Մշակույթ 13:15 23/11/2022

Լևոն Շանթի «Հին աստվածները»՝ Վաչե Շարաֆյանի «Ձգողականություն» բալետի հիմքում

Ա.Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնում դեկտեմբերի 1-ին և 2-ին տեղի կունենա Վաչե Շարաֆյանի «Ձգողականություն» երկու գործողությամբ բալետային ներկայացման պրեմիերան, ըստ Լևոն Շանթի «Հին աստվածներ» դրամայի:

1909  թվականին Լևոն Շանթի գրած այս դրաման 21-րդ դարում արդեն բալետի լեզվով կփորձի պատասխանել մի շարք հարցերի, որոնք և 20-րդ դարասկզբում, և այսօր արդիական են։

Վաչե Շարաֆյանը, ով հետևում է օպերայի և բալետի թատրոնի բեմում ընթացող փորձերին, Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց, որ միշտ էլ ունեցել է «Հին աստվածներ» դրաման բալետի լեզվով ներկայացնելու մտադրություն։



«Բայց անհնար կլիներ, եթե առաջարկ չստանայի ամերիկահայ Կատյա Քուշերյանից։ Մի օր նամակ ստանա նրանից, ով մեծ ցանկություն հայտնեց, որ Լևոն Շանթի «Հին աստվածները» դառնա բալետ, և առաջարկեց ինձ դա անեմ։ Դրդիչ ուժը նա եղավ։

Իսկապես, «Հին աստվածները» պահանջում է բալետի լեզուն։ Գրականագետ Կատյա Քուշերյանը ճիշտ կռահել էր, որ հենց բալետ պետք է լինի։

Վերնագիրը դարձավ «Ձգողականություն» համապատասխանեցնելով Նարինե Գրիգորյանի գաղափարին։

Բնության մեջ կան ձգողականության ուժեր, որոնք դրդիչ ուժ են դառնում ամեն ինչի համար՝ և սիրո, և մարդկային հարաբերությունների և իսկապես այս ստեղծագործության մեջ դա որոշիչ ֆակտոր է»,- ասաց կոմպոզիտորը։

Նա պատմեց, որ բալետը գրվել է տարիներ առաջ, բեմադրության փորձեր են տարվել բալետմայստեր Վիլեն Գալստյանի հետ, լրիվ այլ բեմադրություն էր լինելու։

«Դրանից հետո շատ բաներ փոխվեցին Հայաստանում, աշխարհում։ Բալետն այսօր բեմ է դուրս գալիս լրիվ այլ մեկնաբանությամբ, նորովի։ Ինչ-որ տեղ զգում եմ, որ վերևից իր ձեռքն էլ կա, որ հենց այսպես լիներ, միշտ ասում էր՝ երիտասարդ լինեի, ինչեր կանեի այստեղ»,- ասաց Վաչե Շարաֆյանը։

Լիբրետոյի և գեղարվեստական գաղափարի հեղինակ ՀՀ վաստակավոր արտիստ Նարինե Գրիգորյանի մտահղացմամբ մեկ դար առաջ գրված ստեղծագործությունն արդիականացվել է։

«Յուրաքանչյուր նյութ պետք է արդիականացնել և եթե այն ունի այդ պոտենցիալը, ուրեմն այն համամարդակային է և ժամանակից դուրս։ Իսկ մեր գրականությունն այնպես է»,- ասաց կոմպոզիտորը։

Վաչե Շարաֆյանը երեք բալետի հեղինակ է: «Հին աստվածներ»-ը երկրորդ բալետն է: Առաջին բալետը՝ «Երկրորդ լուսինը», գրել է 2013 թվականին Իտալիայում,  հոգևոր ուսուցիչ, կոմպոզիտոր, պարուսույց և փիլիսոփա  Գեորգի Գյուրջիևի մասին է։ Կոմպոզիտորը հույս ունի մի օր այս բալետն էլ բեմ կբարձրանա, բեմադրելու մտահղացումներ կան։

Երրորդ բալետը՝ «Անապատի հարսը», հիմնված է բանաստեղծուհի Սոնա Վանի ինքնակենսագրական ստեղծագործությունների վրա: Այն կապված է Հայոց ցեղասպանության թեմայի հետ։ Սյուիտի պրեմիերան եղել է Կանադայում 2022 թ. ապրիլի 23-ին։ Հուսով է, որ այս ստեղծագործությունն էլ  բեմ դուրս կգա Հայաստանում արդեն բալետի տեսքով։

