Տնտեսություն 17:02 01/02/2019 Հայաստան

Մեզ 50 տարի պետք է, որ հասնենք խորհրդային տարիներին ունեցած կրթական համակարգին. Տնտեսագիտության դոկտոր

Այսօր աշխարհը գտնվում է նոր՝  չորրորդ արդյունաբերական հեղափոխության փուլում, և Հայաստանը պետք է դառնա այդ հեղափոխության մասնակիցը: Այս մասին Panorama.am-ի թղթակցի հետ զրույցում ասաց Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի  գիտության և արտաքին կապերի գծով պրոռեկտոր Գագիկ Վարդանյանը:

Նրա խոսքով՝  բնականաբար, խնդիրները մեկ օրում չեն լուծվելու, բայց օր առաջ պետք է տնտեսական քաղաքականություն մշակել: 

«Տնտեսության զարգացում ապահովելու  համար  անհրաժեշտ է խնդիրներ ճիշտ ձևակերպել ու դրանց  լուծմանը հետամուտ լինել: Տնտեսական աճի ցուցանիշը ես այդքան էլ չեմ կարևորում , քանի որ աճը որակական փոփոխությունների մասին պատկերացում չի տալիս: Եթե խոսենք զարգացած երկրի մասին, ապա 0,5-1 տոկոս աճը հրաշք է, բայց զարգացող երկրների դեպքում, ինչպիսին Հայաստանն է, երկնիշ աճ պետք է լինի, որ ինչ-որ բանի հասնենք: Դրա համար մենք պետք է որակապես վերանայենք տնտեսական քաղաքականությունը»,- ասաց տնտեսագիտության դոկտորը:

Ըստ նրա՝  Հայաստանը պետք է ունենա մրցունակ և զարգացող գիտելիքահենք տնտեսություն, իսկ դրան հասնելու համար անհրաժեշտ է մեծացնել երկրի տնտեսական ներուժը:

«Արդյունաբերությունը պետք է զարգացնել, բայց խոսքը չի վերաբերում սովորական արտադրությանը,  այլ այնպիսին, որն ավելացված ավելի մեծ արժեք է ստեղծում: Խորհրդային տարիներին մեր ունեցած ամբողջ մեքենաշինական համալիրը, քիմիական արդյունաբերությունը կորցրել ենք, իսկ եթե չունես մեքենաշինական համալիր, ապա չես կարող խոսել երկրի ազգային անվտանգության մասին: Մեքենաշինությունն ամենաառանցքայինն է, որը ապահովում է երկրի ազգային ավտանգությունը, ուստի մենք պետք է այս ուղղությամբ աշխատենք»,- ընդգծեց  տնտեսագիտության դոկտորը:

Գագիկ Վարդանյանը նշեց նաև, որ բարեփոխումներ են անհրաժեշտ կրթական համարգում, քանի որ կրթությունը տնտեսության գլխավոր ճյուղերից մեկն է։ Որակյալ կրթություն ունենալը՝ սկսած մանկապարտեզից , առաջնահերթ պայման, ուստի, ըստ նրա կրթության համակարգում արմատական փոփոխությունների պետք է գնալ:

Նրա խոսքով՝  առաջնահերթ ուշադրություն պետք է դարձնել  հատկապես միջին մասնագիտական կրթությանը, քանի որ արդյունաբերության զարգացման համար մեր երկրին անհրաժեշտ են որակյալ բանվորներ:

«Հիմնականում  այսօր պահանջված են իրավաբանի, տնտեսագետի, ծրագրավորողի  մասնագիտությունները, բայց մեզ անհրաժեշտ են մեքենաշինության, քիմիական բնագավառում աշխատող կադրեր, ինժեներեներ: Մենք պետք է ապագայի տնտեսություն կառուցենք, ոչ թե տեսնենք տնտեսությունն ապագայում ինչ կլինի, այլ ստեղծենք այնպիսի տնտեսություն, որը դինամիկ է և հարմարվում է ցանկացած արտաքին փոփոխությունների»,- ասաց Գագիկ Վարդանյանը:

Ըստ նրա՝ այս ամենին հասնելու համար պետք է գիշեր-ցերեկ աշխատել, հակառակ դեպքում, ոչնչի չենք հասնի:

«Բոլորը պետք է աշխատեն: Պետություն-գործարար համայնքը կարող են արդյունավետ համագործակցել:  Ամեն մեկը չի կարող բիզնեսով զբաղվել, դա  շատ բարդ է, կարծում եմ, որ բիզնեսում հաջողության հասած գործարարների առջև պետությունը պետք է խնդիր դնի, որ այս կամ այն ոլորտներում նրանք ներդրումներ անեն, ինչի արդյունքում էլ կկարողանանք տնտեսությունը զարգացնել»,- ընդգծեց պրոռեկտորը:

Գագիկ Վարդանյանը հիշում է՝  2003 թ-ին երբ աշխատում էր ՀՀ առևտրի և տնտեսական զարգացման նախարարությունում, կառավարության ծրագրում ամրագրվեց՝  ստեղծել ազգային ինովացիոն համակարգ, սակայն մինչև օրս այդ համակարգը չի ստեղծվել: Այսինքն՝    անկախությունից հետո, գրեթե 30 տարվա ընթացքում չի լուծվել տնտեսական զարգացման խնդիրը. «Ճիշտ է, որոշ չափով տեղեկատվական տեխնոլոգիաները զարգացել են, բայց դեռ չենք կարող  ասել՝ տնտեսությունը զարգանում է: Եղել են երկրներ, որ 15-20 տարում լուծել են զարգացման խնդիրը, իսկ մենք նկատի ունենալով տարածաշրջանի խնդիրները, պետք է շահագրգռված լինեինք օր առաջ այդ խնդիրը լուծել»:

Նա նշեց, որ 2018թ-ի նոյեմբերին Հայաստանի Արդյունաբերողների և գործարարների միության և Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտության և կառավարման ֆակուլտետի նախաձեռնությամբ կազմակերպվել է «Հայաստանի տնտեսական զարգացման արդի հիմնախնդիրները և ռազմավարական ուղղությունները» թեմայով գիտագործնական խորհրդաժողով, որի մասնակցել է նաև ՀՀ վարչապետը: Գիտնականներն այդ ժամանակ  ներկայացրել են տնտեսության զարգացման ռազմավարական ուղղությունները: Վարչապետն ասել է, որ քննարկման ընթացքում չի հնչել որևէ նախադասություն, որի հետ ինքը համաձայն չլիներ: Նա կարևորել է նման ձևաչափով հանդիպումները, որ բաց է այսպիսի քննարկումների համար և պատրաստ է հաճախ հանդիպել նրանց հետ:

Սակայն, ըստ նրա, դրանից հետո հանդիպում չի եղել, մինչդեռ կառավարության կողմից պետք է պահանջարկված լինի գիտական միտքը, պետական այրերը պետք է շահագրգռված լինեն, որ օգտագործեն Հայաստանի տնտեսագիտական միտքը, սակայն ոչ մի քայլ այդ ուղղությամբ չի արվում:  Ի վերջո, ըստ նրա, տնտեսագետներն իրենց վերլուծությունները, հոդվածները, գրքերը գրում են, որ դրանք կիրառվեն:

Նրա խոսքով՝  մարդիկ ոչ թե նյութական փոխհատուցման ակնկալիք ունեն, այլ մասնագիտական իրացման:

«Հասկանում եք, պետք է շատ արագ մեխանիզմներ գտնել և աշխատել, մենք արդեն ուշացել ենք, 10 առաջ էլ ուշացել էինք, բոլոր մասնագետները տարբեր ոլորտների պետք է ներառվեն գործի մեջ, բոլորը պետք է աշխատեն, որ օր առաջ տնտեսության զարգացման խնդիրը լուծվի: Շատ լավ է՝ ընտրություններն առանց խախտումների անցան, բայց հիմա երկիրը զարգացնելու ժամանակն է: Իհարկե նոր գործարաններ չենք կարող վերագործարկել, դրա համար նորերը պետք է կառուցենք: Ի վերջո ճանապարհային քարտեզ պետք է մշակենք, որ  իմանանք՝ ինչ ենք ուզում և ինչի ենք ուզում հասնել: Օրինակ, Իսրայելում եղել է գիտության, տեխնոլոգիայի և մշակույթի նախարարություն, հիմա դա անվանվում է գիտության, տեխնոլոգիայի և տիեզերքի նախարարություն: Այսինքն՝ նրանք ժամանակին համընթաց ենք գնում»:

Այսպիսով, ըստ Գագիկ Վարդանյանի, միանշանակ է՝  Հայաստանը  զարգացած արդյունաբերական, գիտելիքահենք տնտեսություն ունեցող երկիր պետք է լինի, երկրորդ կարծիք, ըստ նրա, չի կարող լինել: «Հատկապես հաշվի առնելով Արցախի խնդիրը, մենք պետք է ուժեղ տնտեսություն ունենանք»: 

Նա մեկ անգամ ևս շեշտեց, որ ամեն ինչ պետք է սկսել կրթությունից:

«Եթե նայում ենք կրթական համակարգին, երևի 50 տարի պետք է, որ հասնենք խորհրդային տարիներին ունեցած կրթական համակարգին, բայց մենք այդ ժամանակը չունենք: Մենք սխալներ թույլ տալու իրավունք չունենք, պետք է հասկանանք՝ մուտք գործո՞ւմ ենք զարգացման գնացքի մեջ, թե՞ ոչ: Մեր երկրում որակյալ կրթությունը պետք է մատչելի լինի, հնարավոր է այսօր մի ընտանիքում Բիլ Գեյթս է ծնվել, բայց  այդ երեխան կոշիկ չունի, որ դպրոց գնա ու մենք նրան կկորցնենք: Միգուցե այսօր մի ընտանիքում մի Էյնշտեյն լավ չի սնվել: Ուզում է հարուստի երեխա լինի, թե աղքատի, բոլորը հավասարապես պետք է կրթություն ստանան: Մեր հարստությունը մեր երեխաներն են, 3 մլն մարդիկ են: Ո՞նց կարելի է թողնել, որ երեխան այս դարում չզարգանա: Զարգացման խնդիրը պետք է դնել՝ և մարդկային, և տնտեսական»,- եզրափակելով խոսքն ասաց Գագիկ Վարդանյանը: 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

