Հասարակություն 13:50 28/11/2019 Հայաստան

Արագիլների գործը «մեռավ»

Օրեր առաջ Panorama.am-ը գրել էր, որ Արարատի մարզի Հովտաշեն համայնքում արագիլների անկման «գործը քնել է»։ Այդ էին վկայում  և Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմնից և դատախազությունից մեզ տրված  հերթական նույնօրինակ «պատասխանները»՝ ամեն ինչ արվում է, որպեսզի արագիլների անկման պատճառները հայտնաբերվեն և մեղավորները պատժվեն, սակայն, թե գործի քննությունը ո՞ր փուլում է, և ի՞նչ հանգամանքներ են ի հայտ եկել՝ մեզ հարցում առ հարցում հայտնի չէր դառնում։ Ավելի հստակ և ամբողջական տեղեկատվություն ստանալու նպատակով Panorama.am-ը ևս մեկ հարցում ուղարկեց ՀՀ դատախազություն։

Քրգործ 287/1

Ի՞նչ փուլում է այժմ քննությունը, կան արդյոք այս գործում ներգրավված անձ  որևէ կարգավիճակով կա թե ոչ, եթե այո՝ ինչ կարգավիճակով։ Վերջում նկատել էինք՝ «Շատ ավելի ուշ հարուցված շատ գործերի մասին հանրությանը ծանոթացվել են շատ ավելի արագ։ Այս դեպքում զարմանալի է հապաղումը։ Ինչն է պատճառը՝ աղտողող կողմի իրավական պաշտպանվածությունը, թե՞ արագիլների ու բնության բացարձակ ոչ պաշտպանվածությունը»։

Դատախազությունից այս անգամ պատասխանեցին ավելի հիմնավոր՝ այժմ ընթանում է նախաքննություն, մեղադրյալի կամ  կասկածյալի դատավարական կարգավիճակ ունեցող անձինք չկան: 

«Արարատի մարզի Հովտաշեն համայնքի և հարակից մյուս համայնքների տարածքներում արագիլների անկման վերաբերյալ ՀՀ Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմնի ղեկավարի կողմից ՀՀ գլխավոր դատախազին հասցեագրված հաղորդման հիման վրա ՀՀ ոստիկանության Արտաշատի բաժնում նախապատրաստվել են նյութեր։ Նյութերի նախապատրաստման ընթացքում կատարվել է դեպքի վայրի զննություն, որի ընթացքում պարզվել է, որ Հովտաշեն համայնքում առկա են թվով 11 հատ արագիլների առանձյակներ, իսկ համայնքի վարչական տարածքում ջրատարներ առկա չեն։ ՀՀ ԳԱԱ կենդանաբանության և էկոլոգիայի գիտական կենդանաբանության կենտրոն տարվել են 2 արագիլի առանձնյակներ, որոնք պատված են եղել կոշտ, ճենճանման շերտով, ինչի պատճառով արագիլները չեն կարողացել թռչել։ Նշված արագիլներից վերցվել են փետուրների նմուշներ, ինչպես նաև կենտրոնի աշխատակիցների կողմից Հովտաշեն համայնքի հարակից՝ Ղուկասավան, Հայանիստ, Սայաթ-Նովա, Զորակ և Ռանչպար համայնքներում առկա ջրատարներից վերցվել են ջրի նմուշներ։ Նշանակվել է դատաբժշկական փորձաքննություն, որի կատարումը հանձնարարվել է «Փորձաքննությունների ազգային բյուրո» ՊՈԱԿ-ի փորձագետներին, որոնց տրամադրվել են ինչպես ՀՀ ԳԱԱ կենդանաբանության և էկոլոգիայի գիտական կենդանաբանության կենտրոնի աշխատակիցների կողմից վերցված, այնպես էլ վարույթն իրականացնող մարմնի կողմից դեպքի վայրի զննության ժամանակ վերցված ջրի նմուշները և արագիլների փետուրները։ Նյութի նախապատրաստման ընթացքում բացատրություններ են վերցվել վերը նշված համայնքների ղեկավարներից և բնակիչներից։ Ստացված փորձագիտական եզրակացության համաձայն՝ փորձաքննությանը ներկայացված պոլիմերային տարաներում առկա նյութերում, ինչպես նաև փետուրների վրա նավթամթերքներ չեն հայտնաբերվել»։