«Ձգողականությունը» Վաչե Շարաֆյանի առաջին բալետն է հայաստանյան բեմում։ Նա համոզված է, որ գեղեցիկ, անսովոր մի բան են հանձնելու հանդիսատեսի դատին։

Ի՞նչն է գրավել դերասանուհի, ռեժիսոր, Սոս Սարգսյանի անվան Համազգային թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար Նարինե Գրիգորյանին, որ թատրոնից «անցում է կատարել» բալետ։ Այս հարցին նա էլ պատասխանեց. «Գայթակղությունը, որ ձգեց ինձ դեպի այս ստեղծագործությունը, այս ամենը, նոր բան հայտնագործելու հնարավորությունն էր. և ես եմ շատ բան սովորում, երևի ես էլ իմ՝ ավելի շատ թատերական, դրամատիկ մոտեցումն եմ բերում»։

Նա ասաց, որ չի ուզում 21-րդ դարում պատմել «Հին աստվածներից»։



«Որպես այսօրվա մարդ, կարծում եմ, հիմա մենք ավելի ուրիշ խնդիրներ ունենք, ավելին՝ Հայաստանը հիմա պետք է շատ միասնական լինի և նաև  հավատի մեջ։ Դրա համար առանցքը մի փոքր փոխվեց։

Հզոր պիես է, Լևոն Շանթը մեր լավագույն դրամատուրգն է  ինձ համար։ Բայց քանի որ առանցքը փոխվել էր, «Հին աստվածներից» դարձել էր այն բնությունը, որը պատմում է Աստծո մասին, որը հուշում է Աստծո մասին, ոչ թե որը երկրպագում են։

Բալետի համար վերնագիր ընտրեցի «Ձգողականություն»՝  նախ, թե  ինչպես է աբեղան գրկելով թաց կին, սկսում ձգվել, որովհետև իր ամբողջ բնությունն արթնանում է, սկսում է ձգվել դեպի իր բնությունը, ձգողականությունը նաև բնության ուժն է, որը ձգում է։ Ինձ թվաց՝ այդպես գրավիչ է ու այն մասին է,  ինչի մասին ուզում եմ պատմել։ Պարի մեջ էլ կա ձգվել, վանել, դիմադրել։

Մենք չպետք է դնենք՝  սեր, թե հավատ, սա, թե սա։  Ոչ, բնությունը ուղղակի այդ երկուսի ներդաշնակությունն է, որ կարողանա մարդ արարածը, ապրելով մարդկանց մեջ, լինի խոր հավատացյալ և վանական, բայց մարդկանց մեջ»,- ասաց վաստակավոր արտիստը։

Նարինե Գրիգորյանն ընդգծեց, որ մարդ պետք է միշտ կարողանա բազմաթիվ հակասությունները հավասակշռել իր մեջ, որպեսզի չընկնի ծայրահեղությունների մեջ, իսկ մենք շատ ենք ընկնում ծայրահեղությունների մեջ։



Բեմադրության երաժշտական ղեկավարը և դիրիժորը ՀՀ վաստակավոր արտիստ Կարեն Դուրգարյաննն է, բեմադրության և զգեստների նկարիչը՝ Վիկտորիա Ռիեդո-Հովհաննիսյանը:

Բալետը համաշխարհային պրեմիերա է, քանի որ ներկայացման բեմադրությունն ամբողջովին նոր է և առաջին անգամ է բեմադրվում։

Ներկայացման հիմքում Լևոն Շանթի «Հին աստվածներ» պիեսն է: Աբեղան փրկում է նավակից ջուրն ընկած աղջկան: Կնոջը գրկած վանականը չի կարողանում մոռանալ թաց մարմինը, ծովի հետ կռիվը, բնության տարերքը... Բնությունը ձգում է նրան: Աբեղան կանգնում է երկընտրանքի առաջ՝ ասկետիկ կյանք, թե՞ լիարժեք կյանքով ապրելու անհագ ցանկություն... Միաբանությունն ուզում է նրան ետ պահել մեղավոր քայլից. «...այն անդամը, որ քեզի կգայթակղեցնե, կտրե ու դուրս նետե քեզմե...»: Իսկ բնությունը կանչում է... Վանահայրը իր սրտի ցանկությունը խեղդում է մտքի, կամքի ուժով և որոշում է քանդել նորաստեղծ եկեղեցին ու շինել նորը... Միտք, թե՞ սիրտ, լույս թե՞ խավար՝ այս ընտրության մեջ մարդ հաճախ ընկնում է ծայրահեղության մեջ՝ չտեսնելով, որ Աստծո ստեղծած բնությունը հենց հակադրությունների միասնությունն է...

