Մշակույթ 13:15 23/11/2022

Լևոն Շանթի «Հին աստվածները»՝ Վաչե Շարաֆյանի «Ձգողականություն» բալետի հիմքում

Ա.Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում դեկտեմբերի 1-ին և 2-ին տեղի կունենա Վաչե Շարաֆյանի «Ձգողականություն» երկու գործողությամբ բալետային ներկայացման պրեմիերան, ըստ Լևոն Շանթի «Հին աստվածներ» դրամայի:

1909  թվականին Լևոն Շանթի գրած այս դրաման 21-րդ դարում արդեն բալետի լեզվով կփորձի պատասխանել մի շարք հարցերի, որոնք և 20-րդ դարասկզբում, և այսօր արդիական են։

Վաչե Շարաֆյանը, ով հետևում է օպերայի և բալետի թատրոնի բեմում ընթացող փորձերին, Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց, որ միշտ էլ ունեցել է «Հին աստվածներ» դրաման բալետի լեզվով ներկայացնելու մտադրություն։



«Բայց անհնար կլիներ, եթե առաջարկ չստանայի ամերիկահայ Կատյա Քուշերյանից։ Մի օր նամակ ստանա նրանից, ով մեծ ցանկություն հայտնեց, որ Լևոն Շանթի «Հին աստվածները» դառնա բալետ, և առաջարկեց ինձ դա անեմ։ Դրդիչ ուժը նա եղավ։

Իսկապես, «Հին աստվածները» պահանջում է բալետի լեզուն։ Գրականագետ Կատյա Քուշերյանը ճիշտ կռահել էր, որ հենց բալետ պետք է լինի։

Վերնագիրը դարձավ «Ձգողականություն» համապատասխանեցնելով Նարինե Գրիգորյանի գաղափարին։

Բնության մեջ կան ձգողականության ուժեր, որոնք դրդիչ ուժ են դառնում ամեն ինչի համար՝ և սիրո, և մարդկային հարաբերությունների և իսկապես այս ստեղծագործության մեջ դա որոշիչ ֆակտոր է»,- ասաց կոմպոզիտորը։

Նա պատմեց, որ բալետը գրվել է տարիներ առաջ, բեմադրության փորձեր են տարվել բալետմայստեր Վիլեն Գալստյանի հետ, լրիվ այլ բեմադրություն էր լինելու։

«Դրանից հետո շատ բաներ փոխվեցին Հայաստանում, աշխարհում։ Բալետն այսօր բեմ է դուրս գալիս լրիվ այլ մեկնաբանությամբ, նորովի։ Ինչ-որ տեղ զգում եմ, որ վերևից իր ձեռքն էլ կա, որ հենց այսպես լիներ, միշտ ասում էր՝ երիտասարդ լինեի, ինչեր կանեի այստեղ»,- ասաց Վաչե Շարաֆյանը։

Լիբրետոյի և գեղարվեստական գաղափարի հեղինակ ՀՀ վաստակավոր արտիստ Նարինե Գրիգորյանի մտահղացմամբ մեկ դար առաջ գրված ստեղծագործությունն արդիականացվել է։

«Յուրաքանչյուր նյութ պետք է արդիականացնել և եթե այն ունի այդ պոտենցիալը, ուրեմն այն համամարդակային է և ժամանակից դուրս։ Իսկ մեր գրականությունն այնպես է»,- ասաց կոմպոզիտորը։

Վաչե Շարաֆյանը երեք բալետի հեղինակ է: «Հին աստվածներ»-ը երկրորդ բալետն է: Առաջին բալետը՝ «Երկրորդ լուսինը», գրել է 2013 թվականին Իտալիայում,  հոգևոր ուսուցիչ, կոմպոզիտոր, պարուսույց և փիլիսոփա  Գեորգի Գյուրջիևի մասին է։ Կոմպոզիտորը հույս ունի մի օր այս բալետն էլ բեմ կբարձրանա, բեմադրելու մտահղացումներ կան։