Նավթ, ոսկի, կենդանական յուղ, բուսական յուղ ու գիտության աստիճանը Հայաստանում

Հետաքրքիր է այս վերջին շեշտադրումը՝ ջրում նավթամթերքի հավանական առկայությունը՝ որպես թռչունների անկման պատճառ,  բնապահպանների կողմից ի սկզբանե չի դիտարկվել։ Որպես ջրի աղտոտման աղբյուր  մատնանշվում էին մարզում գործող  թառափի ձկնաբուծարանները, որոնք ձկների ներքին օրգանները ջուրն են գցում։ Այս արտանետումները խցանում են  ջրանցքները, իսկ այդ կետերում արագիլները սննդամթերք են փնտրել՝ ձկան յուղի մեջ հայտնվելով և մնացած բոլոր հետևանքներով: Այս առնչությամբ դատախազությունից մեզ հայտնեցին, որ փորձաքննության ներկայացված փաթեթներում առկա նյութերի չոր մնացորդներն ունեն ընդհանուր խմբային պատկանելություն, իսկ փետուրների վրա առկա գորշավուն նյութն էականորեն տարբերվում է դրանցից։

«
Ներկայացված նմուշներում բուսական կամ կենդանական ծագման յուղ լինելու վերաբերյալ հարցին պատասխանել հնարավոր չի եղել՝ համեմատական հետազոտության իրականացման անհնարինության պատճառով»։

Այսպիսով, թեպետ դատախազությունը ասում է, որ ընթանում է նախաքննություն, բայց նրա պատասխանից արդեն իսկ երևում է, որ գործը փակուղու ճանապարհին է։ Եթե «հնարավոր» չէ պարզել, թե արդյոք ջուրը բուսական կամ կենդանական յուղերով է աղտոտվել, ապա կարելի է համարել, որ արագիլների գործը նրանց հետ... մեռել է։

Մնում է բնապահպանների ահազանգը, որ ջուրն աղտոտվում է հարակից ձկնաբուծարանների կողմից, որը սակայն հանդիպելու է փորձաքննական պատասխանի պատին՝ «համեմատական հետազոտության իրականացման անհնարինություն կա»:

Մնում է զարմանալ, թե գիտության այս դարում ինչպես կարելի է չտարբերել բուսական և կենդանական յուղերն իրարից։

Հարաբերական կամ՝ նահանջ

Թռչնաբան Կարեն Աղաբաբյանը, անդրադառնալով դատախազության պատասխանին, նշում է՝ եթե հնարավոր չէ հետազոտություն անել, ապա Բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմնի համար միակ տարբերակը մնում է հաջորդ տարիներին ավելի զգոն լինելը։

«Քանի որ կա կասկած, և այդ կասկածն էլ մոտ է իրականությանը, բայց, փաստորեն, չեն կարողանում ոչ մի կերպ ապացուցել, ուրեմն պետք է աշխատենք էն ուղղությամբ, որ հաջորդ անգամ դրա կրկնվելը կանխարգելենք։ Եթե հաջորդ տարի ուշադիր լինենք էդ ձկնաբուծարանի նկատմամբ, բայց էլի հայտնաբերենք կեղտոտ արագիլներ, այդ ժամանակ ստիպված կլինենք ընդունել, որ մեր նախնական վարկածը սխալ է եղել և կփնտրենք աղտոտման նոր աղբյուրներ»։

Սիս գյուղի թառափը՝ սպանող

Չնայած դրան, Աղաբաբյանը վստահ է, որ ջուրն աղտոտվել է Սիս գյուղի թառափի ձկնաբուծարանների կողմից. «Մենք գիտենք ձկնաբուծարանների գտնվելու վայրի աշխարհագրական դիրքը, բայց չգիտենք՝ այդ ձկնաբուծարանների անունները»։