«Ձգողականություն» բալետային ներկայացման փորձն ու հարցազրույցներն ամբողջությամբ՝ տեսանյութում։

 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:42
Վրաստան ID քարտերով և ԱՄԷ առանց վիզա մուտք գործել հնարովոր է պետությունների կողմից վավերացվելուց հետո
ՀՀ քաղաքացիների՝ նույնականացման (ID) քարտերով Վրաստան մուտք գործելու և Արաբական Միացյալ Էմիրություններ առանց մուտքի վիզա այցելելու մասին ԱԳՆ-ն...
Աղբյուր` Panorama.am
20:30
88 տարեկանում մահացել է ֆրանսիացի մոդելավորող Պակո Ռաբանը
Մահացել է ֆրանսիացի մոդելավորող և պարֆյումեր Պակո Ռաբանը։ Նա 88 տարեկան էր։ RTVI- ի փոխանցմամբ՝ այս մասին հայտնում է Le Monde-ը։ Պակո Ռաբանը...
Աղբյուր` Panorama.am
20:19
Թուրքիա եկած ամեն ամերիկացի դեսպան մտածում է՝ ինչպես հեղաշրջում իրականացնի․ Թուրքիայի ՆԳ նախարար
Թուրքիայի ներքին գործերի նախարար Սուլեյման Սոյլուն մարզային միգրացիոն ղեկավարների գնահատման ժողովի ժամանակ հանդես է եկել ելույթով, որտեղ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:09
Սպիտակի ոլորանները դժվարանցանելի են,«Մեղրու սար» կոչվող հատվածում մառախուղ է
Փրկարար ծառայությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ տարածքում կան փակ և դժվարանցանելի ավտոճանապարհներ։ «Փակ են Արագածոտնի մարզում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:58
Այսօրվա հայ հասարակությունը բաժանված է «ռուսամետերի» և «արևմտամետերի», իսկ նրան կառավարում են թրքամետերը․ Սենոր Հասրաթյան
Արցախի ՊԲ նախկին խոսնակ Սենոր Հասրաթյանը ֆեյսբուքյան էջում գրել է. «Այսօրվա հայ հասարակությունը՝ (գիտակցաբար, թե անգիտակցաբար)...
Աղբյուր` Panorama.am
19:45
Կալանավորված անձը ներքնազգեստում թաքցրել էր կասկածելի զանգվածներ
Այսօր՝ փետրվարի 3-ին, ժամը 12:45-ի սահմաններում, Հայաստանի Հանրապետության արդարադատության նախարարության «Արմավիր» քրեակատարողական...
Աղբյուր` Panorama.am
19:33
Պարտված իշխանությունը միայն նոր պարտություններ կարող է բերել․ Թևան Պողոսյան
«Հանուն մարդկային կայուն զարգացման» ՀԿ կենտրոնի ղեկավար Թևան Պողոսյանը գրում է. «35 տարի է Հայաստանի և´...
Աղբյուր` Panorama.am
19:21
Հայաստանում Ռուսաստանի դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինն այցելել է Ջերմուկ քաղաք
Հայաստանում Ռուսաստանի դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինը Վայոց ձոր կատարած աշխատանքային այցի շրջանակներում, այցելել է նաև Ջերմուկ քաղաք։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
19:10
5 անձ է ձերբակալվել կաշառքի դիմաց զորակոչիկին պարտադիր ժամկետային զինվորական ծառայությունից տարկետում տրամադրելու փաստով
ՀՀ ազգային անվտանգության ծառայության քննչական դեպարտամենտում նախաձեռնված և ՀՀ հակակոռուպցիոն կոմիտեում քննվող քրեական վարույթի նախաքննությամբ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Մեր ոլորտում գյանդաներ չկան․Հովհաննես Հովսեփյանը պատասխանել է Իսրայել Հակոբկոխյանին