Երրորդ բալետը՝ «Անապատի հարսը», հիմնված է բանաստեղծուհի Սոնա Վանի ինքնակենսագրական ստեղծագործությունների վրա: Այն կապված է Հայոց ցեղասպանության թեմայի հետ։ Սյուիտի պրեմիերան եղել է Կանադայում 2022 թ. ապրիլի 23-ին։ Հուսով է, որ այս ստեղծագործությունն էլ  բեմ դուրս կգա Հայաստանում արդեն բալետի տեսքով։

«Ձգողականությունը» Վաչե Շարաֆյանի առաջին բալետն է հայաստանյան բեմում։ Նա համոզված է, որ գեղեցիկ, անսովոր մի բան են հանձնելու հանդիսատեսի դատին։

Ի՞նչն է գրավել դերասանուհի, ռեժիսոր, Սոս Սարգսյանի անվան Համազգային թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար Նարինե Գրիգորյանին, որ թատրոնից «անցում է կատարել» բալետ։ Այս հարցին նա էլ պատասխանեց. «Գայթակղությունը, որ ձգեց ինձ դեպի այս ստեղծագործությունը, այս ամենը, նոր բան հայտնագործելու հնարավորությունն էր. և ես եմ շատ բան սովորում, երևի ես էլ իմ՝ ավելի շատ թատերական, դրամատիկ մոտեցումն եմ բերում»։

Նա ասաց, որ չի ուզում 21-րդ դարում պատմել «Հին աստվածներից»։



«Որպես այսօրվա մարդ, կարծում եմ, հիմա մենք ավելի ուրիշ խնդիրներ ունենք, ավելին՝ Հայաստանը հիմա պետք է շատ միասնական լինի և նաև  հավատի մեջ։ Դրա համար առանցքը մի փոքր փոխվեց։

Հզոր պիես է, Լևոն Շանթը մեր լավագույն դրամատուրգն է  ինձ համար։ Բայց քանի որ առանցքը փոխվել էր, «Հին աստվածներից» դարձել էր այն բնությունը, որը պատմում է Աստծո մասին, որը հուշում է Աստծո մասին, ոչ թե որը երկրպագում են։

Բալետի համար վերնագիր ընտրեցի «Ձգողականություն»՝  նախ, թե  ինչպես է աբեղան գրկելով թաց կին, սկսում ձգվել, որովհետև իր ամբողջ բնությունն արթնանում է, սկսում է ձգվել դեպի իր բնությունը, ձգողականությունը նաև բնության ուժն է, որը ձգում է։ Ինձ թվաց՝ այդպես գրավիչ է ու այն մասին է,  ինչի մասին ուզում եմ պատմել։ Պարի մեջ էլ կա ձգվել, վանել, դիմադրել։

Մենք չպետք է դնենք՝  սեր, թե հավատ, սա, թե սա։  Ոչ, բնությունը ուղղակի այդ երկուսի ներդաշնակությունն է, որ կարողանա մարդ արարածը, ապրելով մարդկանց մեջ, լինի խոր հավատացյալ և վանական, բայց մարդկանց մեջ»,- ասաց վաստակավոր արտիստը։

Նարինե Գրիգորյանն ընդգծեց, որ մարդ պետք է միշտ կարողանա բազմաթիվ հակասությունները հավասակշռել իր մեջ, որպեսզի չընկնի ծայրահեղությունների մեջ, իսկ մենք շատ ենք ընկնում ծայրահեղությունների մեջ։



Բեմադրության երաժշտական ղեկավարը և դիրիժորը ՀՀ վաստակավոր արտիստ Կարեն Դուրգարյաննն է, բեմադրության և զգեստների նկարիչը՝ Վիկտորիա Ռիեդո-Հովհաննիսյանը:

Բալետը համաշխարհային պրեմիերա է, քանի որ ներկայացման բեմադրությունն ամբողջովին նոր է և առաջին անգամ է բեմադրվում։