Կենդանաբանության և հիդրոէկոլոգիայի ինստիտուտի գիտաշխատող Լյուբա Բալյանը ևս շարունակում է վստահաբար պնդել, որ ջուրը ձկնարտադրողներն են աղտոտել։ Նա նշում է, որ ոչ միայն ջրատարների առափնյա տարածքներում, այլ նաև Մասիսի աղբավայրում են նկատվել ձկան թափոններ. «Ձկան օրգանները տոպրակներով նետված էին, և արագիլները հատիկ-հատիկ տոպրակներից հանում և ուտում էին այդ մնացորդները։ Դա իրենց համար ամենագրավիչ կերն է եղել։ Փաստացի այդ օջախներում են արագիլները շփման մեջ եղել այդ թափոնների հետ։  Հիմնականում հասուն արագիլների փետուրներն են կեղտոտվել։ Կրծքի հատվածով աղտոտված մեծ արագիլը էդ թափոնը տարել է ձագերին, ու էդ յուղոտ հատվածով նստել է ձագերի վրա, և էդ ծորացող յուղը անմիջապես փոխանցվել է ձագերին»։

Լյուբա Բալյանը վստահեցնում է՝ իրենք Հրազդան գետի վտակում տեսել են և յուղի հաստ շերտ և թառափի մնացորդներ. «Այսինքն՝ էդ ձկնաբուծական տնտեսվարողները ձկան մնացորդները թափել են անմիջապես գետը։ Մենք գրեթե վստահ ենք, որ այդպես է եղել»։

Տեսչությունը չի կարողանում  փորձաքննություն անց կացնի

Բնապահպանները մեկ անգամ Բնապահպանության և ընդերքի տեսչությանը, մեկ անգամ էլ տեսչության միջոցով քննչական մարմնին արագիլների ճենճոտված փետուրների և ջրի նմուշներ են տրամադրել։

«Տեսչական մարմնից մեզ ասացին, որ նույնականացման անալիզ չեն կարող անել, մենք երկրորդ անգամ նմուշառում արեցինք, որ փոխանցվի քննչականին։ Այնտեղ չգիտեմ ոնց են անալիզ արել, բայց նույնականացում չեն արել։ Ես չգիտեմ՝ չեն արել, քանի որ հնարվորություն չկա, թե ինչ։ Բայց չեմ հասկանում՝  ինչու՞ չեն գնացել մոտակա համայնքների ձկնարտադրող ընկերությունների հետքերով»,-միանգամայն արդարացի տարակուսանքը հայտնեց Բալյանը։

Իրոք՝ ի վերջո արագիլների տերը բնապահպանները չեն և Բնապահպանության և ընդերքի տեսչությունը պիտի շահագրգիռ լիներ, երբ Հայաստանի Հանրապետության բնությունը ու կենդանական աշխարհը աղտոտում ու ոչնչացնում են։

Թե՞ չէ։

Բալյանը նաև նշեց, որ արագիլների աղտոտման դեպքի հետ կապված ինքը եղել է Մասիսի քաղաքային ոստիկանությունում և ցուցմունք է տվել. «2 անգամ եմ գնացել։ Առաջին անգամ եղել է բացատրություն, երկրորդ անգամ՝ ցուցմունք։ Ինձ ասացին, որ եթե հարցը գնա դատարան, որպես վկա ևս կկանչեն։ Բայց տեղյակ չեմ՝ հիմա որ փուլում է գործը»։

Եվ որքան էլ բնապահպանները փաստարկված ներկայացնում են իրենց տեսակետները, որքան էլ ընթացքում, փաստորեն, և մատնացույց են արել աղտոտման աղբյուրը, և ոստիկանություն են դիմել, և մաքրել են արագիլներին կամավոր սկզբունքներով ու ամիսներ շարունակ, ու որքան էլ դատախազությունը վստահեցնում է, թե՝ «ամեն ինչ արվում է գործի հանգամանքները բացահայտելու համար», այնուամենայնիվ, պետական մարմինների կողմից նման վերաբերմունքի ու նման գործելաոճի «շնորհիվ» այսօր արդեն կարող ենք ասել, որ «արագիլների գործը մեռել է»։

