրեմիերայի աֆիշան. «Եզակի նմուշ է, չէինք կարողանում ցուցադրել, որովհետև վերականգնման կարիք ուներ։ Այժմ այն ցուցադրվում է»։

Այս տարի նույնպես դիմել են, ստացել են որոշակի գումար, կվերականգնեն վատ վիճակում գտնվող մի քանի ձեռագիր։

«Իհարկե, գումարը մեծ չէ, փորձում ենք դրա շրջանակում  վերականորոգել վերականգնման առաջնահերթ կարիք ունեցող ցուցանմուշները»,- ասաց Ա. Գրիգորյանը։

Հարցին, թե տարբեր ծրագրեր կան, որոնք հնարավորություն են տալիս սոցիալական տարբեր խմբերի անվճար այցելել թանգարան, արդյո՞ք դրանք չեն ազդում թանգարանի բյուջեի վրա, Ա. Գրիգորյանն ասաց, որ 2018 թ. նոյեմբերից մեկնարկել է  դպրոցական  աբոնեմենտային ծրագիրը, որը շարունավելու է մինչև մայիսի վերջ։ Ծրագրի շրջանակում թանգարան այցելած աշակերտները մեծ թիվ են կազմում։

«Պայմանավորվածության կա, որ մուտքի տոմսերի համար պետք է փոխհատուցեն, իսկ էքսկուրսիաները մենք ենք տրամադրում։ Սակայն մինչև հիմա փոխհատուցում չի եղել։ Ոչ միայն մեր թանգարանին։ Հուսանք՝ փոխհատուցում կլինի, որովհետև մեծ թիվ է կազմում, մեր բյուջեի համար դրական ազդեցություն  կունենա»,- ասաց Ա. Խաչատրյանի տուն-թանգարանի տնօրենը։  

Թե ինչն է պատճառը, որ թանգարաններին աբոնեմենտային ծրագրի դիմաց չի տրվել փոխհատուցում, այս պահին էլի անհասկանալի է, քանի որ մշակութային ժառանգության և ժողովրդական արհեստների վարչության հեռախոսահամարին պատասխանող չկար։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

