Մշակույթ 15:55 20/12/2018 Հայաստան

Սովորեցնում ենք երեխաներին՝ ինչպես զոհվել հանուն հայրենիքի, չենք սովորեցնում՝ ինչպես ապրել հանուն հայրենիքի. Ռ. Բաբայան

«Իրականում մշակույթի նախարարությունը չմեռավ, նախարարությանը սպանեցին, սպանեցին շատ դանդաղ, հետևողականորեն, երկար տարիների ընթացքում վարկաբեկելով այդ կառույցը, դանդաղ ոչնչացնելով, հասցնելով այն վիճակին, որ այսօր այդ նախարարության վերջին օրերն են»,- «Մշակութային ոլորտի խնդիրներն ու ակնկալվող բարեփոխումները. 2018թ. ամփոփում» թեմայով քննարկմանն ասաց գրականագետ Հովիկ Չարխչյանը։

Նշենք, որ կառավարության կառուցվածքային փոփոխությունների շրջանակում մամուլում լուրեր են շրջանառվում, որ մշակույթի նախարարություն չի լինելու, միանալու է այլ նախարարության։

Հ. Չարխչյանը նշեց, որ մի տեսակ գլուխներն ազատում են այդ մեծ փորձանքից,  քանի որ երկար տարիներ շարունակ միայն հանդիմանանքի, քննադատության արժանացած կառույց է եղել։ Գրականագետը շեշտեց. «Արդարացիորեն քննադատության»։

Նրա խոսքով, երկար տարիներ այդ  նախարարությունը չհասկացավ,  թե իր գործառույթը որն է, ինչով պետք է նպաստի մշակութային միջավայրի ձևավորմանը, որքանով է իր միջամտությունն այդ դաշտում տեղի, որքանով անտեղի։

«Փաստացի այսօր իսկապես այս նոր իշխանություններն պարզապես գլուխներն ազատում են այդ մեծ հոգսից՝ վերածելով ինչ-որ մի փոքր կառույցի  մեկ այլ նախարարության կից։ Հիմա  իրենք  նաև մի տեսակ հարվածի տակ են դնում իրենց, որովհետև վաղը նույն իշխանություններին կարող են հանդիմանել այն բանում, որ իրենց վերաբերմունքը մշակույթի նկատմամբ անտարբերության աստիճան է, այլապես մշակույթի նախարարությունը շատ ավելի բարձր կարգավիճակում պետք է գտնվեր։

Ունենք կառավարություն, որտեղ մշակույթի նախարարության անհրաժեշտություն չկա այլևս, ունենք հասարակություն, որի համար մշակույթը շարունակում է մնալ առաջնային, բայց այս հասարակությունը և այս իշխանություններն այդպես էլ չհասկացան, թե ինչ բան է մշակութային քաղաքականություն, ինչպես է պետք դա իրագործել  և այդ ամենը բերեց ներկա դժբախտ իրավիճակին»,- աաց Հ. Չարխչյանը։

Քննարկմանը ներկա  գրականագետ, խմբագիր Արքմենիկ Նիկողոսյանն ասաց, որ մշտապես խոսել է մշակույթի նախարարության կարգավիճակի ամրապնդման, բարձրացման շուրջ։ 

«Հեղափոխության ժամանակ,  ճիշտն ասած, ամենակարևոր սպասումներիցս մեկն այն է եղել, որ հեղափոխությունն աստիճանաբար կվերաճի նաև մշակութային հեղափոխության, որովհետև եթե հեղափոխությունը գալիս է փոփոխություններ բերելու, ապա այդ փոփոխությունները  կամրագրվեն, եթե երկրում լինի մշակութային գիտակցության բարձրացում, մշակութապես պետք է ամրագրվի հեղափոխությունը։ Եթե դրված է այդ նախարարությունը վերացնելու խնդիր, ոչ թե կարգավիճակի փոփոխման, ուժեղացման, նշանակում է, որ ապրիլյան հեղափոխությունը  ինչ-որ մի կետում պարտվեց և դրա հետևանքները շատ մոտ ապագայում զգացնել  կտան ու դրա հետևանքները  կլինեն շատ ցավալի»,- նշեց Արքմենիկ Նիկողոսյանը։