Թե՞ չէ։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:53
Ջրի հետ կապված որևէ խնդիր Սիսիանում չկա․«Վեոլիա Ջուր» ընկերության ներկայացուցիչը հերքել է ջրից թունավորման վարկածը
«Վեոլիա Ջուր» ընկերության Սիսիանի շահագործման բաժնի պետ Հովհաննես Համբարձումյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում վստահաբար...
Աղբյուր` Panorama.am
20:43
Շուշիում հնչած մուղամը պետք է դառնա նրանց ղեկավարած թիմի նախընտրական քարոզարշավի գլխավոր երաժշտությունը․ Ղազարյան
ՍԴ աշխատակազմի նախկին ղեկավար Էդգար Ղազարյանը գրում է․ «Նիկոլ Փաշինյան տիկնոջ հրավերով, Նիկոլ Փաշինյանի ջանքերով Շուշիում հնչած...
Աղբյուր` Panorama.am
20:35
Նկատել ե՞ք, որ դեբիլների ու դավաճանների այս իշխանության նույնիսկ ստերն են անտաղանդ ․ Միքայել Մինասյան
Արդեն ես էլ ունեմ #antinikol շապիկ. ամենամոդայիկ ու թրենդային շարժումից հետ չմնալու համար արեցի առաջին սելֆիս: Այս մասին «Ֆեյսբուքի»...
Աղբյուր` Panorama.am
20:25
Միջոցներ են ձեռնարկվել դատավոր Մհեր Պետրոսյանի անվտանգությունն ապահովելու ուղղությամբ. դատախազություն
ՀՀ վարչական դատարանի դատավոր Մհեր Պետրոսյանի անվտանգությունն ապահովելու ուղղությամբ օրենքով սահմանված կարգով միջոցներ են ձեռնարկվել։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
20:21
Եթե հակառակորդը հատել է պետական սահմանը, իրավունք ունենք գերի վերցնել. Մովսես Հակոբյան
Հակառակորդը միշտ էլ փորձելու է առաջանալ։ Հարց է՝ դա իրեն կհաջողվի, թե ոչ։ «Փաստինֆո»-ի հետ զրույցի ժամանակ այս մասին ասել է ԶՈՒ ԳՇ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:16
Կազանի դատարանը երկու ամսով ձերբակալեց դպրոցում հրաձգության մեջ մեղադրվողին
Կազանի դատարանը երկու ամսով ձերբակալել է թիվ 175 դպրոցի վրա հարձակման մեջ մեղադրվող Իլնազ Գալյավիևին, դատարանի դահլիճից հայտնում է ՏԱՍՍ-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:09
ՄԻԵԴ Մեծ պալատը կքննի Հայաստանի և Ադրբեջանի փոխադարձ բողոքները
Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանի Մեծ պալատը քննարկման համար ընդունել է Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի ոտնահարումների...
Աղբյուր` Panorama.am
20:02
Վրաստանի վարչապետը հարգանքի տուրք է մատուցել Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակին
Պաշտոնական այցով Հայաստան ժամանած Վրաստանի վարչապետ Իրակլի Ղարիբաշվիլին Երևանի քաղաքապետ Հայկ Մարությանի և ՀՀ փոխվարչապետի պաշտոնակատար Տիգրան...
Աղբյուր` Panorama.am
19:53
Հայ դատապարտյալների թիմը երրորդ տեղն է գրավել միջազգային առցանց մրցաշարում
Շախմատի աշխարհի 12-րդ չեմպիոն Անատոլի Կարպովի հովանու ներքո երեկ անցկացվել է «Շախմատ հանուն ազատության» ծրագրի միջազգային մրցաշարն...
Աղբյուր` Panorama.am
19:38
Զորամիավորումներից մեկում հայտարարվել է ուսումնական տագնապ
Մայիսի 12-ին 5-րդ զորամիավորումը բերվել է մարտական պատրաստականության բարձր աստիճանի. ծավալվել են կառավարման կետեր, բացազատվել կապի շարժական...
