Տնտեսություն 17:02 01/02/2019 Հայաստան

Մեզ 50 տարի պետք է, որ հասնենք խորհրդային տարիներին ունեցած կրթական համակարգին. Տնտեսագիտության դոկտոր

Այսօր աշխարհը գտնվում է նոր՝  չորրորդ արդյունաբերական հեղափոխության փուլում, և Հայաստանը պետք է դառնա այդ հեղափոխության մասնակիցը: Այս մասին Panorama.am-ի թղթակցի հետ զրույցում ասաց Հայաստանի պետական տնտեսագիտական համալսարանի  գիտության և արտաքին կապերի գծով պրոռեկտոր Գագիկ Վարդանյանը:

Նրա խոսքով՝  բնականաբար, խնդիրները մեկ օրում չեն լուծվելու, բայց օր առաջ պետք է տնտեսական քաղաքականություն մշակել: 

«Տնտեսության զարգացում ապահովելու  համար  անհրաժեշտ է խնդիրներ ճիշտ ձևակերպել ու դրանց  լուծմանը հետամուտ լինել: Տնտեսական աճի ցուցանիշը ես այդքան էլ չեմ կարևորում , քանի որ աճը որակական փոփոխությունների մասին պատկերացում չի տալիս: Եթե խոսենք զարգացած երկրի մասին, ապա 0,5-1 տոկոս աճը հրաշք է, բայց զարգացող երկրների դեպքում, ինչպիսին Հայաստանն է, երկնիշ աճ պետք է լինի, որ ինչ-որ բանի հասնենք: Դրա համար մենք պետք է որակապես վերանայենք տնտեսական քաղաքականությունը»,- ասաց տնտեսագիտության դոկտորը:

Ըստ նրա՝  Հայաստանը պետք է ունենա մրցունակ և զարգացող գիտելիքահենք տնտեսություն, իսկ դրան հասնելու համար անհրաժեշտ է մեծացնել երկրի տնտեսական ներուժը:

«Արդյունաբերությունը պետք է զարգացնել, բայց խոսքը չի վերաբերում սովորական արտադրությանը,  այլ այնպիսին, որն ավելացված ավելի մեծ արժեք է ստեղծում: Խորհրդային տարիներին մեր ունեցած ամբողջ մեքենաշինական համալիրը, քիմիական արդյունաբերությունը կորցրել ենք, իսկ եթե չունես մեքենաշինական համալիր, ապա չես կարող խոսել երկրի ազգային անվտանգության մասին: Մեքենաշինությունն ամենաառանցքայինն է, որը ապահովում է երկրի ազգային ավտանգությունը, ուստի մենք պետք է այս ուղղությամբ աշխատենք»,- ընդգծեց  տնտեսագիտության դոկտորը:

Գագիկ Վարդանյանը նշեց նաև, որ բարեփոխումներ են անհրաժեշտ կրթական համարգում, քանի որ կրթությունը տնտեսության գլխավոր ճյուղերից մեկն է։ Որակյալ կրթություն ունենալը՝ սկսած մանկապարտեզից , առաջնահերթ պայման, ուստի, ըստ նրա կրթության համակարգում արմատական փոփոխությունների պետք է գնալ:

Նրա խոսքով՝  առաջնահերթ ուշադրություն պետք է դարձնել  հատկապես միջին մասնագիտական կրթությանը, քանի որ արդյունաբերության զարգացման համար մեր երկրին անհրաժեշտ են որակյալ բանվորներ:

«Հիմնականում  այսօր պահանջված են իրավաբանի, տնտեսագետի, ծրագրավորողի  մասնագիտությունները, բայց մեզ անհրաժեշտ են մեքենաշինության, քիմիական բնագավառում աշխատող կադրեր, ինժեներեներ: Մենք պետք է ապագայի տնտեսություն կառուցենք, ոչ թե տեսնենք տնտեսությունն ապագայում ինչ կլինի, այլ ստեղծենք այնպիսի տնտեսություն, որը դինամիկ է և հարմարվում է ցանկացած արտաքին փոփոխությունների»,- ասաց Գագիկ Վարդանյանը:

Ըստ նրա՝ այս ամենին հասնելու համար պետք է գիշեր-ցերեկ աշխատել, հակառակ դեպքում, ոչնչի չենք հասնի:

