Հասարակություն 15:20 21/01/2020 Հայաստան

Սպանդանոցներ. Ռեֆորմը պետք է, բայց խնդիրները լուծելուց հետո

Հեղինակ` Լալա Տեր-Ղազարյան

Կենդանիների սպանդանոցային պարտադիր մորթի դեմ օրեր շարունակվող բողոքի ակցիաների մասնակիցները դեռևս միասնական պահանջ չունեն։

Նրանց մի մասը  տարբեր՝ օբյեկտիվ ու սուբյեկտիվ հիմնավորումներով պահանջում է չեղարկել պարտադիր մորթի պահանջը, մյուսներն առաջարկում են հետաձգել այն՝ քանի դեռ նոր սպանդանոցներ չեն կառուցվել,  մի մասն էլ  ընդգծում է՝ պարտադիրի պահանջ դնելուց առաջ պետք է բավարար թվով սպանդանոցներ ստեղծվեին։

Հունվարի 15-ին, երբ ուժի մեջ մտավ սպանդանոցային պարտադիր մորթը, հանրապետության տարածքում ընդամենը 22 սպանդանոց կար, ընդ որում՝ Տավուշի ու Վայոց Ձորի մարզերում՝ մեկական։

Սննդամթերքի անվտանգության տեսչական մարմնի մամուլի հետ կապերի  պատասխանատուն այսօր տվյալներ հրապարակեց, ըստ որի, հունվարի 21-ի դրությամբ հանրապետությունում արդեն 38 գործող սպանդանոց կա։

«Վաղն արդեն ավելի շատ կլինի. 20-ը ներքին հարդարման փուլում են, 27-ը՝ նախագծման։ Մի երկու ամիս հետո որևէ սպանդանոց որևէ գյուղից 30 կմ-ից հեռու չի լինելու։ Կենդանին տեղափոխվելու է անվճար»,-նշել է Անուշ Հարությունյանը։

Տեսչական մարմնից հիշեցնում են, որ սպանդանոցները խոզերի սպանդն իրականացնելու են առավելագույնը 5000, մանր եղջերավոր կենդանիներինը՝ 3500, իսկ խոշոր եղջերավոր կենդանիներինը՝ 10000  դրամով: Իսկ կենդանի  կենդանիների տեղափոխումը սպանդանոց և սպանդի արդյունքում ստացված կենդանական ծագման մթերքի տեղափոխումը (3 գլուխ կենդանուց ոչ պակաս) սպանդանոցից մինչև 30 կմ շառավղով հեռավորության վրա կիրականացվի անվճար, 1 գլուխ կենդանու դեպքում՝ 3000 ՀՀ դրամով։

Այն, որ սննդամթերքի անվտանգ լինելը բխում է սպառողի շահերից, վիճելի չէ, այլ հարց է, թե անվտանգ դառնալու ճանապարհին միսն ինչքան կթանկանա, թանկանալուց հետո էլ ի՞նչ սպառում կունենա։ Բողոքող մսավաճառները սպառնում են՝ միսը թանկանալու է, անասունների թիվը կրճատվելու է, իրենք էլ արտագաղթելու են։  ՍԱՏՄ-ն լավատես է՝ էժանանալու է։

Չնայած փոփոխությունները շատ դեպքերում դժվար են ընդունվում, այս պարագայում  մի բան հստակ է՝ հանրային իրազեկման, նախապատրաստական աշխատանքները բավարար մակարդակով չեն իրականացվել։

Սննդագիտության դոկտոր Դավիթ Պիպոյանը  պնդում է, սպանդանոցային մորթն այլընտրանք չունի։ Դրա արդյունքում լուծվելու  են  կենդանական ծագման մսի անվտանգության, շուկայում վաճառվող մսի հետագծելիության հարցերը։