Աղբյուր` Panorama.am
19:28
Առանց որևէ կրակոցի Ադրբեջանի զինված ուժերը կարողանում են 3 կմ խորությամբ ներթափանցել և դիրքավորվել ՀՀ տարածքում․ Գոհար Մելոյան
Առանց որևէ կրակոցի Ադրբեջանի զինված ուժերը կարողանում են 3 կմ խորությամբ ներթափանցել և դիրքավորվել Հայաստանի Հանրապետության տարածքում։Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
19:09
Մեր պետությունից այլևս ոչ մի բան կախված չէ․ Ռուբեն Մելիքյան
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը գրում է․ «Նիկոլավիրուսի պատճառով մենք վերածվեցինք աշխարհի ամենաանկախ պետության - մեր պետությունից այլևս...
Աղբյուր` Panorama.am
18:57
Իմ Շուշիում մեկնարկեց մուղամի փառատոնը․ Մետաքսե Հակոբյան
Իմ Շուշիում մեկնարկեց մուղամի փառատոնը: Այս մասին «Ֆեյսբուքի» իր էջում գրել է Արցախի ԱԺ «Արդարություն»...
Աղբյուր` Panorama.am
18:55
ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ պատվիրակությունը մասնակցել է զորավարժության նախապատրաստման բանակցություններին
ՀՀ ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պատվիրակությունը մայիսի12-ին Մոսկվայում մասնակցել է Ռուսաստանի Դաշնությունում սեպտեմբեր ամսին կայանալիք...
Աղբյուր` Panorama.am
18:43
Պաշտպանը հորդորում է Հայաստանի սահմանների վիճակի հետ կապված չտարածել խուճապ առաջացնող ինֆորմացիա
Պաշտպանը հորդորում է Հայաստանի սահմանների վիճակի հետ կապված չտարածել խուճապ առաջացնող ինֆորմացիա, իսկ պետությանը՝ ապահովել ժամանակին և...
Աղբյուր` Panorama.am
18:31
Բռնցքամարտի աշխարհի առաջնությունը կանցկացվի Սերբիայի մայրաքաղաք Բելգրադում
2021թ. բռնցքամարտի աշխարհի առաջնությունը կանցկացվի Սերբիայի մայրաքաղաք Բելգրադում ՝  հոկտեմբերի 26-ից նոյեմբերի 6-ը: Այս մասին հայտնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:26
Տեղի է ունեցել Կոնվերս Բանկի ՓՄՁ ֆինանսավորման օնլայն հարթակի շնորհանդեսը
Մայիսի 11-ին Կոնվերս Բանկի ՓՄՁ ֆինանսավորման կենտրոնում կայացել է փոքր և միջին ձեռնարկությունների վարկավորման օնլայն հարթակի շնորհանդեսը:Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
18:22
Մեր երկրներին կապում են բազմադարյան պատմական բարեկամական հարաբերությունները․ Վրաստանի վարչապետ
 Մեր երկրներին կապում են բազմադարյան պատմական բարեկամական հարաբերությունները: Այս մասին  Վրաստանի վարչապետ Իրակլի Ղարիբաշվիլին ՝...
Աղբյուր` Panorama.am
18:12
Իրանի Կարմիր մահիկը մարդասիրական օգնություն է տրամադրել՝ Ղարաբաղյան հակամարտության սրացման հետևանքով տեղահանվածներին աջակցելու համար
Մայիսի 12-ին Հայկական Կարմիր խաչի ընկերության (ՀԿԽԸ) կենտրոնական գրասենյակ էր այցելել ՀՀ-ում Իրանի Իսլամական հանրապետության փոխդեսպան պարոն Ալի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:05
Առաջիկա ընտրությունների հետ կապված ՀՀ գլխավոր դատախազությունում ձևավորվել է աշխատանքային խումբ