15:22
Առաջիկա օրերին սպասվում է անձրև, ամպրոպ, քամու ուժգնացում
Հայաստանի տարածքում հունիսի 5-ին՝ առավելապես հյուսիսային շրջաններում, 6-ին շրջանների զգալի մասում, 9-10-ն առանձին շրջաններում կեսօրից հետո...
Աղբյուր` Panorama.am
15:16
Ոստիկանությունն իրավունք ունի իրավաչափ ուժ կիրառելու. Աբրահամյան
«Վերջին օրերին արվում են հայտարարություններ ու կոչեր, որ ոստիկանությունը շատ ավելի խիստ պետք է լինի, անգամ կոչեր են հնչում, որ բանակը պետք...
Աղբյուր` Panorama.am
15:12
«Ժառանգություն. «Հանրաքվեի մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու նախագիծն ական է ՀՀ ժողովրդավարության ճանապարհին
«Ժառանգություն» կուսակցությունը հայտարարությամբ է հանդես եկել Հանրաքվեի չեղարման մասին օրենքի վերաբերյալ. «ՀՀ գործող...
Աղբյուր` Panorama.am
15:00
Իրաքի տարածքային ջրերում իրանական բեռնանավ է խորտակվել
Պարսից ծոցի Իրաքին պատկանող սահմանային ջրերում իրանական բեռնանավ է խորտակվել։ Տեղական մամուլում հրապարակված լուրերի համաձայն՝ նավը խորտակվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
14:53
Փարիզը հերքել է Ֆրանսիայի դեսպանատանը Գուաիդոյի ներկայության մասին մեղադրանքները
Ֆրանսիայի արտգործնախարարությունը հերքել է այն տեղեկությունը, որ Վենեսուելայի ընդդիմության առաջնորդ Խուան Գուաիդոն գտնվում է Կարակասում Ֆրանսիայի...
Աղբյուր` Panorama.am
14:49
Ստիպված եմ արձագանքել Ձեզ. Ջանջուղազյանը՝ Տարոն Սիմոնյանին
«Կրթությունը միակ ռեսուրսն է, որի միջոցով մենք թե՛ պետությունը, և թե՛ տնտեսությունը պետք է զարգացնենք։ Դա պետք է արվի նաև մտավոր...
Աղբյուր` Panorama.am
14:45
«Այլընտրանքային նախագծեր խումբը». Քաղաքացու հարցերը վարչապետին
«Այլընտրանքային նախագծեր խումբը»  ներկայացրել է «Քաղաքացու հարցերը վարչապետին»՝ խնդրելով վարչապետի մամուլի խոսնակ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:43
Գավառում տեղի ունեցած միջադեպերի գործով որպես մեղադրյալ ներգրավված է 30 անձ
ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարևոր գործերի քննության գլխավոր վարչությունում՝ Գավառում երկու անձի սպանության և չորս անձի հրազենային մարմնական...
Աղբյուր` Panorama.am
14:41
Արսեն Ավակովի հակառակորդները Ռադայի մերձակայքում այրել են ՈւԱԶ ոստիկանության հին մեքենա
Ուկրաինայի Ներքին գործերի նախարար Արսեն Ավակովի ընդդիմախոսները բողոքի ցույցի ժամանակ, որը տեղի է ունեցել Գերագույն ռադայի մոտակայքում, այրել են...
Աղբյուր` Panorama.am
14:35
«Հայրենիք» կուսակցություն. «Պահանջում ենք չեղարկել ժողովրդի հարկային բեռն ավելացնող խայտառակ նախագիծը»
«Հայրենիք» կուսակցության նախագահ Արթուր Վանեցյանի գլխավորությամբ հունիսի 4-ին  կայացել է կուսակցության խորհրդի առաջին նիստը։...
Աղբյուր` Panorama.am
14:29
Եթե նման սցենարով ընթանար՝ չեմ կարծում, որ դուք այսօր իշխանության կլինեիք. Սերգեյ Բագրատյան
«Դուք պատկերացնո՞ւմ եք, որ մեր հարգարժան վարչապետը, նախկին ընդդիմության առաջնորդն, այս ամբիոնից դրվատեր նախորդ կառավարությանը,...
Աղբյուր` Panorama.am
14:25
Կամ ձեր ջանքերը համարժեք չեն ձեր հայտարարած նպատակներին. Անի Սամսոնյան
«Ստացվում է, որ կամ ձեր հայտարարությունները չեն համապատասխանում ձեր գործադրած ջանքերին, կամ ձեր ջանքերը համարժեք չեն ձեր հայտարարած...
Աղբյուր` Panorama.am
14:22
Թուրքիայում առաջին անգամ հայկական թանգարան է բացվել
Թուրքիայում առաջին անգամ հայկական թանգարան է բացվել: «Մուսա լեռ» անունը կրող թանգարանը գտնվում է Հաթայ նահանգի Սամանդաղ շրջանից 4 կմ...
Աղբյուր` Panorama.am
14:16
Տուգանք՝ Ուկրաինայի նախագահի սուրճի համար
Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին այցելելով Խմելնիցկիի շրջան՝ իրեն ուղեկցող պաշտոնյաների հետ միասին մտել է սրճարան, որտեղ նրանց սուրճ են...
Աղբյուր` Panorama.am
14:10
Արամ Գ. Սարգսյան. Այս ամենը երկար չի տևելու, ինչքան էլ փորձեն իրենք իրենց դուխ տան
«Մենք հայտնվել ենք մի իրավիճակում, որ պետք է մտածենք պետության, ժողովրդի փրկության մասին», - ասուլիսում ասաց հասարակական-քաղաքական...
Աղբյուր` Panorama.am
14:03
Չի կարելի նման բաներ անել. Մարուքյանը՝ Փաշինյանին