«Երբ շուկայում հետտոնական շրջանում հայտնաբերվեց գողացված ավանակի ու ձիու միս, ես նշում էի, երբ չկա կենդանիների հետագծելիություն, մորթն իրականացվում է  բակերում ու տեղափոխվում առաջին իսկ մեքենայով, մենք բախվելու ենք այս խնդիրների հետ»,-Panorama.am-ի հետ զրույցում ասաց նա։

Նա նաև նկատում է, սա շատ կարևոր քայլ է հիվանդությունների տարածման կանխարգելման առումով։ Օրինակ, շատ հիվանդություններ մորթի ժամանակ արյան հետ հողում սպորները բազմանում են և այնտեղ կարող են պահպանվել նույնիսկ հարյուր տարի՝ ստեղծելով տվյալ հիվանդության նկատմամբ անապահով զոնա։

«Սա այն բացառիկ դեպքն է, որ այլընտրանք չկա։ 21-րդ դարում չի կարելի բակային սպանդ իրականացնել, որևէ այլ ալտերնատիվ դրա համար աշխարհը չունի»,-ասաց նա։

Ի դեպ, եվրոպական ու ոչ միայն երկրների փորձն ուսումնասիրած գիտնականը ընդգծում է, որ սպանդանոցները նպաստում են գյուղատնտեսության զարգացմանը, այնտեղ մորթի դեպքում  հնարավորություն կա կոնսերվացնել արժեքավոր մթերքներ, ինչպիսին է կենդանու արյունը, որն օգտագործվում է օրինակ, արյունային երիշկեղենի, տեխնիկական սոսնձի արտադրության համար, կարելի է պահպանել աղիները, որն օգտագործվում է երշիկի, նրբերշիկի ատադրության մեջ։

«Հումքի պահպանելու, վերամշակելու դեպքում մենք ստիպված չենք լինի բնական թաղանթ ներկրել։ Դա էլ իր հերթին կբերի արժեշղթայի զարգացման»,-մանրամասնեց Պիպոյանը։

Իսկ մինչ այդ, այսօր կան դժգոհողներ ու պետություն, որը որևէ կերպ չի արձագանքել նրանց։ Սննդագետն այսպես է պատկերացնում խնդրի լուծումը, պետք է ստեղծվեն աշախատանքային խմբեր, որոնք կհանդիպեն շահառուների տարբեր խմբերի հետ,  համայնք առ համայնք կծանոթանան խնդիրներին։

«Տեղեկատվության պակասը կարող է մանիպուլյացիաների տեղիք տալ, պարզ բացատրեմ, շատ դալալներ կարող ենք օգտվել ստեղծված իրավիճակից, գան գյուղացուն ասեն, սպանդանոցում մորթը 40 հազար դրամ է։ Ամեն ինչ նրանք անելու են, որ գյուղացի-շուկա շղթայից դուրս չմնան։

Պետությունը պետք է գնա կանգնի գյուղացու կողքը, տեղեկացնի գների մասին, որ որևէ մեկը չփորձի մանիպուլյացիա անել»,-ընդգծեց նա՝ ավելացնելով, որ պարտադիր մորթին պետք է գնալ քայլ առ քայլ, անհրաժեշտության դեպքում որոշ  մարզերի համար հավելյալ ժամանակ տրամադրել։

Նա պնդում է՝ իր համար անընդունելի է  ռեֆորմից հետ կանգնելը, հրաժարվելը, սակայն այն պետք է ներդնել այն մարզերում, որտեղ կիրառումը կարելի է ապահովել, իսկ որտեղ կան խնդիրներ, դրանք պետք է դրանք քարտեզագրվեն ու արագ լուծումներ տրվեն։

 

 


 



Աղբյուր` Panorama.am
Share |

Հարակից հրապարակումներ`

Տեքստում սխալ կամ վրիպակ նկատելու դեպքում, ուղարկեք խմբագրին հաղորդագրություն` նշելով տվյալ սխալը, այնուհետև սեղմելով Ctrl-Enter:

Լրահոս

19:45
Ռոբերտ Քոչարյանը չի մեկնի Մոսկվա, քանի որ COVID թեստի պատասխանը դրական է եղել
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի գրասենյակից հայտնում են, որ Ռոբերտ Քոչարյանը չի մեկնի Մոսկվա՝ կորոնավիրուսի վարակի պատճառով։...
Աղբյուր` Panorama.am
19:38
Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է ԿԽՄԿ նախագահ Փեթեր Մաուերի հետ
Հոկտեմբերի 30-ին ՀՀ ԱԳ նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը Ժնևում հանդիպել է Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի տնօրեն Փեթեր Մաուերի հետ: Այս մասին հայտնում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:30
Այսօր թշնամին առավել ակտիվ է եղել Բերձորի ուղղությամբ
Այսօր թշնամին առավել ակտիվ է եղել Բերձորի ուղղությամբ առաջնագծի ձախ թևում։ Այս մասին հայտնում է Արցախ տեղեկատվական շտաբը՝ հղում...
Աղբյուր` Panorama.am
19:22
Թուրքիայի երկրաշարժից հետո ցունամի է գրանցվել
Թուրքիայում ուժեղ երկրաշարժից հետո առաջացած ցունամին տեսագրվել է։ Այս մասին հայտնում է Լենտա․ռու-ն։ Կադրերը ցույց են տալիս, թե ինչպես...
Աղբյուր` Panorama.am
19:00
Թուրքիայում տեղի ունեցած երկրաշարժի հետևանքով զոհվել է 4, վիրավորվել 120 մարդ
Թուրքիայում տեղի ունեցած երկրաշարժի հետևանքով զոհվել է առնվազն 4, վիրավորվել 120 մարդ, 2 տասնյակից ավելի շենքեր էլ փլուզվել են: Այս մասին...
Աղբյուր` Panorama.am
18:53
7-8 ժամկետային զինծառայող համառ մարտերից հետո փախուստի են մատնել թշնամու 100 հոգանոց խմբին
Արցախ տեղեկատվական շտաբի փոխանցմամբ՝  7-8 ժամկետային զինծառայող իրենց սպաների հետ մոտ 3 ժամ տևած համառ մարտերից հետո կարողացել են փախուստի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:42
Հայության ամենամեծ գործը իրականությունը ցույց տալն է․ Բրազիլիայի հայ համայնքը աջակցում է Արցախին
Շուրջ 12 հազար կմ այն կողմ՝ հեռավոր Բրազիլիայում, հայերը կանգնած են Հայաստանի և Արցախի հայրենակիցների կողքին։ Այս մասին հայտնում է ՀՀ վարչապետի...
Աղբյուր` Panorama.am
18:34
Արարատում կփորձարկվի տագնապի ազդանշանի նոր շչակը․ քաղաքապետարան
Արարատի մարզի Արարատ քաղաքի քաղաքապետարանը նոյեմբերի 2-ին կփորձարկի տագնապի ազդանշանի նոր շչակը: Այս մասին հայտնում է Արարատի քաղաքապետարանը:...
Աղբյուր` Panorama.am
18:25
«Նոան» խոշոր հաշվով հաղթեց Գյումրիում
 «Նոան» խոշոր հաշվով հաղթեց Գյումրիում։ Այս մասին տեղեկացնում է ՀՖՖ մամուլի ծառայությունը։ Հոկտեմբերի 30-ին կայացավ Vbet...
Աղբյուր` Panorama.am
18:14
Դավիթ Տոնոյանն ընդունել է ՀՀ-ում ԱՄՆ արտակարգ և լիազոր դեսպանին
Հոկտեմբերի 30-ին ՀՀ պաշտպանության նախարար Դավիթ Տոնոյանն ընդունել է ՀՀ-ում ԱՄՆ արտակարգ և լիազոր դեսպան Լին Թրեյսիին: Այս մասին տեղեկացնում է ՀՀ...
Աղբյուր` Panorama.am