Ներկայացման հիմքում Լևոն Շանթի «Հին աստվածներ» պիեսն է: Աբեղան փրկում է նավակից ջուրն ընկած աղջկան: Կնոջը գրկած վանականը չի կարողանում մոռանալ թաց մարմինը, ծովի հետ կռիվը, բնության տարերքը... Բնությունը ձգում է նրան: Աբեղան կանգնում է երկընտրանքի առաջ՝ ասկետիկ կյանք, թե՞ լիարժեք կյանքով ապրելու անհագ ցանկություն... Միաբանությունն ուզում է նրան ետ պահել մեղավոր քայլից. «...այն անդամը, որ քեզի կգայթակղեցնե, կտրե ու դուրս նետե քեզմե...»: Իսկ բնությունը կանչում է... Վանահայրը իր սրտի ցանկությունը խեղդում է մտքի, կամքի ուժով և որոշում է քանդել նորաստեղծ եկեղեցին ու շինել նորը... Միտք, թե՞ սիրտ, լույս թե՞ խավար՝ այս ընտրության մեջ մարդ հաճախ ընկնում է ծայրահեղության մեջ՝ չտեսնելով, որ Աստծո ստեղծած բնությունը հենց հակադրությունների միասնությունն է...

«Ձգողականություն» բալետային ներկայացման փորձն ու հարցազրույցներն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում։