«Բոլորը պետք է աշխատեն: Պետություն-գործարար համայնքը կարող են արդյունավետ համագործակցել:  Ամեն մեկը չի կարող բիզնեսով զբաղվել, դա  շատ բարդ է, կարծում եմ, որ բիզնեսում հաջողության հասած գործարարների առջև պետությունը պետք է խնդիր դնի, որ այս կամ այն ոլորտներում նրանք ներդրումներ անեն, ինչի արդյունքում էլ կկարողանանք տնտեսությունը զարգացնել»,- ընդգծեց պրոռեկտորը:

Գագիկ Վարդանյանը հիշում է՝  2003 թ-ին երբ աշխատում էր ՀՀ առևտրի և տնտեսական զարգացման նախարարությունում, կառավարության ծրագրում ամրագրվեց՝  ստեղծել ազգային ինովացիոն համակարգ, սակայն մինչև օրս այդ համակարգը չի ստեղծվել: Այսինքն՝    անկախությունից հետո, գրեթե 30 տարվա ընթացքում չի լուծվել տնտեսական զարգացման խնդիրը. «Ճիշտ է, որոշ չափով տեղեկատվական տեխնոլոգիաները զարգացել են, բայց դեռ չենք կարող  ասել՝ տնտեսությունը զարգանում է: Եղել են երկրներ, որ 15-20 տարում լուծել են զարգացման խնդիրը, իսկ մենք նկատի ունենալով տարածաշրջանի խնդիրները, պետք է շահագրգռված լինեինք օր առաջ այդ խնդիրը լուծել»:

Նա նշեց, որ 2018թ-ի նոյեմբերին Հայաստանի Արդյունաբերողների և գործարարների միության և Երևանի պետական համալսարանի տնտեսագիտության և կառավարման ֆակուլտետի նախաձեռնությամբ կազմակերպվել է «Հայաստանի տնտեսական զարգացման արդի հիմնախնդիրները և ռազմավարական ուղղությունները» թեմայով գիտագործնական խորհրդաժողով, որի մասնակցել է նաև ՀՀ վարչապետը: Գիտնականներն այդ ժամանակ  ներկայացրել են տնտեսության զարգացման ռազմավարական ուղղությունները: Վարչապետն ասել է, որ քննարկման ընթացքում չի հնչել որևէ նախադասություն, որի հետ ինքը համաձայն չլիներ: Նա կարևորել է նման ձևաչափով հանդիպումները, որ բաց է այսպիսի քննարկումների համար և պատրաստ է հաճախ հանդիպել նրանց հետ:

Սակայն, ըստ նրա, դրանից հետո հանդիպում չի եղել, մինչդեռ կառավարության կողմից պետք է պահանջարկված լինի գիտական միտքը, պետական այրերը պետք է շահագրգռված լինեն, որ օգտագործեն Հայաստանի տնտեսագիտական միտքը, սակայն ոչ մի քայլ այդ ուղղությամբ չի արվում:  Ի վերջո, ըստ նրա, տնտեսագետներն իրենց վերլուծությունները, հոդվածները, գրքերը գրում են, որ դրանք կիրառվեն:

Նրա խոսքով՝  մարդիկ ոչ թե նյութական փոխհատուցման ակնկալիք ունեն, այլ մասնագիտական իրացման:

«Հասկանում եք, պետք է շատ արագ մեխանիզմներ գտնել և աշխատել, մենք արդեն ուշացել ենք, 10 առաջ էլ ուշացել էինք, բոլոր մասնագետները տարբեր ոլորտների պետք է ներառվեն գործի մեջ, բոլորը պետք է աշխատեն, որ օր առաջ տնտեսության զարգացման խնդիրը լուծվի: Շատ լավ է՝ ընտրություններն առանց խախտումների անցան, բայց հիմա երկիրը զարգացնելու ժամանակն է: Իհարկե նոր գործարաններ չենք կարող վերագործարկել, դրա համար նորերը պետք է կառուցենք: Ի վերջո ճանապարհային քարտեզ պետք է մշակենք, որ  իմանանք՝ ինչ ենք ուզում և ինչի ենք ուզում հասնել: Օրինակ, Իսրայելում եղել է գիտության, տեխնոլոգիայի և մշակույթի նախարարություն, հիմա դա անվանվում է գիտության, տեխնոլոգիայի և տիեզերքի նախարարություն: Այսինքն՝ նրանք ժամանակին համընթաց ենք գնում»:

Այսպիսով, ըստ Գագիկ Վարդանյանի, միանշանակ է՝  Հայաստանը  զարգացած արդյունաբերական, գիտելիքահենք տնտեսություն ունեցող երկիր պետք է լինի, երկրորդ կարծիք, ըստ նրա, չի կարող լինել: «Հատկապես հաշվի առնելով Արցախի խնդիրը, մենք պետք է ուժեղ տնտեսություն ունենանք»: 

Նա մեկ անգամ ևս շեշտեց, որ ամեն ինչ պետք է սկսել կրթությունից:

«Եթե նայում ենք կրթական համակարգին, երևի 50 տարի պետք է, որ հասնենք խորհրդային տարիներին ունեցած կրթական համակարգին, բայց մենք այդ ժամանակը չունենք: Մենք սխալներ թույլ տալու իրավունք չունենք, պետք է հասկանանք՝ մուտք գործո՞ւմ ենք զարգացման գնացքի մեջ, թե՞ ոչ: Մեր երկրում որակյալ կրթությունը պետք է մատչելի լինի, հնարավոր է այսօր մի ընտանիքում Բիլ Գեյթս է ծնվել, բայց  այդ երեխան կոշիկ չունի, որ դպրոց գնա ու մենք նրան կկորցնենք: Միգուցե այսօր մի ընտանիքում մի Էյնշտեյն լավ չի սնվել: Ուզում է հարուստի երեխա լինի, թե աղքատի, բոլորը հավասարապես պետք է կրթություն ստանան: Մեր հարստությունը մեր երեխաներն են, 3 մլն մարդիկ են: Ո՞նց կարելի է թողնել, որ երեխան այս դարում չզարգանա: Զարգացման խնդիրը պետք է դնել՝ և մարդկային, և տնտեսական»,- եզրափակելով խոսքն ասաց Գագիկ Վարդանյանը: 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:33
Որտե՞ղ են բուծվել այս տնաբույս խաղաղասերները․ Ավետիք Իշխանյան
Իրավապաշտպան Ավետիք Իշխանյանը գրում է․ «Իսկ նախկին առողջապահության նախարար, այսօր պատգամավորն ասում է․ «Մենք պետք է այնպես...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
Մի շարք օրենքներ ճանաչել են հակասահմանադրական
Սահմանադրական դատարանը ՀՀ Ազգային ժողովի կողմից 2021 թվականի մարտի 24-ին ընդունված «Բարձրագույն կրթության և գիտության մասին» օրենքը...
Աղբյուր` Panorama.am
20:28
Երևանում և մի շարք մարզերում բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակ է
Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոնը հայտնում է, որ Արարատյան դաշտում և դրա նախալեռներում, Վայոց Ձորի նախալեռներում, Սյունիքի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:08
Ախալքալաքի շրջանի Տուրցխի լճում ձկները զանգվածային սատկել են
Վրաստանի Տուրցխ գյուղի արհեստական ​​լիճ-ջրամբարը, որը անասուններին ապահովում է ջրով և մասնակի նաև ոռոգումը, ցամաքում է՝ պատճառը մեկը չէ: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Լևոն Տեր-Պետրոսյանն իր առանձնատանը հյուրընկալել է Արայիկ Հարությունյանին
Այսօր, օգոստոսի 5-ին, ՀՀ Առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանն իր առանձնատանը հյուրընկալել է Արցախի հանրապետության նախագահ Արայիկ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:57
2018 թվականի Հայաստանը չկա, մենք այլ իրականությունում ենք ապրում․ Էլինար Վարդանյան
ԱԺ իր ելույթում «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Էլինար Վարդանյանն անդրադարձավ վերջին երկու օրերի ընթացքում Խորհրդարանում հնչած...
Աղբյուր` Panorama.am
19:43
Ոսկեպարում ռուս սահմանապահներ տեղակայվել են. ՊՆ
ՀՀ ՊՆ-ն հաղորդագրություն է տարածել,որում ասվում է․ «Տավուշի մարզում, մասնավորապես՝ Ոսկեպար համայնքում ռուս զինծառայողների գտնվելու...
Աղբյուր` Panorama.am
19:35