ՀՀ դատախազության հանրային կապերի բաժնից հայտնում են.  «ՀՀ գլխավոր դատախազ Արթուր Դավթյանի հրամանով ՀՀ գլխավոր դատախազությունում...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Ամենայն պատասխանատվությամբ հայտնում եմ՝ Նիկոլը ոչ մի հատ ԱԹՍ չի առել. Բագրատյան
«Սևանի մակարդակը բարձրանում է 1995 թվականի նոյեմբերի 5-ից, ինչ գործարկվել է ատոմակայանը»,-այսօր հրավիրված մամուլի ասուլիսում ասաց ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:57
Այվազյանը Լավրովին տեղեկացրել է Հայաստանի պետական սահմանին տեղի ունեցած վերջին միջադեպի մասին
Այսօր ՀՀ ԱԳ նախարարի պաշտոնակատար Արա Այվազյանը հեռախոսազրույց է ունեցել ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովի հետ: ՀՀ ԱԳՆ-ից հայտնում են, որ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
Սենոր Հասրաթյան. Այս ո՞ւր ենք հասել
ԶՈւ գնդապետ, Արցախի ՊԲ տեղեկատվությա բաժնի նախկին պետ Սենոր Հասրաթյանը գրում է. «Հետաքրքիր է, ինչպիսի «վայնասուն» կլիներ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:42
Վթարային ջրանջատում Արարատի մարզում
«Վեոլիա Ջուր» ընկերությունը տեղեկացնում է իր հաճախորդներին և սպառողներին, որ վթարային աշխատանքներով պայմանավորված, ս.թ. մայիսի 13-ին...
Աղբյուր` Panorama.am
17:34
Ծինանդալի թանգարանում բացվել է Փարաջանովի ստեղծագործությանը նվիրված ցուցահանդես
Գարնանային ցուցաշրջանը Ծինանդալի իշխանների Ճավճավաձեի թանգարան-կալվածքում (Կախեթիի շրջան, Թբիլիսիից 105 կմ հեռավորության վրա) բացվել է ականավոր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:23
Ալեն Ղևոնդյան. Իրանի էն փոխնախարարը շաբաթներ առաջ ասում եք ի՞նչ էր ասում Սյունիքի մասով ...
Քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանը գրում է. «Սուտն ու կեղծիքը ՀՀ-ում լինում են երեք տեսակ՝ մեծ, փոքր և պաշտոնական։ Սա հաշվի առեք ներկա...
Աղբյուր` Panorama.am
17:18
Այս պահին թշնամին գրավել է Սև լիճը, որից Գորիս քաղաքը ջուր է ստանում. Հրանտ Բագրատյան
«Այսօր Սյունիքում կատարվողին անդրադառնալու համար պետք է վերադառնանք նոյեմբերի 9-ին. երբ այս անասունը ստորագրում էր նման փաստաթուղթ, պետք է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:13
ԱԱԾ պահեստազորի սպաների միություն ՀԿ. Ռազբորկաների եղանակով հարցեր լուծելը կայուն ավանդույթ ուժ է ձեռք բերում «թավշյա» Հայաստանում
ԱԱԾ պահեստազորի սպաների միություն ՀԿ-ն տարածել է հայտարարություն, որտեղ ասված է. «Թավշյա» թաղապետեր Օրեր առաջ նշել էինք, որ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:00
Ընտրելով Փաշինյանին՝ կրկնապատկվելու է ձեր պատասխանատվությունը. Լիլիթ Թումանյան
«Քաղաքական ուժերը պետք է մեզ համար բաց տեսքով հայտարարություն անեն՝  արդյոք խորհրդարան անցնելու պարագայում կոալիցիա կազմելո՞ւ են...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

ՄԻՊ-ը՝ Մարիա Կարապետյանին. Դուք գնացե՞լ եք Գորիսից Շուռնուխ ճանապարհով
16:35 06/05/2021

ՄԻՊ-ը՝ Մարիա Կարապետյանին. Դուք գնացե՞լ եք Գորիսից Շուռնուխ ճանապարհով

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}