 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:50
ԱԱ-ում կրած պարտությունից հետո ֆրանսիացիները հրաժարվել են մարզվել
Աշխարհի առաջնությունում կրած պարտությունից հետո ֆրանսիացիները հրաժարվել են մարզվել։ sportbox.ru-ի թղթակցի մեկնաբանությամբ՝ մարզչին ուղղակի...
Աղբյուր` Panorama.am
20:39
Ինչո՞վ են տարբերվում այսօրվա քանդարար-դավաճաններն իրենց ադրբեջանցի և թուրք եղբայրներից․ Իշխանյան
Իրավապաշտպան , հասարակական գործիչ Ավետիք Իշխանյանը գրում է․ «Երբ ճամփորդում ես Հայաստանի պատմական վայրերով, զարմանում ես, տեսնելով...
Աղբյուր` Panorama.am
20:29
Հայաստանի իշխանությունն ինքն է Արցախը հանձնում Ադրբեջանին․ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյան
Քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանը գրում է․ «Հոկտեմբերի 31-ին Սոչիում կայացած Փաշինյան-Պուտին-Ալիև եռակողմ հանդիպումից հետո քաղաքական...
Աղբյուր` Panorama.am
20:20
Ռոբինը «Մանկական Եվրատեսիլի» 4-րդ հաղորդավարն է
Ռոբինը կմիանա դեկտեմբերի 11-ին Երևանում կայանալիք «Մանկական Եվրատեսիլի» հաղորդավարներ  Իվետա Մուկուչյանին, Գարիկ Պապոյանին և...
Աղբյուր` Panorama.am
20:09
Սերժ Սարգսյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության նախագահ Սի Ծինփինին
ՀՀ երրորդ նախագահ, ՀՀԿ նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր ցավակցական հեռագիր է հղել Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետության նախագահ, Չինաստանի կոմկուսի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:57
Մարդու սիրտը տոն է ուզում, հայինը՝ վրեժ․ Ղազինյան
ԱԺ նախկին պատգամավոր  Արթուր Ղազինյանը գրում է. «Մարդու սիրտը տոն է ուզում, հայինը՝ վրեժ: Ես կոնկրետ վրեժ եմ ուզում, իսկ տոները...
Աղբյուր` Panorama.am
19:45
Գործազրկության պատկերը՝ Վրաստանում
Վրաստանում 2022 թվականի երեք եռամսյակում, նախորդ տարվա նույն ժամանակահատվածի համեմատ, ստեղծվել է ավելի քան 100 հազար աշխատատեղ, իսկ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:33
«Ապրելու ենք»․ կայացել է Արցախի պետական ջազ նվագախմբի համերգը
Կայացել է Արցախի պետական ջազ նվագախմբի «Ապրելու ենք» խորագրով համերգը, որին ներկա է եղել ԿԳՄՍ նախարարի տեղակալ Արա Խզմալյանը:Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Մոսկվա-Երևան չվերթի ինքնաթիռի ժամանումից հետո «Զվարթնոց»-ում հայտնաբերվել է հետախուզվողը
Ոստիկանության «Զվարթնոց» օդանավակայանի գծային բաժնի քրեական հետախույզների ձեռնարկած օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների շնորհիվ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:10
Հայաստանի ճարտարապետների պալատը պահանջում է անհապաղ դադարեցնել աշխատանքները
Հայաստանի ճարտարապետների պալատի հայտարարություն է տարածել, որում ասվում է․ «Հանրապետության հրապարակում 2022 թվականի ամանորյա...
Աղբյուր` Panorama.am
18:59
«Գավառի պետական համալսարան» հիմնադրամում հայտնաբերվել են խախտումներ
ՀՀ պետական վերահսկողական ծառայության ղեկավարի կողմից տրված հանձնարարագրի հիման վրա Ծառայության սոցիալական ոլորտի վերահսկողության վարչության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:49
Ստեփանակերտ քաղաքի 2023 թվականի բյուջեն պլանավորվել է 2 մլրդ 442 մլն ՀՀ դրամ
Դեկտեմբերի 1-ին հրավիրվել է ԱՀ ԱԺ պետաիրավական հարցերի ու ֆինանսաբյուջետային և տնտեսական կառավարման հարցերի մշտական հանձնաժողովների համատեղ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:37
Ադրբեջանում արգելվել է քուրդ կին զինյալների մասին պատմող ֆիլմի ցուցադրությունը
Ադրբեջանական կինոթատրոնները հրաժարվել են ցուցադրել  Իրաքի քուրդ կին զինյալների մասին պատմող «Sisters Apart» գեղարվեստական...
Աղբյուր` Panorama.am
18:26
Բացվել է լեգենդար մարմնամարզիկ Ալբերտ Ազարյանի կիսանդրին
Ալբերտ Ազարյանի անվան մարմնամարզության օլիմպիական հերթափոխի մանկապատանեկան մարզադպրոցի բակում բացվել է լեգենդար մարմնամարզիկ, Օլիմպիական խաղերի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:15
Հայկական սիրելի կպչուկները «Viber»-ում՝ արդեն անիմացված տարբերակով
Վիվա-ՄՏՍ-ը տեղեկացնում է․ «Աղջկա և տղայի կերպարներով, հայկական գրառումով ստիկերների (կպչուկների) հաջողությամբ ոգեշնչված՝ Վիվա-ՄՏՍ-ն...
Աղբյուր` Panorama.am
18:09
Վրաստանը կշարունակի աջակցել Սև ծովում ՆԱՏՕ-ի գործողություններին