Նրա խոսքով, կայուն է այն իշխանությունը, որն ունի կայուն, բարձր, հոգատար վերաբերմունք մշակույթի հանդեպ, կարևոր է մշակույթի դերն այն պետության ներսում,  որտեղ ինքը կառավարում է։

«Համոզված եմ, որ նախորդ իշխանությունների ձախողման, տապալման, ասպարեզից  հեռացման կարևոր պատճառներից մեկն էլ այն հակամշակութային քաղաքականությունն էր, որն իրենց կառավարման բոլոր տարիներին  անխտիր հետևողական արեցին։ Չեմ ուզում  նույնը վիճակվի  ներկա կառավարությանը։ Վերափոխել ժամ, րոպե առաջ վերաբերմունքը մշակույթի հանդեպ, որովհետև ուղղակի չեն կարող լինել հաջողություններ այս երկրում ոչ մի կառավարության դեպքում, եթե արհամարհանք կա մշակույթի հանդեպ։ Գուցե տնտեսական, ռազմական  բարձր ցուցանիշներ լինեն, բայց կրելու են ժամանակավոր բնույթ, անկումը լինելու է շատ ավելի  ցավոտ ու սարսափելի»,- ասաց գրականագետը։

Հայաստանի ճարտարապետների միության նախագահ Մկրտիչ Մինասյանն առհասարակ կարևորեց մշակութային քաղաքականության մշակումը. «Ուղղակի պետք է քաղաքականության մշակել, հասարակությանը ցույց տալ, որ մշակույթը մեր ազգի, երկրի համար կարևոր բաներից է։ Մեր իրական արժեքները մի տեսակ ստվերում են մնում։ Մշակութային քաղաքականությունը  հենց դա է, որ իրական արժեքները բարձրացնենք, ցույց տանք ժողովրդին ու կրթենք»։

Նա նշեց, որ մշակույթի նախարարությունն որևէ անձի, կառուցվածքի հետ պետք չէ կապվի, պետք է քաղաքականության մշակի, կառավարությանն ասի, որ այս քաղաքականությամբ պետք է գնան։

Հայաստանի փոքրիկ երգիչներ երգչախմբի ղեկավար Տիգրան Հեքեքյանը կարևորեց մշակութային հենքը։ Նա համեմատություն արեց. «Ինչպես գորգն են գործում որոշակի հենքի վրա, այնպես էլ մարդ,  անկախ ինչ մասնագետ է, պետք է ունենա մշակութային հենք։ Այդ հենքը պարտադիր է, եթե չկա դա, մարդու հետ խոսելիս հասկանում ես, որ դատարակության հետ ես խոսում։ Ներկա իշխանությունները, իհարկե, հասկանում են դա։
Մշակութապես զարգացած հասարակությունը կրթվում է  պետության կողմից»։

Նրա խոսքով, փոխարենը կառույցը փոխեն խորքից, որոշում են չեզոքացնել. «Վերացնում ես նախարարությունը, վերանում է պրոբլեմնը, սա գլխացավանք է»։

Մաեստրո Հեքեքյանը նշեց, որ իրապես բարդ է գտնել մակույթի նախարար, որը լինի կազմակեպիչ և ունենա մշակութային հենք։ Տիգրան Հեքեքյանը հիշեց միայն մեկ այդպիսի ղեկավարի՝ Գրիգոր Արեշյանին, ով եղել է պետնախարար, որի ղեկավարման հսկողության տակ է եղել նաև մշակույթի նախարարությունը։

Հովհաննես Թումանյանի անվան տիկնիկային թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար Ռուբեն Բաբայանն ասաց, որ կառուցվածքային փոփոխությունների մասին  կարելի է մտածել միայն այն ժամանակ, երբ կոնկրետ որոշում կա՝ թե այդ ոլորտը քեզ ինչի է պետք, ինչ է ներկայացնում, պետք է, թե պետք չէ։

«Երբ որ որոշում ես՝ պետք է և ինչի համար է պետք, այդ ժամանակ սկսում ես մտածել կառուցվածքի, մեխանիզմի մասին։ Յուրաքանչյուր ոլորտ, անկախ ինչ ոլորտ է, ունի երկու կարևոր խնդիր՝ պահպանել և զարգացնել»,- ասաց արվեստագետը։

