Մշակույթ 14:15 09/09/2015

«Քոչվորը չի կարող մշակույթ ունենալ». Գ. Գինոսյան

«Մշակույթ գողանալով մշակույթ չես կարող ձևավորել»: Նման համոզմունք ունի «Կարին» ավանդական երգի-պարի խմբի հիմնադիր և գեղարվեստական ղեկավար Գագիկ Գինոսյանը:

Խոսքը վերաբերում է Ադրբեջանին, ով փորձում է բոլորին ցույց տալ, թե  քոչարի պարն ադրբեջանական ազգային պար է, բայց  հայերը փորձում են իրենցով անել, նույնիսկ ցանկանում են ներառել ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի մարդկության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցուցակում:

Գ. Գինոսյանը Panorama.am-ի հետ զրույցում նախ ընդգծեց, թե ինչ ծագում ունի քոչարի բառը. «Եթե ադրբեջանիցները քոչ բառարմատի վրա են հիմնվում, այն բացարձակ թուրքական բառ չէ: Քոչ՝ պարսկերեն ղոչ բառն է, ղոչը նույն խոյն է: Մեր ճարտարապետական դետալներում օգտագործվել են խոյակներ, ունենք խոյանալ ու խոյահարել, ախոյան բառերը: Լիքը բառեր ունենք, որոնք առաջացել են խոյի պաշտամունքից: Խոյի պաշտամունքային լավագույն ու ամենամնայուն նմուշներից մեկը հենց քոչարի պարն է»:

Նրա խոսքով, տարածաշրջանում, ընդհանուր առմամբ, խոյի պաշտամունքը տարածված է եղել. «Այն, որ միայն հայերը չեն պարում, դա էլ է փաստ: Ադրբեջանն ազգ չէ, 1918 թվականին առաջին անգամ է ադրբեջանցին որպես ազգ բարձրաձայնվել: Քոչվորը չի կարող մշակույթ ունենալ, նստակյաց ազգերն են մշակույթ ունենում: Քոչվոր ցեղերը երբ սկսեցին նստակյաց կյանք վարել, հասկացան, որ պետք է մշակութային տարրեր ունենան, սկսեցին այստեղից ու այնտեղից պարել գողանալ: Ասորիները, հույները, քրդերն ունեն քոչարու տարբերակներ, այսինքն՝ խոյի պաշտամունքի տարբեր արտացոլումներ: Դա շատ հզոր արտացոլք ունի հայերի մեջ: Հավանաբար, դա նաև հայկական հին պաշտամունքի ազդեցությունն է հարևան ազգերի վրա»:

Գ. Գինոսյանն ասաց, որպեսզի հայկական մշակույթը որևէ մեկի կողմից չներկայացվի որպես իր ազգային մշակույթ, նախ պետք է հենց հայ ազգն այդ մշակույթի կրողը լինի:

«Հայերի քանի՞ տոկոսը գիտի քոչարի պարել, քանի՞ տոկոսը գիտի` ինչ է նշանակում քոչարի: Ոհմակային մտածելակերպ ունեցող Ադրբեջանը չի փորձի հայկական պարը ներկայացնել ադրբեջանական, 20 լակոտ-լուկուտ չեն փորձի իբր հայերի ձեռքից փրկեն իրենց պատմական մշակույթն այն ժամանակ, երբ ազգովի՝ զուռնայի ձայնը լսելով, ոտքի ելնենք ու քոչարի պարենք: Մենք պետք է ցույց տանք, որ դարեր շարունակ հայը պարել է քոչարի, ցեղասպանությունից մազապուրծ հայն իր հետ բերել է այդ պարը:  Մենք պետք է այնպիսի սերունդ դաստիարակենք, որը կկրի իր մշակույթը: Եթե մեկը Կոմիտասի նման գործ անի ու հիմնավոր ապացուցի, որն է հայկական, վերադարձնի ազգին ու ազգը դա կրի, որևէ մեկը չի կարող հակառակն ասել»,-ասաց նա::

Նշենք, որ Հայաստանն այս տարի քոչարին ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի մարդկության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցուցակում ընդգրկելու հայտ է ներկայացրել: Քննարկումը նախատեսված է նոյեմբերի 30-ից դեկտեմբերի 2-ի նիստում: Մինչդեռ Ադրբեջանի կողմից տեղեկատվություն է ուղարկվել ՅՈՒՆԵՍԿՕ՝ ներկայացնելով, ըստ իրենց, պարի իրական ծագումը:

Panorama.am-ը հարցեր է ուղղել ՀՀ արտաքին գործերի նախարարություն՝ պարզելու, ի՞նչ աշխատանքներ են տարվում ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում՝ ադրբեջանական կեղծիքի դեմն առնելու համար:

Քոչարի պարատեսակի ճիշտ ձևի մեջ հստակ պահպանվել՝ կոնսերվացվել են հնագույն շարժումների շարժական արմատները, երբեմնի վարքագիծը, ցատկոտումն ու թռչկոտումը, մարտը, խոյերի ու այծերի, պոզահարման, այծամարդու շարժումները, ինչպես մինչ այժմ պահպանվել է հայոց լեզվի հնագույն արմատները։ Շարժումների նմանակումը առավել վառ արտահայտված է առաջ սրընթաց հարձակողական շարժումների և ծանրության հենարանի տեղաշարժերի մեջ, ասես կտրուկ թափ առնելու և ծնկները կտրուկ շտկելու, իրանը առաջ թեքելով, ասես ախոյանին(ոսոխին) պոզահարելու համար։



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

12:55
Թուրքական բանակի հրետակոծության հետևանքով 3 սիրիացի է զոհվել, որից երկուսը՝ երեխա
Թուրքական բանակի հրետանին շաբաթ օրը հրետակոծել է Սիրիայի հյուսիսում Հալեպից 40 կմ հեռավորության վրա գտնվող Թել Ռիֆաաթ քաղաքը: ՏԱՍՍ-ի փոխանցմամբ,...
Աղբյուր` Panorama.am
12:40
Երևանում ընթանում է Նիկոլա Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով հերթական ավտոերթը
Այս պահին Երևանում ընթանում է Նիկոլա Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով հերթական ավտոերթը: Հայրենիքի փրկության շարժման նախաձեռնությանը միացել էն...
Աղբյուր` Panorama.am
11:57
Ստեփանակերտ է վերադարձել ևս 137 արցախցի.ՌԴ ՊՆ
Արցախի տարածքում մեծանում է այն հանրային նշանակության ճանապարհների երկարությունը, որոնց երկայնքով երթևեկությունն անվտանգ է: Ռուսական խաղաղապահ...
Աղբյուր` Panorama.am
11:53
Եռաբլուրում եմ... Չորս բոլոր վիշտ է և գերեզմանաթմբերից աննկատ բարձրացող թախիծ.Սենոր Հասրաթյան
Գնդապետ, Արցախի ՊՆ նախկին պաշտոնյա Սենոր Հասրաթյանը գրում է. «Եռաբլուրում եմ... Չորս բոլոր վիշտ է և գերեզմանաթմբերից աննկատ բարձրացող...
Աղբյուր` Panorama.am
11:50
Ադրբեջանը հայկական կողմին է փոխանցել 30 զինծառայողի աճյուն. ԱՀ ԱԻՊԾ
ԱՀ Արտակարգ իրավիճակների պետական ծառայությունը հայտնում է, որ Ադրբեջանը հունավրի 23-ին հայկական կողմին է փոխանցել զոհավ զինծատռյողի 30 աճյուն:...
Աղբյուր` Panorama.am
20:22
Ամերիկահայ կառույցների ակնկալիքները Բայդընի վարչակազմից
Ամերիկահայ կառույցները ձևավորում են նոր վարչակազմի հետ աշխատանքային օրակարգը: Այս հարցի շուրջ «Ամերիկայի ձայնը» զրուցել է ամերիկահայ կազմակերպությունների հետ։
Աղբյուր` Panorama.am
20:21
Իրանի ԱԳ նախարարի տարածաշրջանային այցը կմեկնարկի հունվարի 25-ից
Զարիֆը կլինի Ադրբեջանում, Ռուսաստանում, Հայաստանում, Վրաստանում և Թուրքիայում։
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Բարեկենդան առաջավորաց պահքի
Առաջավորաց պահքին նախորդող կիրակի օրը  Հայ Առաքելական եկեղեցին նշում է Առաջավորաց պահքի բարեկենդանը, որը պահքի սկիզբն է: Այս տարի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:50
Երևանի մի շարք հասցեներում կդադարեցվի էլեկտրամատակարարումը