Վրաստանը կշարունակի աջակցել ՆԱՏՕ-ի անվտանգության գործունեությանը սևծովյան տարածաշրջանում։ Այս մասին հինգշաբթի օրը հայտարարել են հանրապետության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Բրատիսլավայում բացվել է գեղանկարիչ Սուրեն Մեսրոպյանի անհատական ցուցահանդեսը
Բրատիսլավայի Պրիմացիալնի պալատի ցուցասրահում բացվել է սլովակաբնակ գեղանկարիչ Սուրեն Մեսրոպյանի անհատական  ցուցահանդեսի, որը կրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:49
ԱՄՆ-ը Թուրքիային խնդրում է «վերագնահատել» Սիրիայի հյուսիսում ցամաքային գործողության պլանները
ԱՄՆ-ը Թուրքիային խնդրել է «վերագնահատել» Սիրիայի հյուսիսում ցամաքային գործողության պլանները: «ՌԻԱ նովոստի»-ն գրել է, որ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:40
Ունենալու ենք իրավիճակ, որ մարդը, ով վտանգում էր իր կյանքը, չի ստանալու հավելավճար, մարդը, որ կյանքում առաջնագիծ չի տեսել, ստանալու է. Մանուկյան
«Որևէ մեկը դեմ չէ Զինված ուժերում ատեստացիա անցկացնելուն, ատեստացիայի հիման վրա հավելավճարներ ավելացնելուն։ Բայց այստեղ կա մի քանի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:33
Թուրքիայի Բուրսա նահանգում ուղղաթիռ է կործանվել
Թուրքիայի արևմուտքում՝ Բուրսա նահանգում, հինգշաբթի Ուղղաթիռը է կործանվել: CNN Turk-ի տարածած լուրին անդրադարձել է «ՌԻԱ նովոստի»-ն։...
Աղբյուր` Panorama.am
17:25
Ողնաշարային հիվանդություններ. երեխաների ոչ մանկական խնդիրները
Ողնաշարային հիվանդություններից մարդիկ տուժել են բոլոր ժամանակներում: Դրանք տարածված են ինչպես երիտասարդների, մեծահասակների, այնպես էլ երեխաների...
Աղբյուր` Panorama.am
17:14
Գորիս-Սիսիան ճանապարհահատվածում և Սարավանի լեռնանցքում խիտ մառախուղ է
Դեկտեմբերի 1-ին՝ ժամը 17։00-ի դրությամբ, Արտաշավանի ավտոճանապարհին, Գորիս-Սիսիան ճանապարհահատվածում և Սարավանի լեռնանցքում խիտ մառախուղ է,...
Աղբյուր` Panorama.am
17:05
Բորելը խոստացել է ԵԱՀԿ-ում քննարկման դնել ՌԴ-ի դեմ հատուկ տրիբունալի վերաբերյալ Եվրահանձնաժողովի առաջարկը
ԵՄ դիվանագիտության ղեկավար Ժոզեպ Բորելը խոստացել է ԵԱՀԿ քննարկմանը ներկայացնել Եվրահանձնաժողովի առաջարկը՝ ստեղծել միջազգային դատարան՝...
Աղբյուր` Panorama.am
16:57
Ջրաբերում ինքնաթիռի կործանման հետևանքով մահացած անձինք ՌԴ քաղաքացիներ են
«Ջրաբերում ինքնաթիռի կործանման հետևանքով մահացած 2 անձինք ՌԴ քաղաքացիներ են։ Օդաչուներ`  Ա. Պ. ( ծնվ․1979թ․) և Վ. Ռ....
Աղբյուր` Panorama.am
16:53
Ղազինյան. Ֆրանսիան ճիշտ էր, Նիկոլ Փաշինյանը սխալվեց
ԱԺ նախկին պատգամավոր  Արթուր Ղազինյանը գրում է. «Ֆրանսիան ճիշտ էր, Նիկոլ Փաշինյանը սխալվեց Ֆրանսիայի ԱԺ-ի գրեթե միաձայն...
Աղբյուր` Panorama.am
16:43
Զիծառայողների շրջանում շատ է տարածված վիճակախաղերով զբաղվելը, խմելը, թմրանյութեր օգտագործելը. ՔՊ-ական պատգամավոր
«Բանակում բազմաթիվ խնդիրներ ունենք, որոնց մասին լարված, պատերազմական իրավիճակի  բերումով չենք խոսում, որ թուրքը չիմանա, չուրախանա,...
Աղբյուր` Panorama.am
16:23
Լավրովը փակագծեր է բացել Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև ԵՄ միջնորդությամբ ստորագրված փաստաթղթերի մասին
ՌԴ ԱԳ նախարար Սերգեյ Լավրովն այսօր խոսել  է Պրահայում  հոկտեմբերի 6-ին  Ֆրանսիայի նախագահի ու ԵԽ նախագահի նախաձեռնությամբ կայացած...
Աղբյուր` Panorama.am
16:07
Ջրաբերի տարածքում կործանված ինքնաթիռը Երևան-Աստրախան ուղղությամբ թռչող մասնավոր օդանավ է եղել
Քաղաքացիական ավիացիայի կոմիտեն տեղեկացնում է, որ այսօր տեղական ժամանակով 13:11-ին Երևան Աստրախան ուղղությամբ թռչող մասնավոր BeechCraft 95 տիպի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:51
Պատերազմական իրավիճակում ենք, վտանգ ամեն վայրկյան կարող է լինել. Վայոց Ձորի մարզպետ
«Մենք պատերազմական իրավիճակում ենք, վտանգ ամեն վայրկյան էլ կարող է լինել»,-կառավարության մուտքի դիմաց անդրադառնալով Ջերմուկում...
Աղբյուր` Panorama.am
15:50
Պարեկների ծեծի հետևանքով տուժած քաղաքացին շարունակում է մնալ հիվանդանոցում
Քրեական վարույթներով որևէ մեղադրյալ չկա։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Ողնաշարային հիվանդություններ. երեխաների ոչ մանկական խնդիրները
17:19 01/12/2022

Ողնաշարային հիվանդություններ. երեխաների ոչ մանկական խնդիրները

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}