Բռնցքամարտի Հայաստանի ֆեդերացիան հայտարարություն է տարածել, որում ասվում է․ «Բռնցքամարտի Հայաստանի ֆեդերացիան և ես խստորեն դատապարտում...
Աղբյուր` Panorama.am
18:50
Հայկ Մամիջանյանը Սերբիայի դեսպանին ներկայացրել է Լաչինի միջանցքի շուրջ ստեղծված իրավիճակը
Մեր երկու երկրների պարագայում սեփական մաշկի վրա գիտենք, թե ինչ է խաղաղության գինը և  ինչ կարեւորություն այն ունի երկրի զարգացման և ժողովրդի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:37
Կալանավորվել է քրեական աստիճանակարգության բարձրագույն կարգավիճակ ունեցող անձը
ՀՀ քննչական կոմիտեի հատկապես կարևոր գործերի քննության գլխավոր վարչությունում իրականացված քննչական և վարութային մեծածավալ գործողությունների...
Աղբյուր` Panorama.am
18:24
Եթե չենք ցանկանում հիվանդանոցներ կառուցել, պետք է մարզադպրոցներ կառուցենք․ Գիլոյան
«ՀՀ-ում ֆիզիկական կուլտուրայի և սպորտի ոլորտների 2023-2030 թթ. զարգացման ռազմավարության»  նախագիծն այսօր ներկայացվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
18:13
Վրաստանում ՀՀ դեսպանը Թբիլիսիի պետական կոնսերվատորիայի ռեկտորի հետ քննարկել են մշակութային հարցեր
Փետրվարի 3-ին Վրաստանում ՀՀ դեսպան Աշոտ Սմբատյանը հանդիպում ունեցավ Թբիլիսիի պետական կոնսերվատորիայի ռեկտոր Նանա Շարիկաձեի հետ։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
18:02
Քաղաքագետ. Իսկ Լավրովը եկել էր ասեlլու, որ Արցախից մի հրաժարվեք, մենք կօգնենք
Քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանը գրում է. «Երեկվա Լավրովի հարցազրույցը հերթական լակմուսի թուղթն էր, որ ցույց տվեց ովքեր են եկել իշխանության...
Աղբյուր` Panorama.am
17:55
Մեսսին հետաձգել է ՊՍԺ-ի ղեկավարության հետ հանդիպումը
ՊՍԺ-ի հարձակվող Լիոնել Մեսսին կարող է չերկարաձգել պայմանագիրը փարիզյան ակումբի հետ։ Արգենտինացին հետաձգել է ակումբի ղեկավարների հետ հանդիպումը։...
Աղբյուր` Panorama.am
17:47
Սա փաստ է, որը գործող իշխանությանն օժտում է լկտի անբարտավանությամբ վարվելու մեզ հետ. Աննա Կոստանյան
«Ուզում եմ ցավալիորեն փաստել Լաչինի միջանցքի փակման հարցով քննարկման խորհրդարանական դահլիճի այսօրվա պատկերը: Փաստորեն սա շատ ցավալի փաստ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:32
Հացավանի տներից մեկում կիսաայրված դի է հայտնաբերվել
Փետրվարի 1-ին Հացավան գյուղի 1-ին փողոցի տներից մեկում ննջասենյակի հատակին պառկած վիճակում տղամարդու կիսաայրված դի հայտնաբերվելու դեպքի առթիվ ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:25
«ՔՊ-ականները թող նայեն Եռաբլուրին ու հիշեն այն տղաներին, ովքեր դեռ անգերեզման են»
Խորհրդանշական նուռ ու մոմ՝ Ազգային ժողովում
Աղբյուր` Panorama.am
17:08
Նաիրա Զոհրաբյան. Какая муха вас укусила, Сергей Викторович?
Սերգեյ Վիկտորովիչ, ես չէ, որ Ձեզ պես լուրջ տղային պետք է դիվանագիտություն սովորեցնեմ։
Աղբյուր` Panorama.am
16:48
Արցախի հարցով չենք օգտագործել իրավական և դիվանագիտական շտեմարանի և 5 տոկոսը. Ալավերդյան