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ընկերությունը տեղեկացնում է, որ հունվարի 25-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով...
Աղբյուր` Panorama.am
19:42
ԱՀԿ-ն կարծում է, որ կորոնավիրուսը մնում է սառեցված սննդի փաթեթների վրա
Կորոնավիրուսը կարող է մնալ սառեցված սննդի փաթեթների վրա նույնիսկ երկարատև փոխադրման ժամանակ: Այս մասին  հայտնել է Wall Street Journal- ը՝...
Աղբյուր` Panorama.am
19:36
Մանեի՝ 20 րոպեում ստեղծած կտավն աճուրդում կվաճառվի ավելի քան 200 հազար եվրոյով
Ֆրանսիացի նկարիչ Էդուարդ Մանեի աշխատանքներից մեկը, որը նախկինում երբեք չի ցուցադրվել, փետրվարի 26-ին ներկայացվելու է Փարիզում կայանալիք...
Աղբյուր` Panorama.am
19:28
Մեղրիի ազատ տնտեսական գոտու շուտափույթ գործարկումն այս պահին կմնա ցանկության մակարդակին․ տնտեսագետ
ՀՀ Սյունիքի մարզի հարավում՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության հետ սահմանին, նախատեսված է ստեղծել Մեղրիի ազատ տնտեսական գոտի։ Այն նպատակ ուներ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:19
ԱՄՆ-ում քաղաքացին վիճակախաղով մեկ միլիարդ դոլար է շահել
ԱՄՆ-ում քաղաքացին վիճակախաղով մեկ միլիարդ դոլար է շահել։ Հաջողակ «Mega Millions» տոմսը վաճառվել է Միչիգանում, փոխանցում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:19
Հայաստանի և Վրաստանի ԱԳ նախարարները ոչ պաշտոնական հանդիպում են ունեցել
Հունվարի 22-ին Վրաստանի Կախեթի շրջանում տեղի է ունեցել ՀՀ ԱԳ նախարար Արա Այվազյանի ոչ պաշտոնական հանդիպումը Վրաստանի փոխվարչապետ, ԱԳ նախարար...
Աղբյուր` Panorama.am
19:15
Եվրոպական Խորհրդարանը խստորեն դատապարտում է Թուրքիայի կործանարար դերակատարումը ԼՂ պատերազմի ընթացքում
Այս շաբաթ Եվրոպական Խորհրդարանն ընդունել է թվով երեք զեկույցներ, այդ թվում՝ ԵՄ ընդհանուր արտաքին և անվտանգային քաղաքականության (CFSP) և ԵՄ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:09
Ինչո՞ւ է կորոնավիրուսի «բրիտանական» շտամի հետևանքով մահերի թիվը մեծ
Կորոնավիրուսի «բրիտանական» շտամից մահացության բարձր մակարդակը կարող է պայմանավորված լինել առողջապահական համակարգի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:05
2,5 տարի առաջ արդեն գիտեին՝ տալու են Արցախը, ոչ մի պետական դրամաշնորհային միջոցառում չի իրականացվել այնտեղ. մտավորական
«Ես ուզում եմ հարցեր ուղղել այն մարդկանց, ովքեր կուրորեն ընկել են այս զոմբիացված իրավիճակում։ Ես իրենց համարում եմ հայ ազգի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:48
Մենք էլ պետք է սկսենք մեր վերջին խելքից, որ դրան հետևենք. Մարտին Վարդազարյան
«Ազգն ու պետությունը ճանաչվում են արեստի ու արվեստագետների միջոցով»,- այսօր ՀՀ-ում առակա խնդիրների վերաբերյալ քննարկման ժամանակ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:38
Նախիջևանում գրանցված երկրաշարժը զգացվել է Վայոց ձորի և Սյունիքի մարզերում
Հունվարի 23-ին, տեղական ժամանակով ժամը 17:22-ին (Գրինվիչի ժամանակով ժամը 13:22-ին) ՀՀ ԱԻՆ Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության...
Աղբյուր` Panorama.am
18:25