18:09
Աշխատում ենք մեր հույսը մեզ վրա դնել և այն երկրների, որոնք ունեն դաշնակցային պարտավորություններ ՀՀ նկատմամբ. Փաշինյան
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը պատասխանել է եվրոպական մի քանի հեղինակավոր լրատվամիջոցների հարցերին:
Աղբյուր` Panorama.am
17:56
Հունական Սամոս կղզում երկրաշարժից փլուզվել է եկեղեցի
Հունական Սամոս կղզու Նեոն-Կառլովասի քաղաքում երկրաշարժի պատճառով փլուզվել է Աստվածամոր եկեղեցին: Այս մասին գրում է Գազետա.ռու կայքը՝ հղում...
Աղբյուր` Panorama.am
17:52
Իրանի ԱԳ փոխնախարարը Երևանում անհանգստություն է արտահայտել պատերազմում ահաբեկիչների մասնակցության կապակցությամբ
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է Իրանի արտաքին գործերի նախարարի՝ քաղաքական հարցերով տեղակալ Սեյյեդ Աբբաս Արաղչիին: Վարչապետի աշխատակազմից...
Աղբյուր` Panorama.am
17:48
ԱԱՏՄ. Մտահոգիչ է քաղաքացիների կողմից դիմակ չկրելը
Առողջապահական և աշխատանքի տեսչական մարմինն այսօր համաժամանակյա ուժեղացված ստուգայց է անցկացրել Երևանի ողջ տարածքում։ Տեսչական մարմնի...
Աղբյուր` Panorama.am
17:43
ՔԱԿ. Դեպի Պոդլիվ թռիչքի հետ կապված արտառոց հանգամանք չկա
Ռուսական «Լենտա.ռու»-ն  այսօր ուշադրություն էր հրավիրել Հայաստանից դեպի Թուրքիայի ուղղությամբ թռիչք իրականցնող առեղծվածային...
Աղբյուր` Panorama.am
17:37
ՀՀ-ում Ֆրանսիայի դեսպանատունն իր քաղաքացիներին կոչ է անում զերծ մնալ Արցախ և մարտական գոտիներին մոտ գտնվող շրջաններ այցերից
Հայաստանում Ֆրանսիայի դեսպանատունն այսօր հայտարարություն է տարածել, որով կոչ է անում առավելագույն զգոնություն ցուցաբերել ու խորհուրդ է տալիս...
Աղբյուր` Panorama.am
17:28
Միջազգային հանրության անգործությունը որևէ կերպ արդարացված չէ. Արցախի նախագահը՝ բելգիացի պատգամավորին
ԱՀ նախագահ Արայիկ Հարությունյանն այսօր՝ հոկտեմբերի 30-ին ընդունել է Բելգիայի Ներկայացուցիչների պալատի պատգամավոր Ժորժ Դալմանի գլխավորած...
Աղբյուր` Panorama.am
17:11
Պուտինն Անվտանգության խորհրդի հետ քննարկել է Արցախում տեղի ունեցող իրադարձությունները
ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Ռուսաստանի Անվտանգության խորհրդի մշտական անդամների հետ քննարկել է Արցախում ստեղծված իրավիճակը, Եվրոպայում տեղի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:54
Սպիտակի հիվանդանոցում պայթյուն տեղի չի ունեցել. ԱԻՆ
Հոկտեմբերի 30-ին Ճգնաժամային կառավարման ազգային կենտրոն տեղեկություն է ստացվել, որ Լոռու մարզի Սպիտակ քաղաքի բժշկական կենտրոնում տեղի է ունեցել...
Աղբյուր` Panorama.am
16:43
Րոպեներ առաջ 7 մագնիտուդ հզորությամբ երկրաշարժ է տեղի ունեցել Իզմիրում․ կան փլուզումներ
Հզոր երկրաշարժ է տեղի է ունեցել Թուրքիայի Էգեյան ծովի ափին, Հունաստանի Սամոս կղզուց հյուսիս, հայտնում է BBC-ն։ 7 բալ ուժգնությամբ ցնցումը,...