Օրինակի համար նա նշեց, որ Ֆրանսայում կոչվում է մշակույթի և կոմունիկացիաների նախարարություն, մեկը եկամտաբեր ոլորտ, մյուսը՝ բյուջե պահանջող։ Ռ. Բաբայանն ասաց, որ մշակույթը չի կարող փող բերել, չի կարող այդիպիս բան լինել, այդ ժամանակ մշակույթը փոխարինվում է շոու բիզնեսով, ինչը տարբեր ոլորտներ են։

«Մեր կյանքի ամենամեծ ցավն ընդհանրապես յուրաքանչյուր որոշում ընդունելուց առաջ, էլի դուք եք ընդունում, բարի եղեք խորհրդակցել, գուցե  հազար ապուշ առաջարկությունից մեկը լինի օգտակար։ Հնարավո՞ր է լսել  հարյուր ապուշ առաջարկություն հանուն նրա, որ մի օգտակար  բան քաղես։ Իհարկե, հնարավոր է»,- ասաց նա։

Ռ. Բաբայանի խոսքով, խնդիր կա կառուցելու ազատ, անկախ, քաղաքակիրթ երկիր.
«Հնարավո՞ր է դա անել առանց մշակույթի։ Եթե ապացուցեք, որ հնարավոր է, եկեք որոշենք, որ իսկապես  մշակույթը  պետք չի»։

Նա նշեց, որ այսօր մեծ խնդիր կա հասարակության հետ կապված՝ մշակույթը հանել են հասարակության կրթական  համակարգից, մշակույթը դարձրել են զուտ զվարճանք, կամ միջոցառում։

«Մենք սովորեցնում ենք մեր երեխաներին՝ ինչպես պետք է զոհվել հանուն հայրենիքի, չենք սովորեցնում՝ ինչպես պետք է ապրել հանուն հայրենիքի։ Զոհվելը դառնում է անիմաստ, եթե չկա ապրելու իմաստը։ Այդ ապրելու իմաստը ևս կապված է մշակույթի հետ։ Հնարավոր չէ անջատել»,- ասաց Ռուբեն Բաբայանը։

