Մշակույթ 14:31 13/07/2021

«Ջոկերի կերպարից պարզ է դառնում, թե ինչպես են վիրավորանքից ֆաշիստ և մարդասպան դառնում». Պավել Լունգին

Կաննի կինոփառատոնի դափնեկիր, ռեժիսոր Պավել Լունգինը պատմել է թե ինչո՞ւ նա չի նկարահանում ֆիլմեր պատերազմի, աշխարհի ինֆանտիլացման, Ջոկերների ծնվելու և այլնի մասին։

- Պավել Սեմենովիչ, ձեր կինոգրաֆիայում չկա անգամ մեկ հատված Մեծ հայրենական պատերազմի մասին: Ինչո՞ւ։

- Ես միշտ փորձել եմ ուսումնասիրել արդիականությունը, և եթե նույնիսկ ընկղմվել եմ պատմության մեջ, ապա միայն այն հարցերի համար, որոնք սուր առնչություն ունեն արդիականության հետ, բայց պատերազմը ... կեղծ պատերազմական ֆիլմից ավելի վատ բան չկա: Դժվար է գտնել այնպիսի վստահություն, ինչպիսին ուներ Հերմանը:

- Ինչո՞ւ են պատերազմի մասին Խորհրդային ֆիլմերը այդքան տարբերվում ժամանակակիցներից: Կադրից առաջ ես արդեն գիտեմ այդ տեսարանի մասին, բայց միևնույն է, մնում եմ էկրանի մոտ և լաց լինում, ինչը չէի ասի ժամանակակիցների մասին։ Սկզբունքորեն այժմ հնարավո՞ր է ինչ-որ հզոր, նոր, ազնիվ բան նկարահանել պատերազմի մասին: Եվ ինչո՞ւ հենց հիմա նկարահանել դրա մասին:

- «Մարդը և պատերազմը» թեման մշտական հարցերի մասին է: Խնդիրը բարու և չարի ընտրության մեջ է, անձնական խիզախության, անձնական զոհաբերության և առհասարակ խնդիրը քայլերի մեջ է։ Եվ նաև վախի խնդիրը, որը ապրում է քո մեջ, պատասխանատվություն ուրիշների, ընտանիքի, ընկերների համար. սրանք են այն հիմնական հիմնարար խնդիրները, որոնք մարդն է որոշում: Մեր օրերում կինոն զարգանում է մի քանի տարօրինակ ուղղություններով: Անհավատալի ժամանցի, թվային պայթյունների, թվային հրաշքների մեջ հազարավոր ներկված ինքնաթիռներ են թռչում, հազարավոր մարդիկ բոցերի մեջ են փախչում և այլն:

Պատերազմը նկարահանում են որպես ֆանտաստիկա, որպես միջմոլորակային մարտ։ Սրա մեջ կա Դիսնեյլենդի տարր: Կամ էլ ընդհակառակը, նրանք փորձում են գաղափարապես սրել պատերազմը:

Օրինակ, այնպիսի ֆիլմերը, ինչպիսիք են 28 պանֆիլովիտները», հիմնված չեն մարդու նկատմամբ կոնկրետ իրատեսական մոտեցման վրա, դրանով մարդը կատարում է որոշակի գաղափարական խնդիր. նա պատրաստ է իրեն դնել հայրենիքի զոհասեղանին, զոհաբերել իրեն: Եվ երրորդ ուղղությունը դա միստիկան է։ Գերմանացիների կապը յոգերի, այլմոլորակայինների, սատանայի, չարի ուժերի, տևտոնական հրամանների հետ: Մի ամբողջ ենթամշակույթ: Պատերազմը վերածվել է ծառայության, գաղափարախոսության ապահովման, զվարճանքի կամ փող աշխատելու ինչ-որ ձևի: Բայց պատերազմը  ֆենոմեն է, ապրել մարդու կյանքով, մուտք գործել նրա հոգեբանության դժոխք և ուսումնասիրել այդ դժոխքը, ցավոք, հիմա այդպիսի պատերազմ ֆիլմերում գրեթե չկա:

Մարդկությունը չունի ապագայի պատկեր և ապագայի նպատակ, չունի երազանք, բացի այն բանից, թե ինչպես դառնալ հայտնի և շահել վիճակախաղը: Դու հայտնի ես դառնում ոչ թե նրա համար, որ ինչ-որ բան ես արել, այլ հայտնի են դառնում դեմքի համար, «Tik-Tok»-ի համար։ Կարծես, մենք ապրում ենք մշակութային մուտացիայի շրջանում: Արժեքային համակարգը փոխվում է, հինը հեռանում է, նորը չի ձևավորվել:

- Ստացվում է այնպես, որ իդեալիստ Բորիսը «Կռունկները թռչում են» ֆիլմից, զոհվեց և պարտվեց, չթողեց մեզ իր արժեհամակարգը, այլ հաղթեց Մա՞րկը, ով մնացել էր թիկունքում և պնդում էր, որ իր կյանքն ավելի թանկ է, քան իր եղբոր՝ Բորիսինը:

- Մարկի դավաճանությունը՝ հարմարավետության, լավ ապրելու ցանկության համար։ Ստացվում է, որ այո՛, ժամանակները փոխվել են։ Ժամանակակից երիտասարդությունը բոլորովին այլ ֆոն ունի, նրանք, հավանաբար, չեն էլ կարող նմանվել մեզ: Նրանք հարմարավետության կողմնակից են։

Ընդհանրապես, հայրերն ու երեխաները բախվում են պատերազմի թեմայի շուրջ: Պատերազմի սարսափն այն է, որ այն անվերապահ է, դրա մեջ այնքան շատ ճշմարտություն և անխուսափելիություն կա, որ շահարկումներն անհնար են: Պատերազմը կրակի պես մաքրում է: Պատերազմից առաջ ամբողջ քսաներորդ դարը սարսափի մեջ անցավ։ Աշխարհը միավորվել էր մի գաղափարով, սա այլևս չպետք է կրկնվի: Պատերազմները մարդկության մեջ բացել են այնպիսի հնարավորություններ, որոնք հենց անգամ մարդը չէր ակնկալում: Մի կողմից՝ ոգու բարձրագույն դրսևորում, մյուս կողմից, այնպիսի չարություն, նույնիսկ անգամ ոչ թե կոնկրետ մարդու մեջ, այլ մարդկության:

Պարզվեց, որ կարելի է պարզապես անիմաստ սպանել անմեղներին, փորձեր կատարել երեխաների վրա, լուսամփոփներ կարել մարդու մաշկից։ Ահա, թե ինչ ցույց տվեց պատերազմը: Եվ այս ամենի գայթակղությունից աշխարհը մտավ ինֆանտիլիզմի մեջ։ Հիմա աշխարհը, կարծես, մի փոքր մանկամիտ լինի, այն ունի պատերազմի այս սարսափները՝ բարձր ու ցածր, ինչպես հայրիկի հին զենքն ու կոշիկները, որոնք տարվել են խորդանոց։

- Չարը հիմա անհավատալիորեն հանրաճանաչ է: Այն ամենից հետո, ինչ մարդիկ լսել են Նյուրնբերգում տեղի ունեցած չարիքի մասին, ոմանց համար նացիստները միևնույն է հերոսներ են։ Ի՞նչ է սա։

- Այս իմաստով շատ հետաքրքիր է վերլուծել փոքրիկ մարդու դերը: Գուցե մենք բոլորս սխալ ենք կարդացել «Վերարկու»-ն: Դոստոևսկին ասել է, որ մենք բոլորս դուրս ենք եկել «Գոգոլյան վերարկուից»: Ռուսական մշակույթը միշտ եղել է փոքրիկ մարդու հանդեպ սիրո կողնակիցը, կազմվել է կարեկցանքի հիման վրա: Միգուցե մենք այդ փոքրիկ մարդուն սխալ ենք կարդացել, որովհետև վերջը Գոգոլն ինչպիսի՞ն էր, բոլորը մոռանում են, որ Ակակի Ակակիևիչը մահից հետո վերածվում է չարության, վրեժխնդրության ոգու: Այս իմաստով շատ հետաքրքիր ֆիլմ է «Ջոկեր»-ը, որն ունեցավ այդքան անսպասելի հաջողություն՝ չնայած նրան, որ դիտելը դժվար էր և տհաճ։