«Երբ անձի դերը բարձրացվում է պետական ինստիտուտների դերի հաշվին, նվաստացվում են պետական ինստիտուտները»,- խորհրդարանական ճեպազրույցի...
Աղբյուր` Panorama.am
13:57
Փաշինյան. Ուժի կիրառումը իմ պահանջն է ոստիկանությունից
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, մեկնաբանելով համացանցում տարածված տեսանյութը, որտեղ ոստիկանները ասֆալտին են պառկեցնում, քաշքշում, դիմակ չունեցող...
Աղբյուր` Panorama.am
13:54
Հունաստանի ՊՆ-ն հայտարարում է Թուրքիայի հետ ռազմական բախման պատրաստակամության մասին
Հունաստանի ազգային պաշտպանության նախարար Նիկոս Պանայոտոպուլոսը հայտարարել է, որ Աթենքը պատրաստ է ամեն ինչի, ներառյալ Անկարայի դեմ ռազմական...
Աղբյուր` Panorama.am
13:50
ՄԻՊ-ը խնդրում է հեռացնել Փաշինյանի կողմից հրապարակած աղջկա լուսանկարները
«Հրապարակումներ անելիս հանրային գործիչները պետք է միշտ հաշվի առնեն, որ որքան էլ նպատակը լինի իրավաչափ, դա կարող է խախտել կոնկրետ մարդու իրավունքը»
Աղբյուր` Panorama.am
13:47
Թեհմինա Վարդանյան. Մարդկանց իրար դեմ հանելով համավարակը չի նահանջելու
Երևանի ավագանու «Լույս» խմբակցության անդամ Թեհմինա Վարդանյանը ևս վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին հորդորում է դադարեցնել մարդկանց ծաղրելու...
Աղբյուր` Panorama.am
13:43
Գևորգ Պետրոսյան. Էս ոստիկանները պետք է ազատվեն աշխատանքից
Սոցիալական ցանցերում ու լրատվամիջոցներում տարածվել է տեսանյութ, որտեղ մի քանի ոստիկաններ դրսում դիմակ չկրելու համար քաղաքացուն պառկացնում են...
Աղբյուր` Panorama.am
13:38
Քաղաքացին ընկել է Փամբակ գետը
Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոնն այսօր ահազանգ է ստացվել, որ քաղաքացին ընկել է Վանաձոր քաղաքի Չարենցի փողոցի մոտակա Փամբակ գետը։ ԱԻ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:34
ՀՀ-ում որևէ մեկիս բացատրություն չի տրվում, թե ինչու են պաշտոնատար անձինք աշխատանքից ազատվում. Մարուքյան
«Մինչև մայիսի 18-ը մարդիկ տներում նստել են, և սոցիալական խնդիրներն սկսել են մեծ թափով աճել»,- խորհրդարանական ճեպազրույցի ընթացքում...
Աղբյուր` Panorama.am
13:29
Փաշինյանն անդրդվելի է
Չնայած բազմաթիվ քննադատություններին՝ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարել է, որ իր ֆեյսբուքյան էջում շարունակելու է հանրային վերահսկողության...
Աղբյուր` Panorama.am
13:22
Հայտարարագրերը կհրապարակվեն հունիսի 10-ին
Հանրային ծառայության մասին ՀՀ օրենքի համաձայն՝ ավարտվել է 2019 թվականի տարեկան հայտարարագրերի ներկայացման գործընթացը։ Հանձնաժողովից հայտնում...
Աղբյուր` Panorama.am
13:16
Վանաձորի 27-ամյան բնակիչը կալանավորվել է
Կեղծ փողեր պատրաստելու, պահելու և իրացնելու համար
Աղբյուր` Panorama.am
13:12
Անի Սամսոնյան. Փաշինյանի ընտրած մեթոդը պլատֆորմ է ատելության ալիք գեներացնելու համար
ԱԺ «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության անդամ Անի Սամսոնյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է. «Այն մեթոդը, որը ճարահատյալ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:06
Սպարտակ Սեյրանյան. Այս կառավարությունը պետությունը փռեց ասֆալտին
ՀՅԴ անդամ, նախկին պատգամավոր, ԿԳ նախկին նախարար Սպարտակ Սեյրանյանը գրում է. «Այս կառավարությունը պետությունը փռեց ասֆալտին։ Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
13:00
Զարուհի Հովհաննիսյան. Ո՞վ է թույլ տվել վարչապետին թիրախավորել, ծաղրել ու ծանակել կանանց ու աղջիկներն
Իրավապաշտպան, Ոչ կանանց նկատմամբ բռնությունների կոալիցիայի ներկայացուցիչ Զարուհի Հովհաննիսյանը դատապարտում է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:54
Շիրակում կորոնավիրուսով վարակված 65 քաղաքացի ինքնամեկուսացած է տանը
Հունիսի 5-ի դրությամբ Գյումրու ինֆեկցիոն հիվանդանոցում կորոնավիրուսով 84 հիվանդ է բուժվում, 37-ը Շիրակի մարզի բնակիչ է։ Շիրակի մարզպետարանից...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Արթուր Վանեցյանը Վանաձորում մասնակցել է «Հայրենիք» կուսակցության գրասենյակի բացմանը
22:35 03/06/2020

Արթուր Վանեցյանը Վանաձորում մասնակցել է «Հայրենիք» կուսակցության գրասենյակի բացմանը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}