Առողջություն 18:54 22/09/2021 Հայաստան

Ալցհայմերի հիվանդության իրազեկման միջազգային օրվան նվիրված միամսյակ

Արդեն 10-ը տարի շարունակ սեպտեմբերի 21-ին ամբողջ աշխարհում մարդիկ համախմբվում են մեկ նպատակի շուրջ` իրազեկելու հասարակությանը Ալցհայմերի հիվանդության մասին և հաղթահարելու առկա մարտահրավերները:

Ինչպես տեղեկացնում է ՀՀ առողջապահության նախարարությունը, այս տարի Հայաստանը ևս միացել է Ալցհայմերի հիվանդության իրազեկման համաշխարհային օրվան, և մեկ ամիս շարունակ կիրականացվեն տարբեր միջոցառումներ:

Ի՞նչ է Ալցհայմերի հիվանդությունը: Այն ծերունական թուլամտության` դեմենցիայի հիմնական պատճառն է և դրսևորվում է հիշողության վատթարացմամբ և ուղեղի գործառույթների խանգարումներով։ Հիվանդությունն առաջին անգամ հայտնաբերել է գերմանացի հոգեբույժ Ալոիս Ալցհայմերը 1906 թվականին, որի անունով էլ կոչվում է հիվանդությունը:

Հիվանդության առաջին ախտանշաններից է հիշողության կորուստը, որը մեծ մասամբ ի հայտ է գալիս 65 և ավելի բարձր տարիքի անձանց մոտ: Սկզբում վնասվում է կարճատև հիշողությունը. հիվանդը չի հիշում՝ երեկ ինչ է արել: Հիվանդության խորացման հետ դիտվում է նաև երկարաժամկետ հիշողություն կորուստ: Ախտորոշումից հետո հիվանդների կյանքի միջին տևողությունը 7 տարի է, 3%-ից քիչ հիվանդների մոտ այն կարող է հասնել մինչև 14 տարի:

2006 թվականի տվյալներով` աշխարհում Ալցհայմերով հիվանդների թիվը 26,6 մլն է, իսկ մինչև 2050թվականին թիվը կարող է աճել մոտ չորս անգամ: Աճի միտում է գրանցվում նաև Հայաստանում:
2017 թվականին ծերաբույժ Ջեյնը հիմնադրել է «Ալցհայմերի խնամք Հայաստան» կազմակերպությունը, որի հիմնական առաքելությունն է Հայաստանում ստեղծել կայուն ծրագրեր ու ծառայություններ հիշողության կորուստ ունեցող անձանց և նրանց ընտանիքների համար։

Մասնավորապես` հիշողության ակումբներ են հիմնվել «Նորքի տուն-ինտերնատում», «Օրրանի» Վանաձորի կենտրոնում, «Առաքելություն Հայաստանի» գրասենյակում, որտեղ այցելուները շփվում են, մարզում են ուղեղը` կանխարգելելով Ալցհայմերի հիվանդության արագ զարգացումը։ Մեկամսյակի շրջանակում «Առաքելություն Հայաստան» կազմակերպության հետ համատեղ նախատեսվում է Երևանում ևս Հիշողության ակումբ ստեղծել։

Նորքի տուն-ինտերնատում կիրառության է դրվել ռոբոտ Ռոբինը, որն աջակցում է այնտեղ ապրող տարեցների իմացական և հոգեսոցիալական կարիքների բավարարմանը: Փորձ է արվում ռոբոտի միջոցով բարձրացնել տարեցների տրամադրությունը՝ օգնելով հաղթահարել կորոնավիրուսի համավարակով պայմանավորված մեկուսացումն ու դժվարությունները:

Առաքելություն Հայաստանի ջանքերով` աջակցության հեռախոսային ծառայություն է ներդրվել (096 999 702), որին միանալով` խնամատարներն ու ընտանիքի անդամները կարող են ստանալ խորհրդատվություն` ամենաբազմազան հարցերով



Աղբյուր` Panorama.am
Share |
Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