Բայց այնտեղ ցուցադրված է, թե ինչ է իրենից ներկայացնում վիրավորված մարդը: Մենք ունենք Ջոկերի դիցաբանություն՝ որպես համաշխարհային չարիք։ Հորինված քաղաքում կա մի լավ Բեթմեն և կա մի սարսափելի Ջոկեր, ով սպանում է, ոչնչացնում, ճնշում բոլորին: Շեշտը դրված է Ջոկերի արտաքին տեսքի վրա։ Նա, պարզվում է, ամենաբարի մարդն էր, որը ուներ հիվանդ մայրիկ, Ջոկերը եղել է մի բարի, խեղճ,կիսախելագար ծաղրածու, որին այս դաժան աշխարհը նեղացրել էր։ Եվ աստիճանաբար, ի պատասխան անվերջանալի նվաստացումների, նրա մեջ արթնանում է հոգեկան-մարդասպանը:

- Նացիստական հանցագործներից գրեթե ոչ ոք չի զղջացել։ Դուք ունե՞ք բացատրություն։

- Տարիների ընթացքում գալիս ես այն եզրահանգման, որ չարն ապրում է մարդկանց մեջ: Հսկայական թվով մարդիկ, բախվելով չզղջացող չարի հետ, իրենք են փորձում սպանել չարին առանց դատաքննության կամ հետաքննության, բայց դա սխալ է, դու ինքդ ես վերածվում չար ուժի։ Կարծում եմ` հենց դա է ճանապարհը ՝անդադար աշխատանք: Պատկերացրու, որ երկու ձեռքեր կան, որոնք իրար ձգում են ինչպես հավերժ բազկամարտ։ Եվ, ըստ երևույթի, անհնար է բացարձակապես բաց թողնել բարու ձեռքը, այն պետք է անընդհատ լարված լինի: Քանի դեռ մարդկությունն ապրում է, այդպես էլ կլինի:



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:34
ԱՀ ԱԺ «Միասնական հայրենիք» խմբակցության անդամները հանդիպել են ԱՀ ԱԳ նախարար Դավիթ Բաբայանի հետ
Սեպտեմբերի 21-ին ԱՀ խորհրդարանի «Միասնական հայրենիք» խմբակցության անձնակազմը Ազգային ժողովում հանդիպում է ունեցել արտաքին գործերի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:27
Իշխանությունների գունագեղ միջոցառումը Հանրապետության հրապարակում մեկնարկել է
Չնայած հանրության ընդվզմանն ու դեմ լինելուն՝Հանրապետության հրապարակում մեկնարկել է Անկախության օրվա «գունագեղ» միջոցառումը։...
Աղբյուր` Panorama.am
20:17
«Տաշիր»-ը առաջիկայում պատրաստվում է մեծածավալ ծրագրեր իրականացնել` ուղղված Արցախի վերազարթոնքին․ Սամվել Կարապետյան
Արցախի Հանրապետության նախագահ Արայիկ Հարությունյանը սեպտեմբերի 21-ին Երևանում հանդիպել է «Տաշիր» ընկերությունների խմբի հիմնադիր և...
Աղբյուր` Panorama.am
20:14
«Երևան իմ սեր» հիմնադրամի աշխատակցի պայմանագիրը խզել են ՊՆ-ի կողմից զորահավաքի հայտարարման ընթացքում․ Բաց նամակ՝ Արմեն Սարգսյանին
Հատուկ մանկավարժ Դավիթ Հարությունյանը, որը մոտ 4 տարի աշխատել է ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի «Երևան իմ սեր» հիմնադրամում, բաց նամակ է...
Աղբյուր` Panorama.am
20:04
Շնորհավորում եմ Ձեզ Անկախության օրվա տարեդարձի կապակցությամբ և հավաստիացնում, որ մեր բարեկամություն հարատև է․ Ռումինիայի Սենատի նախագահ
Ռումինիայի Սենատի նախագահ Անկա Դրագուի շնորհավորական ուղերձ է հղել Հայաստանի Անկախության օրվա կապակցությամբ, որում ասվում է. «Սիրելի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:57
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն այցելել է Եռաբլուր
Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Երկրորդը հոգեւոր դասի ուղեկցությամբ այցելել է «Եռաբլուր» զինվորական պանթեոն, հայտնում են Մայր...
Աղբյուր` Panorama.am
19:49
Միայն Ամիրյան փողոցում ոստիկանները տեղադրել են երեք կետ, մետաղորսիչ սարքերով ստուգում են քաղաքացիներին
Yerevan.Today-ը գրում է․ «Հանրապետության Հրապարակում նախատեսված համերգից առաջ ոստիկանությունը ուժեր է կենտրոնացրել հրապարակին հարակից...
Աղբյուր` Panorama.am
19:40
Ինքն իրավունք չուներ այս սրբավայրը գալու, ինքը մեղսագործ է․ Զոհված զինծառայողի մայրը՝ Փաշինյանի մասին
«Սարի նման տղա եմ կորցրել, տանս երկու սյունը չկա, իմ ապրելն անիմաստ է»,- Եռաբլուրում ասաց զոհված զինծառայողի մայրը ՝ անդրադառնալով...
Աղբյուր` Panorama.am
19:25
21․09․2021․Մատաղիսում հայտնաբերվել է ևս մեկ աճյուն
Մատաղիսից հայտնաբերվել է ևս  մեկ աճյուն։ Այս մասին հայտնում է Արցախի ԱԻՊԾ-ն։ «Զոհված զինծառայողների աճյունների որոնողական...
Աղբյուր` Panorama.am
19:24
Իրենք զոհվել են, որ մյուսներն ապրեն․ Հովիկ Աղազարյան
«Ես չեմ կարծում, որ անկախության միջոցառումները քննադատելն արդարացի է»։ Այս մասին Երասխ համայնքում «Հրապարակ»-ի հետ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:19
«Ցանկանում ենք երդվել մեր զավակներին, որ շարունակելու ենք իրենց պայքարը»․ Մոմերով երթ՝ դեպի Եռաբլուր
Ազատության հրապարակից 44-օրյա պատերազմում զոհված զինծառայողների ծնողները, հարազատները մոմերով երթ իրականացրին դեպի Եռաբլուրի՝ ՀՀ Անկախության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:34
Փաշինյանը Վրաստանի վարչապետի միջոցով հանդիպելու առաջարկ է փոխանցել․ Էրդողան
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը հայտնել է, որ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը Վրաստանի վարչապետի միջոցով հանդիպման առաջարկ է փոխանցել...
Աղբյուր` Panorama.am
18:26
Արարատը հաղթեց ԲԿՄԱ-ին
VBET ՀՊԼ 7-րդ տուրի շրջանակում այսօր ԲԿՄԱ-ն սեփական հարկի տակ ընդունել էր «Արարատին», հայտնում է armsport-ը։ Հյուրերը հաղթել են...
Աղբյուր` Panorama.am
18:14
Մոսկվայում բացվել է «Երկու ժողովուրդների մարշալ» Հովհաննես Բաղրամյանի հուշարձանը
Մոսկվայում Հայաստանի անկախության 30-րդ տարեդարձի տոնակատարության շրջանակներում տեղի է ունեցել «Երկու ժողովուրդների Մարշալ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:54
«Արևիկ» ազգային պարկում հրդեհի՝ ցեմենտով մարման տարբերակն անդառնալի վիճակ կարող է ստեղծի. Բնապահպան
Հինգ օրից ավելի է  «Արևիկ» ազգային պարկում հրդեհաշիջման աշխատանքներ են տարվում։ Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունից...