Անհապաղ վերականգնել «Panorama.am» լրատվական կայքի ֆոտոթղթակից Լիլիան Գալստյանի իրավունքը
Լրագրողական կազմակերպությունները հայտարարություն են տարածել՝ «Panorama.am»-ի ֆոտոթղթակից Լիլիան Գալստյանի մուտքն ԱԺ արգելելու...
Աղբյուր` Panorama.am
19:30
Բացառել թշնամու առաջխաղացման կամ դիրքային բարելավման ամեն փորձ. ՊՆ
ՀՀ ՊՆ վարչական համալիրում այսօր կայացել է պաշտպանության նախարարին կից կոլեգիայի նիստ։ Այս մասին հայտնում է ՊՆ մամուլի ծառայությունը։ Նիստի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:23
«Ֆլեշի» գործով դատական նիստը հետաձգվեց
Երևանի Ավան և Նոր Նորքի ընդհանուր իրավասության դատարանում այսօր՝ օգոստոսի 5-ին, նախագահությամբ Վահե Միսակյանի, տեղի ունեցավ Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:13
5.08.02 - Ջրականի դիրքային հատվածից հայտնաբերվել և տարհանվել է մեկ զինծառայողի աճյուն
Արցախի Հանրապետության՝ Ադրբե(անի կողմից ժամանակավորապես օկուպացրած Ջրականի (Ջաբրայիլ) և Մատաղիսի ուղղություններում այսօր տեղի ունեցած որոնողական...
Աղբյուր` Panorama.am
19:05
Առանց ԱԺ-ի համաձայնության Մխիթար Զաքարյանին հետագա կալանքի տակ պահելն անօրինական է․Երեմ Սարգսյան
Մեկնաբանությունները, թե իբրև Ազգային ժողովի պատգամավոր Մխիթար Զաքարյանը ներկայումս օժտված չէ պատգամավորական անձեռնմխելիությամբ և առանց Ազգային...
Աղբյուր` Panorama.am
18:47
YerevanToday. Քոչարյանի օրոք սահմանին ունեցել ենք 92 զոհ՝ ՔՊ-ական դեպուտատը ստում է
YerevanToday-ը գրում է․ «Ազգային ժողովի ամբիոնից իշխանության ներկայացուցիչները բազմաթիվ ստեր են տարածել։ Վերջին օրերին՝ ԱԺ ընդդիմադիր...
Աղբյուր` Panorama.am
18:42
ԱԻՆ-ն ուժեացնում էծառայությունը` սահմանակից պետություններից հրդեհների ներթափանցումը կանխելու համար
ԱԻՆ Փրկարար ծառայության տնօրենի հանձնարարականով` օգոստոսի 6-ից փրկարարական ուժերն անցնում են երկհերթափոխային ծառայության:Այս մասին նշված է ԱԻՆ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:33
Մենք պետք է զբաղվեինք անվտանգության կոմպոնենտի ուժեղացմամբ, բայց չգիտեմ ԱԺ-ում ինչով ենք զբաղված. Տիգրան Աբրահամյան
«Մենք այս դահլիճի ներսում և դրսում ունենք լրիվ այլ իրականություն՝ հակադրվող իրականություն և Հայաստանի և Արցախի շուրջ ստեղծված...
Աղբյուր` Panorama.am
18:30
Տոկիոյի օլիմպիական խաղերում վերջին հույսերը
Տոկիոյի օլիմպիական խաղերում Հայաստանի 17 պատվիրակներից 15-ն արդեն ավարտել են իրենց մրցելույթները: Այս մասին տեղեկացնում է ՀԱՕԿ-ը։...
Աղբյուր` Panorama.am
18:19
Ըմբիշ Զաուր Ուգուևը Ռուսաստանին բերել է Օլիմպիադայի 16-րդ ոսկին
Ռուսաստանցի ազատ ոճի ըմբիշ Զաուր Ուգուևը նվաճել է օլիմպիական խաղերի ոսկե մեդալ՝ մինչև 57 կգ քաշային կարգում: Այս մասին գրում է Ռիա Նովոստի-ն:...
Աղբյուր` Panorama.am
18:10
Դատավոր Դավիթ Գրիգորյանին կարգապահական պատասխանատվության ենթարկելու միջնորդության վերաբերյալ որոշումը կհրապարակվի օգոստոսի 16-ին
ԲԴԽ-ն հեռացավ խորհրդակցական սենյակ՝ դատավոր Դավիթ Գրիգորյանին կարգապահական պատասխանատվության ենթարկելու միջնորդության վերաբերյալ որոշում...
Աղբյուր` Panorama.am
18:03
Ավագանու անդամի նկատմամբ սպանության փորձ կատարելու մեղադրանքով Երևանի 30-ամյա բնակիչ է հետախուզվում