 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Լրահոս

20:13
Օսիպյան. Հարկ եմ համարել այստեղ գտնվել
Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցում գտնվող «Մալաթիա մոլ»-ի շենք տարածք է եկել ՀՀ ոստիկանապետ Վալերիյ Օսիպյանը։ Շենքում չորս ժամից առաջ...
Աղբյուր` Panorama.am
20:00
Եվրոպացի գիտնականները Արցախում կմասնակցեն հայագիտական գիտաժողովի
Օգոստոսի 26-27-ին Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարան-Գանձասար գիտամշակութային կենտրոնում տեղի կունենա «Հայոց արևելից կողմանք. պատմություն և...
Աղբյուր` Panorama.am
19:49
Մահացել է մոլորակի ամենահարուստ մարդկանցից մեկը
79 տարեկանում մահացել է ամերիկացի միլիարդատեր և հասարակական գործիչ Դևիդ Կոխը։ Լենտա.ռու-ի հաղորդմամբ, մահվան պատճառը չի նշվում։ Դևիդ Կոխը...
Աղբյուր` Panorama.am
19:35
Մամուլը պատմել է արքայազն Ուիլյամի վախերի մասին
Մեծ Բրիտանիայի արքայազն Ուիլյամը, որը մի օր պետք է բարձրանա բրիտանական գահին, կարող է անհագստանալ միապետության համար՝ եղբոր՝ արքայազն Հարրիի ու...
Աղբյուր` Panorama.am
19:20
Մոսկվայում կկայանա Կոմիտասին նվիրված համերգ
Մոսկվայի Չայկովսկու անվան պետական կոնսերվատորիայի Մեծ դահլիճում սեպտեմբերի 20-ին կայանալու է համերգ նվիրված Կոմիտասի 150-ամյակին։ ՌԴ-ում ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:11
Էլեկտրաէներգիայի անջատումներ՝ Երևանում և որոշ մարզերում
«Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» փակ բաժնետիրական ընկերությունը տեղեկացնում է, որ օգոստոսի 26-ին պլանային և վերանորոգման աշխատանքներ...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Ամենաբարձր վարձատրվող դերասանուհիները
Ամերիկյան Forbes  ամսագիրը կազմել է ամենաբարձր վարձատրվող դերասանուհիների վարկանշային ցուցակը։  Առաջին տեղում է Սքարլետ Յոհանսոնը, որը...
Աղբյուր` Panorama.am
18:48
Ստեղծվել է օծանելիք մարդու քրտինքից
Ֆիննական Mirum Helsinki գործակալությունը թողարկել է օծանելիք, որի բաղկացուցիչներից մեկը ընկերության աշխատակիցների քրտինքն է։ Բույրը կոչել են...
Աղբյուր` Panorama.am
18:33
Զելենսկին Ղրիմը համեմատել է ծնողներից երեխայի առևանգման հետ
Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին կարծում է, որ Ղրիմի թերակղզին գողացել են Ուկրաինայից այնպես, կարծես երեխային առևանգել են ծնողներից: Նա այս...
Աղբյուր` Panorama.am
18:18
«Գազպրոմ Արմենիա» ՓԲԸ-ն՝ գազամատակարարման պլանային ընդհատումների մասին
«Գազպրոմ Արմենիա» ՓԲԸ-ն տեղեկացնում է, որ պլանային աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով  օգոստոսի 26-ին ժամը 10.00-ից մինչև...
Աղբյուր` Panorama.am
18:07
Սպիտակ տան նախկին խոսնակ Սառա Սանդերսը միացել է Թրամփի սիրելի Fox News-ին
Սպիտակ տան նախկին մամուլի խոսնակ Սառա Սանդերսը միացել է Fox News-ի թիմին։ Այս մասին հայտնել է ցանցը։ Սա, ինչպես գրում է CNN-ը,  ևս մեկ նշան...
Աղբյուր` Panorama.am
18:00
Մակրոնը հանդիպել է Թրամփին
Ֆրանսիական Բիարիցում G7  գագաթաժողովից առաջ Ֆրանիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը երկկողմանի հանդիպում է անցկացնում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:50
Շրջակա միջավայրի նախարարությունը մինչև սեպտեմբերի 4-ը որոշում կկայացնի. ecolur
«ԷկոԼուր»-ը գրում է.«Շրջակա միջավայրի նախարարությունը մինչև սեպտեմբերի 4-ը որոշում կկայացնի, արդյո՞ք Ամուլսարի ծրագիրը պետք է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:47
Մեկ օրում բացահայտվել է հանցագործության 79 դեպք
Ըստ ոստիկանության օպերատիվ հաղորդագրությունների ամփոփագրերի` օգոստոսի 22-ից 23-ը ՀՀ ոստիկանության տարբեր ստորաբաժանումների կողմից բացահայտվել է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:39
Sinkfield Cup. Արոնյանն ու Կարյակինը ոչ-ոքի են խաղացել