Աղբյուր` Panorama.am
17:49
ՌԴ-ում ձերբակալել են նռնակով զինված տղամարդու
ՌԴ կազմում ընդգրկված Թաթարստանի Հանրապետության Ալմետևսկ քաղաքում արտակարգ ծառայությունների աշխատակիցները կանչով մեկնել են տներից մեկը, որտեղ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:28
Հայկական դրոշ Տեղում՝ ադրբեջանականից բարձր
ՀՀ Անկախության 30-ամյակը Սյունիքի մարզի Տեղ համայնքի ղեկավար Ներսես Շադունցը նշել է առաջնագծում։ Համայնքապետարանի ֆեյսբուքյան էջից տեղեկանում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:18
Մարդիկ կան 3, 4 մինչև անգամ 5 կով են մորթել ու ծախել. Կութ գյուղի վարչական ղեկավար Սիմա Չիտչյան
«Երբ տանն ենք լինում կրակոցները չեն էլ լսվում, իսկ երբ մարդիկ դրսում են լինում, կամ սարերում՝ կրակոցների ձայները լսվում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:12
Ի՞նչ անկախության մասին ենք խոսում, երբ բավականին տարածքներ անցել են Ադրբեջանի վերահսկողության տակ. Ալբերտ Հովհաննիսյանի հայր
«Պանթեոններում ննջող տղաների կյանքի շնորհիվ ենք մենք այսօր ապրում։ Մենք հավերժ պարտք ենք էդ տղերքին»,-  «Եռաբլուր»...
Աղբյուր` Panorama.am
16:45
Պուտին. Այսօր Հայաստանը ստիպված է բախվել լուրջ մարտահրավերների
Վլադիմիր Պուտինը Անկախության 30-ամյակի առթիվ  շնորհավորական ուղերձ է հղել Նիկոլ Փաշինյանին «Այսօր Հայաստանը ստիպված է բախվել...
Աղբյուր` Panorama.am
16:26
Արթուր Թովմասյան. Պաշտպանենք ու զորացնենք մեր Հայրենիքը՝ Հայաստանն ու Արցախը
Արցախի Հանրապետության ԱԺ նախագահ  Արթուր Թովմասյանը ՀՀ հռչակման 30-ամյա տարեդարձի առթիվ ուղերձ է հղել։ ԱՀ ԱԺ լրատվության և հանրության...
Աղբյուր` Panorama.am
16:18
Լևոն Տեր-Պետրոսյանի հետ քննարկվել են միջազգային կարգավիճակի հստակեցմանն հասնելու հարցեր
Արցախի Հանրապետության նախագահ Արայիկ Հարությունյանը ՀՀ Անկախության 30-րդ տարեդարձի կապակցությամբ սեպտեմբերի 21-ին Երևանում այցելել է ՀՀ առաջին...
Աղբյուր` Panorama.am
16:13
ՌԴ-ն ցավում է Ղրիմում ընտրություններում Թուրքիայի դիրքորոշման համար
Կրեմլն ափսոսանք է հայտնել՝ կապված Ղրիմում Պետդումայի ընտրությունների արդյունքերը չընդունելու մասին Թուրքիայի հայտարարության առնչությամբ և հույս...
Աղբյուր` Panorama.am
16:08
Վալերի Բուայե․ Այսօր, ինչպես և երեկ, Հայաստանը պայքարում է իր և իր ժողովրդի գոյատևման համար՝ ընդդեմ Ադրբեջանի և Թուրքիայի
«Հայաստանի անկախության այս օրը չմոռանանք այն կապերը, որոնք միավորում են մեր երկու երկրներին։ Հայաստան՝ ավելի քան 2000 տարվա մշակույթով...
Աղբյուր` Panorama.am
16:04
Սմբատ Գրիգորյանը՝ գեներալ-մայոր
Արմեն Սարգսյանը հրամանագիր է ստորագրել Սմբատ Գրիգորյանին գեներալ-մայորի զինվորական կոչում շնորհելու մասին։ ՀՀ նախագահի պաշտոնական էջում...
Աղբյուր` Panorama.am
15:47
Եթե նրանք չեն հոգնել Մոսկվայից լսել համապատասխան կշտամբանքները, հիշեցումները և շշպռումները, ապա նրանք համբերատար են. Մարիա Զախարովան՝ Թուրքիայի մասին
«Մոսկվան եզրակացություններ կանի Ղրիմում ընտրությունները չճանաչելու մասին Թուրքիայի ԱԳՆ հայտարարություններից հետո»,-«ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Ովքե՞ր արժանացան պատվավոր կոչումների
Արմեն Սարգսյանի հրամանագրով անկախության տոնի առթիվ, ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի զարգացման գործում ունեցած վաստակի համար Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:27
Իրանի նախագահը շնորհավորական ուղերձ է հղել Հայաստանին
Իրանի նախագահ Էբրահիմ Ռայիսին ընդգծել է իր վարչակազմի պատրաստակամությունը զարգացնելու հարաբերությունները Հայաստանի հետ տարբեր ոլորտներում՝...
Աղբյուր` Panorama.am
15:13
Պետական պարգևներ հետմահու՝ զինծառայողներին ու կամավորականներին
Արմեն Սարգսյանի հրամանագրով հայրենիքի պաշտպանության և անվտանգության ապահովման գործում ներդրած ավանդի, մարտական գործողությունների ընթացքում...
Աղբյուր` Panorama.am
15:05
Առողջապահության նախարարի պատվաստված մայրը վարակվել է կորոնավիրուսով. hraparak.am
«Մենք կապ հաստատեցինք նախարար Անահիտ Ավանեսյանի հետ, ով անակնկալի եկավ»։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Տափերականում ոստիկաններն ուժով բացում են գյուղացիների փակած ճանապարհը
17:28 09/09/2021

Տափերականում ոստիկաններն ուժով բացում են գյուղացիների փակած ճանապարհը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}