15:22
Դատախազությունը ոստիկանությանը հանձնարարել է կազմակերպել Նարեկ Սարգսյանի տեղափոխումը
Չեխիայի Հանրապետության իրավասու մարմինների կողմից որոշում է կայացվել բավարարել հետախուզվող Նարեկ Սարգսյանին քրեական հետապնդման ենթարկելու...
Աղբյուր` Panorama.am
15:15
Ատոմ Ջանջուղազյան. 2020 թ. բյուջեն կազմվել է ընթացիկ տարվա բյուջեի արդյունքների հիման վրա
Նախարարն ընդունել է ԱՄՀ հայաստանյան առաքելության ղեկավարին
Աղբյուր` Panorama.am
15:07
Ջութակահար Դիանա Ադամյանը՝ «Համագործակցության դեբյուտներ» միջպետական մրցանակի դափնեկիր
Հայաստանի Հանրապետության կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի տեղակալ Արայիկ Խզմալյանը դեկտեմբերի 8-10-ը մասնակցել է Բրեստ քաղաքում...
Աղբյուր` Panorama.am
14:58
Ամանորին Գառնին և Զվարթնոցը կաշխատեն
«Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների և պատմական միջավայրի պահպանության ծառայություն» ՊՈԱԿ-ի մասնաճյուղ՝ «Գառնի» և...
Աղբյուր` Panorama.am
14:47
Beeline-ը և «Ստարտափ Արմենիա» հիմնադրամը մեկնարկում են «Ստարտափ ակումբներ» նախագիծը
Հայաստանում Beeline-ը և «Ստարտափ Արմենիա» հիմնադրամը հայտարարում են «Ստարտափ ակումբներ» նախագծի գործարկման մասին:...
Աղբյուր` Panorama.am
14:17
Անի Խաչատրյան. Հացի խնդիր ունեցող երկրում տեսարան ապահովելու համար այդքան գումար տրամադրելը զավեշտի է նմանվում
«Արդյո՞ք Հայկ Մարությանը, կառավարությունը մեզ երաշխավորում են, որ, գրեթե 1 միլիոն ծախսելով, հունվարի 7-ին չենք արթնանալու նույն մահվան վերելակներով, հուսահատության գազելներով քաղաքում»:
Աղբյուր` Panorama.am
14:09
ԱՄՆ Կոնգրեսը կոչ է արել Թրամփին պատժամիջոցներ կիրառել Թուրքիայի դեմ
ԱՄՆ Կոնգրեսի Ներկայացուցիչների պալատի և Սենատի սպառազինությունների հարցերով հանձնաժողովները կոչ են արել Սպիտակ տանը ռուսական արտադրության S-400...
Աղբյուր` Panorama.am
14:00
Էրդողանը հայտնել է, որ Պուտինը Թուրքիա կայցելի հունվարի 8-ին
Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը լրագրողների հետ հարցուպատասխանի ժամանակ hայտնել է Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի` Թուրքիա կատարելիք...
Աղբյուր` Panorama.am
13:51
ՄԻԵԴ-ը որոշել է, որ Թուրքիան պետք է անհապաղ ազատ արձակեր Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչած Օսման Քավալային
Մարդու իրավունքների եվրոպակա դատարանն այսօր հրապարակել է «Քավալան ընդդեմ Թուրքիայի» գործով վճիռը, որն արձանագրել է, որ...
Աղբյուր` Panorama.am
13:41
Սաթիկ Սեյրանյան. Նոր օրինագծով մոռացության են մատնված ռադիոընկերությունները
Ճիշտ չէ, որ «Հեռուստատեսության և ռադիոյի մասին» նոր օրինագիծը մտնի Ազգային Ժողով։ «Մեդիա Պաշտպան» նախաձեռնության...
Աղբյուր` Panorama.am
13:37
Մահացել է Յուրի Լուժկովը
84 տարեկան  հասակում մահացել է Մոսկվայի նախկին քաղաքապետ Յուրի Լուժկովը: Ինչպես գրում է «Интерфакс»-ը,  Լուժկովը մահացել...
Աղբյուր` Panorama.am
13:24
ԱՄՆ-ն կշարունակի պահպանել ներկայությունը Սիրիայում. Արմեն Պետրոսյան
Չնայած ԱՄՆ-ի նախագահ Դոնալդ Թրամփը ճիշտ 1 տարի առաջ հայտարարեց ամերիկյան զորամիավորումները Սիրիայից հստակ նախանշված ժամկետում ամբողջովին դուրս...
Աղբյուր` Panorama.am
13:13
Գտեք էլի ձեզ, թե չէ՝ վույ, վույ, վույ, աման, աման, աման․ Արարատ Միրզոյան
«Մենք քայլ առ քայլ պայքարելու ենք կոռուպցիայի դեմ, և վերականգնելու ենք օրինականությունը Հայաստանում։ Մենք չենք կարող միանգամից բոլոր...
Աղբյուր` Panorama.am
13:04
Փարիզում Femen-ը դիմավորել է Պուտինին
Femen շարժման ակտիվիստները Փարիզում  բողոքի ակցիայով են դիմավորել ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինին: Երբ Պուտինը ժամանել է Ելիսեյան պալատ...
Աղբյուր` Panorama.am
12:59
Դատավորների՝ վաղ կենսաթոշակի գնալու օրենքի նախագիծը ընդունվեց
Խորհրդարանն ընդունեց ՍԴ դատավորներին վաղ կենսաթոշակի գնալու օրենքի նախագիծը։ Օրինագծին կողմ էին քվեարկել 65, և դեմ՝ 33 պատգամավորներ։...
Աղբյուր` Panorama.am
12:58
Ռուսական ORSIS ընկերությունը դուրս է հանվել Հայաստանին զենքի մատակարարների սև ցուցակից
Ռուսական ORSIS (Promtehnologiya) զենքի ընկերությունը դատարանի որոշմամբ դուրս է հանվել Հայաստանին զենքի մատակարարների սև ցուցակից։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