20:00
Զբոսաշրջիկները պատմել են, թե ինչ զարմանալի վայրեր են բացահայտել համաճարակի ժամանակ
Առցանց ծառայության կողմից հարցված զբոսաշրջիկները պատմել են, թե որ ուղղություններն են իրենց համար հայտնաբերել պանդեմիայի ժամանակ ճամփորդելիս։ Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
19:51
«Balmain»-ի տնօրեն Օլիվյե Ռուստենը իրեն տանջող գաղտնիքի ու ցավի մասին է խոսել
Balmain-ի ստեղծագործական տնօրեն Օլիվյա Ռուստենն Ինստագրամյան էջում հրապարակում է արել՝ պատմելով, որ նախորդ տարի իր փարիզյան բնակարանում բուխարու...
Աղբյուր` Panorama.am
19:42
Ելիզաբեթ Երկրորդ թագուհին որոշել է հրաժարվել ալկոհոլից
Բժիշկների խորհրդով Մեծ Բրիտանիայի 95-ամյա թագուհի Եղիսաբեթ Երկրորդը որոշել է ամբողջությամբ հրաժարվել ալկոհոլից։ Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
19:38
Որտե՞ղ են հայտնվում անազատության մեջ պահվող վայրի կենդանիները՝ առգրավելուց հետո
Վերջին շրջանում համացանցում հաճախ են քաղաքացիներն ահազանգում, որ այս կամ այն հանգստյան գոտում կամ ռեստորանում անազատ պայմաններում պահվում են...
Աղբյուր` Panorama.am
19:33
Իրանի գլխավոր դատախազն այցելել է Արմավիր ՔԿՀ
Ավարտվել է Իրանի Իսլամական Հանրապետության գլխավոր դատախազի եռօրյա այցը Հայաստան։ Գլխավոր դատախազությունից հայտնում են, որ  երկու...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Դալար գյուղի 20-ամյա բնակիչը ձերբակալվել է՝ համագյուղացու սպանության կասկածանքով
Հոկտեմբերի 16-ին՝ ժամը 00:45-ին, «Արտաշատի բժշկական կենտրոն»-ից ահազանգ է ստացվել այն մասին, որ կրծքավանդակի ձախ կեսի առաջային...
Աղբյուր` Panorama.am
19:11
Արա Վարդանյան. Այս պահին գծվում է Հայաստանի ապագա խորհրդարանը
«Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի նախկին ղեկավար Արա Վարդանյանը, արձագանքելով հայտնի գործարար Ռուբեն Վարդանյանի քաղաքականություն...
Աղբյուր` Panorama.am
19:10
Տանկիստ Դավիթի մարմինը, մասունքները հողին հանձնեցին այսօր՝ Եռաբլուրում. Գեղամ Նազարյան
ԱԺ «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր, քաղաքագետ Գեղամ Նազարյանը, ում որդին զոհվել է այս պատերազմում, գրում է. «Տանկիստ Դավիթի...
Աղբյուր` Panorama.am
19:02
90-ամյա կանադացի դերասանը շուտով կդառնա տիեզերք թռած ամենատարեց մարդը
Կանադացի դերասան Ուիլյամ Շաթները, որը չորս տասնամյակ նկարահանվել է «Աստղային պատերազմներում» ՝ մարմնավորելով USS Enterprise-ի անվախ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:51
Տիգրան Գալստյան. Եթե Նիկոլը մշակութային ժառանգությունը համակարգող գերատեսչության հերը չանիծեր...
Նիկոլ Փաշինյանի իշխանության օրոք մշակույթի փոխնախարարի պաշտոնը զբաղեցրած Տիգրան Գալստյանը գրում է. «Եթե Նիկոլը մշակութային...
Աղբյուր` Panorama.am
18:42
Նիդեռլանդների վարչապետը թույլատրել է միապետերին կնքել նույնասեռ ամուսնություններ
Նիդեռլանդների թագավորական գահի ժառանգները կարող են ամուսնանալ ցանկացած սեռի ներկայացուցչի հետ՝ չվախենալով, որ կարող են կորցնել գահին տիրելու...
Աղբյուր` Panorama.am
18:31
ԻԱԿ. «Ժանգոտ կողպեք»-ի համար նախատեսված է երկու անվանակարգ
Հոկտեմբերի 19-ին Ինֆորմացիայի ազատության կենտրոնն անցկացնում է Տեղեկատվության ազատության միջազգային օրվան նվիրված  «Ոսկե բանալի,...
Աղբյուր` Panorama.am
18:18
167 կգ-անոց կնոջը չեն կարողացել բարձրացնել վիրահատական սեղանի վրա
Վոլգոգրադի բնակչուհուն քաշի պատճառով չեն կարողացել բարձրացնել վիրահատական սեղանի վրա։  «Լենտա.ռու»-ի փոխանցմամբ,  կինը...
Աղբյուր` Panorama.am
18:09
Yerevan.Today. Պլանավորված պարտություն․ օր 20
Yerevan.Today-ը գրում է. «Պատերազմի 20-րդ օրը վարչապետ Փաշինյանը որոշել էր հանդիպել առաջնագիծ ուղևորվող պահեստազորայիններին, որոնք...
Աղբյուր` Panorama.am
18:04
ՀՀ առողջապահության նախարարը չի բացառում թեստավորման պահանջը շաբաթը մեկ դարձնելը
ՀՀ առողջապահության նախարար Անահիտ Ավանեսյանը արդյունավետ է համարում նախարարության՝ 14 օրը մեկ մարդկանց պարտադիր թեստավորվելու պահանջը:...
Աղբյուր` Panorama.am
18:02
Կանացի գեղեցկության չափանիշի փոփոխություն