Արմեն Չարչյան. Հայրենիքը կանգնած է շատ լուրջ արհավիրքի առաջ, ժամ առաջ պետք է լինի ներկայիս իշխանության հեռացում
«Այսօր հայրենիքը կանգնած է շատ լուրջ արհավիրքի առաջ և մեզ պետք է ինչ-որ բան ձեռնարկել, ոչ մի ուրիշ կառույց դա չի անելու»,-...
Աղբյուր` Panorama.am
18:19
Մարզական բժիշկը հայտնել է ՝ ինչպես պետք է մարզվեն COVID-19-ով հիվանդները
Կորոնավիրուսով վարակվելուց հետո առողջությունը վերականգնելը յուրաքանչյուր դեպքում պահանջում է առանձին մոտեցում։ Այս մասին «ՌԻԱ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:07
Պետք է ծայրահեղական չլինել, գնալ համախմբման ճանապարհով. Երվանդ Երզնկյան
«Մենք իսկապես պետք է խնդրենք, որ Վազգեն Մանուկյանը Նիկոլ Փաշինյանից հետո ժամանակավոր կառավարությունը ղեկավարի»,- այսօր մշակույթային...
Աղբյուր` Panorama.am
17:57
ՌԴ-ի տարբեր քաղաքներում ի աջակցություն Ալեքսեյ Նավալնու բողոքի ակցիաներ են
Ռուսաստանի տարբեր քաղաքներում ընթանում են բողոքի ակցիաներ ի աջակցություն ընդդիմադիր գործիչ ձերբակալված  Ալեքսեյ Նավալնու։ Լենտա.ռու-ի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:47
Հենրիխ Մխիթարյանն ընդգրկված չէ «Ռոմայի» մեկնարկային կազմում
Ներկայացվել է «Ռոմայի» մեկնարկային կազմը «Սպեցիայի» դեմ Իտալիայի առաջնության 19-րդ տուրի խաղում: Հայաստանի ազգային...
Աղբյուր` Panorama.am
17:40
Այս ցեղասպանության հատուցումը պետք է լինի գործող իշխանությունների լիակատար հեռացումը. Դեմոյան
«Ներկա իշխանությունը բոլոր խնդիրներից խոսում է՝ նախկինների մասին առասպելներ պատմելով ու մանիպուլացնելով հասարակությանը»,- այսօր...
Աղբյուր` Panorama.am
17:29
Սյունիքի ավտոճանապարհներին տեղ-տեղ առկա է մերկասառույց
Արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը տեղեկացնում է, որ ՀՀ տարածքում կան փակ ավտոճանապարհներ։ Փակ են Արագածոտնի մարզում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:14
Նախկինների վերադարձի մասին միֆը հօդս ցնդեց Գագիկ Ջհանգիրյանի՝ ԲԴԽ անդամ դառնալով. Իշխանյան
«Պատերազմը սկսելու առաջին ահազանգը Յուրի Խաչատուրովի դեմ գործ հարուցելն է։ Կարծում եմ՝ պատերազմն այդ օրվանից սկսվեց»,- ...
Աղբյուր` Panorama.am
17:01
Դավիթ Սահակյանց. Փաշինյանը պրոեկտ է
Ռեժիսոր, մուլտիպլիկատոր, ՀՀ մշակույթի վաստակավոր գործիչ Դավիթ Սահակյանցը համոզվել է, որ փողոցի միջոցով չեն կարող հասնել այս իշխանության...
Աղբյուր` Panorama.am
16:51
Եկեք ու այդ վակուումը լրացրեք. Սայաթ Շիրինյանը՝ մշակութային գործիչներին
«Մենք այսօր կարևորագույն մի խնդիր ունենք. զոհվածների ծնողները միայնակ են պայքարում՝ մարդկանց իրենցից հեռացնելով, բայց նրանք պետք է...
Աղբյուր` Panorama.am
16:42
Իշխանության դեմ պետք է պայքարել այնպես, ինչպես սոսկալի թշնամու դեմ. բժիշկ Գեորգի Պողոսյան
«Մենք գործ ունենք աղանդավորների հետ, որոնց պրակտիկորեն ուղղել հնարավոր չէ»,- հանրության կողմից ճանաչված գիտնականների, մշակույթի և...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Երևանում շները հոշոտել են ոչխարներին
11:25 22/01/2021

Երևանում շները հոշոտել են ոչխարներին

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}