ԱՄՆ-ի Սենթ Լուիս քաղաքում ընթացող Grand Chess Tour մրցաշարի 5-րդ փուլի 6-րդ տուրում հայ գրոսմայստեր Լևոն Արոնյանը սև խաղաքարերով ոչ-ոքի է...
Աղբյուր` Panorama.am
17:26
ԱՆ. «Մալաթիա մոլ»-ի հրդեհի հետևանքով տուժածներ կան. (լրացված)
Ժամը 15:47-ին, «911» ծառայությանն ահազանգ է ստացվել, որ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցում գտնվող «Մալաթիա մոլ»-ի շենքում հրդեհ է բռնկվել:
Աղբյուր` Panorama.am
17:16
Թուրքական մամուլին զայրացրել է Հայոց ցեղասպանության մասին իսրայելցի հեղինակների գիրքը
Գրքի հրատարակմամբ զբաղվել է ամերիկյան Հարվարդ համալսարանի հրատարակչությունը։
Աղբյուր` Panorama.am
17:00
Մեկնարկում է «Նոր ալիք-2019»-ը
Հայաստանից հանդես է գալու Արտյոմ Հակոբյանը` Տյոմը։
Աղբյուր` Panorama.am
16:49
Խոշոր հրդեհ է բռնկվել «Մալաթիա մոլ»-ի շենքում
Այսօր ժամը 15:47-ին,  «911» ծառայությանն ահազանգ է ստացվել, որ Երևան քաղաքի Սեբաստիա փողոցում գտնվող «Մալաթիա...
Աղբյուր` Panorama.am
16:38
Եղանակն՝ առաջիկա օրերին
Առաջիկա 5 օրերին Հայաստանի ողջ տարածքում սպասվում է բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակ: Հանրապետության տարածքում օգոստոսի  25-29-ը սպասվում է...
Աղբյուր` Panorama.am
16:26
ՀԲՃ-ն՝ Ամուլսարում ուրանի և թորիումի առկայության մասին
Հայկական բնապահպանական ճակատ (ՀԲՃ) քաղաքացիական նախաձեռնությունը հաղորդագրություն է տարածել Ամուլսարում ուրանի և թորիումի առկայության...
Աղբյուր` Panorama.am
16:17
Հեծանիվների համար նախատեսված հատվածում կայանած մեքենայի վարորդը հայտնաբերել է
Օգոստոսի 23-ին համացանցում մի լուսանկար էր տարածվել, որում երևում է մի մեքենա՝ կայանած ճանապարհի հեծանիվների համար նախատեսված հատվածում։...
Աղբյուր` Panorama.am
16:00
ՊԲ. Հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակել է շուրջ 1500 կրակոց
Օգոստոսի 18-ից 24-ն ընկած ժամանակահատվածում արցախա-ադրբեջանական հակամարտ զորքերի շփման գոտում հակառակորդը հրադադարի պահպանման ռեժիմը խախտել է...
Աղբյուր` Panorama.am
15:48
Մեր հիմնական պրոբլեմը նման մտածողությունն է. Գեղամ Նազարյան
Արամ Մանուկյանը` ՀԱԿ փոխնախագահը ասուլիս է տալիս ու բառացի ասում. «Մեր բոլոր պրոբլեմների արմատը Ղարաբաղում է՝ սուբյեկտիվ բան եմ ասում,...
Աղբյուր` Panorama.am
15:39
Ղարիբյան. «Խոսրովի անտառին» որևէ վտանգ չի սպառնում
«Հրդեհը Խոսրովի անտառում չէ»,- Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց «Խոսրովի անտառ» պետական արգելոցի փոխտնօրեն Սմբատ...
Աղբյուր` Panorama.am
15:27
Նեյմարը հնարավոր է մնա ՊՍԺ-ում
Բրազիլացի հարձակվող Նեյմարը հնարավոր է մնա ֆիանսիական ՊՍԺ-ում։ «Գազետա.ռու»-ն գրում է, որ աղբյուրի տվյալներով՝ ֆրանսիական ակումբի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:19
ՃՏՊ Աշտարակ-Էջմիածին ավտոճանապարհին, վարորդը հոսպիտալացվել է
Օգոստոսի 24-ին, ժամը 06:29-ին , «911» ծառայությանն ահազանգ է ստացվել, որ Արագածոտնի մարզի Սասունիկ-Էջմիածին ավտոճանապարհին տեղի է...
Աղբյուր` Panorama.am
15:01
«Ջոնաթան Լիվինգսթոն ճայը» մշակութային շունչ էր տարել Սևան
Ամերիկացի գրող Ռիչարդ Բախի «Ջոնաթան Լիվինգսթոն ճայը» նովելը և համանուն ֆիլմը Սևանի ափին գտնվող Գրողների միության հանգստյան տանն էր...
Աղբյուր` Panorama.am
14:46
Աշխարհի ամենաարագ ֆուտբոլիստը
Բրազիլական «Ֆլամենգո» ակումբի խաղացողներից Բրունո Էնրիկեն մոլորակի ամենաարագ ֆուտբոլիստն է։ Խաղերից մեկի ժամանակ նրա արագությունը...
Աղբյուր` Panorama.am
14:28
Կրասնոդարի մարզում վթարից տուժած 6-ամյա երեխայի վիճակը կայուն ծանր է
Դոնի Ռոստովում ՀՀ գլխավոր հյուպատոսությունը մշտական կապի մեջ է հիվանդանոցի և տեղի պատկան մարմինների հետ։
Աղբյուր` Panorama.am

Տեսանյութեր

ԱՄՆ-ի հետ մենք ունենք բավականին ակտիվ հարաբերություններ. ԱԳ նախարար
14:42 22/08/2019

ԱՄՆ-ի հետ մենք ունենք բավականին ակտիվ հարաբերություններ. ԱԳ նախարար

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}