«Փառք և պատիվ արցախահայությանը, որն այսօր հայության պատիվն է պահում, հայության ինքնությունը ցույց է տալիս ամբողջ աշխարհին»,-...
Աղբյուր` Panorama.am
16:37
Իշխանությունը ոչ թե փակել, այլ բացել է Հայաստանի կործանման ճանապարհը. Արեգնազ Մանուկյան
«Հայաստանի իշխանություններն ամեն ինչ անում են, որ արցախի թեման դուրս գա օրակարգից և վերածվի ընթացիկ լրահոսի, իրենց քարոզի հիմքում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:25
Բարձրացվել է թռչնամսի շրջանառության ոլորտում տնտեսավարողների կողմից անբարեխիղճ մրցակցության դրսևորումների հարցը
ՄՊՀ հասարակական խորհրդի նիստում քննարկվել են թռչնամսի, կանթամթերքի շրջանառության ոլորտներում, ակցիաների առնչությամբ անբարեխիղճ մրցակցության հարցերը
Աղբյուր` Panorama.am
16:18
Բաց դռների օր՝ համալսարանական հիվանդանոցի Օնկոլոգիայի կլինիկայում
Քաղցկեղի դեմ պայքարի միջազգային օրվանն ընդառաջ այսօր՝ փետրվարի 3-ին, ԵՊԲՀ «Միքայելյան» համալսարանական հիվանդանոցում բաց դռների օր...
Աղբյուր` Panorama.am
16:08
Փաշինյան. Կարևորում ենք պարենային անվտանգության տեղական և միութենական համակարգերի զարգացումը
«Չնայած աշխարհաքաղաքական լարվածությանը, փոխադարձ առևտուրը Միությունում շարունակում է դրական դինամիկա դրսևորել։ Հայաստանի և ԵԱՏՄ երկրների...
Աղբյուր` Panorama.am
16:00
Հիրոսիման G7-ի գագաթնաժողովի անցկացման համար կծախս 87,7 մլն դոլար
Հիրոսիմայի պրեֆեկտուրան այս տարվա մայիսին G7-ի գագաթնաժողովը հյուրընկալելու համար կծախսի 11,4 միլիարդ իեն (87,7 միլիոն դոլար), հայտնում է...
Աղբյուր` Panorama.am
15:52
Նայում եմ Ադրբեջանի ու Թուրքիայի միացյալ քաղաքականությանը և ամաչում. Միքայել արքեպիսկոպոս Աջապահյան
«Ես մտածում էի, թե ավելի շատ խոսք պետք է գնա, թե ինչո՞ւ է փակվել Բերձորի միջանցքը, և ինչպես պետք է բացվի այն, բայց ուրախ էլ եմ, որ այս...
Աղբյուր` Panorama.am
15:40
Այս իշխանությունները տղաներ չեն սիրում, որովհետև նրանք չկարողացան դառնան տղա. Արա Ռոստոմյան
«Երբ Գուրգեն Արսենյանն իր ելույթի ժամանակ ասում էր՝ այնտեղ 120 հազար մարդ կա, այստեղ 3 միլիոն: Դիմեմ իրեն՝ Գո՛ւգո, քեզ եմ ասում,  էդ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:27
Օհանովի փողոցում պարեկներին հարվածներ հասցրած քաղաքացուն է մեղադրանք ներկայացվել
Քննչական կոմիտեի ԵՔՔՎ Մալաթիա-Սեբաստիա վարչական շրջանի քննչական բաժնում իրականացվում են քննչական և վարութային անհրաժեշտ գործողություններ՝...
Աղբյուր` Panorama.am
15:18
Ղրիմում ազգայնացվել է ուկրաինացիներին պատկանող մոտ 500 անշարժ գույք
Ղրիմի Պետխորհրդի պատգամավորներն ուրբաթ օրը բանաձեւ են ընդունել օտարերկրյա քաղաքացիների ունեցվածքի ազգայնացման մասին, ցուցակում ներառված է մոտ...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Սահմանադրության դրույթները չեն կարող քաղաքական հայեցողության միջոցով հանկարծ վերացվել. Պողոսյան
13:04 03/02/2023

Սահմանադրության դրույթները չեն կարող քաղաքական հայեցողության միջոցով հանկարծ վերացվել. Պողոսյան

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}