Աղբյուր` Panorama.am
16:34
Արման Թաթոյանը հանդիպել է ՀՀ-ում ԵՄ պատվիրակության ղեկավար, դեսպան Անդրեա Վիկտորինի հետ
Հայաստանի մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանն այսօր աշխատանքային հանդիպում է ունեցել Հայաստանում ԵՄ պատվիրակության ղեկավար, Հայաստանի...
Աղբյուր` Panorama.am
16:27
Կյանքից հեռացել է ԳԱԱ ակադեմիկոս Արման Քուչուկյանը
ԳԱԱ նախագահությունը, Երևանի մաթեմատիկական մեքենաների գիտահետազոտական ինստիտուտը խոր վշտով հայտնում են, որ հոկտեմբերի 30-ին 88 տարեկան հասակում...
Աղբյուր` Panorama.am
16:21
Արցախում վիրավորված ռուս լրագրողը պատմել է իր երրորդ վիրահատության մասին
Արցախում վիրավորված ռուս լրագրող Յուրի Կոտենոկը հայտնել է, որ երրորդ անգամ վիրահատվել է Երևանի «Էրեբունի» բժշկական կենտրոնում: Այս...
Աղբյուր` Panorama.am
16:15
Գուժ Ցոլակյան. Ինչպես վիրավոր սպան կարողացավ թշնամու թիկունքից անվնաս դուրս գալ
Տասը տարուց ավելի սահմանին մարտական ծառայություն իրականացրած, ապա Չինաստանի Նանկինի ցամաքային զորքերի հրամանատարական ակադեմիան ավարտած սպա Գուժ...
Աղբյուր` Panorama.am
16:11
Կցուցադրվի վերջերս մոսկովյան միջազգային կինոփառատոնից հանված «Դրախտի դարպասը» ֆիլմը
Նոյեմբերի 5-ին, ժամը 20:00-ին, «Նվիրում Արցախին» ծրագրի շրջանակում Կինոյի տանը կկայանա Ջիվան Ավետիսյանի՝ վերջերս մոսկովյան...
Աղբյուր` Panorama.am
15:36
Եվրոպական մշակութային կոնվենցիայի երկրների համաժողովում կոչ է արվել դատապարտել թուրք-ադրբեջանական ագրեսիան
Եվրոպական մշակութային կոնվենցիայի մասնակից պետությունների նախարարների կոմիտեի Հունաստանի նախագահությամբ կայացած համաժողովին ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:26
ԱՆ. Սպիտակի բժշկական կենտրոնում տեղի է ունեցել պայթյուն
Սպիտակի բժշկական կենտրոնում տեղի է ունեցել պայթյուն: ԱՆ խոսնակ Ալինա Նիկողոսյանի փոխանցմամբ, նախնական տեղեկություններով` թթվածնի...
Աղբյուր` Panorama.am
15:24
Արցախի խաղաղ բնակավայրերում հարաբերական հանգիստ իրավիճակը պահպանվել է. ԱԻՊԾ
Օրվա ընթացքում Արցախի խաղաղ բնակավայրերում հարաբերական հանգիստ իրավիճակը պահպանվել է։ Այս մասին հայտնում է Արցախի հանրապետության արտակարգ...
Աղբյուր` Panorama.am

Հետևեք մեզ և ծանոթացեք թարմ լուրերին!

Ամենից շատ կարդացված նյութեր

{"core.blocks.header.spell_message1":"\u0546\u0577\u057e\u0561\u056e \u057d\u056d\u0561\u056c\u0568` ","core.blocks.header.spell_message2":"\u0548\u0582\u0572\u0561\u0580\u056f\u0565\u055e\u056c \u0570\u0561\u0572\u0578\u0580\u0564\u0561\u0563\u0580\u0578\u0582\u0569\u0575\u0578\u0582\u0576 \u057d\u056d\u0561\u056c\u056b \u0574\u0561\u057d\u056b\u0576:"}