12:47
Դիտորդական խումբ. ՔԿՀ-ներում առկա համակարգային խնդիրների լուծման ուղղությամբ արվող քայլերի շոշափելի արդյունքներն այդքան էլ նկատելի չեն
Վերջին տարիներին քրեակատարողական համակարգում հիմնական խնդիրներից են կոռուպցիոն դրսևորումները, խտրականությունը, դատապարատյալների խոցելի խմբերի...
Աղբյուր` Panorama.am
12:45
Հանրային վայրերում ծխելն արգելող օրենքի նախագիծը ընդունվեց
Հանրային վարյերում ծխելն արգելով օրենքի նախագիծը խորհրդարանը առաջին ընթերցմամբ ընդունեց։ Օրինագծին կողմ էր քվեարկել 83 պատգամավոր, դեմ էին՝...
Աղբյուր` Panorama.am
12:43
Երեխաները և երիտասարդները շարունակում են մնալ մարդու իրավունքների ոտնահարման հիմնական զոհերը. Ջուզեպ Բորել
«Այս տարի նշում ենք Հիմնարար իրավունքների մասին ԵՄ խարտիայի 10-ամյակը և Երեխայի իրավունքների մասին ՄԱԿ-ի կոնվենցիայի 30-ամյակը:...
Աղբյուր` Panorama.am
12:31
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկն ամփոփում է «Ամսվա հաջողակ» ակցիայի արդյունքները
ՎՏԲ-Հայաստան Բանկն ամփոփել է ավանդական «Ամսվա հաջողակ» ակցիայի արդյունքները: Ակցիան մեկնարկել է 2019թ. հունիսին, այն մշակվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
12:23
Զարեհ Սինանյան. Հաջորդ տարիները և՛ Հայաստանից, և՛ սփյուռքից պահանջելու են ուժերի լարում
Սփյուռքի գործերի գլխավոր հանձնակատար Զարեհ Սինանյանն աշխատանքային այցով գտնվում է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում: Լոս Անջելեսում նա մասնակցել է...
Աղբյուր` Panorama.am
12:11
Հայ և թուրք երիտասարդները Հայաստանում մասնակցել են միջազգային դասընթացի
Նոյեմբերի 11-ից 19-ը 12 հայ և թուրք երիտասարդներ Հայաստանում մասնակցել են «Նախադրյալների վրա հիմնված համայնքային և երիտասարդության...
Աղբյուր` Panorama.am
12:08
Էլինար Վարդանյան. Մարդու իրավունքների տարին
Մարդու իրավունքների պաշտպանության օրվա առթիվ  «Այլընտրանքային նախագծեր խումբ» Էլինար Վարդանյանն ամփոփել է տարին՝ «...
Աղբյուր` Panorama.am
12:08
ՍԴ-ն պետք է լիներ մեր երկրի մոմը. Սասուն Միքայելյան
«Իշխանությունը նախաձեռնել է այս նախագիծը և նշում է, որ սա փրկագին է դատական համակարգի առողջացման համար։ Մեր պատկերացմամբ սա նախագիծ է, որը...
Աղբյուր` Panorama.am
12:02
Աննա Դանիբեկյանին հարցեր ուղղած երիտասարդներից մեկն ազատ է արձակվել կալանքից
Մարտի մեկի գործը քննող  Երևան քաղաքի ընդհանուր իրավասության դատարանի դատավոր Աննա Դանիբեկյանին  փողոցում հարցեր տալու, այդ ընթացքը...
Աղբյուր` Panorama.am
11:53
Յուսուպ Ռազիկովի «Սուսերով պար» ֆիլմի հայաստանյան մեծ պրեմիերան՝ վաղը
Մեծանուն հայազգի կոմպոզիտոր Արամ Խաչատրյանի մասին պատմող ռեժիսոր և սցենարի հեղինակի Յուսուպ Ռազիկովի «Սուսերով պար» ֆիլմի ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:42
«Ice Bucket» չելենջը նախաձեռնած տղան մահացել է 34 տարեկանում
Տղան, ով ներշնչեց համացանցում «Ice Bucket» կամ «Սառցե դույլ» չելենջը համացանցում, մահացավ 34 տարեկան հասակում։ Փիթ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:32
Լավրովը Վաշինգտոնում կհանդիպի Թրամփին
Ռուսաստանի արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովը աշխատանքային այցով ժամանել է Միացյալ Նահանգներ։ Այս մասին գրում է Tass-ը: Նշվում է, որ Լավրովը մեկ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:27
ՍԴ դատավորները նստեն թախտին և գումա՞ր ստանան
«Կառավարությունն այս տարվա բյուջեով Գեղարքունքի մարզի Շատվան, Դրախտիկ, Լիճք համայնքների, ինչպես նաև Վանաձորի Ստեփան Շահումյանի անվան...
Աղբյուր` Panorama.am
11:25
«Արփի լիճ ազգային պարկ» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի պաշտոնակատարին մեղադրանք է առաջադրվել
ՔԿ Շիրակի մարզային քննչական վարչության Ախուրյանի քննչական բաժնում շարունակվում է «Արփի լիճ ազգային պարկ» ՊՈԱԿ-ի տնօրենի...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Եթե Քոչարյանի նկատմամբ հարուցված գործը ջուր է, Ս.Սարգսյանի նկատմամբ հարուցված քրեական գործն օդ է
13:46 06/12/2019

Եթե Քոչարյանի նկատմամբ հարուցված գործը ջուր է, Ս.Սարգսյանի նկատմամբ հարուցված քրեական գործն օդ է

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}