Քննչական կոմիտեի Կոտայքի մարզային քննչական վարչության Նաիրիի քննչական բաժնում շարունակվում է Երևան քաղաքի ավագանու անդամ Արման Անտոնյանին և նրա...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Այրվող մեքենա Գանձակ գյուղում
Օգոստոսի 5-ին, ժամը 14։07-ին Գեղարքունիքի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն ահազանգ է ստացվել, որ Գանձակ գյուղում այրվում է ավտոմեքենա:...
Աղբյուր` Panorama.am
17:57
05.08.2021. Անցած մեկ օրում Հայաստանում կորոնավիրուսով 9 հիվանդ է մահացել
Երեկ կատարվել է 7551 թեստավորում, որից հաստատվել է կորոնավիրուսային հիվանդության 329 նոր դեպք: «Ունենք 179 առողջացած, 7 մահվան...
Աղբյուր` Panorama.am
17:54
Սևանա լճից դուրս են բերել 14-ամյա ջրահեղձվող երեխային
Օգոստոսի 5-ին, ժամը 14։11-ին Գեղարքունիքի մարզային ճգնաժամային կառավարման կենտրոն տեղեկություն է ստացվել, որ ջրափրկարարները հանրային լողափում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:51
Դուք խախտո՞ւմ եք Սահմանադրության նորմը, գործում եք ձեր խղճին ու համոզմունքին հակառա՞կ. Արծվիկ Մինասյանը՝ ՔՊ-ականներին
«Այս ամբիոնից Աժ փոխնախագահ Ռուբինյանը, այլ պատգամավորներ ասում են՝ մենք չենք ուզում ընտրել ձեզ, բայց ստիպված ենք.... Այսինքը դուք...
Աղբյուր` Panorama.am
17:49
05.08.2021. Արցախում կորոնավիրուսային հիվանդության 2 դեպք է գրանցվել
Օգոստոսի 4-ին կատարվել է 39 թեստավորում, որի արդյունքում Արցախում կորոնավիրուսային հիվանդության 2 դեպք է գրանցվել։ Արցախի առողջապահության...
Աղբյուր` Panorama.am
17:38
«Ցավըդ տանիմ Արցախ...». Անդրե
Օգոստոսի 8-ին՝ Ստեփանակերտի Վերածննդի Հրապարակում,արցախցի երգիչ Անդրեն ելույթ կունենա «Ցավըդ տանիմ Արցախ...» խորագրով։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
17:31
Ի՞նչ ծրագրեր է իրականացնելու «Հայաստան»-ը Արցախում
«Հայաստան» համահայկական հիմնադրամն Արցախում իրականացնում է շուրջ 30 մլրդ դրամի վերականգնման և զարգացման տարաբնույթ ծրագրեր, որոնք...
Աղբյուր` Panorama.am
17:24
Օլիմպիական «Զվարթնոցը»
Լուսադեմին մարդաշատ է եղել  «Զվարթնոց»  օդանավակայանը: Այս մասին գրում է ՀԱՕԿ-ը։ Հայրենիք է ժամանել օլիմպիական խաղերի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:22
Վիվա-ՄՏՍ. Ընդարձակ քարե տուն՝ հողաշեն, կիսավեր սենյակի փոխարեն
Գալստյանների երիտասարդ ընտանիքը տարիներ շարունակ ապրել է վաթսունականներին կառուցված՝ փոքրիկ, հողաշեն պատերով մեկ սենյակում: Գեղարքունիքի մարզի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:16
«Ես Լիլիանն եմ»
Panorama.am-ի լուսանկարիչ Լիլիան Գալստյանի Աժ-ի մուտք արգելքի որոշումը լրատվամիջոցների,լրագրողական կազմակերպությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
17:01
Արման Թաթոյան. Panorama.am-ի լուսանկարչի մուտքը ԱԺ արգելելը խնդրահարույց է
Մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը հրապարակել է իր դիրքորոշումներն Ազգային ժողովում լրագրողների աշխատանքի սահմանափակումների առնչությամբ....
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Արթուր Վանեցյան. Այս իշխանությունը երիտթալանչիներ են
22:28 12/06/2021

Արթուր Վանեցյան. Այս իշխանությունը երիտթալանչիներ են

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}