Daily Mail-ի լրագրողները վերջին տասնամյակում կանանց գեղեցկության չափանիշի փոփոխություն են նկատել: Լենտա.ռու-ի հաղորդմամբ, համապատասխան նյութը...
Աղբյուր` Panorama.am
17:54
ԶԼՄ-ները դիմել են պաշտոնյաներին. Զերծ մնալ գովազդի արգելքից
ՀՀ տարածքում գործող հեռուստառադիոընկերություններ, ինտերնետային կայքեր և հեռուստատեսային, ռադիո, համացանցով և արտաքին գովազդային գործունեություն...
Աղբյուր` Panorama.am
17:48
Սենոր Հասրաթյանը՝ Սեյրան Օհանյանին ՀԱՊ նիստին մասնակցել թույլ չտալու մասին. Ինչ-որ բան կորցնելու ենք
Արցախի ԶՈւ գնդապետ Սենոր Հասրաթյանը գրում է. «44-օրյա պատերազմի ժամանակ, երբ հակառակորդն արդեն Շուշիի մատույցներում էր, Սեյրան...
Աղբյուր` Panorama.am
17:39
Հնդկաստանում տղամարդը թունավոր օձ է վարձակալել, որպեսզի սպանի կնոջն ու ամուսնանա ուրիշի հետ
Հնդկաստանում տղամարդը մեղավոր է ճանաչվել կոբրայի միջոցով կնոջը միտումնավոր սպանելու համար։ Այս մասին գրում է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:20
Ոստիկանության լեյտենանտ Տիգրան Պետրոսյանի հիշատակի օրն է
Այսօր Արցախի ոստիկանության լեյտենանտ Տիգրան Պետրոսյանի հիշատակի օրն է: Ոստիկանությունից հայտնում են՝ նա անմահացել է  2020 թվականի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:09
Մոնիկա Բելուչին մաֆիայի մասին ֆիլմում է նկարահանվելու
Դերասանուհի Մոնիկա Բելուչին կնկարահանվի Քեթրին Հարդուքի նոր ֆիլմում՝ մաֆիայի մասին: Այս մասին գրում է «deadline.com»–ը։ Mafia...
Աղբյուր` Panorama.am
16:59
Անթալիայում ռուս զբոսաշրջիկներով միկրոավտոբուսը վթարի է ենթարկվել
Թուրքիայում ռուս զբոսաշրջիկների տեղափոխող միկրոավտոբուսը շրջվել է, այս մասին գրում է «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ» գործակալությունը։ Վթարը տեղի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:45
Ռուսաստանում կորոնավիրուսի 47.5 մլն պատվաստում է արվել
Ռուսաստանի Դաշնությունում կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութի մեկ դեղաչափն ստացել է արդեն 51 մլն մարդ: Այս մասին գրում է «ՌԻԱ ՆՈՎՈՍՏԻ»...
Աղբյուր` Panorama.am
16:31
Ֆրանսիայում գործելու են միջքաղաքային առանց վարերդ ավտոբուսներ
Երեք առանց վարորդ  ավտոբուս կսկսի ուղևորների փոխադրումը Վերնոն քաղաքի և Նորմանդիայի Ջիվերնի գյուղի միջև 2022 թվականի ապրիլին։ Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
16:19
ՀՔԾ-ն թույլ չի տվել Սեյրան Օհանյանին մեկնել Սանկտ Պետերբուրգ
Հատուկ քննչական ծառայությունը թույլ չի տվել «Հայաստան» խմբակցության ղեկավար, Պաշտպանության նախկին նախարար Սեյրան Օհանյանին մեկնել...
Աղբյուր` Panorama.am
16:09
Բալիում երկրաշարժի հետևանքով երեք մարդ Է զոհվել
Ինդոնեզիայի Բալի կղզում տեղի ունեցած երկրաշարժի հետևանքով առնվազն երեք մարդ Է զոհվել, յոթը ՝ տուժել, հաղորդում է «Սինհուա»...
Աղբյուր` Panorama.am
15:59
Արթուր Վանեցյան. Արցախի Հանրապետության ժողովրդի ինքնորոշման իրավունքի իրացումը այլընտրանք չունի
Ազգային ժողովի «Պատիվ ունեմ» խմբակցության ղեկավար Արթուր Վանեցյանը և խմբակցության անդամ Տիգրան Աբրահամյանը հոկտեմբերի 15-ին...
Աղբյուր` Panorama.am
15:48
Իրանի ԶՈւ գլխավոր շտաբի պետը հրավերով կմեկնի Մոսկվա
Իրանի Զինված ուժերի գլխավոր շտաբի պետ, գեներալ-մայոր Մոհամմադ Բաղերին կայցելի Մոսկվա՝ գլխավորելով բարձրաստիճան զինվորական պատվիրակությունը: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
15:33
Աննա Գրիգորյանն ահազանգում է. Նոր զիջումներ են պատրաստվում կատարել Կապանում
Փաստացի կերպով Փելա սարն ամբողջությամբ անցնում է Ադրբեջանի վերահսկողության ներքո
Աղբյուր` Panorama.am
15:19
Անհայտ անձը կրակ է բացել ֆուտբոլային հանդիպման ժամանակ
Ամերիկյան Ալաբամա նահանգում անհայտ անձը միջնակարգ դպրոցի ֆուտբոլային հանդիպման ժամանակ ներխուժել է Ladd-Peebles մարզադաշտ և կրակ բացել: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

Տափերականում ոստիկաններն ուժով բացում են գյուղացիների փակած ճանապարհը
17:28 09/09/2021

Տափերականում ոստիկաններն ուժով բացում են գյուղացիների փակած ճանապարհը

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}